K, T, G, RZ, RODZI, R, G Rząd: owadożerne - mają ryjkowaty pyszczek pyszczek słabo zróżnicowane zęby - krety, ryjówki Parzystokopytne(poruszają się na II i IV palcu)- krowa, świnia, Nieparzystokopytne (poruszają się na wszystkich palcach)- koń, zebra-> roślinożerne ssaki o palcach osłoniętych kopytami; Walenie - nieowłosione ora przystosowane do życia w wodach - płetwal błękitny, orka; Nietoperze - nocne ssaki posiadające zdolność czynnego lotu z użyciem echolokacji- karlik; Drapieżne - mięsożerne ssaki o dobrze wykształconych zmysłach i silnie rozwiniętych kłach - ryś; Naczelne - dobrze rozwinięte półkule mózgowe, chodząc opierają się na całych nogach - małpy, człowiek, małpiatki; Gryzonie - nieduże ssaki o rosnących przez całe życie, górnych siekaczach - szczur	Pok. - złożony z kilku odcinków i licznych gruczołów trawiennych Odd. - złożony z dróg oddechowych doprowadzających powietrze oraz pęcherzykowatych płuc Ner. - jest doskonale rozwinięty, składa się z dużego mózgowia, rdzenia kręgowego i nerwów Krwi.- zamknięty, tworzą go dwa obiegi z czterołamowych sercem położonym po brzusznej stronie ciała Wyda. - nerki, drogi wyprowadzające mocz Rozro. - rozdzielnopłciowe, u samca umożliwia zapłodnienie wewnętrzne. Narządy samicy umożliwiają żyworodność. Gruczoły mleczne wytwarzają mleko. Stałocieplne - utrzymują stałą, stosunkowo wysoką temp. ciała. Aktywność życiowa niezależna od pogody
Znaczenie ssaków: - dziko żyjące ssaki(sarny, dziki, zające)— dostarczają mięso i futra: - owadożerne (kret, jeż, ryjówki) i nietoperze niszczą owady i ich larwy, które są szkodnikami upraw: - walenie dostarczają tranu, mięsa oraz soli mineralnych używanych jako nawozy: - ssaki udomowione: bydło, trzoda chlewna, konie; owce,' kozy,, których hodowla prowadzona jest na dużą skalę, dostarczają dużych ilości mięsa, mleka, skóry i wełny. - konie, wielbłądy, lamy i renifery oraz słonie wykorzystywane są jako zwierzęta pociągowe Budowa szkieletu: - szkielet osiowy: czaszka, kręgosłup, klatka piersiowa;- szkielet kończyn: szkielet obręczy barkowej, szkielet miednicy, szkielet kończyny górnej i dolnej	Cechy strunowców(t): *występuje szkielet wewnętrzny w postaci struny grzbietowej; *serce położone brzusznie; *uk. Nerwowy położony grzbietowo; *w rozwoju zarodkowym występują zawiązki struny grzbietowej i łuków skrzelowych Cechy kręgowców(pt): *kręgosłup złożony z wielu skostniałych kręgów; *można wyróżnić głowę, tułów, kończyny, ogon; *centralny system nerwowy składa się z mózgu i rdzenia kręgowego; *mięśnie szkieletowe są poprzecznie prążkowane; *oddychanie skrzelami (ryby) lub płucami Cechy ssaków(g): *skóra pokryta sierścią; *są żyworodne; *po urodzeniu karmione są mlekiem matki
(k):bakterie(mikroorganizmy bezjądrowe, cudzożywne)-pałeczki, laaseczki (k)rośliny(jądrowe, jedno-wielokomórkowe, samożywne), (g):zielenice - zawłotnia, sałata morska (k):protisty(jądrowe, bez tkanek,samo-cudzozywne ), - ameba, pantofelek, katleria (k):zwierzęta(jądrowe, wielokom., cudzożywne, poruszają się), (t):strunowce;(pt):bezczaszkowce-lancetnik, osłonice-żachwa, kręgowce; (g):ryby, płazy, gady, ptaki, ssaki;(pg): stekowce, torbacze, łożyskowce (k): grzyby -(jądrowe, bez tkanek, cudzożywne), borowik szlachetny, miseczniak (t) porosty- chrobotem reniferowy, wzorzec geograficzny