Choroby psychosomatyczne
Choroby psychosomatyczne
– miejsce we współczesnej medycynie
– miejsce we współczesnej medycynie
z Kliniki Psychiatrycznej i Zaburzeń Nerwicowych
z Oddziałem Interwencji Kryzysowych
Uniwersytetu Medycznego w Łodzi
Wojciech
Gruszczyński
Medycyna psychosomatyczna
jest próbą filozoficznego
zrozumienia pojęcia zdrowia i
choroby
Historia medycyny psychosomatycznej
Historia medycyny psychosomatycznej
•
1939 - powołanie Amerykańskiego Towarzystwa
Psychosomatycznego i czasopisma „Psychosomatic
Midicine” założonego przez Dunbar
•
1918 - niemiecki psychiatra Heinroth twórca nazwy
psychosomatyka
•
1922 – Deutsch twórcą pojęcia medycyna
psychosomatyczna
Dwa okresy historii medycyny
psychosomatycznej
1.
1935 – 1960 – dominacja psychoanalizy
2.
od 1960 – podejście psychofizjologiczne z położeniem
nacisku na dodźce psychospołeczne
Podstawy teoretyczne
Podstawy teoretyczne
medycyny psychosomatycznej
medycyny psychosomatycznej
1.
organizm człowieka stanowi jedność
psychologiczno-biologiczno-społeczną
(koncepcja holistyczna)
2.
psychogenność chorób
Choroby psychosomatyczne
Choroby psychosomatyczne
wg Alexandra
wg Alexandra
1.
Nadciśnienie tętnicze
2.
Dychawica oskrzelowa
3.
Zapalenie wrzodziejące jelit
4.
Atopowe zapalenie skóry
5.
Choroba wrzodowa
6.
Nadczynność tarczycy
7.
Gościec pierwotnie przewlekły
Dwie zasadnicze podgrupy
Dwie zasadnicze podgrupy
zaburzeń psychosomatycznych:
zaburzeń psychosomatycznych:
1.
tzw. zaburzenia czynnościowe,
psychofizjologiczne
2.
choroby psychosomatyczne ze zmianami
organicznymi narządów
Tzw. medycyna naprawcza
Tzw. medycyna naprawcza
Anomalia Cochrane’a – potwierdzone
empirycznie zjawisko braku związku między
zwiększeniem wydatków na medycynę a
poprawę stanu zdrowia populacji.
Zakwestionowane tzw. „wielkie równanie” w
myśl którego opieka medyczna równa się
zdrowiu. Rzeczywisty wpływ opieki medycznej
na stan zdrowia ocenia się na nie więcej niż
10%
Medycyna niekonwencjonalna
Medycyna niekonwencjonalna
(alternatywna)
(alternatywna)
odnosi sukces w opinii społecznej dzięki
wykorzystaniu cech osobowości chorego,
czynnika stresowego, odpowiedniej
atmosferze leczenia (efekt placebo),
znajomości psychologii człowieka chorego.
Wskaźniki rentowania
Wskaźniki rentowania
wg Banku Światowego
wg Banku Światowego
Polska – 153 osoby na 1000 pracujących
Łotwa i Węgry – 100 osób
Niemcy – 66 osób
Szwajcaria – 40 osób
Wzrost wskaźnika rentowania w latach 1998 –
2001 w grupie osób z zaburzeniami
psychicznymi w Polsce.
Koszty pośrednie to 70% kosztów leczenia
Zaburzenia psychosomatyczne
Zaburzenia psychosomatyczne
w Międzynarodowej Klasyfikacji Zaburzeń Psychicznych
w Międzynarodowej Klasyfikacji Zaburzeń Psychicznych
i Zaburzeń Zachowania – ICD-10
i Zaburzeń Zachowania – ICD-10
•
F40 – F48
Zaburzenia nerwicowe związane ze stresem i
pod postacią somatyczną (somatoformiczne)
•
F50 – F59
Zespoły behawioralne związane z zaburzeniami
fizjologicznymi i czynnikami fizycznymi
Choroby psychosomatyczne
Choroby psychosomatyczne
w klasyfikacji ICD-10
w klasyfikacji ICD-10
1.
choroby układu pokarmowego
2.
choroby układu krążenia
3.
choroby górnych i dolnych dróg
oddechowych
4.
choroby skóry
5.
choroby układu wydzielania wewnętrznego
6.
choroby układu ruchu
7.
choroby narządu wzroku
8.
inne: Méniéra, otyłość psychogenna
Główne założenia Projektu Programu
Główne założenia Projektu Programu
opracowanego przez ZUS
opracowanego przez ZUS
1.
Wydzielenie osobnego obiektu z terenem
rekreacyjnym
2.
Skierowanie do szpitala psychiatrycznego
3.
Zatrudnienie 13 osób wysokospecjalistycznego
personelu głównie psychiatryczno –
psychologicznego
4.
8-tygodniowe turnusy, trwające 5 dni w tygodniu
z wyjazdami do domu na soboty i niedziele
5.
Zaplecze aparaturowo – diagnostyczne:
EEG, USG, EKG, TC
Strategiczne założenia Projektu Programu
Strategiczne założenia Projektu Programu
Instytutu Zdrowia Człowieka
Instytutu Zdrowia Człowieka
1.
Powszechność
2.
Dostępność
3.
Kompleksowość
4.
Ciągłość (kontynuacja)
5.
Współodpowiedzialność pacjenta
Przesłanki uzasadniające leczenie chorób
Przesłanki uzasadniające leczenie chorób
psychosomatycznych w ośrodkach sanatoryjnych
psychosomatycznych w ośrodkach sanatoryjnych
1.
istniejąca sieć sanatorium z odpowiednią
infrastrukturą nie w pełni wykorzystanych
2.
znaczne obłożenie stacjonarnych placówek
służby zdrowia zwłaszcza o profilu
psychiatrycznym
3.
brak środków budżetowych na tworzenie,
modernizację lub adaptację dla nowych
oddziałów
4.
możliwość wykorzystania innych form terapii
charakterystycznych dla sanatoriów
Bodźce psychospołeczne powodujące powstanie i
Bodźce psychospołeczne powodujące powstanie i
rozwój zaburzeń psychosomatycznych
rozwój zaburzeń psychosomatycznych
1.
charakterystyczne dla danego kraju, regionu
(bezrobocie, obszar byłych PGR, Śląsk, etc.)
2.
globalne stresory: kryzysy socjoekonomiczne,
konflikty zbrojne, nienawiści grupowe,
rasowe, seksualne, religijne, napięcia
międzynarodowe, terroryzm i przestępczość
zorganizowana typu mafijnego, starzenie się
społeczeństwa, epidemie „nowych,
nieznanych” chorób
Dziękuję za uwagę
Dziękuję za uwagę