Prof.zw.dr hab. Marta Bogdanowicz

Wykład 1 PSYCHOLOGIA WSPOMAGANIA ROZWOJU - Wprowadzenie

/ fragmenty wykładów - prezentacji multimedialnej/

1. Powstanie psychologii jako nauki
Wilhelm Wundt (1822 - 1920): FIZJOLOG - FILOZOF - PSYCHOLOG

1864 - prof. fizjologii w Heidelbergu

1874 - prof. filozofii w Zurychu

1875 - prof. psychologii w Lipsku

Lipsk 1879 - pierwsze laboratorium psychologii eksperymentalnej

= powstanie PSYCHOLOGII jako nauki

Przedmiot badań w lab. Wundta

• badanie reakcji fizjologicznych w powiązaniu z reakcjami psychologicznymi,

• językoznawstwo, psycholingwistyka

2. Psychologia i jej gałęzie: teoretyczne i stosowane

TEORETYCZNE

• ogólna

• eksperymentalna

• rozwoju

• zdrowia

• psychopatologia

• zwierząt

• społeczna

STOSOWANE

• kliniczna

• wychowawcza

• wspomagania rozwoju

• pracy, organizacji i zarządzania

• sądowo-penitencjarna

• sztuki

• reklamy

• sportu

• wojskowa

• internetu, itd.

3. „ŹRÓDŁA” psychologii wspomagania rozwoju

Psychologia wspomagania rozwoju - nowa gałąź psychologii stosowanej; w trakcie tworzenia się na pograniczu gałęzi psychologii: rozwoju/ zdrowia/ wychowawczej/ klinicznej dzieci i młodzieży …

1. Rozwój psychologii klinicznej dziecka - jako odpowiedź na

a/ Potrzeby psychiatrów

1856 -1939 - Wiedeń - Zygmund Freud

PSYCHOANALIZA:

• koncepcja osobowości,

• koncepcja patomechanizmu nerwic

• metoda diagnozy

• metoda terapii

Metody/techniki diagnozowania:

• wolne skojarzenia ( stosowane przez Freuda)

• analiza snów

• analiza czynności pomyłkowych

• analiza najwcześniejszych wspomnień z dzieciństwa

następcy - neopsychoanaliza: np.Alfred Adler 1870- 1937 - instynkt samozachowawczy i „dążenie do mocy”, koncepcja kompleksów i kompensacji, linii życiowej

b/ Potrzeby nauczycieli

1905- Alfred Binet (1857 - 1911), Teofil Simon

1905 Test Binet-Simon - - Paryż - pierwszy test inteligencji (zarys testu)

3-11 lat

30 zadań

1908 Test Bineta- pierwsza rewizja

koncepcja wieku inteligencji (WU)

3-13 lat

49 zadań

1911 Test Bineta- druga rewizja

3-15 lat

54 zadania

William Stern (1871 - 1938) - koncepcja ilorazu inteligencji (proporcja wieku umysłowego do wieku życia) - 1916

Lewis M.Terman (1877-1956) - wprowadzenie koncepcji ilorazu inteligencji (I.I.) W. Sterna do testu inteligencji A. Bineta

1916 - Test Binet -Terman (Stanford Binet - I rewizja) - był adaptowany i stosowany w Polsce

3-14 lat; dorośli

90 zadań

1937 - Test Terman - Merrill - nadal niekiedy stosowany w Polsce od 2 do 7 r.ż

(Stanford Binet - II rewizja)

Lewis M. Terman (1877-1956); M. Merrill

2-14 lat;

dorośli na poziomach: DP; DW I-II-III

Forma L i Forma M - po 129 zadań

1960 - test Stanford Binet - III rewizja - nieznany w Polsce

2-14 lat;

dorośli na poziomach: DW I-II-III

Forma L - M - 142 zadania i …………..

i dalsze rewizje rewizje....nieznane w Polsce

c/ Badania nad różnicami indywidualnymi

Francis Galton1822 - 1911

1882 - Anglia - Francis Galton (pracownia psychologiczna)

1890 - USA - James Cattell „Mental Tests and Measurement”

d/. Ruch higieny psychicznej

Clifford Beers 1876-1943

• ”Umysł, który sam siebie odnalazł”

Kazimierz Dąbrowski- koncepcja dezintegracji pozytywnej

Założyciel :

• Instytutu Higieny Psychicznej

• Towarzystwa Higieny Psychicznej

• sieci poradni zdrowia psychicznego

2. Powstanie placówek pomocy psychologicznej (poradnie psychologiczno-pedagogiczne)

a/ Pierwsza poradnia psychologiczna („clinic” - poradnia) w Uniwersytecie Stanu Pensylwania, USA założona przez Lightnera Witmera - 1896 

- stąd termin: „psychologia kliniczna”

• przedmiotem zainteresowania: jednostka, osoba - nie procesy,

• case study

• badania interdyscyplinarne

• metoda kliniczna (psychologia ogólna na usługach praktyki, do wyjaśniania problemów jednostki)

• celem pomoc psychologiczna - nie badania naukowe

b/ Psychologia kliniczna w Polsce

Andrzej Lewicki (1909-1972)

Założyciel samodzielnej Katedry Psychologii Klinicznej UAM w Poznaniu

1