05.03.2011 r.

1. Przyjmując za kryterium zakres integracji nadzoru nad poszczególnymi segmentami systemu finansowego wyróżnia się modele:

• nadzór sektorowy - zakładający istnienie odrębnych instytucji nadzorujących poszczególne segmenty finansowe, tj. sektor bankowy, ubezpieczeniowy i rynek kapitałowy.. W ramach tego modelu funkcję nadzoru bankowego sprawuje zazwyczaj bank centralny,

• nadzór zintegrowany - polegający na całkowitym lub częściowym łączeniu funkcji nadzorczych nad wszystkimi bądź niektórymi segmentami rynku finansowego w jednej instytucji o charakterze „megandzorcy”.

Nadzór zintegrowany

Przesłanki wyboru modelu zintegrowanego:

• na rynku finansowym występuje spora ilość złożonych, a równocześnie są konglomeraty finansowe,

• pozwala uniknąć powtarzania i pokrywania się kompetencji poszczególnych instytucji nadzorczych oraz zwiększa przejrzystość celów, odpowiedzialności , działalności oraz obowiązującego prawa,

• posiada większy status w strukturze instytucjonalnej kraju stosunku do pojedynczych nadzorców nad poszczególnymi sektorami,

• pozwala osiągnąć korzyści skali i efektywne wykorzystanie dostępnych środków.

Obok przesłanek można mówić o argumentach przeciw zintegrowanemu nadzorowi finansowemu:

• każdy z segmentów rynku finansowego charakteryzuje się swoją specyfiką, swoimi typami ryzyka, odrębnym układem sprawozdawczości,

• korzyści skali mogą okazać się znikome, a w związku z tym podmiot nadzorujący może być mniej efektywny w stosunku do kilku wyspecjalizowanych nadzorców,

• integracja nadzorców wiąże się z problemami natury legislacyjnej oraz trudnościami wprowadzeniu nowych zintegrowanych systemów integracyjnych,

• ewentualne zmiany w zakresie organizacji nie wspomagają procesu implementacji nowych rozwiązań.

IMPLEMENTACJA- wdrażanie, wprowadzanie.

2. Kryterium stopnia zaangażowania banku wobec banku centralnego w nadzór bankowy, można wskazać 3 następujące modele:

• bank centralny odpowiedzialny tylko za nadzór bankowy (nadzór niebankowy poza bankiem centralnym),

• bank centralny odpowiedzialny za nadzór finansowy (zarówno bankowy jak i nie bankowy),

• bank centralny nie zaangażowany w nadzór finansowy.

3. Stosuje się również pracy tzw. Podejście funkcjonalne określone jako „Twin Peaks”. Zakłada ono tworzenie 2 odrębnych instytucji nadzorczych odpowiadających za różne aspekty nadzoru finansowego:

• jedna instytucja odpowiedzialna jest za nadzór ostrożnościowy nad wszystkimi instytucjami finansowymi. W ramach tego modelu nadzór ostrożnościowy ulokowany jest w banku centralnym,

• druga instytucja kontroluje pewne aspekty operacji finansowych i odpowiada za ochronę konsumentów.

4. Czynniki, które mają wpływ na sposób organizacji nadzoru nad systemem finansowym, wymieniane są:

• poziom rozwoju ekonomicznego kraju,

• rozmiar rynku finansowego,

• struktura systemu finansowego i rozwój konglomeratów finansowych,

• koszty działalności instytucji nadzorczych,

• czynniki (uwarunkowania polityczne),

• uwarunkowania historyczne.

5. Argumenty za tym, że bank centralny ma być zaangażowany nad rynkiem finansowym:

• zapewnienie stabilności sektora bankowego; finansowego,

• przepływ informacji pomiędzy bankami komercyjnymi a bankiem centralnym,

• uniknięcie powlekania pewnych zadań,

• uwarunkowania historyczne,

• w przypadku pogorszenia się płynności na rynkach finansowych wymaga się instrumentów banku centralnego (reakcji).

6. KNF - sprawuje nadzór nad sektorem bankowym, rynkiem kapitałowym,

ubezpieczeniowym i emerytalnym, oraz nad instytucjami pieniądz elektronicznego. Do zadań KNF należy:

• podejmowanie działań służących prawidłowemu funkcjonowaniu rynku finansowego,

• podejmowanie działań mających na celu rozwój rynku finansowego i jego konkurencyjności,

• podejmowanie działań edukacyjnych i informacyjnych w zakresie funkcjonowania rynku finansowego,

• udział w przygotowaniu projektów aktów prawnych w zakresie nadzoru nad rynkiem finansowym,

• stwarzanie możliwości polubownego i pojednawczego rozstrzygania sporów między uczestnikami rynku finansowego, a w szczególności sporów wynikających ze stosunków umownych między podmiotami podlegającymi nadzorowi Komisji a odbiorcami usług świadczonych przez te podmioty,

• wykonywanie innych zadań określonych ustawami.

Celem nadzoru nad rynkiem finansowym jest zapewnienie prawidłowego funkcjonowania tego typu rynku, jego stabilności, bezpieczeństwa oraz przejrzystości, zaufania do rynku finansowego a także zapewnienie ochrony interesów uczestników tego rynku.

KNF podlegają podmioty prowadzące działalność na rynku kapitałowym na podstawie zezwoleń Komisji lub innego właściwego organu administracyjnego, oraz inne podmioty w szczególności:

• firmy inwestycyjne w rozumieniu ustawy o obrocie instrumentami finansowymi,

• agenci firm inwestycyjnych w rozumieniu ustawy o obrocie instrumentami finansowymi,

• podmioty, o których mowa w art. 71 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, przyjmujące i przekazujące zlecenia w zakresie papierów wartościowych lub tytułów uczestnictwa w instytucjach zbiorowego inwestowania,

• banki powiernicze,

• spółki prowadzące rynek regulowany,

• spółki prowadzące depozyt papierów wartościowych,

• emitenci dokonujący oferty publicznej papierów wartościowych, fundusze inwestycyjne,

• fundusze inwestycyjne,

• towarzystwa funduszy inwestycyjnych,

• inne podmioty prowadzące obsługę funduszy inwestycyjnych, w tym podmioty, którym towarzystwa funduszy inwestycyjnych powierzyły wykonanie swoich obowiązków,

• spółki prowadzące giełdy towarowe,

• towarowe domy maklerskie,

• zagraniczne osoby prawne prowadzące na terytorium RP działalność maklerską w zakresie obrotu towarami giełdowymi,

• przedsiębiorstwa energetyczne prowadzące na podstawie zezwolenia Komicji rachunki lub rejestry towarów giełdowych,

• giełdowe izby rozrachunkowe w rozumieniu ustawy o giełdach towarowych.

Organem administracji publicznej sprawującym państwowy nadzór nad rynkiem finansowym w Polsce jest KNF. W skład wchodzi 7 osób.

Komisja podejmuje uchwały, w tym decyzje i postanowienia, zwykłą większością głosów, które odbywają się co ok. 2 tygodnie oraz w „trybie obiegowym” (korespondencyjnym).

Komisja i Przewodniczący KNF wykonują zadania przy pomocy Urzędu KNF (UKNF). Działają następujące piony:

• nadzór bankowy,

• nadzór rynku kapitałowego,

• nadzór rynku ubezpieczeniowo - emerytalnego,

• inspekcja,

• prawno - legislacyjny,

• polityki rozwoju rynku finansowego,

• polityki międzysektorowej oraz organizacyjnej.