background image

LEKI STOSOWANE W 

LEKI STOSOWANE W 

NIEDOKRWISTOŚCI

NIEDOKRWISTOŚCI

background image

NIEDOKRWISTOŚĆ 

NIEDOKRWISTOŚĆ 

      

      

= ANEMIA

= ANEMIA

background image

ANEMIA – czym jest?

ANEMIA – czym jest?

            to stan niedoboru 

krwinek czerwonych i 

hemoglobiny

Wartości 

prawidłowe

Hemoglobina

  Hematokryt

Erytrocyty

Mężczyźni

   13,5 g/dl

       40 %

  4,3 mln w mm ³

Kobiety

   12,0 g/dl

       37 %

  3,9 mln w mm ³

Rozpoznanie przyczyn niedokrwistości wymaga 
najczęściej badań diagnostycznych (morfologia krwi 
obwodowej).

background image

OBJAWY 

OBJAWY 

NIEDOKRWISTOŚCI

NIEDOKRWISTOŚCI

Bladość skóry i błon śluzowych

Tachykardia pojawiająca się w trakcie 
wysiłku fizycznego

Łatwe męczenie się

Uczucie znużenia

Niskie ciśnienie krwi

Utrata przytomności

Bóle zamostkowe

Senność

Szum w uszach

background image

PRZYCZYNA 

PRZYCZYNA 

NIEDOKRWISTOŚCI

NIEDOKRWISTOŚCI

Zaburzona erytropoeza

          - produkcja krwinek 

czerwonych,

 która jest regulowana 

erytropoetyną

   

- hormonem produkowanym 

przez nerki

background image

RODZAJE 

RODZAJE 

NIEDOKRWISTOŚCI

NIEDOKRWISTOŚCI

Niedokrwistość aplastyczna

Niedokrwistość hemolityczna

Niedokrwistość megaloblastyczna

Niedokrwistość z niedoboru żelaza

Niedokrwistość pokrwotoczna

Niedokrwistość nadbarwliwa

Niedokrwistość ciężarnych

( rzekoma , fizjologiczna)

background image

PRZYCZYNY 

PRZYCZYNY 

NIEDOKRWISTOŚCI

NIEDOKRWISTOŚCI

Aplastyczna- uszkodzenie szpiku 

kostnego promieniowaniem lub 
czynnikami chemicznymi.

Hemolityczna- nadmierny rozpad 

krwinek czerwonych w wyniku czego 
uwalnia się hemoglobina

   ( wzrasta poziom bilirubiny i 

pojawia się żółtaczka hemolityczna)

background image

Megaloblastyczna- niedobór witamin B12 i B6

B12 i B6

 - pojawiają się megalocyty we krwi oraz megaloblasty w  szpiku.

Z niedoboru żelaza- niedostateczna ilość żelaza.

Pokrwotoczna- utrata krwi- 

utrata krwi- 

krwawienia miesięczne, 

krwotoki.

Nadbarwliwa- niedobór witaminy B12 

B12 

-

niedobór krwinek czerwonych jest większy niż hemoglobiny.

Niedobarwliwa-niedobór żelaza

- niedobór hemoglobiny jest większy niż krwinek czerwonych 

Ciężarnych- zwiększona objętość krwi w czasie ciąży. 

background image

NIEDOKRWISTOŚĆ Z 

NIEDOKRWISTOŚĆ Z 

NIEDOBORU 

NIEDOBORU 

ŻELAZA

ŻELAZA

Podstawowymi lekami w 

Podstawowymi lekami w 

niedokrwistości z niedoboru 

niedokrwistości z niedoboru 

żelaza są prep. żelaza podawane: 

żelaza są prep. żelaza podawane: 
· doustnie 
· pozajelitowo – w przypadku 
utrudnionego wchłaniania na 
skutek chorób przewodu 
pokarmowego lub nietolerancji 
doustnych preparatów 

background image

Preparaty

 doustne

: 

Farmakokinetyka

Farmakokinetyka

:

 

Jony Fe²+ ulegają resorpcji w komórkach nabłonka 

dwunastnicy i jelita cienkiego, utleniają się z udziałem 
ceruloplazminy do Fe³+ i są odkładane w postaci 
kompleksu z białkiem jako ferrytyna lub wiązane z 
białkiem transportującym – transferrytyną. 

   Unika się w ten sposób toksycznego działania wolnych 

jonów żelaza. Zasadniczą rolę w metabolizmie żelaza 
odgrywa 

transferrytyna

, ma ona zdolność 

przemieszczania żelaza z prądem krwi do miejsc, 
gdzie jest ono wykorzystywane. 

   

W celu uwolnienia potrzebnego żelaza              

W celu uwolnienia potrzebnego żelaza              

          

          

(z transferrytyny lub z ferrytyny) następuje 

jego redukcja (Fe³+ na Fe²+) pod wpływem czynnika 
redukującego, czyli kwasu askorbowego (wit. C). 

background image
background image

· Siarczan żelaza (II), prep. 

Tardyferon, Hemofer 
prolongatum, Ferro-Gradumet
 
· Glukonian żelaza (II), prep. 
Ascofer, Additiva Ferrum
 
· Chlorek żelaza (II), prep. 
Hemofer
 
· Proteinianobursztynian żelaza 
(III), prep. Ferplex

background image

Działania niepożądane

Działania niepożądane

nudności, wymioty, zaparcia, smoliste stolce. 

Przedawkowanie:

Przedawkowanie:

 

objawy zatrucia

objawy zatrucia

: kwasica metaboliczna, 

drgawki, śpiączka, śmierć. 

Interakcje: 

Interakcje: 
· Utrudniają wchłanianie żelaza

Utrudniają wchłanianie żelaza

: szczawiany, 

fosforany, białko jaj. 
· Ułatwiają wchłanianie żelaza

Ułatwiają wchłanianie żelaza

: wit. C, fruktoza.

background image

Zasady stosowania

Zasady stosowania

:

 

· Podawać między posiłkami lub na czczo

 

· Stosować odpowiednią dietę 

  (zmniejszona ilość mleka i mąki, oraz ich 

przetworów, zwiększona ilość produktów 
mięsnych, ryb i zielonych roślin). 

background image

Inne

Inne: Drogą doustną podaje się 
zazwyczaj preparaty żelaza 

żelaza 

dwuwartościowego, 

dwuwartościowego, 

ze względu na 

lepsza wchłanialność z przewodu 
pokarmowego niż żelaza 
trójwartościowego. 

  

Preparaty mają różną zawartość 

Preparaty mają różną zawartość 

żelaza(II), są jednak zazwyczaj 

żelaza(II), są jednak zazwyczaj 

skuteczne i na ogół dobrze tolerowane

skuteczne i na ogół dobrze tolerowane

background image

Preparaty pozajelitowe

Preparaty pozajelitowe

Przy podawaniu drogą pozajelitową preparatów żelaza istnieje 
niebezpieczeństwo przedawkowania z powodu odkładania się w 
tkankach – w momencie, kiedy transferryna nie może związać 
w pełni jonów żelaza, wolne jony tego metalu mogą wywołać 

działanie toksyczne

    Zastosowanie kompleksów Fe³+ umożliwia 

bezpośrednie 

bezpośrednie 

przekazywanie jonów żelaza na transferrynę oraz ułatwia jego 

przekazywanie jonów żelaza na transferrynę oraz ułatwia jego 

lepsze magazynowanie. 

lepsze magazynowanie. 

   

   Dlatego też preparaty podawane tą drogą stosowane są w 

postaci takich związków jak: 

· Kompleks Fe³+ z polimaltozą, 

· Kompleks Fe³+ z polimaltozą, 

prep. Ferrum-Lek

prep. Ferrum-Lek

 

 

· Kompleks Fe³+ z sorbitolem, 

· Kompleks Fe³+ z sorbitolem, 

prep. Jectofer

prep. Jectofer

 

 

· Kompleks Fe³+ z sacharozą, 

· Kompleks Fe³+ z sacharozą, 

prep.

prep.

 

 

Venofer

Venofer

 

 

background image

Działania niepożądane

Działania niepożądane: silne bóle głowy, objawy 
ze strony przewodu pokarmowego, hipotensja, 
zaburzenia oddychania, niemiarowość pracy serca. 

Zasady stosowania

Zasady stosowania
· W celu uniknięcia działań niepożądanych na 
początku leczenia (po wykonaniu próby 
uczuleniowej) stosować niepełne dawki, stopniowo 
je zwiększając 
· Wstrzyknięcia powinny być powolne (w celu 
uniknięcia zakrzepów żylnych) 
· Przy podaniu i. m. uważać, by nie wstrzyknąć leku 
do podskórnej warstwy tłuszczu – powoduje to ból, 
brązowe przebarwienie skóry w miejscu podania, 
stwardnienie. 

Inne:

Inne: Preparaty zawierają zazwyczaj żelazo(III), 
znacznie bardziej toksyczne od preparatów 
doustnych. 

background image

Document Outline