Scenariusz doświadczenia

Badanie właściwości metali

Badanie kowalności metali

25 min

Cele doświadczenia:

Uczeń:

- wyjaśnia znaczenie terminu kowalność,

- właściwie posługuje się narzędziami do obróbki metali,

- przestrzega zasad bezpieczeństwa,

- formułuje wnioski na podstawie przeprowadzonego doświadczenia.

Forma pracy:

grupowa.

Środki dydaktyczne:

- karta pracy „Kowalność metali”,

- 15 drutów o długości 15 cm i jednakowej średnicy - 5 stalowych, 5 aluminiowych
i 5 miedzianych,

- 5 młotków,

- 5 kowadełek.

Przygotowanie:

Nauczyciel przed lekcją przygotowuje w pracowni technicznej pięć stanowisk doświadczalnych. Przy każdym z nich znajduje się kowadełko, młotek i zestaw trzech różnych próbek metali w postaci stalowych, aluminiowych i miedzianych drutów.

Przebieg doświadczenia:

1. Nauczyciel dzieli klasę na pięć grup i przedstawia im cel doświadczenia: badanie kowalności metali. Tłumaczy, że kowalność to cecha materiału wskazująca, że nadaje się on do obróbki przez kucie. Następnie rozdaje uczniom karty pracy „Kowalność metali”. Przypomina też o zasadach bezpieczeństwa obowiązujących w pracowni.

2. Uczniowie w zespołach sprawdzają kowalność trzech próbek metalu. Jedna osoba w każdej grupie uderza młotkiem w drut znajdujący się na kowadle, a pozostali uczniowie obserwują badanie i liczą, ilu uderzeń potrzeba, aby metal uległ odkształceniu. W ten sam sposób postępują z pozostałymi próbkami. Wyniki przeprowadzonego doświadczenia zostają zapisane w zadaniu 1. w karcie pracy.

3. Na zakończenie ochotnicy przedstawiają wyniki pracy swoich grup na forum klasy. Uczniowie porównują dane, a nauczyciel wyjaśnia, dlaczego są one rozbieżne. Następnie uczniowie wspólnie dochodzą do wniosku, że metale są kowalne,
a spośród próbek poddanych doświadczeniu obróbce najłatwiej ulega miedź. W ramach podsumowania uczniowie uzupełniają tekst zamieszczony w zadaniu 2. w karcie pracy.