Temat lekcji: Komunikacja wizualna: podstawowe zagadnienia

Liczba jednostek lekcyjnych: 1h

Cel zajęć: Zapoznanie uczniów z głównymi elementami komunikacji wizualnej, które wykorzystywane są w przekazach filmowych i fotografii.

Zalecane pomoce naukowe:

1. Ogonowska, 2006, Szkolny słownik mediów elektronicznych, Kraków

2. Bergström, 2009, Komunikacja wizualna, tł. J. Tarnowska, Warszawa

1. Przed planowanymi zajęciami z tego tematu nauczyciel przygotowuje pomoce naukowe obrazujące następujące pojęcia:

• kadr, kadrowanie, zawartość kadru;

• plany filmowe;

• ujęcie; ujęcie - kontr-ujęcie

• montaż i typy montażu;

• czas w filmie/fotoreportażu;

• przestrzeń w filmie/fotografii;

• efekt Kuleszowa;

• perspektywa narracji (perspektywa, z której opowiadana jest konkretna historia, np. narracja 1-osobowa; narracja 3-osobowa, narracja wszechwiedząca.

• narracja dramatyczna; narracja niedramatyczna; ostatnie 2 pojęcia wyjaśnione zostały w tabeli zamieszczonej poniżej.

Narracja dramatyczna: - ma charakter zamknięty; składa się z 3 głównych faz: zawiązanie i rozwinięcie akcji, punkt kulminacyjny, rozwiązanie akcji; - składa się z trzech etapów: określony stan rzeczy (status quo) - zaburzenie stanu rzeczy - powrót do stanu równowagi i rozwiązanie konfliktu; narracja liniowa; - fabuła jest spójna, poszczególne wątki przeplatają się, ale ich związki są zrozumiałe dla widza; - zwykle występuje zgodność: czasu, miejsca i akcji.

Narracja niedramatyczna: - bazuje na strukturze otwartej, pozwala odbiorcy na swobodną interpretację przedstawianej historii i jej elementów; - liczne zaskakujące zwroty akcji; - fabuła niespójna, to widz poszukuje związków pomiędzy poszczególnymi wątkami historii; - mogą występować elipsy czasowe, achronologiczne typy budowania historii;

Na podstawie: B. Bergströma, 2009, Komunikacja wizualna, Warszawa

2. Na podstawie „Szkolnego słownika mediów elektronicznych” nauczyciel na osobnych karteczkach przygotowuje definicje wymienionych powyżej pojęć, a następnie już na zajęciach poleca uczniom 'dopasowanie' definicji do konkretnych terminów, np.: plan amerykański, montaż intelektualny, efekt Kuleszowa.

3. Po dopasowaniu wszystkich haseł nauczyciel prezentuje na forum klasy przygotowane przez siebie materiały ikoniczne i filmowe ilustrujące istotę tych terminów.

4. Na podstawie wiedzy i informacji uzyskanej na zajęciach, uczniowie indywidualnie lub w zespołach 2-4 osobowych przygotowują scenariusz 5-minutowego filmu lub projekt fotonarracji, ilustrujących wybrane polskie przysłowie. W tym celu wykorzystują pojęcia z zakresu komunikacji wizualnej, które poznali na zajęciach.

5. Propozycje uczniów prezentowane są na forum klasy w ten sposób, iż przedstawiciel grupy najpierw czyta projekt, nie zdradzając treści przysłowia, pozostała część klasy musi odgadnąć, o jakie przysłowie chodzi.

Scenariusz lekcji do działu: Edukacja medialna/Gimnazjum

Linki do: Formy komunikacji międzyludzkiej, Ciało w komunikacji niewerbalnej, Komunikacja niewerbalna, Film jako forma narracyjna.

2