UZYSKIWANIE PRAWNEJ FORMY REGULACJI (LEGALIZACJI) KOŚCIOŁÓW I ZWIĄZKÓW WYZNANIOWYCH W POLSCE

Ogólna podstawa prawna:

1. Konstytucja RP z 2. IV. 1997 (art. 53 ust. 2): „Wolność religii obejmuje wolność wyznawania lub przyjmowania religii według własnego wyboru oraz uzewnętrzniania indywidualnie lub z innymi, publicznie lub prywatnie, swojej religii przez uprawianie kultu, modlitwę, uczestniczenie w obrzędach, praktykowanie i nauczanie. Wolność religii obejmuje także posiadanie świątyń i innych miejsc kultu w zależności od potrzeb ludzi wierzących oraz prawo osób do korzystania z pomocy religijnej tam, gdzie się znajdują”.

2. Ustawa z 17. V. 1989 o gwarancjach wolności sumienia i wyznania (art. 30-38)

1) KOŚCIÓŁ KATOLICKI

2) INNE KOŚCIOŁY I ZWIĄZKI WYZNANIOWE

Art. 25 ust. 4 Konstytucji Art. 25 ust. 5 Konstytucji

2a) TRYB USTAWOWY

2b) TRYB ADMINISTRACYJNY

1) Art. 25 ust. 4 Konstytucji: „Stosunki między Rzecząpospolitą Polską a Kościołem Katolickim określają umowa międzynarodowa zawarta ze Stolicą Apostolską i ustawy”.

KONKORDAT między Stolicą Apostolską i Rzecząpospolitą Polską, podpisany w Warszawie dnia 28 lipca 1993 r. (Dz.U. 1998, Nr 51, poz. 318)

USTAWA z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 29, poz. 154 ze zm.)

2) - 2a) Art. 25 ust. 5 Konstytucji: „Stosunki między Rzecząpospolitą Polską a innymi kościołami oraz związkami wyznaniowymi określają ustawy uchwalone na podstawie umów zawartych przez Radę Ministrów z ich właściwymi przedstawicielami”.

14 KOŚCIOŁÓW I ZWIĄZKÓW WYZNANIOWYCH

11 KOŚCIOŁÓW (TRADYCJA CHRZEŚCIJAŃSKA)

3 ZWIĄZKI WYZNANIOWE NIECHRZEŚCIJAŃSKIE

2B) TRYB ADMINISTRACYJNY

decyzja Ministra SW + wpis do Rejestru

KOŚCIOŁY I ZWIĄZKI WYZNANIOWE

KRAJOWE ORGANIZACJE MIĘDZYKOŚCIELNE

Dział „A” Rejestru: 146 Dział „B” Rejestru: 5

15 (1 + 14 ) + 151 (146 + 5) = 166 + ≈ 200-300

inna forma działalności

11 (1 + 10) - MAŁŻEŃSTWO KONKORDATOWE

POSTĘPOWANIE O WPIS DO REJESTRU

(art. 30-38 ustawy o gwarancjach wolności sumienia i wyznania)

ORGAN REJESTROWY:

MINISTER SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI

NAZWA REJESTRU:

REJESTR KOŚCIOŁÓW I INNYCH ZWIĄZKÓW WYZNANIOWYCH

WNIOSKODAWCA (ART. 31 UST. 1):

1. CO NAJMNIEJ 100 OBYWATELOM POLSKIM I

2. PEŁNĄ ZDOLNOŚĆ DO CZYNNOŚCI PRAWNYCH

KOMITET ZAŁOŻYCIELSKI:

1) WYBRAĆ SPOŚRÓD SIEBIE (WNIOSKODAWCÓW)

2) CO NAJMNIEJ PIĘCIOOSOBOWY

3) WYMOGI FORMALNE: protokół z wyboru tego komitetu określający datę i miejsce wyborów oraz następujące dane osób wchodzących w jego skład: imiona i nazwisko, datę urodzenia, adres zamieszkania, rodzaj, serię i numer dokumentu tożsamości, nr PESEL.

WSZCZĘCIE POSTĘPOWANIA

WNIOSKU O WPIS DO REJESTRU

I

DEKLARACJI O UTWORZENIU KOŚCIOŁA LUB INNEGO ZWIĄZKU WYZNANIOWEGO

WYMAGANE DOKUMENTY:

1) lista zawierająca notarialnie poświadczone podpisy wnioskodawców potwierdzające treść wniosku,

2) deklaracja o utworzeniu kościoła lub innego związku wyznaniowego

3) podstawowe dane wnioskodawców: imię i nazwisko, datę urodzenia, miejsce zamieszkania oraz rodzaj, serię i numer dokumentu tożsamości oraz numer PESEL

TREŚĆ WNIOSKU:

1) lista zawierająca notarialnie poświadczone podpisy wnioskodawców

2) informację o dotychczasowych formach życia religijnego i metodach działania kościoła lub innego związku wyznaniowego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

3) informację o podstawowych celach, źródłach i zasadach doktrynalnych, obrzędach religijnych,

4) adres siedziby kościoła lub innego związku wyznaniowego oraz dane osób wchodzących do kierowniczych organów wykonawczych:

a) imiona i nazwisko,

b) datę urodzenia,

c) adres zamieszkania,

d) nazwę, serię i numer dokumentu tożsamości,

e) nr PESEL,

5) statut, który powinien zawierać w szczególności:

a) nazwę kościoła lub innego związku wyznaniowego różną od nazw innych organizacji,

b) teren działania i siedzibę władz,

c) cele działalności oraz formy i zasady ich realizacji,

d) organy, sposób ich powoływania i odwoływania, zakres kompetencji oraz tryb podejmowania decyzji,

e) źródła finansowania,

f) tryb dokonywania zmian statutu,

g) sposób reprezentowania na zewnątrz oraz zaciągania zobowiązań majątkowych,

h) sposób nabywania i utraty członkostwa oraz prawa i obowiązki członków,

i) sposób powoływania, odwoływania oraz kompetencje osób duchownych, o których mowa w art. 12 ust. 3, o ile kościół lub inny związek wyznaniowy przewiduje tworzenie takich stanowisk,

j) sposób rozwiązania kościoła lub innego związku wyznaniowego i przeznaczenie pozostałego majątku.

NAZWY ORGANIZACJI RELIGIJNYCH

KOŚCIÓŁ

ZWIĄZEK WYZNANIOWY

ZASADA:

Tradycja chrześcijańska Tradycja niechrześcijańska

PRZYKŁADY:

Kościół Katolicki Związek Garuda w Polsce

Autokefaliczny Kościół Prawosławny Stowarzyszenie Buddyjskie „Sangha Kandzeon”

Kościół Adwentystów Dnia Siódmego Niezależna Gmina Wyznania Mojżeszowego

Kościół Ewangelicko-Reformowany Szkoła „Zen Kwam Um”

Kościół Starokatolicki Mariawitów Zakon Braci Zjednoczenia Energetycznego

WYJĄTKI:

Zbory Boże Chrześcijan Dnia Siódmego Rodzimy Kościół Polski

Jenota Braci Polskich Polski Kościół Słowiański

Trudności przy określaniu związków wyznaniowych

Światowa Rada Kościołów - próby ujednolicenia zasad

Różnice związku wyznaniowego od innej organizacji - cel: konieczność zapewnienia swoim wyznawcom zaspokojenia ich potrzeb religijnych

1