Studia dzienne

Co to jest krew i jakie zawiera

elementy ?

Krew jest tkanka płynną zawierającą:

elementy upostaciowane:

–

krwinki czerwone (erytrocyty)

–

krwinki białe (leukocyty: granulocyty,

limfocyty i monocyty)

–

płytki krwi (trombocyty)

elementy nie upostaciowane, do których

zalicza się składniki osocza.

Stosunek objętości erytrocytów do objętości

pełnej krwi nazywa się wskaźnikiem

hematokrytu (

Htc-hematocrit

Zadaniem krwi w organizmie jest utrzymanie

stałego środowiska wewnętrznego.

Jaka jest rola krwi w

organizmie?

transport tlenu z płuc do tkanek, a z tkanek C0

płuc);

transport do tkanek produktów energetycznych i

budulcowych wchłoniętych z przewodu

pokarmowego;

transport hormonów i witamin ;

transport do nerek produktów przemiany materii i

wydalanie ich z moczem;

magazynuje hormony tarczycy i hormony steroidowe:

wyrównuje: ciśnienie osmotyczne w tkankach,

stężenie jonów wodorowych, różnice temperatur

występujące pomiędzy tkankami i narządami;

jest zaporą przed inwazją drobnoustrojów;

eliminuje za pomocą przeciwciał i układu dopełniacza

obce substancje.

Co to są tkanki

krwiotwórcze i jak się

dzielą?

Tkanki krwiotwórcze- wytwarzające

elementy morfotyczne krwi dzielą się na:

pierwotne czyli centralne tkanki

hematopoetyczne:

–

szpik kostny czerwony,

–

grasica;

wtórne czyli obwodowe tkanki

hematopoetyczne:

–

węzły chłonne,

–

grudki chłonne błon śluzowych,

–

śledziona

Gdzie znajduje się szpik

kostny czerwony?

Szpik kostny stanowi 5% masy ciała.

Wyróżnia się szpik czerwony i żółty.

Szpik czerwony

stanowiący u dorosłego

2,5% mc. znajduje się w: istocie gąbczastej

kości płaskich, mostku, żebrach, kościach

biodrowych, trzonach kręgów, w pobliżu

nasad kości długich.

U niemowląt i małych dzieci szpik czerwony

znajduje się we wszystkich kościach, a

powolna zmiana szpiku czerwonego na żółty

zaczyna się w 4-5 roku życia

Jaką rolę spe

niają komórki

zrębu kostnego i komórki

bariery?

Szpik czerwony

poza komórkami

hematopoetycznymi

w różnym stopniu

zróżnicowania zawiera:

komórki zrębu kostnego

(komórki

siateczki). Spełniają one funkcję podporową,

uczestniczą też w hematopoezie. Wykazują

właściwości żerne, wydzielają czynniki

wzrostowe, leukotreiny, cytokiny,

prostaglandyny i inne przekaźniki chemiczne.

komórki bariery-

wykazują zdolność kurczenia

się. Łącząc się ze sobą otaczają kolonie komórek

hematopoetycznych i chronią je przed

działaniem czynników szkodliwych, wpływają

także na przepływ krwi w jamach szpikowych.

Od jakiej komórki szpiku

pochodzą elementy

morfotyczne krwi?

Powstające w szpiku czerwonym elementy

morfotyczne krwi

pochodzą od komórki

szpiku pluripotencjalnej

hematopoetycznej pnia.

Pod wpływem czynnika wzrostowego

granulocytów i sześciu interleukin oraz

innych czynników, z komórki

pluripotencjalnej powstają

komórki

macierzyste nieukierunkowane i

komórki macierzyste limfoidalne.

co przekszta

cają się komórki

macierzyste

nieukierunkowane?

Komórki macierzyste nieukierunkowane

przekształcają się w:

komórki ukierunkowane linii erytrocytów;

komórki ukierunkowane granulocytów i

makrofagów;

komórki macierzyste linii eozynofilów;

komórki macierzyste linii bazofilów;

komórki ukierunkowane linii magakriocytów;

Komórki macierzyste limfoidalne przekształcają się

w szpiku kostnym w limfocyty pre-B i limfocyty pre-

T oraz limfocyty NK (naturalni niszczyciele).

Co to jest erytropoeza i jak

przebiega?

Erytropoeza czyli cykl rozwojowy

erytrocytów od komórek pnia aż do

erytrocytu trwa około 5 dni i przebiega

przez następujące stadia rozwojowe:

proerytroblasty,

erytroblasty (zasadochłonne,

polichromatofilne, kwasochłonne),

reticulocyty,

erytrocyty,

Jakie czynniki wp

ywają na

erytropoezę?

Czynniki mając wpływ na erytropoezę:

EPO( erytropoetyna)

- główny czynniki

wzrostowy pobudzający erytropoezę;

Żelazo

, które erytroblasty pozyskują za

pośrednictwem białka osocza transferryny

(stężenie żelaza w osoczu mężczyzny

moli/l, u kobiet 19

moli/l.);

Witamina B

- zapotrzebowanie dobowe 1-3

ng. (magazyn witaminy B

znajduje się w

wątrobie (3-4mg) i zapasy te starczą na 3

lata);

Kwas foliowy

dostarczany z pożywieniem

(zapotrzebowanie dobowe wynosi 50

mikrogramów, a ilości zmagazynowane w

wątrobie wystarczają na 4 miesiące).

Co uczestniczy w regulacji

erytropoezy i liczby

erytrocytów

W regulacji erytropoezy i liczby erytrocytów

we krwi obwodowej uczestniczą:

erytropoetyna (EPO), której wydzielanie

jest stymulowane przez niedotlenienie;

czynniki wzrostowe (interleukiny IL-3, IL-9,

IL-11, czynnik wzrostowy neutrofilów i

megakariocytów - CsF-GM);

hormony tarczycy-T3 i T4;

hormony płciowe.

Erytrocyty krążą we krwi obwodowej 120

dni (okres połowicznego rozpadu 28 dni).

Jaką funkcję spełniają

erytrocyty?

Najważniejszą funkcją erytrocytów jest

przenoszenie O

do tkanek oraz udział w

przenoszeniu CO

i buforowaniu ph. krwi.

Funkcję tę erytrocyt może spełniać

dzięki: obecności hemoglobiny,

okrągłemu dwuwklęsłemu kształtowi

komórki, brakowi jądra komórkowego i

specyficznym reakcjom

wewnątrzkomórkowym.

Jakie są średnie wartości

charakteryzujące erytrocyty ?

Wartości średnie charakteryzujące erytrocyty:

mężczyźni kobiety

Erytrocyty (E) (mln/mm3)

5,21

4,60

Wskaźnik hematokrytu (Hct w %)

Hemoglobina (HB) w g/ 100/ml

Średnia objętość erytrocytu (MCV)

Średnia masa HB w erytrocycie (MCH)

30,4

Średnie stężenie hemoglobiny

w erytrocycie (MCHC) g./100ml

34,4

Jakie jest ciśnienie osmotyczne

w erytrocycie?

Ciśnienie osmotyczne w erytrocycie i

wywierane przez 0,9% roztwór

fizjologiczny NaCl jest jednakowe

Płyn hipertoniczny powoduje przenikanie

cząsteczek wody na zewnątrz i erytrocyty

obkurczają się. Płyn hipotoniczny powoduje

przenikanie cząsteczek wody do wnętrza

erytrocytu aż do momentu kiedy jego

otoczka pęka (pękanie rozpoczyna się w

roztworze 0,48%, a w roztworze 0,33%

następuje całkowita hemoliza).

Co to jest hemoglobina, jaką

spełnia rolę i z czego się

składa?

Hemoglobina

czerwony barwnik

przenoszący

tlen

jest syntetyzowana w

szpiku kostnym w erytroblastach

zasadochłonnych i polichromatofilnych.

Hemoglobina, składa się z hemu

(pochodna porfiryny) zawierającego

żelazo dwuwartościowe stanowiącego

4% cząsteczki i białka globiny

zbudowanego z czterech łańcuchów

polipeptdowych - 96% cząsteczki.

Od czego zależy stopień

wysycenia Hb tlenem?.

Cząsteczka hemu zawierająca żelazo wiąże

się z jedną cząsteczką tlenu tworząc

oksyhemoglobinę (Hb

Stopień wysycenia Hb. tlenem zależy od:

prężności tlenu (zwiększenie prężności O

zwiększa się wysycenie Hb. tlenem);

temperatury krwi (spadek temperatury przy

tej samej prężności O

- zwiększa się

wiązanie HB z tlenem);

prężności CO

(zwiększenie prężności CO

we krwi - zmniejsza się wysycenie Hb.

tlenem);

stężenia jonów wodorowych( zmniejszenie

pH krwi, zmniejsza wysycenie Hb. tlenem).

Jaka jest rola krwi w

transporcie CO

Przenoszenie CO

z tkanek do płuc za

pośrednictwem hemoglobiny odbywa

się poprzez łączenie dwutlenku węgla

z częścią białkową Hb (z jej grupami

aminowymi) i powstaje

karbamianohemoglobina-( 1/3 ).

Dwutlenek węgla z tkanek do płuc jest

transportowany także w osoczu w

formie wodorowęglanów i w

niewielkiej ilości rozpuszczony w

osoczu-( 2/3) .

Kiedy powstaje

methemoglobina i

karboksyhemoglobina?

Pod wpływem związków utleniających tworzy

się methemoglobina, która nie ma zdolności

do transportu tlenu. Methemoglobina jest

ciągle redukowana przez obecne w

erytrocytach enzymy zw. reduktazami

methemoglobiny.

Związkiem współzawodniczącym z tlenem

podczas wiązania się z Hb jest tlenek węgla

(CO). Ma on 200 razy większe powinowactwo

do Hb, wypiera tlen z oksyhemoglobiny i

tworzy karboksyhemoglobinę.

Jak przebiega rozkład

hemoglobiny?

Katabolizm hemoglobiny

Niszczenie starych krwinek odbywa się w

układzie siateczkowo-śródbłonkowym

śledziony i wątroby. Z rozpadających się

erytrocytów uwalniana jest Hb, z której

odczepiona globina rozkłada się na

aminokwasy, natomiast hem jest zamieniany

na biliwerdynę. Atomy żelaza odczepione od

hemu powracają do krwi, a biliwerydna ulega

przemianie na bilirubinę, która po związaniu

w wątrobie z kwasem glukuronowym jest

wydalana z żółcią do dwunastnicy.

Jakie są grupy krwi i czym się

charakteryzują?

W otoczce erytrocytów występują antygeny grupowe

ABO (substancje grupowe A, B i H). Na ich podstawie

został dokonany podział na cztery główne grupy krwi:

A, B, AB i O. W osoczu krwi u innych ludzi są

przeciwciała przeciwko tym antygenom.

Grupa krwi A - antygen A

lub A

w otoczce

erytrocytów, w osoczu naturalne przeciwciała anty-B

(beta)

Grupa krwi B - antygen B w otoczce erytrocytów, w

osoczu naturalne przeciwciała anty-A (alpha)

Grupa krwi AB - antygeny A i B w otoczce erytrocytów,

w osoczu nie występują naturalne przeciwciała

Grupa krwi O - praktycznie brak antygenu (substancja

grupowa H ma bardzo słabe właściwości

antygenowe), w osoczu naturalne przeciwciała anty-A

i anty-B (beta i alpha).

Jaki jest podzia

grup krwi w

zależności od czynnika Rh ?

Oprócz antygenów układu ABO istnieje podział

na dwie grupy Rh dodatnią i Rh ujemną zależne

od obecności lub braku antygenu D.

U ludzi z grupą Rh dodatnią w otoczkach

erytrocytów występuje antygen D. U ludzi z

grupą Rh ujemną brak jest tego antygenu.

Po przetoczeniu krwi Rh (+) biorcy Rh (-) w

osoczu biorcy pojawiają się izoprzeciwciała

anty-D.

Ponowne przetoczenie krwi Rh (+) biorcy Rh (-)

prowadzi do niszczenia erytrocytów dawcy

przez przeciwciała powstałe po pierwszej

niezgodnej transfuzji.

Kiedy występuje konflikt

serologiczny?

Konflikt serologiczny



Matka Rh (-)

płód Rh(+)

W czasie pierwszej ciąży może dojść do

immunizacji (powstają przeciwciała anty-D).

W czasie następnej ciąży u płodu Rh(+)

może dojść do niszczenia krwinek przez

izoprzeciwciała anty-D matki (choroba

hemolityczna u noworodka).

Kiedy jest wykonywana próba

krzyżowa?

Przed przetoczeniem krwi jest

wykonywana próba krzyżowa pomiędzy

krwią biorcy i dawcy.

Próba krzyżowa jest bardzo ważna w

wykrywaniu błędnych oznaczeń grup

krwi i wykrywaniu niezgodności w

układach antygenowych innych niż ABO

i Rh.

Jakie elementy morfotyczne

krwi zalicza się do leukocytów?

Leukocyty ( krwinki białe) - we krwi

obwodowej występują w liczbie 7,5 x

w 1 L. krwi.

Do leukocytów zalicza się:

granulocyty,

limfocyty,

monocyty.

Jaki jest podział

granulocytów ?

Granulocyty są najliczniejszą grupą

krwinek białych. Ze względu na

barwienie hematoksyliną i eozyną

(H+E) dzielą się na:

granulocyty obojętnochłonne –

neutrofile

;

granulocyty kwasochłonne –

eozynofile

;

granulocyty zasadochłonne -

bazofile

Co to jest

granulocytopoeza ?

Rozwój granulocytów nosi nazwę

granulocytopoezy.

W szpiku czerwonym komórki linii

neutrofilów są najliczniejsze. Czas

potrzebny na przejście od komórki

pluripotencjalnej pnia poprzez etapy

podziałów, różnicowania i

dojrzewania do postaci neutrofilów

segmentowych wynosi 6-7 dni.

Jak przebiega

granulocytopoeza?

Neutrofile

: mieloblasty, promielocyty,

mielocyty, metamielocyty i

neutrofile

o jądrach

komórkowych pałeczkowatych segmentowanych.

Czynnikami hematopoetycznymi są: czynnik

wzrostowy granulocytów, czynnik wzrostowy 1,

czynnik wzrostowy granulocytów i makrofagów.

Eozynofile

: mielocyt,

eozynofil

. Czynniki

hematopoetyczne: czynnik komórek pnia,

interleukina 3, czynnik wzrostowy granulocytów,

interleukina 5, czynnik wzrostowy granulocytów i

makrofagów.

Bazofile:

mieloblast, mielocyt,

bazofil

- w

łożysku krwionośnym (w tkankach - komórka

tuczna). Czynniki hematopoetyczne: czynnik

komórek pnia, interleukiny(3,4,10), czynnik

wzrostowy nerwów.

Jaką rolę spe

niają w

organizmie neutrofile?

Neutrofile (35-71% leukocytów) utrzymują

równowagę pomiędzy organizmem człowieka i

drobnoustrojami.

Okres połowicznego krążenia neutrofilów we krwi

wynosi 7 godz. Neutrofile, które przeszły przez

ścianę naczyń włosowatych już nie powracają do

krwi. Całkowita pula neutrofilów wynosi 7,0 x 10

zwiększa się z rezerwy szpikowej pod wpływem

toksyn bakteryjnych lub czynników uwalnianych

przez same neutrofile.

Zmniejszenie bezwzględnej liczby neutrofili poniżej

1,5 x 10

w 1 L krwi obwodowej nie chroni

dostatecznie ustroju przed inwazją drobnoustrojów.

Jaka jest czynność

neutrofilów?

Neutrofile zdążają do miejsc, gdzie tworzą się

chemokiny tj. substancje wytwarzane przez

uszkodzone lub zaktywizowane komórki

(chemotaksja), przyczepiają się do komórek

śródbłonka naczyń włosowatych i wychodzą z

łożyska krwionośnego (diapedeza) kierując się

do ognisk zapalnych. Fagocytują bakterie,

uszkodzone komórki i trawią je( niszcząc

drobnoustroje wytwarzając wolne tlenowe

rodniki).

Ropa jest płynem zawierającym bakterie i

miliony fagocytów, z których większość

stanowią neutrofile.

Jaka jest czynność eozynofilów

i bazofilów?

Granulocyty kwasochłonne – eozynofile ( 0 do

8% leukocytów) wykazują tak jak neutrofile

właściwości diapedezy, chemotakcji i fagocytozy.

Granulocyty zasadochłonne – bazofile (0 do 2%

leukocytów) uczestniczą w reakcjach związanych

z bezpośrednią nadwrażliwością i reakcjach

anafilaktycznych. Pod wpływem immunoglobulin

uwalniana jest z ziarnistości granulocytów

zasadochłonnych heparyna i histamina. Uważa

się że bazofile po przejściu z krwi do tkanek

spełniają funkcje komórek tucznych.

Co to jest monocytopoeza i jak

przebiega?

Rozwój monocytów- monocytopoeza

przebiega przez następujące stadia

rozwojowe:

monoblasty, promonocyty, monocyty.

Czynnikami hematopoetycznymi są:

czynnik wzrostowy granulocytów i

makrofagów działający wspólnie z

czynnikiem wzrostowym 1 lub interleukina 6

wraz z czynnikiem wzrostowym pierwszym.

Jak nazywają się monocyty w

określonych tkankach?

Monocyty po wyjściu ze szpiku kostnego

pozostają we krwi 8 do 72 godz., a po

przejściu do tkanek stają się makrofagami i

wykazują zróżnicowane funkcje w

zależności od tkanki, z której przeszły:

pęcherzykowe makrofagi w płucach,

komórki siateczkowo-śródbłonkowe

gwiaździste w wątrobie,

komórki kościogubne (osteoklasty),

makrofagi w jamie otrzewnowej i w

torebkach stawowych.

Jaka jest czynność

monocytów?

Monocyty i makrofagi biorą udział w:

regulacji biosyntezy globulin, reakcjach

przeciwbakteryjnych,

przeciwpasożytniczych, przeciwgrzybiczych,

przeciwwirusowych, usuwaniu uszkodzonych

tkanek, kierowaniu czynnością fibroblastów i

komórek tkanki łącznej, angiogenezie,

wytwarzaniu czynników wzrostowych.

Przekaźnikami humoralnymi wydzielanymi

przez makrofagi są: interleukiny, czynniki

wzrostowe, prostaglandyny, enzymy i

czynniki hamujące aktywność enzymów,

czynniki krzepnięcia krwi, białka.

Co to jest limfocytopoeza,

gdzie i jak przebiega?

Limfocytopoeza - rozwój limfocytów zachodzi w:

tkankach limfoidalnych centralnych: szpik, grasica,

tkankach limfoidalnych obwodowych: węzły

chłonne, grudki chłonne, błony śluzowe, śledziona.

Z komórki macierzystej limfoidalnej w szpiku

kostnym czerwonym powstają komórki, z których

część dojrzewa w szpiku kostnym. Są to limfocyty

pre-B. Część wychodzi ze szpiku, krąży we krwi i

zatrzymuje się w grasicy jako limfocyty pre-T, a

część nie dojrzewa ani w szpiku ani w grasicy, są

to naturalni niszczyciele (NK).

Jakie czynniki uczestniczą w

limfocytopoezie?

W kontroli limfocytopoezy biorą udział:

czynniki wytwarzane przez grasicę

(powodujące dojrzewanie tymocytów),

hormony tarczycy T3 i T4 (wzmagają

limfocytopoezę),

hormon wzrostu-GH (powoduje wzrost

tkanki limfoidalnej),

hormony kory nadnercza (hamują mitozę

komórek w centralnych i obwodowych

narządach limfoidalnych).

Gdzie w leukocytach występują

markery i jakie jest ich

znaczenie?

W roku 1982 wprowadzono system

różnicowania leukocytów na podstawie

występowania na ich błonie komórkowej

cząsteczek różnicujących czyli markerów

(CD). Limfocyty tak jak inne komórki

organizmu mają w błonie komórkowej

antygen głównego układu zgodności

tkankowej (MHC). Ludzkie antygeny

leukocytarne (HLA) są rozpoznawane przez

receptory na b

onie komórkowej limfocytów T.

Układ HLA ma znaczenie w transplantologii.

Jak przekszta

cają się

limfocyty pre-B i pre-T i jaką

nią rolę?

Limfocyty pre-B

dojrzewając w szpiku kostnym

tracą część cząsteczek różnicujących i

przekształcają się w limfocyty szpikozależne

mające cząsteczki różnicujące (CD10,CD34),

Limfocyty pre-T

po wyjściu ze szpiku krążą we

krwi i zatrzymują się pod torebką grasicy gdzie,

tworzą komórki dzielące się tzw. tymocyty.

Tymocyty przesuwając się w głąb grasicy

dojrzewają i tracą część cząsteczek różnicujących.

W trakcie dojrzewania większość tymocytów

ginie,a 5% jest uwalnianych do krwi jako limfocyty

grasiczozależne immunologicznie kompetentne z

cząsteczkami różnicującymi (CD4 i CD8). Krążąc

we krwi zatrzymują się w śledzionie, podlegają

końcowemu ukształtowaniu, po czym ponownie

powracają do krwi i tworzą pulę limfocytów T

grasiczozależnych recyrkulujących długożyjących.

Co to są limfocyty

recyrkulujące?

Limfocyty B szpikozależne i limfocyty T

grasiczozależne krążą we krwi, osiadają w

tkankach limfoidalnych obwodowych gdzie,

dzielą się i powracają następnie do krwi tworząc

pulę limfocytów recyrkulujących.

Limfocyty T zatrzymują się w węzłach chłonnych

w strefie przykorowej , gdzie dzielą się tworząc

ośrodki rozmnażania, następnie opuszczają

węzły chłonne i wraz z chłonką trafiają do krwi.

Limfocyty B w węzłach i grudkach chłonnych

błon śluzowych zatrzymują się w strefie

podtorebkowej, gdzie jest zakończony proces ich

dojrzewania. Następnie dostają się z chłonką do

krwi i recyrkulują pomiędzy krwią i chłonką ale

większość życia spędzają w węzłach chłonnych.

Jaką rolę spełniają w

organizmie limfocyty?

Limfocyty B

(

CD10,CD34)

są odpowiedzialne za

humoralny mechanizm odpowiedzi

immunologicznej. Mają one informację

genetyczną niezbędną do wytwarzania

immunoglobulin wiążących antygeny.

Limfocyty T

(CD4 i CD8)

wydzielają cytokiny,

które aktywują limfocyty B oraz niszczą komórki

zawierające obce antygeny.

Limfocyty NK

(CD16 i CD56).

posiadają właściwości cytotoksyczne, niszczą

komórki, w których rozwijają się wirusy i

nowotwory

Co to jest trombocytopoeza i

jak przebiega?

Trombocyty( płytki krwi) - pochodzą od

komórki macierzystej megakariocytów

ukierunkowanej i ich

rozwój( tromboctopoeza) przebiega przez

następujące etapy: megakarioblast,

megakariocyt, trombocyt (fragmenty

cytoplazmy megakariocytów).

Czynnikamii hematopoetycznymi są:

czynnik wzrostowy granulocytów i

makrofagów, interleukina 3 i 6.

Jaka jest rola trombopoetyny w

regulacji objętości

trombocytów ?

Nieliczne megakriocyty opuszczają szpik kostny,

krążą we krwi i osiadają w śledzionie oraz w

płucach. One także wytwarzają trombocyty (5-

7%).

Całkowita objętość trombocytów krążących we

krwi jest regulowana. Zmniejszenie objętości

trombocytów powoduje uwalnianie

trombopoetyny (TPO) i dochodzi do

zwiększonego uwalniania do krwi trombocytów.

Zwiększenie krążących trombocytów prowadzi

do hamowania ich uwalniania przez

megakariocyty. Hamowanie jest związane z

działaniem kilku cytokinin.

Jaką role spe

niają

trombocyty?

Trombocyty (płytki krwi) uczestniczą w hemostazie

(w 1 L. krwi obwodowej znajduje się 250 x 10

Po uszkodzeniu śródbłonka naczyń i odsłonięciu

warstwy podśródbłonkowej naczynia krwionośnego,

w której występują białka rozpoznawane przez

receptory trombocytów, trombocyty przylepiają się

do tego miejsca i tworzą czop. Jednocześnie

agregują i uwalniają ze swoich ziarnistości

cytoplazmatycznych czynniki sprzyjające agregacji

Jakie czynniki agregujące są

uwalniane z trombocytów?

Czynniki agregujące uwalniane z ziarnistości

trombocytów:

ADP (adenozynodifosforan) i ATP

(adenozynotrifosforan),

adrenalina i serotonina,

jony wapniowe,

czynniki krzepnięcia krwi (I, II, V, XI),

czynniki wzrostowe,

białka adhezyjne.

Z błony cytoplazmatycznej agregujących

trombocytów uwalniane są pochodne kwasu

arachidonowego w postaci tromboksanów i

leukotrienów

Jaka jest rola śledziony w

regulacji elementów

morfotycznych krwi?

Przez śledzionę przepływa około 5% krwi. Tworzy ona

trzy filtry dla elementów morfotycznych krwi:

1 filtr-miazga biała zatrzymuje limfocyty T i limfocyty

B (limfocyty te tworzą oddzielne ośrodki rozmnażania

limfocytów T- grasiczozależnych i limfocytów B-

szpikozależnych);

2 filtr-strefa przejściowa pomiędzy miazgą biała i

czerwoną (zatrzymuje uszkodzone erytrocyty,

granulocyty, trombocyty, mikroorganizmy a monocyty

przekształcają się w mikrofagi);

3 filtr-miazga czerwona (zatrzymuje wszystkie

elementy morfotyczne krwi).

Procesy zachodzące w śledzionie to: wytwarzanie

limfocytów, niszczenie trombocytów, rozpad starych

erytrocytów krążących we krwi

Co to jest osocze i jaki jest jego

skład?

Osocze (

plasma

) stanowiące płynny element krwi

zawiera składniki organiczne i nieorganiczne.

Składnik nieorganiczne Składniki organiczne

142 mmol/L

Białka

70-75 g/L

4 mmol/L

Glukoza 4-6 mmol/L

2,5mmol/l

Kwas mlekowy 0,4-1,7 mmol/L

1 mmol/L

Aminokwasy

30-55

mg/L

103 mmol/L

Amoniak

24-41

mol/l

HCO

26 mmol/L Mocznik

1,3-3,3 mmol/L

1 mmol/L Kwas moczowy180-

380

mol/l

Jaki jest podział białek osocza i

jaka jest rola albumin?

Białka osocza (70-75 g/L) to: albuminy, globuliny,

fibrynogen.

Rozdział białek uzyskany metodą elektroforezy:

Albumuiny

55,1%

Globuliny

-Alpha 1

5,3%

-Alpha 2

8,7%

-Beta

14,4%

-Gamma

11,0%

Fibrynogen

6,5%

Albuminy wytwarzane są w wątrobie. Ich rola polega

na wiązaniu wody. Dzięki ciśnieniu osmotycznemu

jakie wywierają na ściany naczyń włosowatych (ok.

3,3 kPa) woda przefiltrowana do przestrzeni

międzykomórkowych powraca ponownie do łożyska

naczyniowego.

Jaki jest podzia

gamma

globulin?

We frakcji globulin występują: mukoproteiny,

glikoproteiny, lipoproteiny, globuliny,

gamma-globuliny.Globuliny gamma

powstają w węzłach chłonnych, pozostałe w

wątrobie. Gamma-globuliny dzielą się na:

immunoglobulimy G –IgG

immunoglobuliny A-IgA

immunoglobuliny M- IgM

immunoglobuliny D-IgD

immunoglobuliny E – IgE.

Immunoglobuliny powstają jako odpowiedź

na wprowadzenie do organizmu antygenu.

Jakie są składniki osocza

organiczne pozabiałkowe?

Składniki osocza organiczne pozabiałkowe:

węglowodany i produkty ich przemiany (glukoza ,kwas

mlekowy);

produkty przemiany białkowej (aminkwasy, mocznik);

produkty przemiany hemu (bilirubina, urobilinogen);

inne produkty organiczne przemiany

wewnątrzkomórkowej (kwas moczowy, kreatynina);

lipidy osocza: cholesterol, fosfolipidy, triacyloglicerole,

witaminy rozpuszczalne w tłuszczach (A,D,E i K);

hormony steroidowe wydzielane przez korę

nadnerczy, jądro, jajnik;

wolne kwasy tłuszczowe (FFA).

Co to jest hemostaza i od

czego zależy?

Hemostaza jest to zatrzymanie krwi w

łożysku naczyniowym po uszkodzeniu

małych naczyń krwionośnych. Zależy od :

właściwości naczyń krwionośnych;

obecności trombocytów i tworzenia czopu

trombocytarnego;

czynników osoczowych powodujących

zamianę fibrynogenu na fibrynę, która wraz

z czopem z trombocytów, erytrocytami i

leukocytami tworzą skrzep krwi.

Jaką rolę w hemostazie

odgrywa tromboksan?

W miejscu uszkodzonego śródbłonka

naczyniowego zostają odsłonięte białka

adhezyjne, z którymi wiążą się trombocyty

za pomocą swoich receptorów i powstaje

czop z trombocytów.

W czasie tworzenia się czopu z trombocytów

w miejscu uszkodzenia śródbłonka naczyń

uwalnia się tromboksan (TxA), który

przyspiesza agregację trombocytów i

wywołuje silny skurcz naczyń krwionośnych.

Z czym wiąże się powstanie

skrzepu?

Krzepnięcie krwi (powstanie skrzepu) wiąże się

z zamianą hydrofilnego fibrynogenu (czynnika I)

na hydrofobną fibrynę (czynnik Ia).

Mechanizmy odpowiedzialne za powstanie

fibryny obejmują serię kaskadowych wzajemnie

związanych ze sobą reakcji. W procesie tym

bierze udział enzym trombina - czynnik IIa,

która we krwi występuje jako nieaktywna

protrombina (czynnik II). Aktywacja

protrombiny może odbywać się na drodze

wewnątrzpochodnej i zewnątrzpochodnej.

Jak przebiega

wewnątrzpochodny mechanizm

krzepnięcia krwi ?

Wewnątrzpochodny mechanizm

krzepnięcia:

Po uszkodzeniu śródblonka naczyń

trombocyty przyczepiają się do odsłoniętych

białek adhezyjnych, głównie kolagenu.

Kolagen, kalikreiny, kininogeny osocza

aktywują czynnik XII. Dochodzi do zamiany

nieaktywnych czynników XI, IX, X i II na

czynniki aktywne. Następnie fibrynogen (cz. I)

przekształca się w fibrynę labilną (cz.Ia).

Pod wpływem cz. XIIIa i jonów Ca

fibryna

labilna (Ia) przekształca się w fibrynę stabilną

(Ib).

Jak przebiega

zewnątrzpochodny mechanizm

krzepnięcia krwi ?

Zewnątrzpochodny mechanizm

krzepnięcia

krwi występuje po zetknięciu

się krwi wypływającej z naczyń

krwionośnych z uszkodzonymi tkankami.

Tromboplastyna tkankowa z aktywnym cz.

VII aktywują cz. IX lub X. Od aktywacji

czynnika X wewnątrz- i zewnątrzpochodny

mechanizm aktywacji

protrombiny i

krzepnięcia krwi przebiega jednakowo.

Jakie są fazy krzepnięcia krwi i

co to jest uk

fibrynolityczny?

Fazy krzepnięcia krwi:

1 faza - aktywacja wszystkich czynników

koniecznych do zamiany cz. II na aktywny cz. IIa

2. faza - zamiana protrombiny (cz. II) na trombinę

(cz. IIa)

3. faza - powstaje z fibrynogenu (cz. I) fibryna

stabilna (cz.Ib).

W trakcie procesu krzepnięcia zużywane są czynniki

krzepnięcia. Ponadto istniejący w ustroju układ

fibrynolityczny ogranicza krzepnięcie.

Czynnym składnikiem układu fibrynolitycznego jest

enzym plazmina (fibrynolizyna) tworzona z

plazminogenu. Plazmina rozpuszcza fibrynę oraz

atakuje czynnik V, VIII i fibrynogen, ponadto uwalnia

z fibrynogenu substancje, które hamują trombinę.

Co powoduje wrodzony brak

lub niedobór czynników

krzepnięcia?

Wrodzony brak lub niedobór jednego z czynników

krzepnięcia krwi powoduje opóźnienie lub

upośledzenie tworzenia skrzepu:

Brak cz. VIII (von Willebranda) - hemofilia typu A

Brak cz. IX - hemofilia typu B

Brak cz. XI -hemofilia typu C.

Niedobór witaminy K hamuje syntezę w wątrobie

cz. II (protombiny) oraz czynników VII, IX, X,

białka C i S.

Czynniki hamujące krzepnięcie krwi: białka -

trombomodulina, białko C, białko S, heparyna.

Document Outline