Algebra wyższa, lista 2
Które z podanych algebr są grupami (symbole ![]()
i ⋅ oznaczają tu zwykłe dodawanie i mnożenie liczb z danego zbioru):
![]()
, gdzie ![]()
jest jednym ze zbiorów:![]()
;
![]()
, gdzie ![]()
jest jednym ze zbiorów: ![]()
?
Sprawdź, czy dany zbiór macierzy tworzy grupę względem mnożenia macierzy:
![]()
; b) ![]()
; c) ![]()
; d) ![]()
;
e) ![]()
; f) ![]()
.
Sprawdź, czy zbiór funkcji ![]()
(![]()
) tworzy grupę względem składania funkcji jeśli: ![]()
.
Sprawdź, czy zbiór funkcji ![]()
(![]()
) tworzy grupę względem składania funkcji jeśli: ![]()
.
Niech ![]()
. Sprawdzić, że zbiór ![]()
pierwiastków zespolonych stopnia ![]()
z liczby 1 jest grupą względem mnożenia liczb.
Niech ![]()
. Udowodnić, że zbiór ![]()
wszystkich bijekcji zbioru ![]()
na siebie jest grupą względem składania odwzorowań.
Zbadać, czy zbiór tych bijekcji ![]()
zbioru ![]()
na siebie, które spełniają podany warunek, tworzy grupę przekształceń zbioru ![]()
(tzn. jest podgrupą grupy ![]()
):
![]()
b) ![]()
, c) ![]()
jest funkcją rosnącą, d) ![]()
jest funkcją ściśle monotoniczną,
e) ![]()
jest funkcją nieparzystą, f) ![]()
dla prawie wszystkich ![]()
.
Wykazać, że w grupie ![]()
zachodzi równość: ![]()
dla dowolnych ![]()
.
Wykazać, że w grupie ![]()
zachodzi równość: ![]()
dla dowolnego ![]()
.
Wykazać, że w grupie ![]()
dla dowolnych ![]()
prawdziwe są następujące prawa skracania: ![]()
oraz ![]()
.
Wykazać, że jeśli w grupie ![]()
dla każdego ![]()
zachodzi równość ![]()
, to ![]()
jest grupą abelową.
Niech ![]()
i ![]()
będą grupami. Pokazać, że iloczyn kartezjański ![]()
też jest grupą.
Które z następujących podzbiorów zbioru ![]()
są podgrupami grupy ![]()
:
![]()
; b) ![]()
, c) ![]()
,
![]()
jest wielokrotnością 4}, e) ![]()
? Przedstaw te podgrupy w postaci ![]()
.
Czy zbiór ![]()
jest podgrupą grupy ![]()
?
Wyznaczyć wszystkie podgrupy grupy: a) ![]()
, b) ![]()
?
Niech ![]()
. Czy ![]()
?
Niech ![]()
będzie zbiorem wszystkich ciągów arytmetycznych o wyrazach rzeczywistych. Czy ![]()
?
Niech ![]()
i ![]()
. Pokaż, że zbiór ![]()
jest podgrupą grupy ![]()
.
Niech ![]()
i ![]()
będą podgrupami grupy abelowej ![]()
. Niech ![]()
. Pokaż, że ![]()
oraz że podgrupa ta jest najmniejszą (w sensie inkluzji) podgrupą grupy ![]()
zawierającą każdą z podgrup ![]()
i ![]()
.
Niech ![]()
i ![]()
. Udowodnić, że ![]()
.
Niech ![]()
. Udowodnić, że jeśli ![]()
dla każdego ![]()
, to również ![]()
.
Korzystając z poprzedniego zadania, wykazać, że jeżeli ![]()
jest grupą oraz ![]()
, to istnieje najmniejsza w sensie inkluzji podgrupa grupy ![]()
zawierająca zbiór ![]()
. (Podgrupę tę nazywamy podgrupą generowaną przez zbiór ![]()
i oznaczamy przez ![]()
; jeżeli ![]()
, to podgrupa ![]()
zwie się cykliczną).
Niech ![]()
będzie grupą i niech ![]()
. Wykazać, że
![]()
.
Jeśli ![]()
dla pewnego elementu ![]()
grupy ![]()
, to element ![]()
nazywa się generatorem grupy ![]()
Znajdź wszystkie generatory grupy: a) ![]()
, b) ![]()
.
Rzędem elementu ![]()
grupy ![]()
nazywamy liczbę elementów grupy ![]()
i oznaczamy przez ![]()
. Można pokazać, że ![]()
jest równy najmniejszej dodatniej liczbie całkowitej ![]()
dla której zachodzi: ![]()
(jeśli taka liczba nie istnieje to piszemy ![]()
). Wyznaczyć rząd elementu grupy: a) 
, b) 
, c) ![]()
, d) ![]()

.
Niech ![]()
. Udowodnij, że relacja ![]()
określona w zbiorze ![]()
wzorem: ![]()
(![]()
jest relacją równoważności i dla dowolnego elementu ![]()
klasą abstrakcji elementu ![]()
jest warstwa ![]()
.
Wyznaczyć warstwy grupy ![]()
względem poniższej jej podgrupy: a) {0}; b) {0, 6}, c) {0, 4, 8}, d) {0, 3, 6, 9}, e) {0, 2, 4, 6, 8, 10}; f) ![]()
.
Opisać warstwy grupy ![]()
względem jej podgrupy ![]()
.
Opisać warstwy grupy ![]()
względem jej podgrupy R.
Wykaż, że dla każdego elementu ![]()
grupy ![]()
warstwa prawostronna ![]()
składa się z odwrotności elementów warstwy lewostronnej ![]()
.
Udowodnić, że jeśli ![]()
, to zbiory ![]()
i ![]()
są równoliczne. (wskazówka: rozważ funkcję ![]()
określoną wzorem ![]()
)
Podaj przykład przekształcenia wzajemnie jednoznacznego podgrupy ![]()
na jej warstwę ![]()
w grupie ![]()
.
Przedstaw grupę ![]()
w postaci rozłącznej sumy pięciu warstw pewnej jej podgrupy.
Niech ![]()
oraz ![]()
. Pokaż, że ![]()
. Czy grupa ![]()
jest cykliczna?
Niech ![]()
oraz ![]()
. Pokaż, że ![]()
.
Niech ![]()
będzie grupą skończoną, ![]()
oraz ![]()
. Wykaż, że ![]()
dla każdego elementu ![]()
(tzn. podgrupa ![]()
jest podgrupą normalną grupy ![]()
).
Opisać elementy grupy ilorazowej ![]()
i zbudować tabelkę dodawania w tej grupie.
Niech 
, 
, 
. Udowodnić, że: zbiór ![]()
z działaniem mnożenia macierzy tworzy grupę; ![]()
, lecz ![]()
nie jest podgrupą normalną grupy ![]()
oraz![]()
.
Niech ![]()
dla prawie wszystkich ![]()
}. Sprawdzić, że ![]()
.
Sprawdzić, że zbiór ![]()
jest dzielnikiem normalnym grupy ![]()
(symbol ![]()
oznacza tu macierz jednostkową w ![]()
).
Niech ![]()
. Udowodnić, że jeśli ![]()
dla każdego ![]()
, to również ![]()
.
Wykazać, że jeśli ![]()
i ![]()
są podgrupami normalnymi grupy ![]()
, to ![]()
, gdzie ![]()
jest podgrupą zdefiniowaną w zadaniu 18.
Sprawdź, że wzór ![]()
nie określa funkcji o dziedzinie ![]()
i przeciwdziedzinie ![]()
.
Niech ![]()
. Podać warunek konieczny i dostateczny na to, by wzór ![]()
określał funkcję, której dziedziną jest zbiór ![]()
, a przeciwdziedziną jest zbiór ![]()
.
Niech ![]()
. Udowodnić, że grupa ilorazowa ![]()
jest abelowa wtedy i tylko wtedy, gdy spełniony jest warunek: ![]()
dla dowolnych ![]()
.
Niech ![]()
(zbiór ![]()
nazywa się centrum grupy ![]()
). Sprawdź, że ![]()
oraz grupa ![]()
jest abelowa wtedy i tylko wtedy, gdy ![]()
.
Opisać centrum: a) iloczynu kartezjańskiego ![]()
za pomocą centrum grupy ![]()
i centrum grupy ![]()
; b) grupy ![]()
; c) grupy ![]()
z zadania 38.![]()
Udowodnić, że dla każdej podgrupy normalnej ![]()
grupy ![]()
relacja równoważności zdefiniowana w zadaniu 26 jest kongruencją grupy ![]()
.
Udowodnić, że dla dowolnej kongruencji ∼ grupy ![]()
istnieje podgrupa normalna ![]()
taka, że dla dowolnych ![]()
zachodzi związek: ![]()
∼![]()
![]()
![]()
. (wskazówka: rozpatrzyć klasę abstrakcji elementu neutralnego grupy ![]()
)
Wskaż nieskończenie wiele grup ![]()
takich, że ![]()
składa się z dwóch elementów.
Które z następujących funkcji ![]()
są homomorfizmami grupy ![]()
w siebie?
![]()
; b) ![]()
; c) ![]()
; d) ![]()
; e) ![]()
.
Które z następujących funkcji ![]()
są homomorfizmami grupy ![]()
w grupę ![]()
? a) ![]()
; b) ![]()
; c) ![]()
; d) ![]()
; e) ![]()
.
Które z homomorfizmów z zadań 51 i 52 są izomorfizmami?
Wykaż, że funkcja ![]()
zadana wzorem: ![]()
jest homomorfizmem grupy ![]()
w grupę ![]()
.
Znajdź jądro każdego z następujących homomorfizmów ![]()
: a) ![]()
w ![]()
dany wzorem ![]()
; b) ![]()
w ![]()
dany wzorem ![]()
dla wszystkich ![]()
;
c) ![]()
w ![]()
dany wzorem ![]()
; d) ![]()
w ![]()
dany wzorem ![]()
.
Dla każdego z homomorfizmów z zadania 55 znajdź tę warstwę jego jądra, do której należy liczba 73.
Niech ![]()
będzie pewnym homomorfizmem określonym na grupie ![]()
, ![]()
oraz ![]()
.
znajdź ![]()
; b) ile elementów grupy ![]()
homomorfizm ![]()
przeprowadza na każdy z elementów grupy ![]()
?; c) ile wynosi ![]()
?
Niech ![]()
i ![]()
będą grupami. Sprawdź, że przekształcenie: ![]()
zdefiniowane wzorem ![]()
=![]()
jest homomorfizmem. Znajdź jądro tego homomorfizmu. Znajdź dzielnik normalny grupy ![]()
, który jest izomorficzny z grupą ![]()
.
Udowodnij, że jeżeli w grupie ![]()
istnieje element o rzędzie równym ![]()
, natomiast w grupie ![]()
nie ma elementu o rzędzie równym ![]()
, to grupy ![]()
i ![]()
nie są izomorficzne.
Zdefiniujmy funkcję ![]()
grupy ![]()
w grupę ![]()
wzorem: ![]()
. Sprawdź, że: a) ![]()
jest homomorfizmem grupy ![]()
w grupę ![]()
; b) ![]()
jest podgrupą grupy ![]()
; c) znajdź jądro tego homomorfizmu; d) czy grupa ![]()
jest izomorficzna z grupą ![]()
?
Niech ![]()
będzie grupą z zadania 38. Pokaż, że przekształcenie grupy ![]()
w grupę ![]()
zdefiniowane wzorem 
jest homomorfizmem. Znajdź jądro tego homomorfizmu. Wykaż, że grupa ![]()
, gdzie podgrupa normalna ![]()
jest określona w zad. 38, jest izomorficzna z grupą ![]()
.
Znajdź ![]()
.
Udowodnij, że następujące pary grup nie są izomorficzne: a) ![]()
i ![]()
; b) ![]()
i ![]()
; c) ![]()
i ![]()
;
d) ![]()
i ![]()
; e) ![]()
i ![]()
Udowodnić, że funkcja: a) ![]()
; b) ![]()
jest elementem ![]()
wtedy i tylko wtedy, gdy ![]()
jest abelowa.