Makroekonomia – 

Makroekonomia – 

podstawowe zagadnienia.

podstawowe zagadnienia.

Podstawowe kategorie 

Podstawowe kategorie 

dochodu narodowego.

dochodu narodowego.

 

 

 

 

Makroekonomia jest nauką o gospodarce jako całości.

Makroekonomia jest nauką o gospodarce jako całości.

Makroekonomia bada wielkości dotyczące całej 

Makroekonomia bada wielkości dotyczące całej 

gospodarki czyli agregaty. Agregaty uzyskuje się 

gospodarki czyli agregaty. Agregaty uzyskuje się 

sumując odpowiednie wielkości mikroekonomiczne. 

sumując odpowiednie wielkości mikroekonomiczne. 

Do podstawowych agregatów zaliczamy:

Do podstawowych agregatów zaliczamy:



Poziom produkcji

Poziom produkcji



Zatrudnienie i bezrobocie

Zatrudnienie i bezrobocie



Stabilność cen (czyli inflacje)

Stabilność cen (czyli inflacje)



Budżet państwa

Budżet państwa



Bilanse zagraniczne

Bilanse zagraniczne



Podaż globalna.

Podaż globalna.

 

 

 

 

Roczna stopa inflacji jest to procentowy 

Roczna stopa inflacji jest to procentowy 

wzrost przeciętnego poziomu cen 

wzrost przeciętnego poziomu cen 

dóbr i usług w ciągu roku.

dóbr i usług w ciągu roku.

Miarą bezrobocia jest liczba osób 

Miarą bezrobocia jest liczba osób 

zarejestrowanych jako poszukujące 

zarejestrowanych jako poszukujące 

pracy i jednocześnie nie mających 

pracy i jednocześnie nie mających 

zatrudnienia.

zatrudnienia.

 

 

 

 

Wzrost gospodarczy

Wzrost gospodarczy

 – zwiększenie 

 – zwiększenie 

się rocznej produkcji dóbr i usług w 

się rocznej produkcji dóbr i usług w 

kraju. Jeśli w kolejnym roku w całej 

kraju. Jeśli w kolejnym roku w całej 

gospodarce uda się sprzedać więcej 

gospodarce uda się sprzedać więcej 

towarów i usług niż w roku 

towarów i usług niż w roku 

poprzednim – mamy do czynienia ze 

poprzednim – mamy do czynienia ze 

wzrostem gospodarczym.

wzrostem gospodarczym.

 

 

 

 

Najważniejsze podmioty w makroskali to:

Najważniejsze podmioty w makroskali to:



Gospodarstwo domowe

Gospodarstwo domowe



Przedsiębiorstwo

Przedsiębiorstwo



Państwo

Państwo



Sektor bankowy (bank centralny, bank 

Sektor bankowy (bank centralny, bank 

komercyjny)

komercyjny)



Zagranica (eksport, import)

Zagranica (eksport, import)



Inne (np. giełda, biura maklerskie, kasy 

Inne (np. giełda, biura maklerskie, kasy 

pożyczkowe, instytucje doradcze).

pożyczkowe, instytucje doradcze).

 

 

 

 

Ruch okrężny

Ruch okrężny

 przedstawia zależności między 

 przedstawia zależności między 

podmiotami gospodarczymi w gospodarce 

podmiotami gospodarczymi w gospodarce 

narodowej.

narodowej.

Transakcje zawierane przez gospodarstwa domowe i 

Transakcje zawierane przez gospodarstwa domowe i 

przedsiębiorstwa

przedsiębiorstwa

Gospodarstwa 

Gospodarstwa 

domowe

domowe

Przedsiębiorstwa

Przedsiębiorstwa

Dysponują czynnikami produkcji, 

Dysponują czynnikami produkcji, 

które dostarczają 

które dostarczają 

przedsiębiorstwom

przedsiębiorstwom

Otrzymują dochody od 

Otrzymują dochody od 

przedsiębiorstw w zamian za 

przedsiębiorstw w zamian za 

dostarczane czynniki wytwórcze

dostarczane czynniki wytwórcze

Wydają dochody na dobra i usługi 

Wydają dochody na dobra i usługi 

wytwarzane przez 

wytwarzane przez 

przedsiębiorstwa

przedsiębiorstwa

Wykorzystują czynniki produkcji 

Wykorzystują czynniki produkcji 

dostarczane przez gospodarstwa 

dostarczane przez gospodarstwa 

domowe do wytwarzania dóbr i 

domowe do wytwarzania dóbr i 

usług

usług

Płacą gospodarstwom domowym 

Płacą gospodarstwom domowym 

za wykorzystanie czynników 

za wykorzystanie czynników 

produkcji

produkcji

Sprzedają dobra i usługi 

Sprzedają dobra i usługi 

gospodarstwom domowym

gospodarstwom domowym

 

 

 

 

Prosty ruch okrężny obrazuje 

Prosty ruch okrężny obrazuje 

transakcje pomiędzy 

transakcje pomiędzy 

gospodarstwem domowym a 

gospodarstwem domowym a 

przedsiębiorstwem.

przedsiębiorstwem.

 

 

 

 

Założenia do modelu:

Założenia do modelu:



Występują tylko dwa podmioty 

Występują tylko dwa podmioty 

gospodarcze

gospodarcze



Gospodarstwo domowe nie 

Gospodarstwo domowe nie 

oszczędza, a przedsiębiorstwo nie 

oszczędza, a przedsiębiorstwo nie 

inwestuje, czyli występuje brak 

inwestuje, czyli występuje brak 

dopływów i odpływów z obiegu.

dopływów i odpływów z obiegu.

 

 

 

 

Obieg wewnętrzny

Obieg wewnętrzny

 przedstawia transfer 

 przedstawia transfer 

produkcji, a obieg zewnętrzny strumień 

produkcji, a obieg zewnętrzny strumień 

płatności.

płatności.

Obieg wewnętrzny:

Obieg wewnętrzny:

 gospodarstwo 

 gospodarstwo 

domowe kieruje czynniki produkcji do 

domowe kieruje czynniki produkcji do 

przedsiębiorstwa, które przedsiębiorstwo 

przedsiębiorstwa, które przedsiębiorstwo 

wykorzystuje do produkcji dóbr i usług.

wykorzystuje do produkcji dóbr i usług.

Obieg zewnętrzny: za czynniki produkcji 

Obieg zewnętrzny: za czynniki produkcji 

przedsiębiorstwo płaci dochody, które 

przedsiębiorstwo płaci dochody, które 

gospodarstwo domowe wydatkuje na 

gospodarstwo domowe wydatkuje na 

dobra i usługi i dostarcza przedsiębiorstwu 

dobra i usługi i dostarcza przedsiębiorstwu 

dochody na dalszą działalność.

dochody na dalszą działalność.

 

 

 

 

Efekty tego modelu mierzymy trzema 

Efekty tego modelu mierzymy trzema 

metodami, które dają ten sam wynik:

metodami, które dają ten sam wynik:



Od strony dochodów

Od strony dochodów



Od strony produkcji

Od strony produkcji



Od strony wydatków.

Od strony wydatków.

 

 

 

 

Produkt krajowy brutto

Produkt krajowy brutto

 (PKB, z ang. gross 

 (PKB, z ang. gross 

domestic produkt GDP) jest miarą wielkości 

domestic produkt GDP) jest miarą wielkości 

produkcji wytworzonej przez czynniki wytwórcze 

produkcji wytworzonej przez czynniki wytwórcze 

zlokalizowane na terytorium danego kraju, 

zlokalizowane na terytorium danego kraju, 

niezależnie od tego, kto jest ich właścicielem.

niezależnie od tego, kto jest ich właścicielem.

Wartość dodana

Wartość dodana

 jest to przyrost wartości dóbr w 

 jest to przyrost wartości dóbr w 

wyniku określonego (danego) procesu produkcji.

wyniku określonego (danego) procesu produkcji.

 

 

 

 

Dobra finalne

Dobra finalne

 to dobra nabyte przez 

 to dobra nabyte przez 

ostatecznego użytkownika. Są to albo 

ostatecznego użytkownika. Są to albo 

dobra konsumpcyjne zakupione przez 

dobra konsumpcyjne zakupione przez 

gospodarstwa domowe, albo dobra 

gospodarstwa domowe, albo dobra 

kapitałowe (inwestycyjne) – np. 

kapitałowe (inwestycyjne) – np. 

maszyny – nabywane przez 

maszyny – nabywane przez 

przedsiębiorstwa.

przedsiębiorstwa.

Dobra pośrednie 

Dobra pośrednie 

to dobra częściowo 

to dobra częściowo 

przetworzone, które stanowią nakład w 

przetworzone, które stanowią nakład w 

procesie produkcji w innych 

procesie produkcji w innych 

przedsiębiorstwach, gdzie są zużywane.

przedsiębiorstwach, gdzie są zużywane.