background image

Teoria konfliktu

1

background image

Teorie konfliktu

• Klasyczna teoria K. Marksa- walka 

klas

• Darwiniści społeczni– walka o byt
• Teoria Lewisa Alfreda Cosera
• Teoria Charlesa Wrighta Millsa
• Teoria Randala Collinsa

2

background image

Konflikt 

Konflikt jest rozumiany jako:
• Rodzaj napięcia społecznego
• Sprzeczność interesów różnych grup
• Nierówności społeczne a co za tym idzie 

upośledzenie pewnych grup, klas 
społecznych

• Nierówna redystrybucja dochodu 

narodowego

• Wzajemne oddziaływania jednostek na siebie

3

background image

Przejawy konfliktów

• Sprzeczności interesów
• Przemoc
• Walki społeczne
• Naruszenie równowagi społecznej

4

background image

Pojęcie dysfunkcji

• Stworzył je Merton
• Nie podjęcie funkcji przez grupę 

społeczna do niej zobligowana

• Zaniechanie pełnienia funkcji przez 

grupę zobligowana

• Destabilizacja systemu w wyniku nie 

spełniania przez dana grupę 
wytyczonej funkcji

5

background image

Lewis Alfred Coser

• Zajął się głównymi funkcjami, a nie 

dysfunkcjami konfliktu społecznego – 
tymi konsekwencjami (konfliktu), 
które przyczyniają się do wzrostu 
adaptacji, przystosowania stosunków 
lub grup. Konflikt może pełnić szereg 
„pozytywnych” funkcji- przyczyniać 
się do utrzymania więzi, zapobiegać 
występowaniu członków z danej grupy

6

background image

• Według Cosera konflikt może 

przyczyniać się do wzrostu integracji 
społecznej

• Rehabilitacja konfliktu w granicach 

funkcjonalistycznego układu 
odniesienia

• Szukanie źródeł konfliktu w aspiracjach 

jednostek, a nie we właściwościach 
struktury społecznej

• Od struktury zależy sposób 

przejawiania się, rozwiązywania 
konfliktów (normy społeczne)

7

background image

• Coser nie przywiązywał wagi do 

pojęcia sprzeczności interesów 
grupowych

• Rozwinięcie „konfliktowego modelu 

społeczeństwa” Darendorfa

8

background image

„konfliktowy model 

społeczeństwa”

1.

Każde społeczeństwo, w każdym 

momencie istnienia podlega zmianom

2.

W każdym społeczeństwie istnieje 

niezgoda i konflikt-  wszechobecny

3.

Każdy element społeczeństwa 

przyczynia się do dezintegracji i 

zmiany

4.

Każde społeczeństwo opiera się ma 

przymusie stosowanym przez jednych 

jego członków w stosunku do innych

9

background image

Społeczeństwo Darendorfa

• Dwa oblicza stabilność i konflikt
• Są one równie ważne
• Nie należy żadnego dyskryminować
• Teorie konfliktu jako  odpowiedź na 

pytanie co narusza stabilność 
systemu

10

background image

Trzy pytania na które musi odp. 

teoria konfliktu:

1. W jaki sposób wyłaniają się grupy 

pozostające w konflikcie

2. Jakie formy może przybierać walka 

między grupami

3. Jak konflikt między grupami wpływa 

na zmianę struktury społecznej

11

background image

• Wszechobecność stosunków 

zależności

• Stratyfikacja społeczeństwa:

Wyższe i niższe pozycje społeczne

• Konflikt nie następuje od razu, 

ponieważ gdy grupy nie są 
zorganizowane interesy są utajone

• Gdy interesy są uświadamiane 

grupą- staja się jawne- wybucha 
konflikt

12

background image

Radykalizm- Charlesa Wrighta 

Millsa

• Zagadnienie władzy w pracach Millsa 

(nierówność jej podziału)

• Społeczeństwo rozbite na dwie części
• Naśladownictwo Marksa
• Ułatwianie życia prostym ludziom- 

tłumaczenie życia społecznego

13

background image

Problemy Millsa

1.

Jaka jest struktura tego konkretnego społeczeństwa 

jako całości? Jakie są jej zasadnicze składniki i w 

jaki sposób są one ze sobą związane. Czym ta 

struktura różni się od innych odmian ładu 

społecznego? Co w tej strukturze przyczynia się do 

jej trwania, co do zmiany?

2.

Jakie jest miejsce tego społeczeństwa w ludzkiej 

historii? Jakie znaczenie ma to społeczeństwo dla 

rozwoju ludzkości jako całości? W jaki sposób 

badane przez nas zjawiska wpływają na dany okres 

historyczny i same ulęgają jego wpływowi ? A jakie 

są zasadnicze cechy tego okresu? Czym różni się on 

od innych okresów? Jakie są charakterystyczne dla 

niego sposoby tworzenia historii

14

background image

3. Jacy ludzie przeważają w tym 

społeczeństwie i w tym okresie? Jacy 
będą w przyszłości? W jaki sposób są 
oni dobierani i kształtowani, wyzwalani 
i represjonowani, uwrażliwiani i 
otępiani ? Jakie odmiany natury 
ludzkiej ujawniają się w postępowaniu i 
charakterze ludzi, jakich obserwujemy 
w tym społeczeństwie w tym okresie ? 
Jakie znaczenie dla natury ludzkiej 
maja osobliwości badanego przez nas 
społeczeństwa

15

background image

• Najważniejsza jest problematyka 

człowieka w historii, nie ład, konflikt

• Socjologia historyczna
• Zainteresowanie konkretnymi ludźmi 

w konkretnym czasie

• Kwestionował możliwość odkrycia 

jakichkolwiek ogólnych praw 
socjologicznych

16

background image

Socjologia konfliktu  

R.Collinsa

• Teoria konfliktu wyjaśnianie jego 

przyczyn jak i całej struktury 
społecznej

• Połączenie makro- mikrosocjologii
• Socjologia życia codziennego

17

background image

Inspiracje

• Marks- nieuchronność konfliktów, byt 

określa świadomość- wykonywane zajęcie 

decyduje o wszystkich aspektach życia 

codziennego

• Wielowymiarowość struktury społecznej – M. 

Weber

• Podział na rozkazodawców i wypełniających 

(M. Weber)

• Połączenie makroanalizy „stratyfikacji i 

organizacji” z mikroanalizą, analiza 

struktury społecznej z analizą interakcji

18

background image

• Zwrot w kierunku mikrosocjologii
• Różnica interesów rozkazodawcy- 

wypełniający polecenia

• Różnice w zachowaniach w/w grup. 

Pierwsi to aktywność, energia, 
solidarność, identyfikacja z 
organizacją. Drudzy to bierność, 
wyobcowanie

• Większość konfliktów w frakcji 

rozkazodawców 

19


Document Outline