Zestaw 9

a)Określ niezgodności spawalnicze wykrywane metodami radiograficznymi w oparciu o zalecenia normy PN-EN ISO 5817.

Przykładowe niezgodności spawalnicze wykrywane metodami radiograficznymi:

Pęknięcia (100), pęknięcia w kraterze (104), pęcherze i pory (2011, 2014, 2017), gniazdo pęcherzy (2013), pęcherze podłużne (2015), pęcherze kanalikowe (2016), wtrącenia stałe (300) (z wyjątkiem miedzi), wtrącenia miedzi (3042), brak wtopienia (401) (przyklejenie), podtopienia (501), wyciek (504), miejscowe nadmierne przetopienie (5041), ślad zajarzania i rozprysk (601, 602).

b)Proszę uzasadnić zastosowanie badań metalograficznych w spawalnictwie z uwzględnieniem podziału na badania makroskopowe i mikroskopowe.

Nieniszczące badania metalograficzne są stosowane w przypadku, gdy z różnych powodów nie można z konstrukcji wyciąć próbki na zgład w celu przeprowadzenia badań makro- lub mikroskopowych.

Metalograficzne badania makroskopowe polegają na obserwacji okiem nieuzbrojonym, lub przy niewielkich powiększeniach (do około 25÷30x), odpowiednio przygotowanej powierzchni przekroju lub przełomu badanego elementu.

Zakres zastosowania badań makroskopowych w spawalnictwie jest następujący:

• Określenie rodzaju i kształtu złącza (napoiny),

• Określenie przybliżonych warunków wykonania złącza (np. metoda, parametry),

• Określenie rodzaju struktury pierwotnej i wtórnej spoiny wielowarstwowej,

• Ujawnienie obecności oraz identyfikacja wad i niezgodności spawalniczych ujętych w normie PN-EN ISO 5817:2007,

• Określenie rozmiarów i ukształtowania strefy wpływu ciepła (w złączu, elemencie napawanym, materiale przecinanym termicznie),

• Ujawnienie ewentualnych wad w obrębie materiału rodzimego.

Metalograficzne badania mikroskopowe polegają na obserwacji odpowiednio przygotowanych powierzchni zgładów przy powiększeniach większych od 25÷30x. Badania mikroskopowe są najczęściej wykonywane przy pomocy optycznych mikroskopów metalograficznych, w zakresie powiększeń od 30 do 2000x.

Zastosowanie badań mikroskopowych w spawalnictwie to:

• Określenie rodzaju struktur w poszczególnych obszarach złącza spawanego (spoina, SWC, materiał podstawowy),

• Identyfikacja rodzaju łączonych materiałów i użytego spoiwa,

• Identyfikacja zastosowanej metody spajania oraz ustalenie przybliżonych warunków wykonania złącza (parametrów procesu spajania),

• Identyfikacja niektórych zabiegów obróbki cieplnej i ocena prawidłowości ich przeprowadzania,

• Wykrycie wad lub niezgodności spawalniczych w skali mikro (np. mikropęcherze, mikropęknięcia, mikroprzykle3jenia itp.),

• Jednoznaczna identyfikacja wad makroskopowych a zwłaszcza pęknięć.