background image

 

 

 

 

KOMPETENCJE MENEDŻERSKIE

KOMPETENCJE MENEDŻERSKIE

dr Krystyna Kmiotek

dr Krystyna Kmiotek

background image

 

 

 

 

Kompetencja – zdolność do wykonywania 

Kompetencja – zdolność do wykonywania 

czegoś, co jest potrzebne, umiejętność

czegoś, co jest potrzebne, umiejętność

Zdolność” – fakt posiadania umiejętności 

Zdolność” – fakt posiadania umiejętności 

lub innych jakości potrzebnych do 

lub innych jakości potrzebnych do 

wykonywania czegoś; inaczej: jest to cecha 

wykonywania czegoś; inaczej: jest to cecha 

fizyczna lub psychiczna 

fizyczna lub psychiczna 

Umiejętność –dotyczy zachowań związanych 

Umiejętność –dotyczy zachowań związanych 

z wykonywaniem zadań, które to zachowania 

z wykonywaniem zadań, które to zachowania 

mogą być nabyte poprzez uczenie się i 

mogą być nabyte poprzez uczenie się i 

usprawnianie, poprzez praktykę, doradztwo; 

usprawnianie, poprzez praktykę, doradztwo; 

to skuteczne wykonywanie czynności w 

to skuteczne wykonywanie czynności w 

określonym czasie (zgodnie ze standardami) 

określonym czasie (zgodnie ze standardami) 

background image

 

 

 

 

Sposoby przedstawiania kompetencji:

Sposoby przedstawiania kompetencji:

Kompetencja w aspekcie sprawnościowym 

Kompetencja w aspekcie sprawnościowym 

– kompetentny menedżer to osoba, która 

– kompetentny menedżer to osoba, która 

bardzo dobrze wykonuje swoja pracę, ma 

bardzo dobrze wykonuje swoja pracę, ma 

stosowną wiedze i umiejętności i potrafi je 

stosowną wiedze i umiejętności i potrafi je 

właściwie wykorzystać 

właściwie wykorzystać 

kompetencje jako opis behawioralny 

kompetencje jako opis behawioralny 

(amerykańskie rozumienie kompetencji) – 

(amerykańskie rozumienie kompetencji) – 

kompetencja dotyczy charakterystyki 

kompetencja dotyczy charakterystyki 

menedżera, który bardzo dobrze wykonuje 

menedżera, który bardzo dobrze wykonuje 

swoje pracę (może to być motywacja, 

swoje pracę (może to być motywacja, 

cechy osobowości, umiejętności, 

cechy osobowości, umiejętności, 

samoocena związana z funkcjonowaniem 

samoocena związana z funkcjonowaniem 

w grupie, wiedza 

w grupie, wiedza 

background image

 

 

 

 

Sposoby przedstawiania kompetencji, cd.:

Sposoby przedstawiania kompetencji, cd.:

kompetencje jako opis zadań lub 

kompetencje jako opis zadań lub 

oczekiwanych efektów działań związanych z 

oczekiwanych efektów działań związanych z 

określonym stanowiskiem pracy (angielskie 

określonym stanowiskiem pracy (angielskie 

rozumienie kompetencji) – to zdolność do 

rozumienie kompetencji) – to zdolność do 

wykonywania działań w ramach zawodu, czy 

wykonywania działań w ramach zawodu, czy 

funkcji zgodnie z oczekiwanymi standardami; 

funkcji zgodnie z oczekiwanymi standardami; 

kompetencja dotyczy zdolności do 

kompetencja dotyczy zdolności do 

transferowania umiejętności i wiedzy w 

transferowania umiejętności i wiedzy w 

nowych sytuacjach w ramach wykonywanego 

nowych sytuacjach w ramach wykonywanego 

zawodu 

zawodu 

background image

 

 

 

 

Zatem kompetencje mogą być rozumiane jako:

Zatem kompetencje mogą być rozumiane jako:

Zdolność skutecznej realizacji określonych 

Zdolność skutecznej realizacji określonych 

zadań związanych z praca lub osiągania 

zadań związanych z praca lub osiągania 

pożądanych, wymiernych wyników

pożądanych, wymiernych wyników

Zdolność realizacji konkretnych wzorców 

Zdolność realizacji konkretnych wzorców 

zachowań 

zachowań 

Kompetencje w znaczeniu prawnym i 

Kompetencje w znaczeniu prawnym i 

potocznym to zakres pełnomocnictw i 

potocznym to zakres pełnomocnictw i 

uprawnień; uprawnienie i zarazem obowiązek 

uprawnień; uprawnienie i zarazem obowiązek 

do realizowania określonego przepisami prawa 

do realizowania określonego przepisami prawa 

działania; zakres czyjejś wiedzy, umiejętności, 

działania; zakres czyjejś wiedzy, umiejętności, 

odpowiedzialności; kompetentny to 

odpowiedzialności; kompetentny to 

uprawniony do działania; decydowania; 

uprawniony do działania; decydowania; 

mający podstawy, kwalifikacje do 

mający podstawy, kwalifikacje do 

wypowiadania sądów i ocen

wypowiadania sądów i ocen

background image

 

 

 

 

Kompetencje – wiedza, umiejętności, 

Kompetencje – wiedza, umiejętności, 

zachowania, przymioty i postawy 

zachowania, przymioty i postawy 

wyróżniające tych, którzy osiągają 

wyróżniające tych, którzy osiągają 

najwyższą efektywność

najwyższą efektywność

background image

 

 

 

 

Strukturyzacja kompetencji

Strukturyzacja kompetencji

:

:

Ze względu na poziom posiadanej (lub nie) 

Ze względu na poziom posiadanej (lub nie) 

kompetencji 

kompetencji 

Kompetencje progowe, krytyczne – zbiór 

Kompetencje progowe, krytyczne – zbiór 

minimalnych wymagań, którym należy sprostać, 

minimalnych wymagań, którym należy sprostać, 

by dana praca była wykonywana efektywnie

by dana praca była wykonywana efektywnie

Kompetencje wysokie – to wyznacznik poziomu 

Kompetencje wysokie – to wyznacznik poziomu 

wydajności lub efektywności oczekiwany od 

wydajności lub efektywności oczekiwany od 

doświadczonego pracownika na danym 

doświadczonego pracownika na danym 

stanowisku

stanowisku

Niekompetencji – zbiór zachowań niepożądanych 

Niekompetencji – zbiór zachowań niepożądanych 

lub obniżających efektywność i 

lub obniżających efektywność i 

uniemożliwiających skuteczne wykonywanie 

uniemożliwiających skuteczne wykonywanie 

zadań na danym stanowisku 

zadań na danym stanowisku 

background image

 

 

 

 

Strukturyzacja kompetencji, cd.:

Strukturyzacja kompetencji, cd.:

Ze względu na rodzaj kompetencji 

Ze względu na rodzaj kompetencji 

można wyróżnić kompetencje związane 

można wyróżnić kompetencje związane 

z:

z:

procesami myślenia, np. 

procesami myślenia, np. 

analizowaniem, podejmowaniem 

analizowaniem, podejmowaniem 

decyzji

decyzji

działaniem, np. osiąganiem 

działaniem, np. osiąganiem 

pożądanych rezultatów

pożądanych rezultatów

relacjami interpersonalnymi (np. pracą 

relacjami interpersonalnymi (np. pracą 

z ludźmi)

z ludźmi)

 

 

background image

 

 

 

 

Typy kompetencji (R.E. Boytazis)

Typy kompetencji (R.E. Boytazis)

 

 

Typy kompetencji

kompetencje

poziom

Kierowanie  celami  i 

działaniami

Troska 

wywieranie 

wpływu

Wykorzystanie  koncepcji 

diagnostycznych

Orientacja 

na 

efektywność

Umiejętność, 

motywacja

Umiejętności, 

rola 

społeczna

Umiejętność, 

motywacja, 

rola 

społeczna

Przywództwo 

Ogólne zrozumienie

Wiara w siebie

Ustna prezentacja 

Umiejętność

Umiejętność, 

rola 

społeczna

Umiejętność, 

rola 

społeczna

Zarządzanie 

zasobami ludzkimi

Kierowanie 

procesami 

grupowymi

Wykorzystanie społecznej 

władzy

Umiejętność

Umiejętność, 

rola 

społeczna

Kierowanie 

podwładnymi

Rozwijanie innych

Spontaniczność

Wykorzystanie 

władzy 

formalnej

Umiejętność, 

rola 

społeczna

Umiejętność

Umiejętność, 

rola 

społeczna

Koncentrowanie  się 

na  innych  rodzajach 

kompetencji

Obiektywność 

postrzegania

Samokontrola

Adaptacyjność i witalność

Umiejętność

Umiejętność

cecha

Wiedza 

specjalistyczna

Wiedza specjalistyczna

Rola społeczna

background image

 

 

 

 

Kluczowe kompetencje menedżerów  (D.A. 

Kluczowe kompetencje menedżerów  (D.A. 

Whetten, K.S. Cameron):

Whetten, K.S. Cameron):

1.

1.

Umiejętności intrapersonalne (osobiste) - 

Umiejętności intrapersonalne (osobiste) - 

potrzebne do zrozumienia własnych 

potrzebne do zrozumienia własnych 

zachowań i emocji, do poznania samego 

zachowań i emocji, do poznania samego 

siebie, tj.

siebie, tj.

rozwijanie samoświadomości

rozwijanie samoświadomości

 

 

(osobowość, uznawane wartości osobiste, 

(osobowość, uznawane wartości osobiste, 

styl poznawczy),

styl poznawczy),

kierowanie stresem

kierowanie stresem

 (zarządzanie czasem, 

 (zarządzanie czasem, 

ustalanie celów, równowaga realizowanych 

ustalanie celów, równowaga realizowanych 

aktywności); 

aktywności); 

twórcze rozwiązywanie problemów

twórcze rozwiązywanie problemów

 

 

(myślenie lateralne, tworzenie bloków 

(myślenie lateralne, tworzenie bloków 

koncepcyjnych, redefiniowanie problemów) 

koncepcyjnych, redefiniowanie problemów) 

background image

 

 

 

 

2. Umiejętności interpersonalne – 

2. Umiejętności interpersonalne – 

przejawiające się w bezpośrednich 

przejawiające się w bezpośrednich 

kontaktach z innymi, tj. 

kontaktach z innymi, tj. 

 

 

ustanawianie wspierającej komunikacji 

ustanawianie wspierającej komunikacji 

(słuchanie, empatia, doradzanie);

(słuchanie, empatia, doradzanie);

 

 

zdobywanie władzy i wpływu 

zdobywanie władzy i wpływu 

(identyfikacja źródeł władzy, 

(identyfikacja źródeł władzy, 

wykorzystanie władzy jako czynnika 

wykorzystanie władzy jako czynnika 

wpływu na innych, właściwe i 

wpływu na innych, właściwe i 

niedaużywające wykorzystanie 

niedaużywające wykorzystanie 

władzy); 

władzy); 

background image

 

 

 

 

motywowanie innych (umiejętność identyfikacji i 

motywowanie innych (umiejętność identyfikacji i 

potrzeb podwładnych, umiejętność nagradzania 

potrzeb podwładnych, umiejętność nagradzania 

skutecznych działań, umiejętność ustalania 

skutecznych działań, umiejętność ustalania 

standardów do wykonywanych zadań);

standardów do wykonywanych zadań);

skuteczne delegowanie (określanie zadań, które 

skuteczne delegowanie (określanie zadań, które 

można delegować, wyznaczanie i przekazywanie 

można delegować, wyznaczanie i przekazywanie 

zadań, nadzór i ocena zadań);

zadań, nadzór i ocena zadań);

kierowanie konfliktami (identyfikacja źródeł 

kierowanie konfliktami (identyfikacja źródeł 

konfliktu, asertywne zachowania; radzenie sobie 

konfliktu, asertywne zachowania; radzenie sobie 

z krytyką); 

z krytyką); 

grupowe podejmowanie decyzji (umiejętność 

grupowe podejmowanie decyzji (umiejętność 

prowadzenia zebrań, umiejętne korzystanie z 

prowadzenia zebrań, umiejętne korzystanie z 

technik grupowego podejmowania decyzji, 

technik grupowego podejmowania decyzji, 

unikanie błędów związanych ze źle 

unikanie błędów związanych ze źle 

prowadzonymi spotkaniami; skuteczna 

prowadzonymi spotkaniami; skuteczna 

prezentacja 

prezentacja 

background image

 

 

 

 

Typy umiejętności kierowniczych:

Typy umiejętności kierowniczych:

Umiejętności techniczne

Umiejętności techniczne

: niezbędne do 

: niezbędne do 

wykonywania lub zrozumienia zadań związanych 

wykonywania lub zrozumienia zadań związanych 

z daną organizacją; ze względu na wielkość ról, 

z daną organizacją; ze względu na wielkość ról, 

jakie muszą odgrywać menedżerowie, powinni 

jakie muszą odgrywać menedżerowie, powinni 

także umieć pracować z dostawcami, klientami, 

także umieć pracować z dostawcami, klientami, 

inwestorami i innymi partnerami spoza 

inwestorami i innymi partnerami spoza 

organizacji.

organizacji.

Umiejętności interpersonalne

Umiejętności interpersonalne

 - umiejętność 

 - umiejętność 

nawiązywania kontaktu zarówno z jednostkami, 

nawiązywania kontaktu zarówno z jednostkami, 

jak i z grupami, rozumienia ich i motywowania.

jak i z grupami, rozumienia ich i motywowania.

Umiejętności koncepcyjne

Umiejętności koncepcyjne

 - te umiejętności 

 - te umiejętności 

pozwalają im myśleć strategicznie, dostrzegać 

pozwalają im myśleć strategicznie, dostrzegać 

„ogólny obraz” i podejmować na tej podstawie 

„ogólny obraz” i podejmować na tej podstawie 

decyzje służące organizacji jako całości. Są to 

decyzje służące organizacji jako całości. Są to 

umiejętności zależne od zdolności myślenia 

umiejętności zależne od zdolności myślenia 

abstrakcyjnego. 

abstrakcyjnego. 

background image

 

 

 

 

Dla przykładu: KOMPETENCJE PRACA Z LUDŹMI

Dla przykładu: KOMPETENCJE PRACA Z LUDŹMI

Zarządzanie relacjami międzyludzkimi

Zarządzanie relacjami międzyludzkimi

buduje relacje wewnętrzne (np. prezentuje przyjazny 

buduje relacje wewnętrzne (np. prezentuje przyjazny 

styl bycia, by rozwijać relacje międzyludzkie; 

styl bycia, by rozwijać relacje międzyludzkie; 

elastycznie dostosowuje formę komunikowania i 

elastycznie dostosowuje formę komunikowania i 

sposób prezentacji informacji do potrzeb odbiorców; 

sposób prezentacji informacji do potrzeb odbiorców; 

nawiązuje i utrzymuje kontakty z osobami, które są od 

nawiązuje i utrzymuje kontakty z osobami, które są od 

niego zależne lub mają wpływ na jego pracę)

niego zależne lub mają wpływ na jego pracę)

buduje relacje zewnętrzne (np. utrzymuje regularne 

buduje relacje zewnętrzne (np. utrzymuje regularne 

kontakty z partnerami spoza organizacji; określa 

kontakty z partnerami spoza organizacji; określa 

rangę poszczególnych kontaktów i dba o utrzymanie 

rangę poszczególnych kontaktów i dba o utrzymanie 

dobrych stosunków z osobami ze środowiska 

dobrych stosunków z osobami ze środowiska 

zewnętrznego, które mogą mieć wpływ na sprawne 

zewnętrznego, które mogą mieć wpływ na sprawne 

funkcjonowanie firmy)

funkcjonowanie firmy)

podtrzymuje i rozwija relacje zewnętrzne (np. 

podtrzymuje i rozwija relacje zewnętrzne (np. 

uwzględnia w swym działaniu odmienność kultur i 

uwzględnia w swym działaniu odmienność kultur i 

stylów działania organizacji, z którymi ma do 

stylów działania organizacji, z którymi ma do 

czynienia;  aktywnie zarządza relacjami z osobami 

czynienia;  aktywnie zarządza relacjami z osobami 

spoza organizacji w ramach  współpracy biznesowej; 

spoza organizacji w ramach  współpracy biznesowej; 

określa właściwą oprawę i okoliczności kontaktów oraz 

określa właściwą oprawę i okoliczności kontaktów oraz 

wykorzystuje różne imprezy w celu ich rozwijania)

wykorzystuje różne imprezy w celu ich rozwijania)

background image

 

 

 

 

Praca zespołowa

Praca zespołowa

jest członkiem zespołu (np. poprzez swoje zachowanie 

jest członkiem zespołu (np. poprzez swoje zachowanie 

zachęca innych do udziału w pracy zespołu; bierze pod 

zachęca innych do udziału w pracy zespołu; bierze pod 

uwagę innych i traktuje z szacunkiem ich wkład w pracę 

uwagę innych i traktuje z szacunkiem ich wkład w pracę 

zespołu; dzieli się doświadczeniami i wiedzą z kolegami i 

zespołu; dzieli się doświadczeniami i wiedzą z kolegami i 

przekazuje im posiadane informacje, przydatne w pracy 

przekazuje im posiadane informacje, przydatne w pracy 

zespołu)

zespołu)

wspiera innych członków zespołów (np. zachęca innych 

wspiera innych członków zespołów (np. zachęca innych 

kolegów aby uczestniczyli w pracy zespołowej; potrafi 

kolegów aby uczestniczyli w pracy zespołowej; potrafi 

określić, kiedy inni członkowie zespołu potrzebują 

określić, kiedy inni członkowie zespołu potrzebują 

pomocy lub wsparcia i udziela ich w dostępnym zakresie; 

pomocy lub wsparcia i udziela ich w dostępnym zakresie; 

reaguje pozytywnie na osiągnięcia innych i uznaje ich 

reaguje pozytywnie na osiągnięcia innych i uznaje ich 

wkład w pracę zespołu)

wkład w pracę zespołu)

wyznacza kierunki i działania rozwoju zespołu (np. 

wyznacza kierunki i działania rozwoju zespołu (np. 

wykorzystuje znajomość silnych stron swoich 

wykorzystuje znajomość silnych stron swoich 

pracowników oraz wiedzę o ich zainteresowaniach i 

pracowników oraz wiedzę o ich zainteresowaniach i 

potrzebach rozwoju do umiejętnego delegowania zadań; 

potrzebach rozwoju do umiejętnego delegowania zadań; 

dostarcza konieczne informacje, analizuje i komentuje na 

dostarcza konieczne informacje, analizuje i komentuje na 

bieżąco zadania zespołu; dba by członkowie zespołu 

bieżąco zadania zespołu; dba by członkowie zespołu 

dobrze rozumieli zarówno swoje indywidualne obowiązki 

dobrze rozumieli zarówno swoje indywidualne obowiązki 

i swój zakres odpowiedzialności, jak i zadania zespołowe)

i swój zakres odpowiedzialności, jak i zadania zespołowe)

background image

 

 

 

 

Oddziaływanie i wywieranie wpływu 

Oddziaływanie i wywieranie wpływu 

oddziałuje pozytywnie na członków zespołu (np.  

oddziałuje pozytywnie na członków zespołu (np.  

formułuje ustne i pisemne przekazy w sposób zwięzły i 

formułuje ustne i pisemne przekazy w sposób zwięzły i 

klarowny oraz bierze pod uwagę wpływ, jaki mogą 

klarowny oraz bierze pod uwagę wpływ, jaki mogą 

wywrzeć na odbiorców; podczas wystąpień dostosowuje 

wywrzeć na odbiorców; podczas wystąpień dostosowuje 

swe zachowanie do sytuacji; ma pozytywny stosunek do 

swe zachowanie do sytuacji; ma pozytywny stosunek do 

organizacji, jej pracowników oraz produktów i usług)

organizacji, jej pracowników oraz produktów i usług)

wpływa na sposób myślenia i opinie innych (np. podczas 

wpływa na sposób myślenia i opinie innych (np. podczas 

dyskusji wysuwa stosowne i dobrze umotywowane 

dyskusji wysuwa stosowne i dobrze umotywowane 

argumenty; z przekonaniem przedstawia swoje 

argumenty; z przekonaniem przedstawia swoje 

argumenty; potrafi dostosować argumenty do 

argumenty; potrafi dostosować argumenty do 

okoliczności i sposobu myślenia rozmówcy)

okoliczności i sposobu myślenia rozmówcy)

zmienia opinie i poglądy innych (np. podczas dyskusji i 

zmienia opinie i poglądy innych (np. podczas dyskusji i 

negocjacji dąży do osiągnięcia porozumienia 

negocjacji dąży do osiągnięcia porozumienia 

korzystnego dla obu stron; stara się, by osoby, których 

korzystnego dla obu stron; stara się, by osoby, których 

dotyczą określone działania lub które mogą odczuć ich 

dotyczą określone działania lub które mogą odczuć ich 

skutki, wzięły udział  w tych działaniach; stara się 

skutki, wzięły udział  w tych działaniach; stara się 

poznać poglądy innych i w stosownych sytuacjach 

poznać poglądy innych i w stosownych sytuacjach 

używa właściwie dobranych kontrargumentów, by 

używa właściwie dobranych kontrargumentów, by 

osiągnąć pożądane cele lub wypracować kompromis)

osiągnąć pożądane cele lub wypracować kompromis)

background image

 

 

 

 

DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ

DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ


Document Outline