background image

Eksploatacja środków 
transportu

Wpływ warunków eksploatacji

na stan techniczny pojazdu

background image

Czynniki eksploatacyjne
wpływające na stan techniczny pojazdu

Warunki drogowe

Warunki jazdy

Warunki transportowe

Warunki klimatyczno-przyrodnicze

Warunki sezonowe

Rola człowieka w eksploatacji pojazdu

background image

Warunki drogowe

Warunki drogowe określają warunki pracy pojazdu i są 

charakteryzowane przez:

parametry dróg

szerokość jezdni

promień zakrętu

wzniesienia i spadki

rodzaj i jakość nawierzchni drogowej

cementowo-betonowa, asfaltowo-betonowa

mieszanki mineralno-bitumiczne

brukowa, tłuczniowa, żwirowa, gruntowa

opory ruchu pojazdu

background image

Warunki drogowe
Współczynnik oporu toczenia
dla różnych nawierzchni

background image

Warunki drogowe 
Średnia prędkość techniczna [km/h]
dla różnych nawierzchni

background image

Warunki drogowe 
Średnia prędkość wału korbowego [obr/min]
dla różnych nawierzchni

background image

Warunki drogowe 
Liczba włączeń sprzęgła na 100km przebiegu
dla różnych nawierzchni

background image

Warunki drogowe 
Liczba hamowań na 100km przebiegu
dla różnych nawierzchni

background image

Warunki drogowe 
Liczba przełączeń biegów na 100km przebiegu
dla różnych nawierzchni

background image

Warunki drogowe 
Liczba drgań zawieszenia (amplituda>30mm) na 
100km dla różnych nawierzchni

background image

Warunki drogowe 
Liczność użycia wybranych zespołów pojazdu
dla różnych nawierzchni

background image

Warunki drogowe 
Średnie roczne stężenie zapylenia powietrza nad 
jezdnią

Szerokość jezdni

[m]

Natężenie ruchu 
[szt.pojazdów/h]

Stężenie zapylenia 

[mg/m

3

]

6

40-50

0,19

8

250-260

0,32

10

380-400

0,34

30

900-1100

0,37

background image

Warunki drogowe 
Koncentracja zanieczyszczeń w paliwach

Miejsce pobrania próbki 

paliwa

Benzyna

Olej napędowy

Dystrybutor

430 [mg/m

3

]

600 [mg/m

3

]

Zbiornik samochodu 

ciężarowego

7 480 [mg/m

3

]

6 930 [mg/m

3

]

Zbiornik samochodu 

osobowego

2 160 [mg/m

3

]

-

background image

Warunki drogowe 
Koncentracja zanieczyszczeń w olejach

Typ silnika

Zakres

Średnia

ZS, 2-suw

66,6 - 122,4

95,5 [mg/kWh]

ZS, 4-suw, traktor

---

68,0 [mg/kWh]

ZS, 4-suw, samochód

21,7 - 81,6

61,0 [mg/kWh]

ZI, samochód ciężarowy

6,8 - 40,8

20,4 [mg/kWh]

ZI, samochód osobowy

8,2 - 54,4

27,2 [mg/kWh]

ZI, zasilanie gazem

2,0 - 10,9

5,4 [mg/kWh]

background image

Warunki transportowe

Warunki transportowe scharakteryzowane są przez:

prędkość jazdy

długość kursu z ładunkiem

współczynnik wykorzystania przebiegu

współczynnik wykorzystania ładowności

rodzaj przewożonego ładunku

warunki jazdy (miasto, trasa)

rzeźba terenu (drogi równinne, wyżynne, górskie)

background image

Warunki klimatyczno-przyrodnicze

Temperatura

Wilgotność

Zanieczyszczenie powietrza (ilość i jakość)

Nasłonecznienie

Cykliczność występowania gwałtownych zjawisk 
atmosferycznych (np. burz piaskowych, śnieżyc, ulew)

background image

Warunki klimatyczno-przyrodnicze
Eksploatacja samochodów STAR 660M2 na 
Synaju

Zmiany w zakresie obsługiwania:

Czyszczenie filtrów powietrza trzy razy częściej, niż nakazuje to 
instrukcja fabryczna samochodu a w przypadku burzy 
piaskowej: czyszczenie filtra i wymiana oleju

Kontrolowanie co 3 dni poziomu elektrolitu w akumulatorach

Usuwanie oleju lub smaru z powierzchni zespołów w celu 
zapewnienia lepszego chłodzenia

Skrócenie okresów międzyprzeglądowych

background image

Warunki klimatyczno-przyrodnicze
Eksploatacja samochodów STAR 660M2 na 
Synaju

Problemy:

Wysoka temperatura utrudniała ponowne uruchomienie 
rozgrzanego silnika (korki parowe)

Częściej niż w Polsce dochodziło do przegrzania silnika co 
niejednokrotnie doprowadziło do jego zatarcia

Pęknięcia głowic silnika S-47 średnio po przebiegu 10 tyś. km

Średnio 7-krotnie większa częstotliwość wymiany uszczelek 
głowicy

Osadzanie się na gniazdach zaworów wylotowych twardego nalotu 
krzemowo-wapniowego powodowało niedomykanie się zaworów 
wydechowych prowadząc do wypalania się gniazd

background image

Warunki klimatyczno-przyrodnicze
Eksploatacja samochodów STAR 660M2 na 
Synaju

Problemy:

Nierównomierna praca silnika spowodowana zasysaniem 
niewłaściwej mieszanki paliwowo-powietrznej o niewłaściwym 
składzie do czego przyczyniło się niskie ciśnienie atmosferyczne, 
wysokie temperatury i mała wilgotność powietrza

Podwyższone temperatury otoczenia obniżały lepkość olejów i 
smarów, w wyniku czego zwiększały się wycieki z przegubów, 
wielowypustów wałów, sworzni kulistych układu kierowniczego, 
sworzni resorów itd. Średni przebieg do wymiany tych elementów 
wynosił 39 tyś.km

Na skutek wycieków oleju przez uszczelnienie wału korbowego 2,5 
raza częściej niż w Polsce dochodziło do wymiany panewek

background image

Warunki klimatyczno-przyrodnicze
Eksploatacja samochodów STAR 660M2 na 
Synaju

Problemy:

Duże wahania temperatury w ciągu doby powodowały znaczną 
kondensację pary wodnej, co szczególnie niekorzystnie 
wpływało na trwałość instalacji elektrycznej: przewody 
wysokiego napięcia, rozdzielacz zapłonu, cewka i świece

W okresie wysokich temperatur przyspieszonemu zużyciu 
ulegały części aparatów zapłonowych (płytki przerywacza 
zapłonu, młoteczek-kowadełko), których konieczność wymiany 
zachodziła już po 2-3 tyś.km

Zużycie świec i cewek następowało średnio już po przebiegu 7 
tyś.km (w Polsce po około 30 tyś.km)

background image

Warunki sezonowe

Przez warunki sezonowe należy rozumieć zmiany parametrów 
makrootoczenia wpływających na intensywność starzenia się 
pojazdu.

Warunki sezonowe mają wpływ na zakresy przeglądów oraz 
planowanie ilości części zamiennych.

Przykładowo zimą zużycie klocków hamulcowych jest mniejsze a 
wiosną i jesienią większe niż latem

background image

Rola człowieka w eksploatacji pojazdu

Człowiek, jako element systemu obiektu, może występować:

jako element w układzie szeregowym (np. kierowca samochodu)

jako element w układzie równoległym (element rezerwy, gdy 
zawiodą układy automatycznego sterowania)

Oddziaływanie człowieka na niezawodność obiektu występuje w 
całym procesie jego eksploatacji, zarówno podczas użytkowania 
jak i obsługiwania. Jest to głównie zdeterminowane jego: 
kwalifikacjami, kulturą techniczną i stanem psycho-fizycznym.

background image

Bibliografia

Jan Gronowicz: Eksploatacja techniczna i utrzymanie 

samochodów. Politechnika Szczecińska, Zakład Techniki i 

Eksploatacji Samochodów, Szczecin 1997


Document Outline