Instytut Inżynierii Technicznej,  Państwowa Wyższa Szkoła Techniczno-Ekonomiczna w Jarosławiu , Zakład Budownictwa   

  Lab. # 2  1/6 

—————————————————————————————————————————————— 
 
 

Państwowa Wyższa Szkoła Techniczno-Ekonomiczna                          Data ćw.   ……………………… 

 Data zal.  ……………………… 

Ilość pkt./ ocena ….…………………… 

 
Nazwisko i imię: 
 
Rok akad.:                        Grupa:                                   Prowadzący: 
 
 

M E C H A N I K A   G R U N T Ó W   –   L A B .   #   2  

 
 

Temat :   Analiza granulometryczna gruntów wg norm: PN-EN ISO 14688 (EN),   

 

PN-88/B-04481 (PN). Podstawowe pojęcia. Oznaczanie i opis. 

 

 

1.  Terminy i definicje 

 

1.1. Frakcja podstawowa to  
 
 
  
 
1.2. Średnicą zastępczą nazywamy 
 
 
 
 

2. Wykonanie ćwiczeń w laboratorium 
 
2.1. Oznaczanie składu granulometrycznego metoda sitową:  

(PN-88/B-04481 (PN), PN-EN ISO 14688 (EN)) 

 
Wykonanie badania polega na: 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Obliczenie wyników: 
 
(Dane i wykres na osobnym formularzu. Na podstawie obliczonych wskaźników i cechy dominacji ocenić: 
przydatność gruntu jako warstwy drenażowej, filtru odwrotnego oraz podatność na zagęszczenie.) 

Instytut Inżynierii Technicznej,  Państwowa Wyższa Szkoła Techniczno-Ekonomiczna w Jarosławiu , Zakład Budownictwa   

  Lab. #2  2/6 

—————————————————————————————————————————————— 

Lp. 

Nazwa 

wskaźnika 

Wzór Dane  Obliczenie, 

wynik 

Ocena podatności 

gruntu 

1 

Wskaźnik 
różnoziarni-
stości 

 
 

 

 

 

 

2 

Wskaźnik 
krzywizny 
 
 

 

 

 

 

3 

Cecha 
dominacji 

 
 
 

 

 

 

 

 
 
2.2. Oznaczanie składu granulometrycznego metoda sedymentacyjną:  

PN-88/B-04481 (PN). 

 
Wykonanie badania polega na: 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Cechowanie areometru: 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Obliczenie wyników: 

(Dane i wykres na osobnym formularzu.) 
Dane oznaczonych gruntów zamieścić na trójkącie klasyfikacyjnym Fereta i nomogramie klasyfikacyjnym wg PN-
EN ISO 14688. 
 
 
 
 

Instytut Inżynierii Technicznej,  Państwowa Wyższa Szkoła Techniczno-Ekonomiczna w Jarosławiu , Zakład Budownictwa   

  Lab. #2  3/6 

—————————————————————————————————————————————— 

OZNACZANIE UZIARNIENIA GRUNTU – Analiza sitowa 

Oznaczenie makroskopowe

                               Nr próby: ......................................................

Rodzaj gruntu: …………………..……………………Wilgotność: ………………………………………..…... Zaw. CaCO

3

:

 

.……………… 

Barwa: ..………………….……………………………Domieszki: ………….………………………………………..…………….………….. 
Forma ziaren.: ……….……………………………..…………………………………………………………………………………………..... 
………………………………………………………………………………………………………………………………………….………… 

 

Waga sita 

M

t

 [g] 

Masa   

próbki  

 M  [g] 

Zawartość 

[%] 

Numer sita wg  
PN-ISO 3310-

1 /3310-2 

Wymiar 

oczek sita 

d    [mm] 

Suma 

[%]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

D

10

 = 

 

 

 

 

 

 

 

D

20 

= 

 

 

 

 

 

 

 

D

30

 = 

 

 

 

 

 

 

 

D

50

 = 

 

 

 

 

 

 

 

D

60

 = 

 

 

 

 

 

 

 

D

90

 = 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

C

u

 = 

 

 

 

 

 

 

 

C

c

 =

 

 

 

 

 

 

 

 

C  =

 

 

zbiornik 

 

 

     

 

 

Suma (mas z sit) 

 M

og 

 

 

 

 

 

 

Masa próbki do analizy M

st

 = ……………. g       Różnica M

tot

 - M

og 

= ………..…..…….g              = ……….% 

M

t

 =  ……………. g      masa całości próbki po analizie M =................... g  

 M

tot

 = ...................... g 

Zgodnie z normą PN-EN ISO 14688 - badana próbka to …………………………………………….................................. 
Zgodnie z normą PN-86/B-02480 - badana próbka to ………..............………………………………………………….… 

Badanie wykonał: .......................................................... Data …………………… Sprawdził ....................................................... 

 

Instytut Inżynierii Technicznej,  Państwowa Wyższa Szkoła Techniczno-Ekonomiczna w Jarosławiu , Zakład Budownictwa   

  Lab. #2  4/6 

—————————————————————————————————————————————— 

OZNACZANIE UZIARNIENIA GRUNTU – Analiza areometryczna 

Oznaczenie makroskopowe 

Oznaczenie makroskopowe

 

Rodzaj gruntu: …………………..…………..…Nr próby………...... 
Domieszki: ……………….………………..…. Zaw. CaCO

3

:

 

.…….. 

Barwa: ..………………….…………….. Wilgotność: .…………….. 
Plastycz./forma ziaren.: ……….……………………………..…….... 
Konsystencja …………………………………………..………….…

 

Rodzaj gruntu: …………………..…………..…Nr próby………...... 
Domieszki: ……………….………………..…. Zaw. CaCO

3

:

 

.…….. 

Barwa: ..………………….…………….. Wilgotność: .…………….. 
Plastycz./forma ziaren.: ……….……………………………..…….... 
Konsystencja …………………………………………..………….…

 

 

Pomiary areometryczne. 

Analiza sitowa 

Rozpoczęcie pomiarów dn ....................godz ............. cylinder nr ......... 
Areometr nr ................,  c= ......... 

ΔR = ………..   H

R  …………………………

 

wym. 

oczek 

[mm] 

masa   

[g] 

zawart. 

[%] 

suma 

[%] 

Dodany stabilizator ……………. 

63 

 

 

 

20 

 

 

 

Czas 

odczy

tu/ 

godz 

Temp 
zawie

-siny 

Skróc. 

wsk. 

areom. 

Popr. 

na sk. 

areo-

metru 

R+c 

+

ΔR+ a 

Śr. zast. 

cząstek 

Ilośc cz, o 

φ

 <  d

T

  6,3 

 

 

 

T t 

[ 

o

C] 

R a  R

1

d

T

 [mm] 

Z

T

 [%] 

  2,0 

 

 

 

30”/ 

 

 

 

 

 

 

  0,63 

 

 

 

1/ 

 

 

 

 

 

 

  0,2 

 

 

 

Pozostałość z 
sita 
o 

φ ......... .mm

 

Nr par

 .......... 

m

st

=.............

m

t 

=............. 

m

s

= ........... 

Kształt ziaren 

....................
....................

2/ 

 

 

 

 

 

 

  0,063 

 

 

 

5/ 

 

 

 

 

 

 

pozost 

 

 

 

15/ 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

30min/ 

 

 

 

 

 

 

 

Domieszki 

    

....................
....................
....................
................... 

1/ 

 

 

 

 

 

 

2/ 

 

 

 

 

 

 

4/ 

 

 

 

 

 

 

24h/ 

 

 

 

 

 

 

Rodzaj gruntu wg analizy ......................................... 

EN       ..................................................................... 

PN       ..................................................................... 

m

m

 = ………..

 

w = …… 

ρ

s

=

 

 

Wykonał .......................................... dn ................... 

d

T

 = d

wz

⋅0,25⋅H

R

0,5

; Z

T

 = ((

ρ

s

 / m

s

 (

ρ

s

-

ρ

w

 ))R

1

*100;m

s

=m

m

⋅100/(w+100)  Sprawdził ........................................ dn ................... 

Instytut Inżynierii Technicznej,  Państwowa Wyższa Szkoła Techniczno-Ekonomiczna w Jarosławiu , Zakład Budownictwa   

  Lab. #2  5/6 

—————————————————————————————————————————————— 

KLASYFIKACJA GRUNTÓW  

Trójkąt klasyfikacyjny z diagramem PN-EN ISO 14688 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1 - zawartość frakcji żwirowej (2-
63 mm) 

2 - zawartość frakcji piaskowej 
(0,063-2 mm) 

3 - zawartość frakcji 
drobnoziarnistych ( < 0,063 mm) 

4 - zawartość frakcji iłowej w 
stosunku do masy gruntu o 
ziarnach ( < 63 mm) 

5 - grunty drobnoziarniste (pyły i 
iły) 

6 - grunty o mieszanym 
uziarnieniu (pylaste  lub ilaste 
żwiry i piaski) 

7 - grunty gruboziarniste (żwiry i 
piaski) 

 

 

 

 

 

Naniesiony pkt ……………   Jest to ……………………………………………………………… 
Naniesiony pkt ……………   Jest to ……………………………………………………………… 

 

Instytut Inżynierii Technicznej,  Państwowa Wyższa Szkoła Techniczno-Ekonomiczna w Jarosławiu , Zakład Budownictwa   

  Lab. #2  6/6 

—————————————————————————————————————————————— 

KLASYFIKACJA GRUNTÓW RODZIMYCH MINERALNYCH (DROBNOZIARNISTYCH)  

Trójkąt Fereta– wg normy PN-86/B-02480 

 
 

Frakcja piaskowa zredukowana 

φ  2,0 – 0,05 mm ( 2000 – 50 μm),          

)

(

100

ż

k

p

p

f

f

f

f

+

−

=

                        

Frakcja pyłowa zredukowana 

φ 0,05 – 0,002 mm ( 50 –2μm),                  

)

(

100

ż

k

f

f

f

f

+

−

=

π

π

 

Frakcja iłowa zredukowana 

φ  poniżej  0,002 mm  ( 2 μm),                      

)

(

100

ż

k

i

i

f

f

f

f

+

−

=

 

 

Naniesiony pkt ……………   Jest to ……………………………………………………………… 
Naniesiony pkt ……………   Jest to ………………………………………………………………