BADANIE FIZYKALNE

- czyli zbieranie danych obiektywnych
( sami dokonujemy oceny)

Podstawowe techniki badania fizykalnych ( 4 rodzaje)

• Oglądanie ( inspekcja).

• Palpacja ( badanie palpacyjne, obmacywanie)- wyczuwanie za pomocą palców - skóry i narządów.

• Opukiwanie - wywołanie dźwieków podczas opukiwania, które dają nam pewne informacje na temat narządów.

• Osłuchiwanie - używamy stetoskopu

Oglądanie ( przegląd ogólny pacjenta)

• Ogólna obserwacja pacjenta - pierwsze wrażenie:

• czy występują ogólne widoczne odchylenia od norm zdrowotnych,

• czy pacjent jest w stresie,

• czy oddycha komfortowo czy nie,

• czy wstępuje sinica,

• czy wygląda lękowo,

• czy zdradza objawy bólowe wyglądem,

• czy występują objawy urazu

b) oceniamy stan psychiczny ( czy jest zorientowany w czasie, miejscu?, czy jest zorientowany co do osoby , osób),

c) oceniamy stan odżywienia ( niedożywiony, nadwaga),

d) czy jest zadbany, czysty,

e) oceniamy czy ma ostry makijaż (zaburzenia psychiczne),

f) czy jest niewłaściwie ubrany co do pory roku,

g) czy higiena ciała pogarsza się - pacjent nie jest w stanie wykonać pielęgnacji,

h) możemy określić zapach - wyczuć alkohol z oddechu, zapach acetonu z ust,

i) możemy podejrzewać nietrzymanie moczu, stolca,

j) obserwujemy ruchy pacjenta - czy idzie równo, czy kuleje, czy ciało posiada symetrię,

k) obserwujemy sposób mowy; tempo- szybkość ( depresja -wolno; mania - szybko),

l) Obserwujemy zaburzenia artykułowania, czy mowa jest spontaniczna, czy rytm mowy jest zaburzony.

BADANIE PALPACYJNE

Badamy w tej samej kolejności technik - wyjątkiem jest badanie jamy brzusznej.

Badanie jamy brzusznej

• oglądanie.

• Osłuchiwanie- stetoskop.

• Opukiwanie.

• Badanie palpacyjne.

Przyczyna innej kolejności- jeżeli opukamy lub zbadamy

palpacyjnie przed osłuchaniem to przez te techniki zaburzyć

ruch robaczkowy jelit.

Badając palpacyjnie zwracamy uwagę na 6 rzeczy:

1.Rozmiar narządu

• kształt narządu - okrągły, równy, gładki,

• konsystencja narządu- twardy, miękki, guzowaty,

• ruchomość narządu - przesuwanie,

• ocena w kierunku występowania guzowatości, która normalnie nie występuje

2. Jakość tętna ( oceniamy: mocne, słabe, pulsujące- napięcie ) oceniamy aortę brzuszną - jakość i rozmiar tętna aorty brzusznej

3. Występowanie bólu,

4. Badanie temperatury i wilgotności skóry,

5.Badanie w kierunku obrzęków i gromadzenia się płynów w danej okolicy

6.Badamy wibracje występujące w ścianach kl. piersiowej.

Używamy różnych części dłoni - opuszków palców, części dłoniowej.

Różne rodzaje techniki badania palpacyjnego

1.Badanie palpacyjne płytkie:

• w przypadku brzucha - staramy się zbadać w brzuchu czy nie występują guzy, inne twory pomiędzy skórą a mięśniami,

• amplituda ucisku jest ok. 1-2 cm.,

• używamy opuszków palców ręki dominującej,

• stosujemy ruch zanurzenia.

2. Badanie palpacyjne głębokie.

• służy do oceny narządów znajdujących się głęboko w jamie,

• sięgamy poniżej warstwy mięśniowej,

• amplituda ucisku głębsza aż do 5 cm,

• używamy opuszków palców,

• stosujemy ruch zanurzenia.

• w przypadku pacjenta otyłego- trzeba użyć większej siły, zanurzyć się głębiej.

3. Badanie palpacyjne oburęczne.

• używamy do uchwycenia narządów pomiędzy nasze dłonie,

• stosujemy do badania miednicy większej, wątroby, śledziony, nerki.

OPUKIWANIE

- służy do lokalizowania narządu,

• opukujemy za pomocą lekkiego ale ostrego uderzenia, aby określić pozycję, wymiar, konsystencje struktur znajdujących się pod okolicą opukiwania

i również aby stwierdzić obecność płynów

w jamach ciała,

• wibracja jest różna ponad płynem, powietrzem, z narządów

Metoda opukiwania:

• nie wolno trzymać palca przez dłuższy czas na stawie,

• palec wykręcamy w łódeczkę,

• staw dotyka tylko dolnej okolicy ( paznokieć do góry),

• pracuje nadgarstek, a nie całe ramię,

• opukujący palec - to sam koniec palca,

• stukamy w staw a nie w paliczek,

• jeżeli opukujemy własne udo - odgłos stłumiony

( taki odgłos otrzymamy gdy opukujemy narząd ) ,

• jeżeli opukujemy własny policzek wypełniony powietrzem- otrzymujemy odgłos gdzie znajduje się dużo powietrza w płucach -wypuk bębenkowy.

Osłuchiwanie

• wysłuchujemy naturalne dźwięki ciała.

• za pomocą stetoskopu,

Wysłuchujemy 4 różne rzeczy:

• ton dźwięku - wysoki lub niski,

• intensywność - polega na głośności,

• czas trwania,

• jakość dźwięku - ocenia się ją jako dmuchanie, ostre przelewanie, furczenie, świstanie, buczenie.