180)dyfuzja (I prawo Ficka)  
Dyfuzja- polega na transporcie masy w przestrzeni. Podstawowe równanie na strumieo dyfuzji J, 
znane pod nazwą I prawa Ficka, które dla przypadku jednowymiarowego ma postad: 
 

J=-D(dc/dx) 

 

Gdzie: D- współczynnik dyfuzji 
               - gradient stężenia (x- odległośd) 
 
 
181)współczynik dyfuzji  
D- współczynnik dyfuzji jest funkcją temperatury T, na co wskazuje równanie 
 

D=D₀exp(-Q/RT) 

 

D₀- stała dyfuzji (m²/s) charakterystyczna dla danego materiału 
Q- energia aktywacji dyfuzji (J/mol) 
R- uniwersalna stała gazowa( J/mol*K) 
 
 
182)rodzaje dyfuzji bez zmiany struktury  
 
 
183)czynniki wpływające na dyfuzję  
Szybkośd dyfuzji zależy od wielu czynników, w tym od siły wiązao między atomami, typu sieci 
krystalograficznej, zwłaszcza współczynnika wypełnienia komórki elementarnej. Oznacza to, że w 
wypadku struktur zwarcie wypełnionych przemieszczenie się atomów jest trudniejsze niż przy luźnym 
ich upakowaniu. Potwierdzeniem tego jest zarówno dyfuzja międzywęzłowa atomów węgla w żelazie, 
jak i atomów Fe w żelazie(samodyfuzja) w wypadku, których odpowiednie współczynniki dyfuzji w 
Feα są większe niż w Feγ. 
 
184)wzrost szybkości dyfuzji  
Z równania wynika, że współczynnik dyfuzji rośnie ze wzrostem temperatury. 
 
185)samodyfuzja  
Proces dyfuzji, w której biorą udział tylko cząstki danej substancji. Samodyfuzja prowadzi do 
wyrównania składu izotopowego pierwiastków występujących w przyrodzie. 
 
186)czynniki wpływające na przepływ masy (przemieszczanie 
atomów/wakansów) samodyfuzje  
 
187)dyfuzja reakcyjna  
Prowadzi do tworzenia się w strefie dyfuzji nowych faz o elementarnej sieci przestrzennej od sieci 
metalu podstawowego, w wyniku której powstają nowe fazy międzymetaliczne, szczególnie w strefie 
przypowierzchniowej obrabianego elementu (przykładem jest proces azotowania i utworzenia w jego 
wyniku nowych przypowierzchniowych faz azotowych γ i З) 
 
188)rodzaje dyfuzji w metalach (stanie stałym)  
 
 
 
 

189)dyfuzja podczas lutowania  
Podczas lutowania brzegi przedmiotu łączonego pozostają w stanie stałym, natomiast spoiwo(lut) 
doprowadza się w stanie płynnym do szczeliny miedzy częściami łączonymi. Połączenie uzyskuje się 
dzięki przyczepności i przenikaniu lutu do metalu rodzimego wskutek dyfuzji. 
 
190)grubośd warstwy dyfuzyjnej  
Grubośd warstwy dyfuzyjnej w zależności od czasu ( przy ustalonych pozostałych parametrach 
procesu  jak temperatura i ciśnienie itd.) określa równanie: 

y²=k*t 

y- grubosd warstwy dyfuzyjnej 
k- stała zależna od współczynnika dyfuzji 
t- czas procesu 
 
191)czynniki wpływające na dyfuzję  
 
192)wzrost szybkości dyfuzji  
Ogólnie można powiedzied, że wszystkie procesy, które powodują wzrost gęstości defektów sieci 
działają na rzecz wzrostu szybkości dyfuzji. Należy tu wymienid np. szybkie zmiany temperatury, 
naświetlanie cząstkami o wysokiej energii, działanie ultradźwięku. 
 
193)próbki miedzi A- wyżarzona/ B- odkształcona (plast. na zimno) Która 
ma większą dyfuzyjnośd  
odp.-> odkształcona plast. na zimno  
 
194) metale o sieci A1/... podgrzewamy do 500C Jeden chłodzimy w wodzie/ 
drugi w powietrzu Który ma lepszą dyfuzyjnośd  
próbki czystej miedzi w piecu w temp. 750C-> jedną szybko schłodzono, 
drugą wolno z piecem. Która ma lepszą dyfuzyjnośd  
 
195) próbki podgrzano do temp. T-> jedną szybciej schłodzono niż 
drugą. Która ma lepszą dyfuzyjnośd  
 
196) próbki jedna ma dużo dyslokacji/druga mniej Która ma lepszą 
dyfuzyjnośd  
 
197) próbki czystej miedzi-> jedna o ziarnie wielkości d=0,1*mu+/ druga 
d=10*mu+ Która ma lepszą dyfuzyjnośd  
 
198)przemiana bezdyfuzyjna 199)dlaczego możliwe jest przejście jednej sieci w drugą w przemianie 
bezdyfuzyjnej  
 
Przemiana ta zajdzie, gdy będziemy chłodzid z szybkością większą niż krytyczna, wówczas możemy 
ominąd „nos” krzywej C i przechłodzid austenit poniżej temperatury początku przemiany 
martenzytycznej. W tym momencie siła napędowa przemiany alotropowej będzie na tyle duża, że 
wymusi przekształcenie sieci Al w sied tetragonalną przestrzennie centrowaną. 
 
 
 
200)zgrzewanie dyfuzyjne 
Polega na wnikaniu wzajemnym atomów elementów zgrzewczych, odbywa się w próżni w 
podwyższonej temperaturze i trwa kilka godzin. 
 

201)etapy zgrzewania dyf.  
1. Komora próżniowa 
2. Układ grzewczy 
3. Układ dociskowy 
4. Powierzchnia dyfundyjąca 
 
202)zjawiska zachodzące w spajanych elem  
 
203)czynniki wpływające na zgrzewanie dyf.  
- skład chemiczny (zawartośd węgla) 
- warunki spawania 
- rodzaju materiału 
 
204)czynniki intensyfikujące zgrzewanie  
 
205)rodzaje nagrzewania  
-objętościowe 
- selektywne 
- powierzchniowe 
- skrośne 
-bezpośrednie 
-pośrednie 
 
206)zgrzewarki  
 
 
207)rodzaje zgrzewarek  
 
208)lutowanie  
Proces technologiczny łączenia części metalowych za pomocą stopionego stopu niskotopliwego 
zwanego lutem, który wprowadzony w szczelinę łączy je po krzepnięciu. 
209)właściwości lutowania  
 
210)proces lutowania  
-ukształtowania i oczyszczenia powierzchni łączonych części,  
-nagrzania ich do temperatury bliskiej temperaturze topnienia lutu, 
-nałożenia topnika, roztopienia lutu i wprowadzenia go między łączone powierzchnie,  
-wzajemnej dyfuzji łączonych metali i ciekłego lutu , 
-ochłodzenia i skrzepnięcia lutowiny. 
 
211)zasady lutowania (lutów)  
 
212)czynniki wpływające na lutowanie  
 
213)rodzaje lutowania  
 
214)napięcie powierzchniowe  
 
215)rodzaje lutów