background image

Programy do 

monitorowania ruchu w 

sieci

Made by: Paweł Motowidło 

background image

Wireshark 0.99.6a

Analizator protokołu sieciowego, 

umożliwiający dokładne zbadanie ruchu w 

obrębie lokalnej infrastruktury sieciowej. 

Może być również wykorzystany jako 

sniffer, czyli narzędzie umożliwiające 

przechwytywanie komunikacji sieciowej, w 

tym niezaszyfrowanych rozmów Gadu-

Gadu. W programie wykorzystano 

WinPcap.

Program można pobrać ze strony: 

http://

www.wireshark.org/

background image

Wireshark Screen

background image

BWMeter 3.3.3

Niezwykle poręczne narzędzie służące do 

mierzenia i wyświetlania informacji o 

przepustowości łącza. To, co odróżnia go od 

innych programów tego typu to szczegółowa 

analiza pakietów danych, dzięki czemu można 

odseparować ruch w sieci lokalnej od 

wymiany danych z Internetem. Dodatkowo 

aplikacja umożliwia tworzenie statystyk dla 

wszystkich komputerów w sieci lokalnej oraz 

pozwala obserwować ilość pobieranych 

danych z poszczególnych, wybranych przez 

użytkownika serwerów. 

background image

BWmeter screen

background image

Co to jets ramka ?

Ramka określa strukturę 
przesyłanego pakietu danych. 
Określona jest w niej pozycja 
nagłówka, bitów danych oraz 
wypełnienia pakietu. Rozeznanie 
w typach ramek jest ważne przy 
monitorowaniu pracy w sieci.

background image

W sieciach Ethernet 

funkcjonują 4 typy ramek:

• Ethernet II - oryginalna ramka Ethernetu, przydziela pakietowi unikalny 

nagłówek. 

• Ethernet 802.3 - typ ramki używany najczęściej w sieciach Novell. 

• Ethernet 802.2 - standardowy typ ramki dla sieci Novell 4.x. 

• Ethernet SNAP - AppleTalk. 

Poszczególne skróty mają następujące znaczenie:

• PR - nagłówek (preambuła) - pole sygnalizujące początek ramki (101010...). 

• SFD (Start Frame Delimiter) - znacznik początku ramki (10101011). 

• DA (Destination Address) - adres docelowy. 

• SA (Source Address) - adres źródłowy. 

• LE (Length) - długość segmentu danych w ramce. 

• Data   transmitowane dane. 

• PAD - uzupełnienie pola Data w celu zapewnienia minimalnej długości ramki. 

• FCS - suma kontrolna dla pakietu. 

background image

Patrząc na ramki 
Ethernet II i IEEE 
802.3 dochodzimy do 
wniosku, że są 
bardzo podobne. Jest 
to jednak 
podobieństwo 
pozorne. Ramka 
802.3 nie definiuje 
podwarstwy Logical 
Link Control (LLC), 
natomiast ramka 
Ethernetu jest 
ograniczona tylko do 
jednej specyfikacji 
warstwy Fizycznej. 
Początkowe założenia 
Ethernetu dotyczące 
firmowanego przez 
Xerox PARC 
Ethernetu były takie, 
że będzie on 
przenosił dane 
protokołów warstw 
wyższych. 
Odpowiedzialność za 
kontrolę błędów, jak 
też określenie 
rozmiaru pola 
danych, przerzucono 
na te właśnie 
protokoły. 

Struktura

 

ramek

background image

Ramka IEEE 802.3

 

Podstawowa ramka IEEE 802.3 jest często nazywana 
„surową ramką ethernetową” i w takiej postaci jest 
rzadko używana.

Najczęściej w polu danych znajdują się struktury 
zdefiniowane standardem 802.2, które potocznie zwane 
są: ramką LLC i ramką SNAP. 

background image

Charakterystyka 

poszczególnych pól w 

ramce Ethernet i IEEE 

802.3.

Charakterystyka poszczególnych pól w ramce Ethernet i IEEE 802.3.

Preambuła jest naprzemiennym ciągiem bitów 1 i 0, informującym o nadchodzącej ramce. 

Najczęściej nie jest on włączany do wielkości ramki. Uznawany jest za część procesu 

komunikacji. W ramce Ethernet znajduje się dodatkowy bajt odpowiadający polu SOF (Start 

of Frame Delimiter) określonemu w race IEEE 802.3.

SOF (Start of Frame Delimiter) jest bajtem kończącym preambułę. Bajt ten ma postać: 

‘10101011’ i zawsze jest zakończony dwoma bitami ‘1’. W standardzie Ethernet bajt ten nie 

występuje, zastąpiony jest kolejnym bajtem preambuły, w którym ostatni bit jest równy ‘0’.

Adresy stacji odbiorczej i stacji nadawczej są to liczby 6 bajtowe, będące adresami 

sprzętowymi komunikujących się interfejsów sieciowych. Trzy pierwsze bajty adresu są 

związane z producentem. Trzy ostatnie są numerem przypisanym przez dostawcę do danego 

interfejsu sieciowego.

Typ jest polem występującym w Ethernecie i określa protokół wyższej warstwy, który ma 

posłużyć do odebrania danych z ramki Ethernetu.

Długość – pole występujące w IEEE 802.3; określa w bajtach ilość danych, które nastąpią 

po tym polu – nie może być więcej niż 1500. W standardzie Ethernet wartość w tym polu jest 

zawsze większa od 1500 (dziesiętnie) i określa numer protokołu warstwy wyższej, który 

odbierze dane po zakończeniu obróbki przez standard Ethernet.

Dane – jeśli ilość danych jest mniejsza od 46 bajtów, wprowadzane jest tzw. uzupełnienie 

PAD (padding) i dane są dopełniane jedynkami, tak, aby ramka nie była mniejsza niż 512 

bitów, czyli czas slotu dla 10Mb/s. Dane zawarte w ramce zostaną przesłane do protokołu 

wyższej warstwy zdefiniowanego odpowiednio:

w polu Danych - dla IEEE 802.3;

w polu Typ w przypadku Ethernetu.

FCS – Sekwencja Sprawdzania Ramki (ang. Frame Check Sequence), która zawiera 4 bajty 

kontrolne (cyclic redundancy check - CRC) wygenerowane przez interfejs nadający i 

sprawdzane przez odbierający. Określają one, czy dane nie zostały uszkodzone podczas 

transmisji.

Jednostka danych LLC (Logical Link Control) nazywa się PDU (Protocol Data Unit). PDU 

zawarta jest w pierwszych kilku bajtach pola danych ramki Ethernetowej (schemat 3.4.) i 

składa się z:

         Pola punktu dostępu do usługi docelowej (DSAP) - identyfikuje przewidywalny punkt dostępu do 

usługi LLC urządzenia docelowego.

         Pola punktu dostępu do usługi źródłowej (SSAP) - określa punkt dostępu do usługi LLC 

urządzenia źródłowego.

         Pola kontroli - wskazuje typ przenoszonej ramki.

background image

Ramka LLC umożliwia identyfikację 

protokołów warstw wyższych przenoszonych 

w ramkach 803.2. Pozwala to zachować 

kompatybilność z ramką DIX Ethernetu, która 

posiada własne, osobne mechanizmy 

identyfikowania protokołów. 

background image

Ramka protokołu dostępu do podsieci - SNAP (Sub-

Network Access Protocol) dodaje 5-oktetowe pole 

identyfikacji protokołu. Pole to dołączane jest do 

ramki za nagłówkiem LLC. Składa się z 3-oktetowego 

identyfikatora organizacyjnie unikatowego i 2-

oktetowego identyfikatora protokołu. Pola te 

określają, dla których z protokołów warstw wyższych 

przeznaczona jest ramka. Podramka SNAP została 

stworzona w celu zwiększenia możliwości podramek 

LLC w zakresie kompatybilności wstecz, z 

poprzednimi wersjami Ethernetu. 

background image

Stacja, która wysyła ramkę PAUSE na określony adres 

grupowy, oprócz kodu rozkazu PAUSE, wysyła informację 

o czasie, przez jaki należy wstrzymać przesyłanie 

kolejnych ramek z danymi. Czas ten podany jest w postaci 

dwubajtowej liczby. Wartość jej odpowiada czasowi przez 

jaki, od momentu odebrania ramki, stacja wysyłająca 

dane powinna wstrzymać dalszą transmisję. Czas 

mierzony jest w jednostkach zwanych kwantami. Jeden 

kwant odpowiada czasowi, jaki potrzebny jest do 

przesłania w sieci 512 bitów. Liczba jednostek czasu, o 

jaką można odroczyć dalsze przesyłanie ramek, zawiera 

się w przedziale od 0 do 65535. 

.

  

 

                                                                                                                                                                                                               

Ramka 
PAUSE

background image

Protokoły internetowe

Protokoły internetowe to podzbiór 

protokołów komunikacyjnych, mający 

zastosowanie w środowisku internetu. 

Protokoły internetowe to zbiór ścisłych 

reguł i kroków postępowania, które są 

automatycznie wykonywane przez 

urządzenia w celu nawiązania łączności i 

wymiany danych. 

background image

Najpopularniejsze 

protokoły internetowe:

• HTTP
• HTTPS
• FTP
• SMTP
• POP3
• IMAP
• IRC 
• DNS

background image

HTTP

HTTP (ang. Hypertext Transfer Protocol – 

protokół przesyłania dokumentów 

hipertekstowych) to protokół sieci WWW (ang. 

World Wide Web). Obecną definicję HTTP 

stanowi RFC 2616. Za pomocą protokołu HTTP 

przesyła się żądania udostępnienia dokumentów 

WWW i informacje o kliknięciu odnośnika oraz 

informacje z formularzy. Zadaniem stron WWW 

jest publikowanie informacji - natomiast protokół 

HTTP właśnie to umożliwia. 

HTTP standardowo korzysta z portu nr 80 

background image

HTTPS

HTTPS (ang. HyperText Transfer Protocol Secure) to 

szyfrowana wersja protokołu HTTP. Zamiast używać w 

komunikacji klient-serwer niezaszyfrowanego tekstu, 

szyfruje go za pomocą technologii SSL. Zapobiega to 

przechwytywaniu i zmienianiu przesyłanych danych.

HTTPS działa domyślnie na porcie nr 443 w protokole TCP.

Wywołania tego protokołu zaczynają się od https:, a 

zwykłego połączenia HTTP od http:. Protokół HTTP jest 

warstwę wyżej (na transporcie SSL), najpierw następuje 

więc wymiana kluczy SSL, a dopiero później żądanie HTTP. 

Powoduje to, że jeden adres IP może serwować tylko jedną 

domenę lub też tylko subdomeny danej domeny (zależnie 

od certyfikatu).

background image

FTP

FTP (ang. File Transfer Protocol) - protokół typu klient-

serwer, który umożliwia przesyłanie plików z i na serwer 

poprzez sieć TCP/IP. Protokół ten jest zdefiniowany przez 

IETF w RFC 959 

FTP jest protokołem 8-bitowym, dlatego nie wymaga 

specjalnego kodowania danych na postać 7-bitową, tak jak 

ma to miejsce w przypadku poczty elektronicznej

Jeżeli FTP pracuje w trybie aktywnym, korzysta z portów: 

21 dla poleceń (połączenie to jest zestawiane przez 

klienta) oraz 20 do przesyłu danych. Połączenie 

nawiązywane jest wówczas przez serwer. Jeżeli FTP 

pracuje w trybie pasywnym wykorzystuje port 21 do 

poleceń i port o numerze > 1024 do transmisji danych, 

gdzie obydwa połączenia zestawiane są przez klienta.

background image

SMTP

SMTP (ang. Simple Mail Transfer Protocol) – 

protokół komunikacyjny opisujący sposób 

przekazywania poczty elektronicznej w Internecie.

SMTP to względnie prosty, tekstowy protokół, w 

którym określa się co najmniej jednego odbiorcę 

wiadomości (w większości przypadków 

weryfikowane jest jego istnienie), a następnie 

przekazuje treść wiadomości. Demon SMTP działa 

najczęściej na porcie 25.

SMTP nie pozwala na pobieranie wiadomości ze 

zdalnego serwera. Do tego celu służą POP3 lub 

IMAP. 

background image

POP3

Post Office Protocol version 3 (POP3) to protokół internetowy z warstwy 

aplikacji pozwalający na odbiór poczty elektronicznej ze zdalnego serwera do 

lokalnego komputera poprzez połączenie TCP/IP. Ogromna większość 

współczesnych internautów korzysta z POP3 do odbioru poczty 

Kiedy użytkownik połączy się z siecią, to korzystając z POP3 może 

pobrać czekające na niego listy do lokalnego komputera. Jednak 

protokół ten ma wiele ograniczeń:

• połączenie trwa tylko, jeżeli użytkownik pobiera pocztę i nie może pozostać 

uśpione, 

• do jednej skrzynki może podłączyć się tylko jeden klient równocześnie, 

• każdy list musi być pobierany razem z załącznikami i żadnej jego części nie 

można w łatwy sposób pominąć - istnieje co prawda komenda top, ale 

pozwala ona jedynie określić przesyłaną liczbę linii od początku wiadomości, 

• wszystkie odbierane listy trafiają do jednej skrzynki, nie da się utworzyć ich 

kilku, 

• serwer POP3 nie potrafi sam przeszukiwać czekających w kolejce listów. 

Istnieje bardziej zaawansowany protokół IMAP, który pozwala na przeglądanie 

czekających listów nie po kolei na podobieństwo plików w katalogach i 

posiada niektóre funkcje pominięte w POP3.

background image

IMAP

IMAP (Internet Message Access Protocol) to 

internetowy protokół pocztowy zaprojektowany jako 

następca POP3.
W przeciwieństwie do POP3, który umożliwia 

jedynie pobieranie i kasowanie poczty, IMAP 

pozwala na zarządzanie wieloma folderami 

pocztowymi oraz pobieranie i operowanie na listach 

znajdujących się na zdalnym serwerze.
IMAP pozwala na ściągnięcie nagłówków 

wiadomości i wybranie, które z wiadomości chcemy 

ściągnąć na komputer lokalny. Pozwala na 

wykonywanie wielu operacji, zarządzanie folderami 

i wiadomościami.

background image

IRC

IRC (ang. Internet Relay Chat) to jedna ze starszych 

usług sieciowych umożliwiająca rozmowę na 

tematycznych lub towarzyskich kanałach 

komunikacyjnych, jak również prywatną z inną 

podłączoną aktualnie osobą.
Usługa ta funkcjonuje w architekturze klient-serwer, tj. 

fizycznie składa się z grupy połączonych ze sobą na 

stałe serwerów oraz programów-klientów. Programy 

klienckie uruchamiane są przez końcowych 

użytkowników lokalnie – na ich własnych komputerach, 

lub zdalnie, za pośrednictwem usługi SSH lub telnet. 

Rozmowy w sieci IRC odbywają się na tzw. kanałach, z 

których część funkcjonuje stale. Inne mogą być 

uruchamiane przez jednego użytkownika w celu 

porozmawiania choćby z jedną inną osobą. Można także 

prowadzić prywatną rozmowę z innym użytkownikiem.

background image

DNS

DNS (ang. Domain Name Systemsystem nazw domenowych) to 

system serwerów oraz protokół komunikacyjny zapewniający zamianę 

adresów znanych użytkownikom Internetu na adresy zrozumiałe dla 

urządzeń tworzących sieć komputerową. Dzięki wykorzystaniu DNS 

nazwa mnemoniczna, np. pl.wikipedia.org, może zostać zamieniona 

na odpowiadający jej adres IP, czyli 145.97.39.155.

Adresy DNS składają się z domen internetowych rozdzielonych 

kropkami. Dla przykładu w adresie Wikipedii org oznacza domenę 

funkcjonalną organizacji, wikipedia domenę należącą do fundacji 

Wikimedia, a pl polską domenę w sieci tej instytucji. W ten sposób 

możliwe jest budowanie hierarchii nazw, które porządkują Internet.

DNS to złożony system komputerowy oraz prawny. Zapewnia z jednej 

strony rejestrację nazw domen internetowych i ich powiązanie z 

numerami IP. Z drugiej strony realizuje bieżącą obsługę komputerów 

odnajdujących adresy IP odpowiadające poszczególnym nazwom.


Document Outline