CHOROBY UKŁADU POKARMOWEGO

Krwawienie z przewodu

pokarmowego

Krwawienie z przewodu pokarmowego może

pochodzić z każdego jego odcinka począwszy

od jamy ustnej a skończywszy na odbycie a

przebiegać może jawnie lub w sposób utajony.

Krwawienie to powoduje spadek ciśnienia

tętniczego krwi lub obniżenie hematokrytu o

8%. Granicę między górnym a dolnym

odcinkiem przewodu pokarmowego stanowi

połączenie dwunastniczo-czcze zaznaczone

przez przyczep więzadła wieszadłowego

dwunastnicy (więzadło Treitza).

Przyczyny krwawienia z

przewodu pokarmowego

Górny odcinek przewodu pokarmowego:



owrzodzenia, procesy zapalne lub nowotworowe

toczące się w ścianie przewodu pokarmowego

(choroba wrzodowa żołądka i/lub dwunastnicy,

ostre nadżerkowe zapalenie ściany żołądka)



żylaki

przełyku

charakterystyczne

dla

żylaki

przełyku

charakterystyczne

dla

zaawansowanej marskości wątroby, które mogą

po prostu pęknąć



uszkodzenie śluzówki przełyku spowodowane

uporczywymi wymiotami (zespół Mallory-Weissa)



guzy żołądka

Przyczyny krwawienia z

przewodu pokarmowego

c.d.

Dolny odcinek przewodu pokarmowego:



choroby zapalne jelit (wrzodziejące

zapalenie jelita grubego, zapalenie jelita

grubego spowodowane niedokrwieniem)



hemoroidami i żylaki odbytu



polipy lub nowotwory jelita grubego



szczeliny, wypadanie śluzówki odbytu

Objawy krwawienia z przewodu

pokarmowego w zależności od

miejsca krwawienia

Krwawienie z górnego odcinka przewodu

pokarmowego

Mała dynamika krwawienia

Duża dynamika krwawienia

Wymioty fusowate

Wymioty krwawe

(wrzody żołądka i dwunastnicy)

(żylaki przełyku)

Smolisty stolec

Objawy krwawienia z przewodu

pokarmowego w zależności od

miejsca krwawienia c.d.

Krwawienia z dolnego odcinka przewodu

pokarmowego

Krew na

powierzch

ni stolca

źródło

krwawienia:

Odbytnica lub

okrężnica

esowata

Wypływ

świeżej

krwi lub

skrzepów z

odbytu

źródło

krwawienia:

odbytnica lub

odbyt,

okrężnica z

przyśpieszoną

perystaltyką

jelit,

Smolisty

stolec

źródło

krwawienia:

jelito cienkie,

prawa część

okrężnicy z

osłabioną

perystaltyką

Krew

zmieszana

ze stolcem

źródło

krwawienia:

prawa część

okrężnicy

Objawy ogólne krwawienia w

zależności od objętości

utraconej krwi

Objawy utraty krwi (w % objętości krwi

krążącej)

do 15

15-30

30-40

>40

Powrót

włośniczkowy<

2 s.

Ortostatyczny

spadek

ciśnienia

tętniczego krwi

Tachykardia

Przyśpieszenie

oddechu

Niepokój

Powrót

włośniczkowy>

2 s.

Tachykardia

Obniżenie

ciśnienia

tętniczego krwi

Przyśpieszenie

oddechu

Powrót

włośniczkowy>

2 s.

Tachykardia

Obniżenie

ciśnienia

tętniczego krwi

Brak diurezy

Zaburzenia

świadomości

Przyśpieszenie

oddechu

Zimna lepka

skóra

Powrót

włośniczkowy>

2 s.

Leczenie krwawienia z

przewodu pokarmowego

Postępowanie przedszpitalne:



Ułożyc pacjenta w pozycji

przeciwwstrząsowej – na wznak z

uniesionymi kończynami dolnymi w

przypadku wymiotów głowę odwrócić na bok;



Założyć dwa obwodowe wkłucia dożylne;



Przetaczać 0,9% roztwór NaCl



Monitorowanie podstawowych parametrów

życiowych;



Transport do szpitala.

Leczenie krwawienia z

przewodu pokarmowego

Postępowanie szpitalne:



Ustabilizować hemodynamicznie pacjenta;



Założyć zgłębnik do żołądka i odessać zalegającą treść i

przepłukać 0,9% roztworem NaCl z dodatkiem 1%

epinefryny;



Założyć cewnik do pęcherza moczowego



Rozważyć intubację dotchawiczą u chorych we

wstrząsie;



Podać tlen do oddychania;



Dożylnie podawać leki przeciwkrwotoczne (cyklonamina,

preparaty wit. K);



Przetoczenie krwi do uzyskania odpowiedniego

hematokrytu;



U chorych z ostrym krwawieniem wykonuje się również

endoskopie zabiegową.

NIEDROŻNOŚĆ JELIT

Niedrożność jelit jest stanem, w

którym dochodzi do zahamowania

przesuwania się treści jelitowej,

spowodowane przez przeszkodę

mechaniczną lub upośledzenie

prawidłowej motoryki jelit. Często

wymaga szybkiej interwencji, z

powodu możliwości rozwoju stanu

zagrożenia życia.

Niedrożność

mechaniczna jelit

Podział niedrożności mechanicznej jelit

Ze względu na dynamikę powstawania wyróżnia się:



Niedróżność jelit ostrą (przebiega gwałtownie);



Niedrożność jelit przewlekłą (rozwija się w ciągu kilku dni);

Ze względu na umiejscowienie przeszkody dzieli się na:



Niedrożność jelit wysoką (70%) – dotyczy żołądka, jelita

cienkiego;



Niedrożność jelit niską (30%) – dotyczy jelita grubego;

Ze względu na patomechanizm powstania wyróżnia się:



Niedrożność jelit z zadzierzgnięcia – dochodzi do zamknięcia

światła jelita, oraz ucisku naczyń krezkowych co powduje

niedokrwienie jelita;



Niedrożność jelit z zatkania – dochodzi do zamknięcia światła

jelita bez zaburzenia krążenia w naczyniach krezkowych.

Niedrożność porażenna

jelit

Przyczyną niedrożności porażennej

jelit jest zahamowanie perystaltyki

jelit, które spowodowane może być

zapaleniem otrzewnej, odruchową

atonią jelit lub wtórnym

zahamowaniem perystaltyki jelit w

przebiegu niedrożności

mechanicznej.

Objawy kliniczne

niedrożności jelit



Bóle brzucha w przypadku niedrożności jelit

z zatkania mają charakter kolkowy,

metaliczne szmery perystaltyczne, stawianie

się jelit. W niedrożności z zadzierzgnięcia ból

jest stały. W porażennej cisze przy

osluchiwaniu jamy brzusznej;



Nudności i wymioty treścią zastoinową;



Zatrzymanie wiatrów i stolca w każdym

rodzaju niedrożności;



Wzdęcie brzucha;



Zaburzenia perystaltyki jelit.

Leczenie niedrożności

jelit

Leczenie niedrożności jelit rozpoczyna się od:



Założenie dostępu do żył obwodowych;



Wyrównanie zaburzezeń wodno-

elektrolitowych i kwasowo-zasadowych;



Założyć zgłębnik żołądkowy;



Założyć cewnik do pęcherza moczowego;



Podawać leki rozkurczowe i przeciwbólowe;



Leczenie operacyjne stosuje się w przypadku

utrzymującej się niedrożności mechanicznej

lub porażennej jelit na tle zapalenia otrzewnej

ZAPALENIE WYROSTKA

ROBACZKOWEGO

Zapalenie

wyrostka

robaczkowego

jest

Zapalenie

wyrostka

robaczkowego

jest

najczęstszą przyczyną „ostrego brzucha”. Jeśli

nie jest właściwie leczone może być chorobą

bardzo groźną. Zapalenie wyrostka może

wystąpić w każdym wieku (wiek 80% chorych

waha się między 5 a 30 rokiem życia).

Przyczyną zapalenia jest prawie zawsze

zatkanie

jego

światła,

często

kałem.

zatkanie

jego

światła,

często

kałem.

Niedrożność wyrostka prowadzi do rozdęcia i

wytworzenia ropnia, a następnie zakrzepów,

niedokrwienia, zgorzeli i perforacji.

Objawy zapalenia wyrostka

robaczkowego

Ból kolkowy w okolicy pępka lub nadbrzusza

promieniujący do prawego dołu

biodrowego i następnie umiejscawiający

się w prawym podbrzuszu. Utrata

łaknienie, nudności i zaburzenia w

oddawaniu stolca są częstymi objawami.

Wymioty występują rzadko. Różnorodność

objawów jest związana z różną lokalizacją

końcowej części wyrostka, który może

znajdować się w okolicy różnych narządów

jamy brzusznej.

Inne objawy zapalenia

wyrostka robaczkowego



Bolesność uciskowa i obrona mięśniowa,

najsilniejsza w punkcie McBurneya;



Bolesność przy oderwaniu ręki od powłok

brzusznych po ucisku (objaw Blumberga);



Przy ucisku lewego podbrzusza bolesność

odczuwana jest w prawym dole biodrowym

(objaw Rovsinga);



Ból wywołany prostowaniem kończyny w

stawie biodrowym, który pojawia się, gdy

zapalnie zmieniony wyrostek robaczkowy jest

zlokalizowany pozakątniczo, a jego koniec

znajduje się w okolicy mięśnia biodrowo-

lędźwiowego (objaw Jaworskiego);

Leczenie zapalenia

wyrostka robaczkowego

Leczenie zapalenia wyrostka

robaczkowego jest najczęściej

operacyjne i polega na wycięciu

wyrostka robaczkowego metodą

laparoskopową lub klasyczną. Przed

operacją należy wyrównać niedobory

wodno-elektrolitowe, podać leki

rozkurczowe i przeciwbólowe oraz

antybiotyk o szerokim spektrum

działania.

ZAPALENIE UCHYŁKÓW

JELITA GRUBEGO

Uchyłki są to kieszonkowe

uwypuklenia błony śluzowej jelita w

osłabionych miejscach między

taśmami okrężnicy. Uchyłki

najczęściej zlokalizowane są w

okrężnicy esowatej.

Objawy zapalenia uchyłków

jelita grubego

Bóle brzucha (najczęściej w lewym dole

biodrowym) bólom towarzyszy podwyższona

temperatura ciała i zaburzenia w oddawaniu

moczu. Występuje również bolesność, obronna

mięśniowa i objaw otrzewnowy umiejscowiony

w lewym podbrzuszu. Najczęstsze powikłania to

ostre krwawienie z uchyłków, przedziurawienie i

ostre zapalenie. Ostre, obfite krwawienie

objawia się wypróżnieniami z płynna lub

skrzepłą krwią oraz ogólnoustrojowymi

następstwami, jakie daje znaczny ubytek krwi.

Leczenie zapalenia

uchyłków jelita grubego

W leczeniu należy stosować dietę płynną,

ubogoresztkową, antybiotyki o szerokim

spektrum działania i leki rozkurczowe.

Leczenie operacyjne stosuje się w

przypadku wystąpienia powikłań, takich

jak krwawienie do światła przewodu

pokarmowego nie ustępujące po

leczeniu zachowawczym, zapalenie

otrzewnej na skutek przedziurawienia

uchyłku, ropień wewnątrzotrzewnowy.

Document Outline