background image

Gr A 

 

Z których szeregów homologicznych składają się głównie ropy lekkie? 

Parafinowy 

 

Do którego szeregu należy propan? 

Do szeregu parafinowego (alkanowego). 

 

Do czego służy refrektometr Abby’ego? 

Do mierzenia współczynnika załamania światła.  

 

Co to jest hiatus? 

Długotrwała przerwa w sedymentacji.  

 

Do czego oznaczania służy Rock-eval? 

Służy do oceny skał pod kątem macierzystości węglowodorów.  

 

Co powstaje z kerogenu typu humusowego? 

Powstaje gaz ziemny

 

Jakich płynów złożowych jest najwięcej w złożu? 

 

Najwięcej wody.  

 

Co to są asfalteny? 

Asfalty, które uległy polimeryzacji bez udziału tlenu, produkt przeobrażenia ropy, trudniej topliwe od 
asfaltów. 

 

Na czym polega kraking? 

Proces technologiczny przerabiający ciężkie frakcje ropy naftowej na benzynę i oleje. Przeróbka ropy 
w wysokich temperaturach i wysokim ciśnieniu w obecności lub bez użycia katalizatorów – tworzą się 
związki o niższej temperaturze wrzenia. Proces polega na inicjowaniu kontrolowanego rozkładu 
długich węglowodorów alifatycznych na krótsze. 

 

Jaki procent zapotrzebowania zaspokaja wydobycie gazu w Polsce? 

W 40%. 

 

Jakiego wieku są węglowodory na obszarze przedsudecko-wielkopolskim? 

Przedkarpacki – 3rzęd i mezozoik, wielkopolski – karbon i perm.  

background image

 

Złoże gazu jest eksploatowane od 40 lat, jaką metodę obliczania zasobów zastosować? 

Metodę spadku ciśnienia.  

 

Jakie są typy zbiorników w Polsce? 

Warstwowe – (ropa i/lub gaz) – rozdzielone warstwami nieprzepuszczalnymi. Uchodzą za zbiorniki o 
dużych zasobach. 

Masywowe – jeden zbiornik 

Litologicznie ograniczone – w soczewkach, wyklinowaniach, ciągi soczewek mogą tworzyć zbiorniki 
sznurkowe.  

 

Co to jest gazolina? 

Gaz mokry/płynny. Oprócz metanu (do 80%) ma węglowodory wyższe (20% i więcej) oraz domieszki. 
Uzyskiwana podczas rafinacji lub krakingu ropy albo w procesie nasycania benzyn gazem ziemnym. 

 

Co to jest fluorescencja ropy naftowej? 

Świecenie, własność zależy od zawartości substancji aromatycznych. mierzona lampami uv, własności 
fluorescencyjne wykazują ciągłe przejścia od barwy żółtej do zielonej i niebieskiej, 

 

Co to są porfiryny? 

Kompleksowe związki azotu posiadające wanad występujące w ropie naftowej. 

 

Pod wpływem jakich czynników powstały asfalteny malty (hipergeneza) 

Pod wpływem utleniania. 

 

W złożu jest 50% ropy, 35 gazu, 15 wody, które ciecze będą migrować, a które nie? 

nie wiem.  

 

Grupa C 

 

Do jakiego szeregu należy wzór CnH2n6 

Do aromatycznego (benzenowego) 

 

Podział ropy i gazu ziemnego na fazy ze względu na temperaturę i ciśnienie 

Faza niedojrzała w której zachodzą przemiany biochemiczne chemiczne i fizyczne jest to pierwszy 
etap przeobrażenia czyli diageneza  

background image

Faza dojrzała – w której substancja organiczna poddawane jest przemianie termicznej w 
temperaturze do ok 180 C, drugi etap katageneza. Kopalna materia organiczna poddana zostaje 
procesowi krakingu najpierw katalitycznego, następnie termicznego. Wysokość temperatury wynika z 
gradientu geotermicznego. Wytwarza się w tym procesie 90% węglowodorów, z których część tworzy 
potem konwencjonalne złoża ropy i gazu. 

Faza ponad dojrzała następuje kraking termiczny, strefa gazu suchego (okno gazotwórcze) – 
wytwarza się termokatalityczny metan w temperaturze do ok. 200oC trzeci etap metageneza 
Czwarty etap przemiany to metamorfizm - materia organiczna wraz ze skałą macierzystą podlega 
procesom metamorficznym, w wyniku których nie wytwarzają się węglowodory ciekłe ani gazowe 

 

Skład gazu gazolinowego 

do 80 % metan, 20 i więcej wyższe homologi 

 

Jaki gaz w złożu karpackim? 

Niskoazotowy, metanowy. Gaz wolny, występujący niezależnie od ropy naftowej. 

 

Co powoduje zamarzanie rurociągów? 

Dwutlenek węgla CO2 

 

Co jest pozytywną domieszką w gazie? 

HEL 

 

Metan w pokładach. 

Wolny albo związany, dominuje związany (w 90%) 

 

Do czego służy chelat 

Do odsiarczania 

 

Gaz z CO2  i N2 

Azotowy 

 

Pewne złoże zalega na głębokości 3000m czy można zaliczyć je do złóż bilansowych 

Nie wiem. Chyba tak 

 

Na tej samej głębokości 

 

Niż Polski BMB - Barnówko – Mostno – Buszewo 

 

Ropa 

background image

w grupie B było: 
 
1. Czy w Polsce rozsyła się gaz zaazotowany jeżeli tak to w jakim rejonie? 
Chojnów ??? 
 
2. Czy możliwa jest ekonomiczne wydobycie gazu ziemnego z utworów mułowych trudno 
przepuszczalnych? 
 
3. Jakie jest największe złoże ropy i gazu podać nazwę i rejon w którym się znajduje? 

 Kościan - Brońsko - największe złoże gazu na Niżu Polskim odkryte dzięki sejsmice 3D. 

 
4. Woda złożowa  o dużej zawartość siarczanów i węglanów to genetycznie jaka woda? 
Woda siarczanowo-węglanowa ??? 
 
były abcd  
 

1.  gdzie określi się granicę złoża ropy aby oszacować wielkość złoża : 
granice pomiędzy wodą a ropą  
granicą pomiędzy ropą a uskokiem  
granica pomiędzy ropą a spągiem  skał nieprzepuszczalnych 

 
słabo pamiętam a nie zapisałem ich ponieważ na drugi dzień były wyniki i zdałem wiec całkiem 
wyleciało mi to z głowy jeżeli coś sobie przypomnę to napiszę  
 

1.  Bituminy stałe 
Ropa naftowa i gaz ziemny należą do bituminów, w śród których wyróżniamy: 
- bituminy ciekłe (ropę naftową) 
- bituminy gazowe (gaz ziemny) 
- bituminy stałe (malty, asfalty, asfaltyty, ozokeryty) 
Bituminy- mieszanka związków węglowodorowych (złożonych z węgla i wodoru) o zmiennym składzie 
chemicznym z domieszkami siarki, azotu, tlenu i innych pierwiastków. 
 
2.  Gaz gazolinowy 
Skład chemiczny (cząsteczkowy) gazu: 
- gaz metanowy (suchy) - składa się prawie wyłącznie z metanu (ponad 95%) oraz niewielkiej ilości 
domieszek 
- gaz gazolinowy (mokry) - oprócz metanu (do 80%) składa się z węglowodorów wyższych (etan-
heptan 20% i więcej) oraz domieszek, węglowodory wyższe wyodrębniają się w postaci gazoliny 
(pentan-heptan) 
- gaz zaazotowany - zawiera podwyższoną zawartość azotu 
- azotowy gaz ziemny - gaz składający się prawie wyłącznie z azotu 
 
3.  Poprawa jakości benzyny 

reforming  –  różne  procesy  chemiczne  zmierzające  do  poprawy  jakości  benzyny,  otrzymywania 
benzyny wysokooktanowej z benzyny niskooktanowej lub z innych lekkich destylatów o stosunkowo 
niskiej liczbie oktanowej. 

 

background image

 
4.  Etan w warunkach normalnych 

Mieszanina gazowa w warunkach normalnych składa się z metanu i etanu w stosunku molowym 2:3. 

 
5.  Analiza chemiczna 
 
6.  Ile węgla (C) w ropie 

Skład chemiczny ropy 
Podstawowy skład pierwiastkowy ropy naftowej to: 
80-88% węgla; 
11-14,5% wodoru; 
0,01-6% siarki (rzadko do 8%); 
0,005-0,7% tlenu (rzadko do 1,2%); 
0,001-1,8% azotu. 

 
 
7.  Ropy parafinowe 

Ze względu na skład chemiczny: 

 

Parafinowa 

 

Naftenowa 

 

Parafinowo-naftenowa 

 

Aromatyczna 

 

Parafinowo-naftenowo-aromatyczna 

 

Parafinowo-aromatyczna 

 
Ze względu na zawartość parafiny: 

 

Niskoparafinowa (krzepnięcie w temperaturze poniżej -16°C) 

 

Parafinowa (krzepnięcie w temperaturach od -15 do +20°C) 

 

Wysokoparafinowa (krzepnięcie w temperaturze powyżej +20°C) 

 
8.  Merkaptany 

Merkaptany, tioalkohole, tiole, siarkowe odpowiedniki alkoholi, o wzorze ogólnym R-SH. Palne gazy lub 
ciecze o nieprzyjemnym, czasem odrażającym zapachu, tworzą trudno rozpuszczalne sole (merkaptydy) 
rtęciowe. 

 
9.  Wiskozymetr 

Wiskozymetr, lepkościomierz – przyrząd pomiarowy służący do pomiaru lepkości płynów (głównie cieczy). 

 

Lepkościomierz Ostwalda, wiskozymetr Ostwalda – rodzaj lepkościomierzakapilarnego, w którym 
podstawą pomiaru lepkości kinematycznej jest prędkość przepływu cieczy przez kalibrowaną kapilarę 
ściśle określonych warunkach pomiarowych (przepływ laminarny i stacjonarny, zob. też prawo Hagena-
Poiseuille'a).
  
 
Lepkościomierz Höpplera, wiskozymetr Höpplera, konsystometr Höplera – lepkościomierz przepływowy, 
czyli reowiskozymetr. Jest to rodzaj wiskozymetru –przyrządu pomiarowego służącego do 
pomiaru lepkości dynamicznej cieczy. Wiskozymetr ten został skonstruowany przez niemieckiego 
chemika Fritza Höpplera. 

 

background image

10. Największa porowatość  skał (gdzie i jakie to skały) 

Wartość porowatości ośrodków porowatych jest różna i zależy ona między innymi od kształtu ziaren 
budujących szkielet ośrodka. W przypadku luźnych gruntów może dochodzić nawet do 50%. W 
przypadku skał porowatych, np. piaskowców będących zazwyczaj kolektorami dla złóż ropy naftowej 
i/lub gazu ziemnego porowatość wynosi zwykle od kilku do 20%. Łupki są na ogół bardziej porowate - ich 
porowatość dochodzić może nawet do 50%, lecz ich przestrzeń porową tworzą pory o bardzo małych 
rozmiarach. Natomiast porowatość skał typu węglanowego jest niska i wynosi maksymalnie do kilku 
procent. Jest to zwykle porowatość typu szczelinowego. 
 

Grupa A Ignacy 
 
1. Główną masę bituminów stanowią: 
a) węglowodory alifatyczne i aromatyczne 
b) węglowodory aromatyczne 
c) węglowodory alifatyczne 
d) węgle humusowe 
 
2. Propan jest węglowodorem szeregu: 
a) aromatycznego 
b) naftenowego 
c) parafinowego 
d) olefinowego 
 
3. Jaki płyn złożowy zajmuje objętościowo najwięcej miejsca w pułapce? 
Woda 
 
4. Termin LNG oznacza: 
a) gaz metanowy 
b) gaz gazolinowy 
c) skroplony gaz ziemny 
d) sprężony gaz ziemny 
 
5. Ropy naftowe lekkie zawierają przede wszystkim węglowodory z szeregu homologicznego: 
a) parafinowego 
b) naftenowego 
c) olefinowego 
d) aromatycznego 
 
6. Pirydyna jest związkiem: 
a) siarki 
b) azotu 
c) tlenu 
d) uranu 
 
7. Refraktor Abbego służy do pomiaru: 
a) lepkości 
b) współczynnika załamania światła 

background image

c) gęstości 
d) współczynnika skurczu 
 
8. Co nazywamy fluorescencją ropy? 
Świecenie, własność zależy od zawartości substancji aromatycznych. mierzona lampami uv, 
własności fluorescencyjne wykazują ciągłe przejścia od barwy żółtej do zielonej i niebieskiej 
 
9. Humusowy typ kopalnej materii organicznej (kerogenu) wytwarza przede wszystkim: 
a) gaz ziemny 
b) ropę naftową 
c) ropę naftową i gaz ziemny w równym stopniu 
d) w ogóle nie wytwarza węglowodorów 
 
 
 
10. Co to jest gazolina? 
Gaz mokry/płynny. Oprócz metanu (do 80%) ma węglowodory wyższe (20% i więcej) oraz 
domieszki. Uzyskiwana podczas rafinacji lub krakingu ropy albo w procesie nasycania benzyn 
gazem ziemnym. 
 
11. Pewne złoże gazu ziemnego eksploatowane jest od ponad 40 lat. Jaką metodą najwygodniej 
jest obliczyć jego zasoby? 
Metodę spadku ciśnienia. 
 
12. Asfalty, kiry, oraz malty są produktami przeobrażenia ropy w wyniku oddziaływania 
procesów: 
a) katagenezy 
b) diagenezy 
c) metamorfizmu 
d) hipergenezy 
 
13. Co to jest hiatus? 
Luka stratygraficzna, hiatus – brak w profilu 

stratygraficznym

 warstw określonego wieku, 

spowodowany okresową przerwą w 

sedymentacji

 lub 

erozją

 osadzonych wcześniej utworów. 

Długotrwała przerwa w sedymentacji 
 
14. Od czego zależy przepuszczalność względna zbiornika dla ropy i gazu? 
Przepuszczalność względna - zależność między przepuszczalnością efektywną danej cieczy a 
przepuszczalnością przy nasyceniu 100%. 
 
15. Na czym polega proces krakowania? 
Proces technologiczny przerabiający ciężkie frakcje ropy naftowej na benzynę i oleje. Przeróbka 
ropy w wysokich temperaturach i wysokim ciśnieniu w obecności lub bez użycia katalizatorów – 
tworzą się związki o niższej temperaturze wrzenia. Proces polega na inicjowaniu kontrolowanego 
rozkładu długich węglowodorów alifatycznych na krótsze. 
 
16. Jaką technologią wydobywa się niekonwencjonalne zasoby ropy i gazu? 

background image

http://wrotapomorza.pl/pl/gazlupkowy/baza_informacji/niekonwencjonalne_zloza_ropy_gazu 

Gaz i ropa z łupków uzyskuje się z niekonwencjonalnych złóż węglowodorów, ponieważ są to 
złoża znajdujące się na dużych głębokościach w skałach nieprzepuszczalnych - łupkach 
osadowych. Tym samym wydobycie tych złóż wymaga zastosowania zaawansowanych i 
droższych technologii. By je wydostać konieczne są odwierty poziome i wytworzenie szczelin w 
łupkach. 
 
17. Oznaczono materię organiczną o następujących parametrach: H/C>0,65, dominują 
węglowodory alifatyczne, zawiera wodne alginity. Jaką fazę węglowodorów mogłą wytworzyć 
taka materia? 
 
18. Aparat Rock Eval służy do: 
a) wstępnej selekcji próbek pod względem ich macierzystości dla węglowodorów 
b) analiz chromatograficznych gazu 
c) ekstrahowania bituminów 
d) badań izotopowych bituminów i kerogenu 
 
19. Z utworami jakiego wieku związane są najczęściej złoża gazu ziemnego i ropy naftowej w 
rejonie przedsudecko - wielkopolskim? Proszę podać okres 
Na Niżu Polskim złoża gazu ziemnego występują głównie w regionie przedsudecko 
wielkopolskim w utworach permu. 
 
20. Roczne wydobycie gazu ziemnego w Polsce zaspokaja: 
a) 20 
b) 40 
c) 80 
d) ponad 95% zapotrzebowania na ten surowiec w ciągu roku 

 

Geologia i ekonomika złóż. Kolokwium nr 2 - Ropa i gaz, Geologia I stopień. Rok III. Rok akad. 2014/15 
 

Imię i nazwisko ...........................................................................................  

Zestaw H 

Nr albumu ......................................................... 

 

 

 

 

Ocena .......... 

Liczba punktów ................ 

 
 

1. Proszę wymienić związki tlenu w ropie:  
Fenole, Ketony, Nasycone kwasy tłuszczowe, Kwasy naftenowe, Cykliczne estry /laktony/, Etery 
 
2. Gazolinę można uzyskać z 
a) gazu metanowego 
b) ropy naftowej 
c) metanu pokładów węgla 
d) hydratów gazowych 
 
3. Na czym polega proces aromatyzacji? 
Proces polegający na połączeniu reakcji 

odwodornienia

 i 

cyklizacji

 węglowodorów parafinowych 

(

alkanów

) i olefin (

alkenów

) o liczbie atomów węgla w łańcuchu głównym n ł 6, prowadzony w 

celu otrzymania węglowodorów aromatycznych lub ich alkilopochodnych; a. jest zasadniczym 

background image

procesem 

hydroformingu

 oraz 

reformingu

. 

 
4. Dlaczego aktywność optyczna jest własnością potwierdzającą organiczną teorię postania 
węglowodorów w skorupie ziemskiej? ??? 
W końcu XIX w. na podstawie teorii o nieorganicznej syntezie ropnych węglowodorów 
została wysunięta przez N. A. Sokołowa (1889) „hipoteza kosmiczna”, która określała że 
materiałem wyjściowym do powstania ropy naftowej były węglowodory, powstałe 
w zewnętrznej gazowej otoczce Ziemi w fazie wysokotemperaturowego rozwoju planety. 
W miarę stygnięcia Ziemi roztopiona magma wchłaniała je, i następnie w czasie tworzenia się 
skorupy ziemskiej gazowe węglowodory przenikały do skał osadowych i ulegały kondensacji, 
tworząc ropę naftową. 
 
Pewne zjawiska podważają te teorie, są to głównie: 



optyczna aktywność ropy naftowej tj. zdolność do skręcania płaszczyzny światła 

spolaryzowanego. Zjawisko to ogranicza się prawie wyłącznie do substancji 
organicznych i obserwowane jest tylko w warunkach przewagi składników 
biologicznych. 



występowanie we wszystkich ropach naftowych kilku szeregów homologicznych 

związków węglowodorowych zawierających duże ilości pojedynczych członów. Znane 
związki tego typu mają pochodzenie wyłącznie organiczne i wątpliwe jest aby mogły 
tworzyć się z substancji nieorganicznej. 
 
Migracja i akumulacja węglowodorów w skorupie ziemskiej. 
Zakłada się, że jest mało prawdopodobne, by ropa naftowa i gaz ziemny tworzyły się 
w tych seriach skalnych, w których się obecnie znajdują. Węglowodory te musiały 
przemieszczać się w seriach skalanych, czyli musiały migrować. Przez migrację ropy 
naftowej i gazu ziemnego rozumiemy dowolne przemieszczanie się tych substancji 
w skorupie ziemskiej 
Migracja węglowodorów następowała od ich utworów macierzystych do nadległych skał 
porowatych (migracja pierwotna). W obrębie zbiorników (skał zbiornikowych) następowała 
migracja wewnątrzzbiornikowa (migracja wtórna) powodując rozdzielanie węglowodorów 
według gęstości na ropę naftową i gaz ziemny (rys. 2). 
Bezpośrednią przyczyną migracji węglowodorów jest ciśnienie statyczne nadległych 
warstw skalnych (ciśnienie górotworu). Temperatura wpływała na lepkość bituminów 
i możliwość ich przejścia w stan lotny. 
Woda pełni rolę czynnika hydraulicznego, ułatwiając przepływ węglowodorów przez 
pory i szczeliny w skałach. Przepływając przenosi ona krople ropy i gazu, swoim ciśnieniem 
hydraulicznym. Część węglowodorów migruje w stanie rozpuszczalnym w wodzie. Krople 
ropy i gazu po wypłynięciu na powierzchnię wody łączą się ze sobą i tworzą większe 
skupienia, niekiedy o charakterze złożowym. 
Pewną rolę w procesie migracji odegrać mogły siły kapilarne, a także dyfuzja. 
 

http://naftowka.pl/zsp4/media/pomoce/miner/zloza_ropy_i_gazu.pdf 

 
5. Przedział refleksyjności witrynitu 0,5-1,3% w kerogenie I typu odpowiada wytwarzaniu przede 
wszystkim 

background image

http://infolupki.pgi.gov.pl/sites/default/files/czytelnia_pliki/nafta-gaz-2010-03-02.pdf 

 

a) ropy naftowej 
b) gazu ziemnego 
c) ropy  naftowej i gazu ziemnego w równym stopniu 
d) kondensatu gazowego 
 
6. Ropa naftowa i gaz ziemny powinny nagromadzić się w pułapce z dużym 
prawdopodobieństwem, jeżeli 
Zbiorniki i pułapki ropy i gazu 
Jednym z zasadniczych warunków koniecznych do powstawania złoża ropy naftowej 
i gazu ziemnego jest istnienie zbiornika naturalnego. 
Zbiornikiem naturalnym nazywamy porowatą i przepuszczalną skałę, w której gromadzi 
się ropa naftowa, gaz ziemny i woda złożowa. Kształt zbiornika naturalnego zależy od jego 
usytuowania w stosunku do otaczających go skał o niskiej przepuszczalności (warstw 
izolujących). 
 
a) występuje pułapka strukturalna i skała macierzysta 
b) pułapka powstała później niż skała macierzysta 
c) pułapka powstała wcześniej niż skała macierzysta 
d) skała macierzysta i pułapka wytworzyły się w obszarze fałdowym 
 
7. Typy złóż ropy naftowej o najmniejszych zasobach to 
a) złoża warstwowe 
b) złoża masywowe 
c) złoża litologiczne ograniczone 
d) złoża towarzyszące wysadom solnym 
 
8. Gaz ziemny występujący w piaskowcach o bardzo małej porowatości efektywnej nosi nazwę  

background image

Z kolei tight gas to gaz ziemny zamknięty (uwięziony) w izolowanych porach piaskowców, lub 
rzadziej utworów węglanowych, charakteryzujących się bardzo niskimi wartościami parametru 
przepuszczalności, przy najczęściej (chociaż niekoniecznie) niskich wartościach porowatości. 
 
9. W wyniku erupcji ropy naftowej w Spindletop (USA) w 1901 r. na powierzchnię wydostało 
100000 baryłek tego surowca w ciągu doby . Proszę podać tę wartość w tonach (???) 

http://www.rozmiar.com/ile-barylka-ma-litrow-galonow.php 
http://www.lwcad.republika.pl/jedn/jedn_objetosc.htm 

15898285,2 litry(ów) 

 

 
Geologia i ekonomika złóż. Kolokwium nr 2 - Ropa i gaz, Geologia I stopień. Rok III. Rok akad. 2014/15 

 
10. Temperatura krytyczna propanu wynosi 96

o

C. Czy można skroplić ten gaz w temperaturze 

pokojowej? ............................................... 
 
11. Pewne złoże ropy naftowej eksploatowane jest od ok. 40 lat w warunkach grawitacyjnych. 
Jaką metodą najwygodniej jest obliczyć jego zasoby? 
........................................................................................................................................................ 
 
12. Proszę podać przykład zbiornika gazu sorbowanego............................................................... 
 
13. Czym są i w jakim celu oblicza się zasoby prognostyczne dla złóż ropy i gazu? 
Konieczność ciagłej aktualizacji bilansu zasobów perspektywicznych wynika przede 
wszystkim z postępu w badaniu budowy geologicznej kraju. Celem nadrzędnym wszystkich 
opracowań prognostycznych jest zapewnienie rządowi państwa możliwie dokładnej informacji o 
możliwości poszerzenia bazy surowcowej. 
 

background image

Zasoby przewidywane i obszary występowania kopalin podstawowych i niektorych kopalin 
pospolitych i wydzielono w trzech kategoriach, tj. prognostycznych, perspektywicznych 
i hipotetycznych. To zrożnicowanie kategorii uwzględnia aktualną wiedzę o typach złoż, 
jednostkach geostrukturalnych, formacjach skalnych oraz przesłankach i oznakach występowania 
złoż w odniesieniu do kryteriow geologicznych i bilansowości złoż. 
 

http://www.pgi.gov.pl/pl/component/docman/doc_view/218-bilans-zasobow-perspektywicznych-
2010 

 
14. W celu precyzyjnego określenia genezy wody złożowej najlepiej jest stosować badania 
a) składu chemicznego (chemizmu) 
b) zawartości metali ciężkich 
c) geochemiczne - izotopowe tlenu i wodoru 
d) objętości w zbiorniku 
 
15. Destylacja ropy naftowej w rafinerii przeprowadzana jest pod ciśnieniem 
W rafineriach paliwowo-olejowych stosuje się tzw. zachowawczą metodę przeróbki ropy, 
polegającą na rozdziale ropy naftowej na frakcje, bez chemicznej zmiany jej składników; z ropy 
naftowej, poddanej destylacji pod ciśnieniem atmosferycznym, otrzymuje się frakcje wrzące do 
temp. 300–350C, a pod ciśnieniem zmniejszonym (w celu uniknięcia rozkładu składników ropy 
naftowej) — frakcje wrzące powyżej tej temperatury. 

http://sciaga.pl/tekst/4435-5-destylacja_ropy_naftowej 

 
a) wyższym od atmosferycznego 
b) atmosferycznym 
c) niższym od atmosferycznego 
d) w warunkach próżni 
 
16. Osuszanie gazu ziemnego na kopalni prowadzi się przy zastosowaniu 

http://www.pbg-sa.pl/pub/pl/uploaddocs/pokrzywniak-metody-osuszania-gazu-
ziemnego.1323257846.pdf 

instalacje glikolowe 
technologii wykorzystujŕcej gaz stripingowy 
 
17. W jakich rejonach kraju eksploatowany jest w Polsce gaz wysokometanowy? 
Obecnie w Polsce istnieje 7 podziemnych magazynów gazu wysokometanowego: 
PMG 

Swarzów

 (w wyeksploatowanym złożu gazu wysokometanowego) – o pojemności 90 

mln m³ 
PMG 

Strachocina

 (w wyeksploatowanym złożu gazu wysokometanowego) – o pojemności 360 

mln m³ 
PMG 

Brzeźnica

 (w wyeksploatowanym złożu gazu wysokometanowego) – o pojemności 65 

mln m³ 
PMG 

Husów

 (w wyeksploatowanym złożu gazu wysokometanowego) – o pojemności 500 

mln m³ 
PMG 

Wierzchowice

 (w wyeksploatowanym złożu gazu zaazotowanego) – o pojemności ponad 

1 200 mln m³ 

background image

PMG 

Mogilno

 (w kawernach solnych) – o pojemności 411,89 mln m³ (pierwsze 2 komory 

oddane do eksploatacji w 1997 roku) 
PMG 

Kosakowo

 (w kawernach solnych) - o pojemności 119 mln m³ 

 
18. W jakim zagłębiu występują największe zasoby metanu pokładów węgla w Polsce? 

http://www.mos.gov.pl/artykul/263_prezentacje_i_opracowania/116_obszary_koncesyjne_na_me
tan_z_pokladow_wegla_kamiennego.html 

Ocenę możliwości pozyskiwania metanu pokładów węgla prowadzono we wszystkich polskich 
zagłębiach węglowych, z największą intensywnością w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym 
(GZW), głównie przez amerykańskie kompanie naftowe Amoco i Texaco. 
 
19. Proszę wymienić procesy prowadzące do wytworzenia gazu ziemnego w skorupie ziemskiej. 

http://www.bryk.pl/wypracowania/chemia/chemia_organiczna/12695-
charakterystyka_surowców_energetycznych_ropa_naftowa_węgiel_brunatny_węgiel_kamienny_
gaz_ziemny.html 

 

http://sciaga.pl/tekst/12207-13-gaz_ziemny 
 
http://home.agh.edu.pl/~kepw/student/plik/sg_w1.pdf 

 
Kerogen – według hipotezy Hunta powstaje z macierzystej rozproszonej substancji organicznej w 
pierwszym stadium przemiany – Diagenezie.  
Dalsze ogrzewanie kerogenu prowadzi do powstania gazu ziemnego i ropy naftowej. 
 
1971 – hipoteza Weismanna o przemianach nieorganicznych podczas wdzieraniu się magmy w 
skały węglanowe.  
Następował termiczny rozkład węglanów, a powstający ditlenek węgla reagował z wodorem 
(wydzielonym z magmy) tworząc metan. 
 
20. Gdzie w Polsce prowadzona jest eksploatacja ropy off shore? 
Na Morzu Bałtyckim