Blok przedsionkowo-

Blok przedsionkowo-

komorowy III

komorowy III

°

°

(dissociatio atrio-

(dissociatio atrio-

ventricularis 

ventricularis 

III

III

°

°

)

)

Tomasz Kolesinski gr. 

Tomasz Kolesinski gr. 

IV

IV

 

 

 

 

Blok przedsionkowo-komorowy III

Blok przedsionkowo-komorowy III

 

 

stopnia polega na całkowitym 

stopnia polega na całkowitym 

przerwaniu przewodzenia między 

przerwaniu przewodzenia między 

przedsionkami i komorami.

przedsionkami i komorami.

Blok AV III stopnia dzieli serce na 

Blok AV III stopnia dzieli serce na 

dwie oddzielne elektryczne strefy.

dwie oddzielne elektryczne strefy.

 

 

 

 

Uszkodzenie może być 

Uszkodzenie może być 

zlokalizowane:

zlokalizowane:



w łączu 

w łączu 

przedsionkowo-

przedsionkowo-

komorowym,

komorowym,



wspólnym pniu 

wspólnym pniu 

pęczka Hisa,

pęczka Hisa,



w obrębie jego 

w obrębie jego 

obu odnóg

obu odnóg

 

 

 

 

Blok AV III stopnia może być 

Blok AV III stopnia może być 

proksymalny (w węźle AV) lub 

proksymalny (w węźle AV) lub 

dystalny.

dystalny.

W bloku proksymalnym częstotliwość 

W bloku proksymalnym częstotliwość 

rytmu mieści się w przedziale 40-

rytmu mieści się w przedziale 40-

60/min i zwiększa się w czasie 

60/min i zwiększa się w czasie 

wysiłku.

wysiłku.

W bloku dystalnym częstotliwość 

W bloku dystalnym częstotliwość 

rytmu serca jest wolniejsza, zwykle 

rytmu serca jest wolniejsza, zwykle 

20-40/min

20-40/min

 

 

 

 

Najczęstszymi przyczynami bloku 

Najczęstszymi przyczynami bloku 

AV III stopnia u dorosłych są:

AV III stopnia u dorosłych są:

-

ostry zawał serca

ostry zawał serca

-

zatrucie lekami (szczególnie 

zatrucie lekami (szczególnie 

glikozydami naparstnicy)

glikozydami naparstnicy)

-

przewlekłe zwyrodnienie układu 

przewlekłe zwyrodnienie układu 

przewodzącego serca

przewodzącego serca

 

 

 

 

Całkowity blok przedsionkowo-

Całkowity blok przedsionkowo-

komorowy może wystąpić w 

komorowy może wystąpić w 

każdym poważnym, organicznym 

każdym poważnym, organicznym 

uszkodzeniu serca.

uszkodzeniu serca.

 

 

 

 

Blok przedsionkowo-komorowy III stopnia jest 

Blok przedsionkowo-komorowy III stopnia jest 

często powikłaniem pierwszego okresu 

często powikłaniem pierwszego okresu 

świeżego zawału serca, na ogół 

świeżego zawału serca, na ogół 

przemijającym.

przemijającym.

Pojawić się też może po zabiegach 

Pojawić się też może po zabiegach 

kardiochirurgicznych (zwłaszcza po 

kardiochirurgicznych (zwłaszcza po 

wszczepieniu zastawki aorty)

wszczepieniu zastawki aorty)

Rzadko spotyka się wrodzony blok całkowity.

Rzadko spotyka się wrodzony blok całkowity.

 

 

 

 

Blok AV III

Blok AV III

°

°

:

:



Z wyjątkiem bloku wrodzonego, jest groźnym 

Z wyjątkiem bloku wrodzonego, jest groźnym 

zaburzeniem rytmu powodującym następstwa, 

zaburzeniem rytmu powodującym następstwa, 

które mogą prowadzić do niedokrwienia 

które mogą prowadzić do niedokrwienia 

mózgu.

mózgu.



Chorzy mogą skarżyć się na: zawroty głowy, 

Chorzy mogą skarżyć się na: zawroty głowy, 

senność, mroczki przed oczyma, omdlenia, 

senność, mroczki przed oczyma, omdlenia, 

duszność wysiłkową.

duszność wysiłkową.



Może też występować okresowa asystolia, 

Może też występować okresowa asystolia, 

powodująca utratę przytomności (zespół MAS)

powodująca utratę przytomności (zespół MAS)



Wrodzony blok AV III

Wrodzony blok AV III

°

°

 m

 m

oże przebiegać 

oże przebiegać 

bezobjawowo. 

bezobjawowo. 

 

 

 

 

W elektrokardiogramie stwierdza się 

W elektrokardiogramie stwierdza się 

obecność załamków P 

obecność załamków P 

niewykazujących żadnego związku 

niewykazujących żadnego związku 

czasowego z zespołami QRS.

czasowego z zespołami QRS.

 

 

 

 

 

 

 

 

Leczeniem z wyboru w utrwalonym 

Leczeniem z wyboru w utrwalonym 

całkowitym bloku przedsionkowo-

całkowitym bloku przedsionkowo-

komorowym, niezależnie od etiologii 

komorowym, niezależnie od etiologii 

jest wszczepienie 

jest wszczepienie 

sztucznego 

sztucznego 

rozrusznika serca

rozrusznika serca

.

.

Podawanie izoprenaliny 

Podawanie izoprenaliny 

(izoproterenolu) może doraźnie 

(izoproterenolu) może doraźnie 

przyspieszyć rytm komór.

przyspieszyć rytm komór.

 

 

 

 

Elektryczną stymulację serca po 

Elektryczną stymulację serca po 

raz pierwszy zastosował do celów 

raz pierwszy zastosował do celów 

klinicznych w 1952r. Zoll. 

klinicznych w 1952r. Zoll. 

Dotyczyło to chorego z 

Dotyczyło to chorego z 

bradykardią spowodowaną 

bradykardią spowodowaną 

blokiem AV III stopnia z 

blokiem AV III stopnia z 

towarzyszącymi napadami zespołu 

towarzyszącymi napadami zespołu 

MAS.

MAS.

 

 

 

 

Dzięki rozwojowi elektroniki i informatyki, 

Dzięki rozwojowi elektroniki i informatyki, 

następowała miniaturyzacja 

następowała miniaturyzacja 

stymulatorów (do masy 12-15g) oraz 

stymulatorów (do masy 12-15g) oraz 

wzbogacenie ich w dalsze dodatkowe 

wzbogacenie ich w dalsze dodatkowe 

czynności, np. funkcje holterowskie, 

czynności, np. funkcje holterowskie, 

właściwości przeciwarytmicze, możliwość 

właściwości przeciwarytmicze, możliwość 

zapisu EKG wewnątrzsercowego.

zapisu EKG wewnątrzsercowego.

Pod koniec 2003r. zaprezentowano 

Pod koniec 2003r. zaprezentowano 

pierwszy w pełni cyfrowy stymulator.

pierwszy w pełni cyfrowy stymulator.

 

 

 

 

Dziękuję za uwagę.

Dziękuję za uwagę.