Wpływ aktywności
ruchowej na organizm
młodzieży
Wpływ aktywności
ruchowej na organizm
młodzieży
Co to jest aktywność
ruchowa?
Aktywność ruchowa = Motoryczność = Antropomotoryka
Jest to biologiczna potrzeba człowieka zapewniająca mu
zachowanie zdrowia jako warunek pozytywnego
pojmowania zdrowia.
To podstawowa potrzeba człowieka, szczególnie ważna w
okresie dzieciństwa i młodości, gdyż warunkuje ona
prawidłowy rozwój.
Co to jest aktywność
ruchowa?
Aktywność ruchowa
jest podstawą:
•
sprawności fizycznej
•
kultury fizycznej
•
zdrowia
Daje nam możliwość:
•
samorealizacji
•
pozytywnych przeżyć
•
motywuje do działania
Uwarunkowania aktywności
ruchowej
•
czynniki genetyczne, np. temperament, predyspozycje,
zdolności, właściwości konstytucjonalne
•
czynniki biogeograficzne, np. temperatura otoczenia,
klimat
•
czynniki społeczne i ekonomiczne
Ruch powoduje wiele korzystnych
zmian w organizmie człowieka,
szczególnie w organizmie
młodzieży!
Zmiany w układzie ruchu:
•
mineralizacja kośćca
•
wzrastanie kości u dzieci i młodzieży
•
zapobieganie i/lub korygowanie wad postawy
•
wzmacnianie stawów, ścięgien, więzadeł i przyczepów
mięśni
•
zwiększanie siły, napięcia i sprężystości mięśni
Zmiany w układzie
krwionośnym:
•
zwiększenie liczby erytrocytów, hemoglobiny i
leukocytów
•
zwiększenie pojemności tlenowej krwi
•
zwolnienie tętna do 40 – 50 uderzeń/min
•
zmniejszenie ciśnienie krwi, zwiększenie ekonomiki
pracy serca
Zmiany w układzie
oddechowym:
•
zwiększenie pojemności życiowej płuc
•
zwiększenie głębokości oddechu, a co za tym idzie
również pułapu tlenowego o ok. 25%
•
zmniejszenie ilości oddechów/min
Zmiany w układzie
nerwowym:
•
szybsze dojrzewanie ośrodków ruchowych w mózgu –
przyspieszenie rozwoju motoryczności
•
wzrost szybkości przewodzenia bodźców nerwowych
•
polepszenie koordynacji ruchowej
•
zmniejszenie poziomu lęków i stanów depresyjnych,
polepszenie jakości snu
Zmiany w układzie
hormonalnym i
immunologicznym:
•
korzystny wpływ na budowę i funkcje przysadki
mózgowej, co może być czynnikiem intensyfikującym
rozwój fizyczny
•
polepszenie funkcjonowania systemu obronnego
•
wzrost odporności na zachorowania
Uprawianie sportu powoduje
zmniejszenie ilości tkanki
tłuszczowej, co ma istotne znaczenie
w profilaktyce otyłości !
Aktywność ruchowa uczniów
w starszym wieku szkolnym
W tym okresie między płciami zaznaczają się różnice w
rozwoju:
•
fizycznym
•
intelektualnym
•
sprawnościowym
•
wydolnościowym
a także w stanie zdrowia.
Dziewczęta
•
U dziewcząt dojrzewanie rozpoczyna się zazwyczaj
między 12 a 14 rokiem życia.
•
Dochodzi do wzrostu piersi, rozwoju narządów
płciowych, pojawiają się pierwsze krwawienia
miesiączkowe.
•
Zaczynają funkcjonować narządy rozrodcze,
uruchomiona zostaje produkcja hormonów, dzięki
którym następują wszelkie zmiany w organizmach
młodych ludzi.
Chłopcy
•
U chłopców pojawia się zarost na twarzy, rysy twarzy
stają się bardziej ostre.
•
Charakterystyczne dla okresu dojrzewania jest zmiana
głosu, który obniża się i przybiera typowo męską barwę.
•
Rozpoczyna się rywalizacja.
•
Uruchomienie produkcji hormonów.
Badania podjęte nad określeniem ramowych potrzeb
ruchu w poszczególnych grupach wieku wykazały, iż
dziewczęta w starszym wieku szkolnym do
prawidłowego rozwoju potrzebują 4,5 godziny ruchu
dziennie, natomiast chłopcy w tym samym wieku 5
godzin.
Ruch w okresie dojrzewania
Na okres młodości przypada najintensywniejsze
dojrzewanie. Dla młodzieży właściwie użyty i dozowany
ruch ma ogromne znaczenie, bowiem:
•
łagodzi przebieg procesów rozwojowych
•
zwiększa odporność fizjologiczną
•
koryguje zniekształcenia postawy
•
kształtuje pozytywne nawyki ruchowe
Uaktywnienie ruchowe młodego człowieka wpływa nie tylko
na rozwój motoryczny ale i pozostałe sfery rozwoju i
funkcjonowania jego organizmu.
Zorganizowany, ukierunkowany i racjonalny ruch działa
bodźcowo na organizm przyśpieszając wzrastanie
układu mięśniowego, kostnego, pobudza proces
rośnięcia. Wpływa także na przemianę materii.
Aktywność ruchowa młodzieży ściśle wiąże się z wejściem
osobnika w kontakt z inną jednostką, zespołem lub
przedmiotem. Motoryczność to także gotowość osobnika
do czynnego reagowania uwagą, myślą, działaniem na
różne sytuacje.
Aktywność fizyczna pomaga młodym ludziom nawiązywać
kontakty, odnajdywać wspólne zainteresowania i pasje,
kształtuje cechy charakteru, takie jak:
•
umiejętność współdziałania w zespole
•
umiejętność dowodzenia
•
współodczuwanie
•
współzawodnictwo i walka fair play
•
poczucie własnej wartości.
Już w wieku 14 lat dziecko pracuje na
swoje dorosłe życie i zdrowie !
Wyniki wielu badań ukazują zdrowotne znaczenie
aktywności ruchowej. U młodzieży aktywnej fizycznie
występuje mniejsze prawdopodobieństwo zapadnięcia
na choroby układu krążenia i nowotwory.
U osób tych ryzyko wcześniejszego zgonu jest mniejsze niż
u ludzi o ograniczonej aktywności ruchowej. Ruch
stanowi, więc szansę na bezpieczne i dłuższe życie.
Badania na populacji 6380 uczniów
wykazały ,że ćwiczenia
międzylekcyjne w 60% szkół
organizowane są sporadycznie, a w
40% nie są prowadzone.
Bezruch
•
W okresie wzrostu organizmu bezruch może przyczynić
się do powstania zaburzeń harmonijnego rozwoju ciała
(wady postawy) oraz spowodować powstawanie
kalectwa z następstwami psychofizycznymi.
•
Badania dowiodły, że unieruchomienie prowadzi do
przyspieszenia czynności serca, zmniejsza się też
objętość wyrzutowa serca, zaburzenia krążenia
obwodowego (najgorszym powikłaniem jest choroba
zatorowo – zakrzepowa).
Bezruch
•
Prowadzi też do zaburzeń układu oddechowego.
•
Akinezja powoduje upośledzenie działania
mechanizmów odpornościowych, upośledza wydolność
fizyczną.
•
Zmiany w układzie nerwowym dotyczą zaburzeń czucia
powierzchniowego i głębokiego oraz odruchowego
napięcia mięśni i zaburzeń snu.
Bezruch
W sferze psychicznej bezruch może prowadzić do:
•
zachowań agresywnych, przemocy
•
braku kontaktu z rówieśnikami
•
nieumiejętności wyrażania uczuć i emocji
•
braku możliwości odreagowania stresu, a co za tym
idzie do stanów lękowych i depresyjnych
•
braku poczucia własnej wartości i pewności siebie
•
niskiej samooceny.
Jak i gdzie?
Kształtowanie aktywności ruchowej młodzieży starszych
klas obejmować powinno rozwój aktywności sportowej w
szkole i poza nią. Metody pracy winny uwzględniać
różnorodne układy zadań, nauczane ruchu programowe
jak również konwencjonalne formy ruchu.
Niestety aktywność ruchowa ponad połowy dzieci i
młodzieży w Polsce sprowadza się głównie do udziału w
zajęciach wychowania fizycznego i nie zaspokaja to
potrzeb ruchowych dzieci .
Promocja aktywności
ruchowej wśród młodzieży
W promowaniu aktywności ruchowej istotną rolę
odgrywa ukierunkowane kształtowanie zamiłowania do
niej. Na rozwijanie tego zamiłowania składają się:
•
przyjemne przeżycia
•
życzliwa i sympatyczna atmosfera
•
ciekawe zajęcia i możliwości.
Pojawienia się w/w zachowań, emocji i rozwijanie
zamiłowania do aktywności ruchowej sprawia, że uczeń
zaraża się „bakcylem” aktywności ruchowej.
Przykłady promowania
aktywności ruchowej
•
kącik wiedzy i ciekawostek z zakresu fitness, wiedzy o
sporcie, zdrowym żywieniu ( z aktywnym udziałem
uczestników)
•
zestaw ćwiczeń wzmacniających i wyszczuplających dla
dziewcząt z nadwagą
•
wystawki tematyczne o sporcie
•
konkursy ruchowe
•
sprawdzanie wiedzy o historii sportu, elementy
biograficzne znanych sportowców, wydarzeń
olimpijskich,
•
mecze towarzyskie - można zorganizować cykl
promocyjny
Ogromną rolę w
promowaniu aktywności
fizycznej wśród młodzieży
odgrywają pedagodzy!
Dziękujemy za cierpliwy udział w
wykładzie i zapraszamy do
korzystania z dobrodziejstw,
jakie niesie ze sobą aktywność
ruchowa.