Pląsawica Huntingtona:

genetyka:

• AD, jest wynikiem obecności niestabilnej liczby powtórzeń sekwencji CAG w końcu 5' genu kodującego białko - huntingtynę

• u osób zdrowych: 10-29 powtórzeń (średnio 18)

• u osób chorych: 36-120 (najczęściej 40-55)

• im większa ilość powtórzeń tym wcześniej pojawiają się pierwsze objawy choroby

• jeżeli mutacja przekazywana jest przez matkę to liczba powtórzeń CAG nie ulega większym zmianom; w przypadku przekazywania zmutowanego genu przez ojca - dochodzi do zwiększenia liczby powtórzeń

• rozpoznanie:

• początek choroby 30-50 rż

• objawy: zaburzenia psychiczne, pląsawicze ruchy mimowolne, postępujące otępienie

• zmiany neuropatologiczne (z opóźnieniem w stosunku do objawów klinicznych) - zanik jądra ogoniastego oraz skorupy oraz komórek w gałce bladej jądra soczewkowatego

• rokowanie:

• choroba ma charakter postępujący

• zwykle chorzy umierają w ciągu 17 lat od pojawienia się pierwszych objawów

• u ok. 3% początek przypada przed 15 rż (drgawki, drżenia, mioklonie, dystonia, obniżenie sprawności intelektualnej)

• sporadycznie pierwsze objawy występują po 60 rż i wtedy ma miejsce powolna progresja choroby

-------------------------------------------------------------------

Choroba Huntingtona

• choroba wynikająca z mutacji dynamicznej pojedynczego genu HD w regionie 4p16.3 kodującego białko o nazwie huntingtina

• dziedziczy się jako cecha autosomalna dominująca

• częstość 4-7:100000

• mutacja związana jest z występowaniem niestabilnej sekwencji powtórzeń tripletu CAG

• u zdrowych osób 10-29 powtórzeń

• premutacja 30-35 powtórzeń

• u chorych - więcej niż 35 powtórzeń

• im większa liczba powtórzeń ponad 50 tym wcześniejsze ujawnienie się objawów choroby

• początek choroby zwykle między 30 a 50 rokiem życia, chociaż wraz ze wzrostem liczby powtórzeń tripletu CAG w genie HD pierwsze objawy można obserwować w coraz wcześniejszym wieku (tzw. zjawisko antycypacji), jest to silniej wyrażone jeśli zmutowany gen pochodzi od ojca

Objawy:

1. Postępujący zanik neuronów w mózgu (nawet do 25% ubytku), szczególnie w jądrze ogoniastym, skorupie i gałce bladej, wykrywalny w badaniu MRI oraz będący przyczyną pozostałych objawów:

2. Postępująca utrata kontroli motorycznej i obniżenie napięcia mięśniowego, ruchy mimowolne (pląsawica - zespół hipotoniczno-hiperkinetyczny) - prowadzi do częstych upadków i związanych z nimi obrażeń (krwiak podtwardówkowy) - leczenie: benzodiazepiny

3. Zaburzenia psychiczne - demencja i zaburzenia afektywne (częste samobójstwa) - leczenie: leki antypsychotyczne i przeciwdepresyjne

4. Problemy z połykaniem (przyczyną śmierci często jest aspiracyjne zapalenie płuc)

5. Śmierć następuje zwykle w ciągu 15 lat od rozpoznania choroby

W rodzinach, w których występuje choroba Huntingtona powinny być wykonywa badania molekularne w celu jej wykrycia oraz diagnostyka prenatalna.

-------------------------------------------------------------------------------------

Klinika choroby Huntingtona:

• pierwsze objawy to objawy psychiczne, a nie neurologiczne; nie zawsze są bardzo wyraźne:

• zaburzenia nastroju

• zapominanie

• czasami agresja

• nieumiejętność planowania, osądu, oceny sytuacji

• po kilku latach:

• pojawiają się ruchy pląsawicze

• zaburzenia mowy

• zaburzenia okulomotoryczne

• ostatnie faza choroby:

• otępienie - charakterystyczna jest bardzo spowolniała reakcja

• czas trwania - 15-20 lat; w przypadku młodszego wieku zachorowania - 10 lat; przyczyną śmierci są powikłania związana z ostatecznym unieruchomieniem (zap. płuc, zaburzenia sercowo-krążeniowe itp.); inne przyczyny śmierci - uduszenie się; samobójstwa są bardzo rzadkie

• zjawisko antycypacji:

• z każdym pokoleniem choroba będzie występować wcześniej i będzie miała cięższy przebieg

• bardziej zauważalna u dzieci, które odziedziczyły chorobę po ojcu