© Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne Spó!ka Akcyjna, Warszawa 2006

 

1

...........................................................................

 

.......................

 

.....................

 

imi! i nazwisko

 

klasa

 

ocena

 

 

WERSJA

 

B

Sprawdzian: Pochodne w!glowodorów 

Sprawdzian sk"ada si! z dwóch cz!#ci. Cz!#$ pierwsza zawiera 10 zada% testowych (ka&de za 1 punkt).  
W ka&dym zadaniu nale&y wskaza$ jedn' poprawn' odpowied(. Cz!#$ druga sk"ada si! z innego typu 
zada%. Za ka&de zadanie przewidziana jest inna liczba punktów zamieszczana po numerze zadania. 
)'cznie mo&na uzyska$ 27 punktów. Ostatnie zadanie (z gwiazdk') jest dodatkowe.  
 

1. 

Grupa –OH to grupa funkcyjna: 
a)  alkoholi; 
b)  kwasów karboksylowych; 

c)  estrów; 
d)  w!glowodorów. 

 

2. 

Przemiana alkoholu etylowego w kwas octowy przy udziale enzymów wytwarzanych przez bakterie 
octowe to: 
a)  fermentacja alkoholowa; 

c)   fermentacja octowa; 

b)  fermentacja mlekowa; 

d)   estryfikacja. 

   

3. 

Produktami reakcji kwasu octowego z potasem s': 
a)  octan potasu i woda;   

c)   octan potasu i zasada potasowa; 

b)  octan potasu i wodór; 

d)   wy"'cznie octan potasu. 

 

4. 

Mrówczan wapnia ma wzór: 
a)  (HCOO)

2

Ca;  

c)   (CH

3

COO)

2

Ca; 

b)  (HCOO)

2

Mg;   

d)   (C

3

H

7

COO)

2

Ca. 

 

5. 

Zabarwienie lakmusu po dodaniu roztworu kwasu mrówkowego: 
a)  pozostanie bez zmian;  

c)   zmieni si! na czerwone; 

b)  zmieni si! na zielone;  

d)   zmieni si! na niebieskie.  

   

6. 

Który szereg zawiera wy"'cznie wzory kwasów karboksylowych: 
a)  CH

3

COOH, HNO

3

, C

17

H

33

COOH; 

b)  HCOOH, H

2

CO

3

, C

17

H

33

COOH; 

c)  H

2

SO

4

, C

17

H

35

COOH, C

15

H

31

COOH; 

d)  HCOOH, C

17

H

35

COOH, CH

3

COOH? 

 

7. 

Potoczna nazwa alkoholu, zawieraj'cego w cz'steczce trzy grupy wodorotlenowe:

 

 

a)  ester; 

b)   myd"o; 

c)   glicerol; 

d)   detergent.  

 

8. 

Myd!a rozpuszczalne w wodzie to:  
a)  sole sodowe i potasowe kwasów t"uszczowych; 
b)  wy"'cznie sole potasowe kwasów t"uszczowych; 
c)  sole wapniowe i magnezowe kwasów t"uszczowych; 
d)  wy"'cznie sole magnezowe kwasów t"uszczowych.  

 

9. 

Octan butylu ma wzór: 
a)  CH

3

COOC

3

H

7

; 

b)   CH

3

COOC

4

H

9

; 

c)   C

4

H

9

COOCH

3

; 

d)   C

4

H

9

COOH. 

 

10. 

Podczas hydrolizy mrówczanu etylu powstaj': 
a)  kwas mrówkowy i alkohol metylowy; 

c)   kwas mrówkowy i alkohol etylowy;  

b)  kwas mrówkowy i woda;  

d)   alkohol metylowy i woda.  

 

© Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne Spó!ka Akcyjna, Warszawa 2006

 

2

 

Cz!"# druga 

11. 

  4 p. 

  Podanym nazwom poj!$ przyporz'dkuj opisy. 

a)  kwas karboksylowy 

1.  Reakcja kwasów z alkoholami prowadz'ca do powstania 

estru;  zachodzi w obecno#ci kwasu siarkowego(VI), który 
pe"ni funkcj! katalizatora 

b)  detergent 

2.  Kwas organiczny – pochodna w!glowodoru, którego 

cz'steczka zawiera grup! karboksylow' –COOH 

c)  fermentacja alkoholowa 

3.  Przemiana glukozy (zawartej w owocach) pod wp"ywem 

enzymów wytwarzanych przez dro&d&e, w której wyniku 
powstaje alkohol etylowy i tlenek w!gla(IV) 

d)  reakcja estryfikacji 

4.  Przemiana alkoholu etylowego w kwas octowy przy 

udziale enzymów wytwarzanych przez bakterie octowe 

 

5.  Sk"adnik #rodków pior'cych i czyszcz'cych, którego 

budowa umo&liwia obni&enie napi!cia powierzchniowego 
wody i usuwanie brudu 

a – …………,              b – …………,              c – …………,              d – ………… . 

 

12. 

  4 p. 

  Napisz  równania  reakcji  kwasu  mrówkowego  z  magnezem  i  kwasu  mrówkowego 

z wodorotlenkiem potasu. Podaj nazwy produktów reakcji. 

………………………………………………………………………...………………………………… 

………………………………………………………………………...………………………………… 

………………………………………………………………………...………………………………… 

………………………………………………………………………...………………………………… 

 

13. 

  2 p. 

  Podaj równanie dysocjacji jonowej kwasu octowego i nazwij powstaj'ce jony. 

………………………………………………………………………...………………………………… 

………………………………………………………………………...………………………………… 

 

14. 

  3 p. 

  Opisz,  w  jaki  sposób  budowa  myd"a  wp"ywa  na  skuteczno#$  usuwania  brudu.  Odpowied( 

zilustruj odpowiednimi rysunkami. 

………………………………………………………………………...………………………………… 

………………………………………………………………………...………………………………… 

………………………………………………………………………...………………………………… 

………………………………………………………………………...………………………………… 

 

© Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne Spó!ka Akcyjna, Warszawa 2006

 

3

15. 

  4 p. 

  Napisz równania reakcji kwasu mrówkowego z alkoholem etylowym i kwasu octowego 

z alkoholem metylowym. Podaj nazwy produktów tych reakcji.

 

………………………………………………………………………...………………………………… 

………………………………………………………………………...………………………………… 
 

16

*.

 Napisz równania reakcji otrzymywania: propionianu butylu, ma#lanu propylu, octanu pentylu.  

………………………………………………………………………...………………………………… 

………………………………………………………………………...………………………………… 

………………………………………………………………………...…………………………………