B.Czyżewski, KMiGZ - Materiały do ćwiczeń z makroekonomii

Pomiar produktu i dochodu narodowego według MPS i SNA

1. MPS

• Geneza

• Założenia

• Dochód narodowy (brutto, netto), dochód wytworzony, dochód podzielony

SNA

• Geneza

• PKB nominalny i realny jako agregaty wyjściowe

• Pomiar produktu według nakładu i efektu

• Produkt jako suma wartości netto, dochodów lub wydatków

• Produkt a dochód narodowy - różne kategorie dochodu

• MPS i SNA jako mierniki dobrobytu

• Pytania do samodzielnego opracowania

Material Product System - MPS (bilans gospodarki narodowej)

9. Geneza

• Prototyp tablicy ekonomicznej Quesnaya

• „Kapitał” Marksa

II. Założenia (aksjomaty)

• Nowowytworzone a nie zużyte w produkcji dobra materialne:




• Przemysł wydobywczy

• Przemysł przetwórczy

• Przemysł dóbr finalnych

• Rolnictwo

• Transport i łączność

• Budownictwo

• Rzemiosło i usługi

• Handel zagraniczny




• Wartość nowowytworzona jest rezultatem pracy ludności produkcyjnej

• Płaca + zysk przedsiębiorstwa miarą wysokości pracy ludności produkcyjnej

• Nakłady materialne gałęzi produkcyjnej dzielą się na nakłady bieżące i inwestycje

• Wąskie ujęcie inwestycji

III. Dochód narodowy netto i brutto według MPS

• DNN = wartość pracy ludności produkcyjnej (G1) w gałęziach produkcyjnych = dochód narodowy wytworzony

• DNB = DNN + amortyzacja

• Dochód narodowy podzielony = DNW +/- saldo HZ

• DNP > DnW

• DNP< DNW

System of National Accounts- SNA (rachunkowosć społeczna, system rachunków narodowych)

9. Geneza

• Simon Kuznets - Nagroda Nobla 1971

• NIPA - national income and products account

• Burżuazyjne teorie ekonomiczne

• Księgowe zasady zapisu rozchodu i przychodu

II. PKB, PKN, produkt społeczny - GDP (w cenach rynkowych)

• PKB wytworzony w okresie t w kraju k to suma wytworzonych w tym kraju i w tym okresie produktów, wyświadczonych usług, które w okresie t nie zostały poddane dalszemu przetworzeniu”

• PKB realny = PKB w cenach stałych

III. Pomiar PKB według nakładu i efektu

• PNB według nakładu (dochodowe, kosztowe)=> dochody ludności produktywnej, niepodzielone zyski, podatki od ludności i od gałęzi, usługi świadczone przez domy na rzecz właścicieli, amortyzacja, saldo bilansu handlowego

• PNB według efektu (produktu) => suma efektów finalnych, amortyzacja

IV. Produkt jako suma wartości netto, dochodów, lub wydatków

• Pomiar PKB przez produkcję - wartość dodana

• Wartość dodana (nowowytworzona)- różnica miedzy przychodem przedsiębiorstwa ze sprzedaży produktów a suma jaka musi ono zapłacić za zużyte dobra pośrednie

• Wartość produktu finalnego

• Pomiar PKB przez sumowanie dochodów

• Płace i uposażenia

• Dochody z pracy na własny rachunek

• Zyski brutto przedsiębiorstw prywatnych

• Czynsze

• Inne dochody

Suma dochodów = Wartość dodana (nowowytworzona)

• Pomiar PKB przez sumowanie wydatków

• PKB = konsumpcja + inwestycje + zakupy rządowe + eksport netto

(zakupy produkcji finalnej)

KONSUMPCJA => dobra trwałego użytku, nietrwałego użytku, usługi

Inwestycje => w kapitał trwały (inwestycje mieszkaniowe oraz niemieszkaniowe) i zapasy [pojęcie sprzedaży końcowej]

V. Produkt a dochód narodowy - różne kategorie dochodu

• PKB (GDP) => w cenach rynkowych

• PNB (GNP ) => w cenach rynkowych

• PNN (NNP) => w cenach rynkowych

• DN (NI) => PNN w cenach czynników wytwórczych

• Dochód osobisty (PI)

• Dochód rozporządzalny (DI