PRAWO PODMIOTOWE

• Sfera możności postępowania w określony sposób

• Przysługuje określonemu podmiotowi

• Jest to, to co wolno jednostce

• To, co jest mu zagwarantowane może mieć różną postać

• Istota tego prawa polega na prawu do wierzytelności

2. Prawo podmiotowe wynika z ustawy lub czynności prawnej (główną czynnością prawną jest umowa). W przypadku prawa takiego jak własność ustawa sama wymienia uprawnienia właściciela. W umowie częściej mowa jest nie o uprawnieniach, ale o obowiązkach obu stron, znając jednak obowiązki jednej strony możemy ustalić uprawnienia drugiej.

Dotychczasowe ustalenia pozwalają stworzyć jeszcze jedną definicję prawa podmiotowego - jest to zespół połączonych ze sobą funkcjonalnie uprawnień przysługujących określonemu podmiotowi

3. Prawo podmiotowe musi wynikać z łączącego podmioty stosunku cywilnoprawnego (bez stosunku prawo podmiotowe nie może istnieć). Stosunek jest pojęciem nadrzędnym wobec prawa podmiotowego, lecz to wynika dopiero z istniejącego stosunku. Czasem sprawa jest prosta, prawo podmiotowe zwane wierzytelnością przysługujące wierzycielowi wynika ze zobowiązania.

4. Prawo podmiotowe jest zabezpieczone przez ustawę w tym sensie, że gdy podmiot, przeciwko któremu jest to prawo skierowane nie wypełni ciążących na nim obowiązków. Wtedy ustawa przewiduje sankcje w większości przypadków polegającą na możliwości zmuszenia osoby zobowiązanej do wykonania jej obowiązków najczęściej przez zwrócenie się do sądu, uzyskanie korzystnego orzeczenia i prowadzenie w oparciu o nie egzekucji.

TYPY PRAW PODMIOTOWYCH

1. Prawa bezpośrednie - ustawa określa bezpośrednio uprawnienia podmiotu, któremu prawo przysługuje. Poszczególne uprawnienia tworzą większą całość zwaną prawem podmiotowym. Tak jest na przykład w przypadku prawa własności, gdzie artykuł 140 KC wymienia poszczególne uprawnienia właściciela, składające się łącznie na treść prawa własności.

2. Roszczenia - są one podstawowym składnikiem praw podmiotowych zwanych wierzytelnościami, a także innych praw względnych; roszczenie to żądanie kierowane przez uprawnionego wobec zobowiązanego przybierające postać albo domagania się działania albo zaniechania działania.

PRAWA PODMIOTOWE WZGLĘDNE I BEZWZGLĘDNE

1. Względne - prawa skuteczne przeciwko konkretnej osobie lub konkretnej grupie osób. W stosunku do takie osoby uprawnionemu przysługuje najczęściej roszczenie o konkretne zachowanie się. Jest to wierzystelność