background image

Stany nagłe w 

Stany nagłe w 

laryngologii dziecięcej 

laryngologii dziecięcej 

cz. II

cz. II

Klinika Otolaryngologii, Audiologii i 

Klinika Otolaryngologii, Audiologii i 

Foniatrii Dziecięcej 

Foniatrii Dziecięcej 

Uniwersytetu Medycznego w Łodzi

Uniwersytetu Medycznego w Łodzi

background image

Urazy krtani 

Urazy krtani 

(1)

(1)

  

  

Stan bezpośredniego zagrożenia 

Stan bezpośredniego zagrożenia 

życia!

życia!

   

   

Objawy i ich nasilenie nie zawsze 

Objawy i ich nasilenie nie zawsze 

korelują ze stopniem ciężkości urazu 

korelują ze stopniem ciężkości urazu 

(czynnik psychogenny duszności)!

(czynnik psychogenny duszności)!

 

 

background image

Urazy krtani 

Urazy krtani 

(2)

(2)

    

    

Zewnętrzne

Zewnętrzne

   

   

tępe

tępe

   

   

ostre

ostre

     

     

Wewnętrzne

Wewnętrzne

   

   

oparzenia termiczne, chemiczne 

oparzenia termiczne, chemiczne 

   

   

ciała obce egzogenne, endogenne

ciała obce egzogenne, endogenne

   

   

uszkodzenia jatrogenne

uszkodzenia jatrogenne

background image

Urazy krtani-objawy

Urazy krtani-objawy

Chrypka

Chrypka

Duszność

Duszność

Uporczywy kaszel

Uporczywy kaszel

Ból, dysfagia, ślinienie

Ból, dysfagia, ślinienie

Obrzęk tkanek szyi, wylewy krwawe

Obrzęk tkanek szyi, wylewy krwawe

Odma podskórna szyi, klatki piersiowej, 

Odma podskórna szyi, klatki piersiowej, 

twarzy – przerwanie ciągłości ściany gardła 

twarzy – przerwanie ciągłości ściany gardła 

dolnego, krtani lub tchawicy !

dolnego, krtani lub tchawicy !

Przemieszczenie krtani lub tchawicy

Przemieszczenie krtani lub tchawicy

background image

Urazy krtani-postępowanie 

Urazy krtani-postępowanie 

(1)

(1)

A

A

 

 

-

-

airways 

airways 

utrzymanie drożności    

utrzymanie drożności    

         

         

dróg oddechowych

dróg oddechowych

B

B

 - 

 - 

bleeding

bleeding

opanowanie 

opanowanie 

krwawienia

krwawienia

C

C

 – 

 – 

cervical  spine

cervical  spine

 , 

 , 

stabilizacja 

stabilizacja 

          

          

kręgosłupa szyjnego

kręgosłupa szyjnego

background image

Urazy krtani – postępowanie 

Urazy krtani – postępowanie 

(2)

(2)

Wkłucie dożylne

Wkłucie dożylne

Sterydy dożylnie ( opóźnienie 

Sterydy dożylnie ( opóźnienie 

narastania obrzęku)

narastania obrzęku)

Rozważenie tracheotomii

Rozważenie tracheotomii

Intubacja może spowodować 

Intubacja może spowodować 

dodatkowy uraz jatrogenny

dodatkowy uraz jatrogenny

background image

Urazy krtani - diagnostyka

Urazy krtani - diagnostyka

Wywiad- ustalenie przyczyny

Wywiad- ustalenie przyczyny

Badanie palpacyjne szyi – odma, 

Badanie palpacyjne szyi – odma, 

przemieszczenie 

przemieszczenie 

Laryngoskopia – pośrednia, 

Laryngoskopia – pośrednia, 

bezpośrednia, fiberoskopia

bezpośrednia, fiberoskopia

Diagnostyka radiologiczna- TK, TK z 

Diagnostyka radiologiczna- TK, TK z 

projekcją 3D, MRI, rtg(?)

projekcją 3D, MRI, rtg(?)

Rtg klatki piersiowej – obecność 

Rtg klatki piersiowej – obecność 

odmy

odmy

background image

Klasyfikacja urazów krtani 

Klasyfikacja urazów krtani 

wg Schaefera

wg Schaefera

Grupa I- krwiak, obrzęk tkanek 

Grupa I- krwiak, obrzęk tkanek 

Grupa II- jw.+ rozerwanie błony  śluzowej, 

Grupa II- jw.+ rozerwanie błony  śluzowej, 

złamanie chrząstek bez przemieszczenia

złamanie chrząstek bez przemieszczenia

Grupa III- rozerwanie krtani, niestabilne 

Grupa III- rozerwanie krtani, niestabilne 

złamania z przemieszczeniem, poważny 

złamania z przemieszczeniem, poważny 

uraz błony śluzowej, porażenie fałdów 

uraz błony śluzowej, porażenie fałdów 

głosowych

głosowych

Grupa IV- grupa III +ponad 2 szczeliny 

Grupa IV- grupa III +ponad 2 szczeliny 

złamania lub masywny uraz krtani 

złamania lub masywny uraz krtani 

Grupa V- całkowite oderwanie krtani od 

Grupa V- całkowite oderwanie krtani od 

tchawicy

tchawicy

background image

Postępowanie w urazach 

Postępowanie w urazach 

zewnętrznych

zewnętrznych

Hospitalizacja-każdy przypadek, ścisła 

Hospitalizacja-każdy przypadek, ścisła 

obserwacja

obserwacja

Grupa I i II- antybiotyki, sterydy, leki p-

Grupa I i II- antybiotyki, sterydy, leki p-

refluksowe, nawilżanie, w przypadku 

refluksowe, nawilżanie, w przypadku 

narastania duszności tracheotomia 

narastania duszności tracheotomia 

Grupa III, IV-tracheotomia, endoskopia, 

Grupa III, IV-tracheotomia, endoskopia, 

leczenie operacyjne met. otwartą

leczenie operacyjne met. otwartą

Grupa V- leczenie operacyjne, wspólnie z 

Grupa V- leczenie operacyjne, wspólnie z 

torakochirurgiem zespolenie 

torakochirurgiem zespolenie 

background image

Postępowanie w urazach 

Postępowanie w urazach 

wewnętrznych

wewnętrznych

Oparzenia- hospitalizacja, 

Oparzenia- hospitalizacja, 

antybiotyki, sterydy, leki p-bólowe, w 

antybiotyki, sterydy, leki p-bólowe, w 

oparzeniach chemicznych 

oparzeniach chemicznych 

postępowanie zgodnie z wytycznymi 

postępowanie zgodnie z wytycznymi 

toksykologa

toksykologa

   

   

badanie endoskopowe : 

badanie endoskopowe : 

laryngoskopia, gastroskopia

laryngoskopia, gastroskopia

background image

Jatrogenne urazy krtani

Jatrogenne urazy krtani

Objawy narastające ostro- do 48 

Objawy narastające ostro- do 48 

godz. po zabiegu

godz. po zabiegu

       

       

dysfonia, kaszel, krwioplucie, ból

dysfonia, kaszel, krwioplucie, ból

Objawy przewlekle – 2-8 tyg. po 

Objawy przewlekle – 2-8 tyg. po 

zabiegu

zabiegu

      

      

narastająca chrypka i zaburzenia  

narastająca chrypka i zaburzenia  

      

      

oddychania 

oddychania 

background image

Ciała obce w jamach nosa

Ciała obce w jamach nosa

Nos- jednostronne zaburzenia 

Nos- jednostronne zaburzenia 

drożności nosa, jednostronnie 

drożności nosa, jednostronnie 

wydzielina śluzowa, śluzowo-ropna, 

wydzielina śluzowa, śluzowo-ropna, 

ropna

ropna

Postępowanie- znieczulenie błony 

Postępowanie- znieczulenie błony 

śluzowej, anemizacja, 

śluzowej, anemizacja, 

usunięcie przy

usunięcie przy

 

 

pomocy haczyka

pomocy haczyka

, odpowiednie 

, odpowiednie 

kleszczyki

kleszczyki

background image

Krwawienia z nosa

Krwawienia z nosa

Incydentalnie występują u 60% populacji 

Incydentalnie występują u 60% populacji 

U 6% konieczna interwencja medyczna*

U 6% konieczna interwencja medyczna*

90% krwawienia ze splotu Kisselbacha

90% krwawienia ze splotu Kisselbacha

* Small M., Murray J., Maram A.: A study of patients with 

* Small M., Murray J., Maram A.: A study of patients with 

epistaxis requiring admission to hospital . Hospital Health 

epistaxis requiring admission to hospital . Hospital Health 

Bull. 1982, 40,20-29

Bull. 1982, 40,20-29

                          

                          

background image

Unaczynienie jam nosa

Unaczynienie jam nosa

background image

Etiologia 

Etiologia 

( 1 )

( 1 )

Miejscowe 

Miejscowe 

        

        

urazy : mechaniczne, chemiczne

urazy : mechaniczne, chemiczne

        

        

ciała obce

ciała obce

        

        

zapalenia : wirusowe, bakteryjne

zapalenia : wirusowe, bakteryjne

        

        

alergiczny nieżyt nosa

alergiczny nieżyt nosa

        

        

deformacje przegrody :    skrzywienia, ubytki

deformacje przegrody :    skrzywienia, ubytki

        

        

krwawienia pooperacyjne

krwawienia pooperacyjne

        

        

guzy nosa, nosogardła, zatok przynosowych 

guzy nosa, nosogardła, zatok przynosowych 

        

        

choroba Wegenera

choroba Wegenera

        

        

środowiskowe – zbyt suche, ciepłe powietrze

środowiskowe – zbyt suche, ciepłe powietrze

background image

Etiologia 

Etiologia 

( 2 )

( 2 )

Ogólne

Ogólne

    

    

skazy krwotoczne : wrodzone, nabyte

skazy krwotoczne : wrodzone, nabyte

    

    

trombocytopenia 

trombocytopenia 

    

    

choroby limfoproliferacyjne

choroby limfoproliferacyjne

    

    

choroby zakaźne wieku dziecięcego

choroby zakaźne wieku dziecięcego

    

    

choroby wątroby, nerek 

choroby wątroby, nerek 

    

    

nadciśnienie tętnicze

nadciśnienie tętnicze

background image

Postępowanie

Postępowanie

 

 

zależy od :

zależy od :

       

       

miejsca

miejsca

       

       

przyczyny

przyczyny

       

       

stanu ogólnego  

stanu ogólnego  

background image

Postępowanie 

Postępowanie 

( 1 )

( 1 )

Pozycja półsiedząca/siedząca, tułów 

Pozycja półsiedząca/siedząca, tułów 

pochylony do przodu

pochylony do przodu

U pacjentów nieprzytomnych pozycja 

U pacjentów nieprzytomnych pozycja 

leżąca, boczna ustalona 

leżąca, boczna ustalona 

Oczyszczenie nosa ze skrzepów (delikatne 

Oczyszczenie nosa ze skrzepów (delikatne 

odessanie)

odessanie)

Ustalenie miejsca krwawienia

Ustalenie miejsca krwawienia

Miejscowe znieczulenie błony śluzowej 

Miejscowe znieczulenie błony śluzowej 

   

   

(lignokaina w aerozolu, kroplach, 

(lignokaina w aerozolu, kroplach, 

nasączony seton) 

nasączony seton) 

background image

Postępowanie 

Postępowanie 

( 2 )

( 2 )

Ucisnąć mocno skrzydełka na ok. 5 

Ucisnąć mocno skrzydełka na ok. 5 

min.

min.

Założyć spongostan nasączony wodą 

Założyć spongostan nasączony wodą 

utlenioną, wodą destylowaną, 

utlenioną, wodą destylowaną, 

roztworem Exacylu, wodą 

roztworem Exacylu, wodą 

destylowaną z adrenaliną, lignokainą

destylowaną z adrenaliną, lignokainą

Oxycel, Merocel, Rapid-rhino, 

Oxycel, Merocel, Rapid-rhino, 

Surgicel 

Surgicel 

background image

Postępowanie 

Postępowanie 

(3)

(3)

Tamponada przednia ( 24 – 48 godz)

Tamponada przednia ( 24 – 48 godz)

   

   

seton gazowy nasączony parafiną z 

seton gazowy nasączony parafiną z 

antybiotykiem, układany warstwowo

antybiotykiem, układany warstwowo

   

   

tamponada w palcu gumowym

tamponada w palcu gumowym

   

   

opatrunek typu Bivon

opatrunek typu Bivon

background image

Tamponada przednia

Tamponada przednia

background image

Ocena skuteczności 

Ocena skuteczności 

tamponady

tamponady

Brak zacieku na tylnej ścianie gardła

Brak zacieku na tylnej ścianie gardła

Brak przesączania

Brak przesączania

background image

Postępowanie w 

Postępowanie w 

nawracających 

nawracających 

krwawieniach z nosa 

krwawieniach z nosa 

Przyżeganie miejscowe : 

Przyżeganie miejscowe : 

    

    

10-20% azotan srebra

10-20% azotan srebra

    

    

30% kwas trójchlorooctowy

30% kwas trójchlorooctowy

Elektrokoagulacja

Elektrokoagulacja

Krioterapia

Krioterapia

Fotokoagulacja laserowa

Fotokoagulacja laserowa

    

    

jednoczasowo, obustronnie na tej samej   

jednoczasowo, obustronnie na tej samej   

wysokości  = perforacja przegrody ! ! !

wysokości  = perforacja przegrody ! ! !

background image

Postępowanie 

Postępowanie 

c.d.

c.d.

  

  

Odwarstwienie błony śluzowej

Odwarstwienie błony śluzowej

  

  

Tamponada śródtkankowa –            

Tamponada śródtkankowa –            

podśluzówkowe ostrzyknięcie  

podśluzówkowe ostrzyknięcie  

roztworem hydrocortisonu 1-3 ml

roztworem hydrocortisonu 1-3 ml

   

   

background image

Krwawienia z tylnej części 

Krwawienia z tylnej części 

jam nosa

jam nosa

Tamponada tylna Bellocqa

Tamponada tylna Bellocqa

       

       

sedacja/zn.ogólne

sedacja/zn.ogólne

      

      

48-72 godz.

48-72 godz.

      

      

osłona antybiotyku

osłona antybiotyku

Tamponada tylna z zastosowaniem 

Tamponada tylna z zastosowaniem 

cewnika Foleya

cewnika Foleya

Endoskopowa elektrokoagulacja

Endoskopowa elektrokoagulacja

background image

Postępowanie chirurgiczne

Postępowanie chirurgiczne

Embolizacja naczyń 

Embolizacja naczyń 

   

   

mniej inwazyjna, szybka,       

mniej inwazyjna, szybka,       

tańsza,skuteczność 70-100%

tańsza,skuteczność 70-100%

   

   

powikłania (2%): udar mózgu, porażenie 

powikłania (2%): udar mózgu, porażenie 

połowicze, ślepota , porażenie n.VII, 

połowicze, ślepota , porażenie n.VII, 

martwica tkanek miękkich

martwica tkanek miękkich

  

  

Podwiązanie tętnic

Podwiązanie tętnic

background image

Leczenie ogólne

Leczenie ogólne

Ocena stanu ogólnego pacjenta ( wstrząs 

Ocena stanu ogólnego pacjenta ( wstrząs 

oligowolemiczny)

oligowolemiczny)

Założenie 1-2 wkłucia dożylne

Założenie 1-2 wkłucia dożylne

Dekstran (70)

Dekstran (70)

Roztwory elektrolitów: płyn Ringera, płyn 

Roztwory elektrolitów: płyn Ringera, płyn 

pediatryczny wyrównawczy

pediatryczny wyrównawczy

Kwas traneksamowy – Exacyl 

Kwas traneksamowy – Exacyl 

(amp.500mg/5ml, u dzieci 20mg/kg/dobę, 

(amp.500mg/5ml, u dzieci 20mg/kg/dobę, 

przepływ 1ml/min.) 

przepływ 1ml/min.) 

background image

Krwawienia z ucha 

Krwawienia z ucha 

(1)

(1)

Urazy

Urazy

mechaniczne 

mechaniczne 

(

(

tylno-górna

tylno-górna

 

 

ściana

ściana

 

 

przewodu

przewodu

 

 

słuchowego

słuchowego

 

 

zewnętrznego,tylno-górny

zewnętrznego,tylno-górny

 

 

kwadrant

kwadrant

 

 

błony

błony

 

 

bębenkowej

bębenkowej

)

)

Mikrourazy miejscowe : ciała obce - 

Mikrourazy miejscowe : ciała obce - 

powinien usuwać laryngolog!

powinien usuwać laryngolog!

Urazy ze złamaniem podstawy czaszki

Urazy ze złamaniem podstawy czaszki

background image

Przebieg szczelin w złamaniach kości skroniowej:

Przebieg szczelin w złamaniach kości skroniowej:

A-złamanie podłużne, B-złamanie poprzeczne

A-złamanie podłużne, B-złamanie poprzeczne

background image

      

      

Złamania kości skroniowej

Złamania kości skroniowej

     

     

podłużne                 poprzeczne

podłużne                 poprzeczne

80-90%

80-90%

Kierunek uderzenia-

Kierunek uderzenia-

okolica skroniowo- 

okolica skroniowo- 

potyliczna

potyliczna

Linia złamania równolegle

Linia złamania równolegle

Złamanie tylno-górnej 

Złamanie tylno-górnej 

ściany kostnej przewodu 

ściany kostnej przewodu 

sł.z-trz, pęknięcie błony 

sł.z-trz, pęknięcie błony 

bębenkowej-

bębenkowej-

krwawienie

krwawienie

Przerwanie łańcucha 

Przerwanie łańcucha 

kosteczek słuchowych

kosteczek słuchowych

10-20% niedowład n.VII

10-20% niedowład n.VII

    

    

może wystąpić późno

może wystąpić późno

Zawroty głowy rzadko

Zawroty głowy rzadko

10-20%

10-20%

Uderzenie-okolica 

Uderzenie-okolica 

czołowa lub potyliczna

czołowa lub potyliczna

Linia złamania 

Linia złamania 

prostopadle

prostopadle

Przechodzi przez 

Przechodzi przez 

przedsionek i ślimak  

przedsionek i ślimak  

(głuchota, zawroty 

(głuchota, zawroty 

głowy)

głowy)

Błona bębenkowa 

Błona bębenkowa 

zachowana

zachowana

30-40% porażenie n. VII, 

30-40% porażenie n. VII, 

bezpośrednio po urazie, 

bezpośrednio po urazie, 

całkowite 

całkowite 

background image

Krwawienia z ucha 

Krwawienia z ucha 

(3)

(3)

Zapalenia ucha zewnętrznego i 

Zapalenia ucha zewnętrznego i 

środkowego 

środkowego 

   

   

ostre :wirusowe 

ostre :wirusowe 

( krwotoczne zapalenie –myringitis 

( krwotoczne zapalenie –myringitis 

                                      

                                      

bullosa)              

bullosa)              

             

             

bakteryjne

bakteryjne

Przewlekłe zapalenie z ziarniną, polipem

Przewlekłe zapalenie z ziarniną, polipem

Guzy nowotworowe 

Guzy nowotworowe 

( histiocytosis)

( histiocytosis)

                

                

background image

Krwawienia z jamy ustnej i 

Krwawienia z jamy ustnej i 

gardła

gardła

    

    

Miejscowe: 

Miejscowe: 

  

  

urazy

urazy

  

  

stany zapalne (stomatitis ac., angina)

stany zapalne (stomatitis ac., angina)

  

  

ciała obce

ciała obce

  

  

nowotwory migdałka

nowotwory migdałka

     

     

Ogólne:

Ogólne:

   

   

skaza krwotoczna

skaza krwotoczna

   

   

choroba Rendu-Oslera

choroba Rendu-Oslera

   

   

choroby krwi 

choroby krwi 

background image

URAZY NOSA

URAZY NOSA

Powierzchowne- obrzęk tkanek miękkich, otarcia 

Powierzchowne- obrzęk tkanek miękkich, otarcia 

naskórka, krwiaki zewnętrzne

naskórka, krwiaki zewnętrzne

Krwiaki wewnętrzne-wolne narastanie krwiaków 

Krwiaki wewnętrzne-wolne narastanie krwiaków 

podśluzówkowych

podśluzówkowych

Złamania kości piramidy nosa :

Złamania kości piramidy nosa :

   

   

typ „zielonej gałązki”

typ „zielonej gałązki”

   

   

całkowite i niecałkowite złamania chrząstek nosa

całkowite i niecałkowite złamania chrząstek nosa

   

   

izolowane złamanie kości nosa różnego stopnia, 

izolowane złamanie kości nosa różnego stopnia, 

aż do złamania typu „otwartej książki”

aż do złamania typu „otwartej książki”

   

   

całkowite lub częściowe złamania przegrody z 

całkowite lub częściowe złamania przegrody z 

przemieszczeniem

przemieszczeniem

background image

TRUDNOŚCI OCENY URAZU 

TRUDNOŚCI OCENY URAZU 

NOSA U DZIECI 

NOSA U DZIECI 

(wg W.Pirsiga)

(wg W.Pirsiga)

Niepełny wywiad

Niepełny wywiad

Zmiana nosa bezpośrednio po urazie jest nieistotna

Zmiana nosa bezpośrednio po urazie jest nieistotna

Dziecko niespokojne, małe wymiary nosa

Dziecko niespokojne, małe wymiary nosa

Brak klasycznych objawów( krwawienie, trzeszczenie, 

Brak klasycznych objawów( krwawienie, trzeszczenie, 

„blokada nosa”, zniekształcenie zewnętrzne)

„blokada nosa”, zniekształcenie zewnętrzne)

Znaczny obrzęk maskujący następstwa urazu

Znaczny obrzęk maskujący następstwa urazu

Współistniejące uszkodzenia infekcyjne błony śluzowej

Współistniejące uszkodzenia infekcyjne błony śluzowej

Ujemny wynik badania radiologicznego (chrzęstny szkielet 

Ujemny wynik badania radiologicznego (chrzęstny szkielet 

nosa)

nosa)

Powolny rozwój krwiaków podśluzówkowych

Powolny rozwój krwiaków podśluzówkowych

Dominujące objawy ogólne urazu 

Dominujące objawy ogólne urazu 

background image

Szycie ran – znieczulenie 

Szycie ran – znieczulenie 

miejscowe lub ogólne 

miejscowe lub ogólne 

Pojedynczy szew niewchłanialny 6.0 na 

Pojedynczy szew niewchłanialny 6.0 na 

skórę tuż przy czerwieni wargowej

skórę tuż przy czerwieni wargowej

Mięśnie warstwowo – szwy pojedyncze 

Mięśnie warstwowo – szwy pojedyncze 

wchłanialne 3.0 lub 4.0

wchłanialne 3.0 lub 4.0

Błona śluzowa i czerwień wargowa – 

Błona śluzowa i czerwień wargowa – 

pojedyncze szwy wchłanialne 5.0

pojedyncze szwy wchłanialne 5.0

Skóra – pojedyncze szwy niewchłanialne 

Skóra – pojedyncze szwy niewchłanialne 

5.0 lub 6.0

5.0 lub 6.0

Błona śluzowa jamy ustnej – pojedyncze 

Błona śluzowa jamy ustnej – pojedyncze 

szwy wchłanialne 5.0, 6.0 – antybiotyk

szwy wchłanialne 5.0, 6.0 – antybiotyk


Document Outline