PRAWO ENERGETYCZNE 

          Ustawą  zasadniczą  szczególnej  mocy  prawnej,  określającą  podstawy  ustroju  państwa  jest 
Konstytucja,  która  normuje  obowiązki  obywateli  oraz  określa  organizację  urzędów  państwowych.  
Na  mocy  ustawy  konstytucyjnej  poszczególne  urzędy  mogą  w  zakresie  swoich  kompetencji 
wykazywać  inicjatywę  ustawodawczą.  Na  podstawie  delegacji  zawartych  w  ustawie  kierownicy 
urzędów centralnych są zobowiązani do wydawania aktów prawnych w formie rozporządzeń  - aktów 
wykonawczych do stawy.

 

          Rozporządzenia  (akty  wykonawcze)  to  rozwinięcia  ustawy,  które  określają  funkcjonowanie 
poszczególnych  postanowień  jej  artykułów.  Akty  wykonawcze  nie  mogą  stanowić  odrębnych  poza 
ustawowych  regulacji,  ponieważ  są  jedynie  uzupełnieniem  ogólnych  sformułowań  zawartych  
w  ustawie.  W  akcie  wykonawczym  może  znajdować  się  delegacja  danego  ministra  dla  jednostek 
organizacyjnych  np.  samorządowych,  do  opracowania  materiałów  pomocniczych  (wytycznych 
instrukcji), rozszerzających wiedzę techniczną bądź organizacyjną w zakresie danego rozporządzenia. 
Nie  może  natomiast  zaistnieć  delegacja,  bezpośrednio  wpływająca  na  sytuacje  ekonomiczną 
obywateli  lub  podmiotów  gospodarczych,  o  ile  nie  znajduje  podstawy  w  przepisie  umieszczonym  
w samej ustawie.

 

Poprawne konstruowanie aktów prawnych w zakresie: 

 



 

formy merytorycznej aktu prawnego,  



 

sposobów włączenia aktu prawnego do systemu prawnego oraz zmiany treści aktów 
obowiązujących lub ich eliminacji z systemu prawnego,  

określają  zasady  techniki  prawodawczej  ustanowione  w  dniu  01.01.92  Uchwałą  Rady  Ministrów  
Nr 147 z dnia 05.11.91 (MP Nr 44 poz. 310 - Urzędowy Zbiór Dyrektyw). 

          Technika  prawodawcza  określa  jedynie  typowe  środki  powtarzalnych  rozstrzygnięć  prawnych, 
których stosowanie zabezpiecza autorów aktu prawnego przed niejednolitym formułowaniem zaleceń  
i  wymagań  zawartych  w  akcie  prawnym  oraz  gwarantuje  jego  przejrzystość,  a  tym  samym  ułatwia 
prawidłową interpretację przepisów. 

          Aby akt prawny stał się obligatoryjny, musi być opublikowany w jednym z organów, którymi są: 
Dziennik  Ustaw,  Monitor  Polski  i  Dziennik  Urzędowy.  System  Prawny  opiera  się  na  szczeblowym 
układzie  wymagań  i  zasad.  Wymagania  najwyższej  rangi  –  ustawy  –  mają  pozycję  dominującą,  
a ustalenia konstytucyjne oraz ustawowe mają pozycję nadrzędną wobec wszystkich innych. Wypływa 
stąd konieczność zachowania zgodności rozporządzeń nie tylko z „ustawą macierzystą”, ale także ze 
wszystkimi innymi aktami tej rangi. 

          Warto  pamiętać,  że  prawem  obowiązującym  nie  jest  jedyni  prawo  zawarte  w  ustawach  
i  rozporządzeniach,  ale  również  w  orzecznictwie,  doktrynie  prawnej  czy  dokumentach  niższej  rangi 
takich jak np. polskie Normy,  wprowadzone do  obligatoryjnego stosowania  lub  wytyczne,  wydawane 
tylko przez zainteresowany resort. 

          Decydujące  znaczenie  dla  skuteczności  szczegółowej  regulacji  prawnej  ma  hierarchiczność 
ważności.  Niezgodność  z  wymaganiami  zawartymi  w  akcie  wyższego  rzędu  może  powodować 
eliminację  wymagań  szczegółowych  albo  doprowadzić  do  niewłaściwych  interpretacji,  które  nie 
zapewniają  zgodności  z  wymaganiami  nadrzędnymi,  a  tym  samym,  może  również  doprowadzić  
w efekcie do zmiany założonych celów, którym miała służyć. 

          W  zakresie  budowy  i  eksploatacji  urządzeń  elektroenergetycznych,  tzn.  instalacji  sieci  
i aparatury oraz obiektów elektrycznych, szczyt hierarchii aktów prawnych stanowią dwa podstawowe: 



 

Prawo Energetyczne [1];  



 

Prawo Budowlane [2].  

          Na podstawie delegacji zawartych w tych ustawach właściwi ministrowie wydali bądź wydadzą 
stosowne  akty  prawne.  Ponadto  wydano  akty  prawne  związane  z  zagadnieniami  energetyki  
a  ustanowione  na  podstawie:  Ustawy  o  badaniach  i  certyfikacji,  przepisów  kodeksu  postępowania 
administracyjnego i innych. Tym samym Prawo Energetyczne, będące źródłem wiedzy merytorycznej 
w zakresie budowy i eksploatacji jest podstawą do opracowania i wydawania  aktów prawnych przez 
kompetentne organy administracji publicznej w formie rozporządzeń lub zarządzeń. Na ich mocy i na 
mocy  wydanych  materiałów  pomocniczych,  stanowiących  „narzędzia”  prowadzone  są  w  sposób 
bezpieczny  i  racjonalny  budowy  i  eksploatacje  sieci,  instalacji  i  urządzeń  elektroenergetycznych. 
Takimi  „narzędziami”  są  wszelkiego  rodzaju  Instrukcje  Stanowiskowe,  stanowiące  materiał 
pomocniczy lub wiedzę techniczną.[2] 

          Od  wejścia  w  życie  zarówno  ustawy  Prawo  Energetyczne,  jak  i  Prawo  Budowlane,  do  chwili 
obecnej  ustawy  te  podlegały  wielokrotnym  nowelizacjom.  Najobszerniejszej  nowelizacji  w  ustawie 
Prawo Energetyczne dokonano Ustawą z dnia 26.05.2000, która weszła w życie z dniem 14.06.2000. 
          Prawem  Energetycznym  i  przepisami  wykonawczymi  do  tej  ustawy  powinien  posługiwać  się 
przede  wszystkim  projektant  obiektu  elektroenergetycznego,  jego  wykonawca  i  eksploatujący  ten 
obiekt.

 

PODŁĄCZENIE PODMIOTÓW (OBIEKTÓW) BUDOWLANYCH DO WSPÓLNEJ SIECI

 

          Na  podstawie  art.  9  ustęp  1  Ustawy  Prawo  Energetyczne  Minister  Gospodarki  wydał  m.in. 
Rozporządzenie  o  szczegółowych  warunkach  przyłączania  podmiotów  (odbiorców)  do  sieci 
elektroenergetycznych,  pokrywania  kosztów  przyłączenia,  obrotów  energią  elektryczną,  świadczenia 
usług  przesyłowych,  ruchu  sieciowego  i  eksploatacji  sieci  elektroenergetycznych  oraz  standardów 
jakościowych obsługi odbiorców. 

          W  rozporządzeniu  został  przyjęty  podział  odbiorców  energii  elektrycznej  na  sześć  grup.  
W  zależności  od  rodzaju  sieci  i  wartości  napięcia  z  jakim  będzie  dostarczana  energia  elektryczna. 
Przyłączenie podmiotu do sieci elektroenergetycznej następuje na podstawie warunków technicznych 
przyłączenia  urządzeń  i  instalacji  elektrycznych.  Warunki  te  są  wydawane  przez  przedsiębiorstwo 
sieciowe (Rejonowy Zakład Energetyczny). 

          Wydanie  warunków  technicznych  jest  obwarowane  wieloma  wymaganiami,  które  odbiorca 
energii elektrycznej musi spełnić. Trzy podstawowe z nich to:

 

1.  Przedstawić plan zabudowy lub szkic sytuacyjny obiektu,  
2.  Określić tytuł prawa własności do obiektu, w którym będą użytkowane urządzenia lub 

instalacje podlegające przyłączeniu,  

3.  Określić szczególne wymagania dotyczące odmiennych od standardowych parametrów 

energii elektrycznej lub parametrów dostarczania, w szczególności odnoszące się do:  

a.  niezawodności zasilania,  
b.  dopuszczalnej zawartości wyższych harmonicznych,  
c.  dopuszczalnej asymetrii napięć,  
d.  dopuszczalnych odchyleń i wahań napięcia.  

          Inne wymagania są zawarte w § 6.1. Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25.09.2000. 
Powyższe wymagania nawiązują do Ustawy Prawo Energetyczne, wprowadzające konieczność 
przestrzegania parametrów jakościowych. 
           

Po otrzymaniu warunków przyłączenia instalacji elektrycznych do sieci elektroenergetycznych 
odbiorca (podmiot) w zależności od:

 



 

miejsca przyłączenia rozumianego jako punkt w sieci, w którym przyłącze obiektu 
budowlanego (budynku) łączy się z siecią energetyki zawodowej,  



 

miejsca dostarczenia energii elektrycznej,  



 

mocy przyłączeniowej,  



 

rodzaju połączenia z siecią,  



 

instalacji lub innych sieci określonych we wniosku składanym przez odbiorcę u dostawcy 
energii,  



 

zakresu niezbędnych zmian w sieci związanych z przyłączeniem;  

jest  zobowiązany  zgodnie  z art. 3 pkt. 13 Ustawy [2]  wykonać dokumentacje budowy,  tzn.  posiadać 
pozwolenie  na  budowę  wraz  z  załączonym  projektem  budowlanym,  w  którego  zakres  wchodzi 
instalacja  elektryczna,  która  odpowiednio  zaprojektowana  powinna  spełniać  wymagania  Rozdziału  8 
Instalacje Elektryczne 5180-192.1 Rozporządzenia oraz wymagania zawarte w § 16 Rozporządzenia, 
które nakłada na odbiorcę energii elektrycznej m.in. obowiązek: 

 



 

Pobierania mocy i energii zgodnie z obowiązującymi przepisami i warunkami umowy.  



 

Utrzymania należnej do niego sieci, wewnętrznej instalacji zasilającej i odbiorczej w stanie 
technicznym zgodnie z wymaganiami określonymi w odrębnych przepisach.  

          Przepisy  wykonawcze  o  eksploatacji  urządzeń  elektroenergetycznych  w  Polsce  zgodnie  z  art. 
70.1  Ustawy  [1],  wydane  i  utrzymane  na  podstawie  Ustawy  z  dnia  06.04.1984  o  gospodarce 
energetycznej,  zostały  unieważnione.  W  związku  z  powyższym  -  odbiorca  -  podmiot  eksploatujący 
sieć,  instalacje  lub  urządzenie  elektryczne,  jest  zobowiązany  do  posiadania  instrukcji  szczegółowej 
określającej sposób prawidłowej i bezpiecznej eksploatacji.  

Dotyczy to w szczególności odbiorców przemysłowych, którzy są zobowiązani do:

 



 

Terminowego  regulowania  należności  za  energię  elektryczną  oraz  innych  należności 
związanych z dostarczaniem tej energii;  



 

Utrzymania  użytkowanej  nieruchomości  w  sposób  nie  powodujący  utrudnień  w  prawidłowym 
funkcjonowaniu  sieci,  a  w  szczególności  do  zachowania  wymaganych  odległości  od 
istniejących urządzeń w przypadku stawiania obiektów budowlanych i sadzenia drzew zgodnie 
z wymaganiami określonymi w odrębnych przepisach;  



 

Powierzania  budowy  lub  dokonywania  zmian  w  instalacji  elektrycznej  osobom  posiadającym 
odpowiednie uprawnienia i kwalifikacje;  



 

Umożliwienia  upoważnionym  przedstawicielom  przedsiębiorstwa  energetycznego  dostępu 
wraz  z  niezbędnym  sprzętem,  do  należących  do  niego  elementów  sieci  i  urządzeń, 
znajdujących  się  na  terenie  lub  w  obiekcie  odbiorcy  w  celu  przeprowadzania  prac 
eksploatacyjnych lub usunięcia awarii w sieci lub do układu pomiarowo - rozliczeniowego;  



 

Zabezpieczenia  przed  uszkodzeniem  plomb,  a  przede  wszystkim  plomb  zabezpieczeń 
głównych i układu pomiarowo - rozliczeniowego;  



 

Niezwłocznego poinformowania przedsiębiorstwa energetycznego o zauważonych wadach lub 
usterkach w układzie pomiarowo - rozliczeniowym i o innych okolicznościach wpływających na 
możliwość niewłaściwego rozliczenia za energię elektryczną oraz o powstałych przerwach w 
dostarczaniu energii elektrycznej lub niewłaściwych jej parametrach;  



 

Dostosowania  swoich  urządzeń  do  zmienionych  warunków  funkcjonowania  sieci,  o  których 
został uprzednio powiadomiony.