Terasy

Wyróżniamy 2 rodzaje teras:

• rzeczne

• morskie

Terasy rzeczne są to fragmenty dawnych, rozciętych den dolinnych, dających w przekroju poprzecznym wrażenie „schodków”. Ograniczone z jednej strony stokiem wznoszącym się ku górze, a z drugiej strony krawędzią stoku opadającego w dół.

Powstają na skutek działania erozji bocznej(poszerzenie dna), towarzyszącej jej depozycji równina terasy i erozji wgłębnej (rozcięcie dna rynną dolinną, powstanie stoku).

Zaburzenia i wygięcia w przebiegu teras świadczą o nierównomiernym wypiętrzaniu się obszaru.

W zależności od budowy wyróżnia się:

• terasy skaliste - wycięte w podłożu skalnym, (terasy parzyste - występujące na obu zboczach doliny w podobnych wysokościach, terasy nieparzyste - w niepodobnych wysokościach na przemian wyższych i niższych)

• terasy osadowe - zbudowane z osadów rzecznych, powstałe na skute rozcięcia pokrywy akumulacyjnej lub wycięcia w pokrywie osadowej

• terasy skalisto-osadowe - działają procesy tworzenia się zarówno teras skalistych jak i teras osadowych

• terasy policykliczne - poszczególne odcinki są zbudowane z osadów różnego wieku; górne odcinki dolin plejstoceńskich z okresu ostatniego zlodowacenia zostały rozcięte przez rzeki holoceńskie, a w dolnych odcinkach przykryte młodszymi osadami.

Poglądy na tworzenie się teras rzecznych:

• różne poziomy, na których płynęła rzeka w różnych okresach czasu (J. Playfair)

• konsekwencja podnoszenia się lądu (J. Dan)

Terasy morskie są to fragmenty dawnego brzegu, zachowane w postaci załomów stoku powyżej lub poniżej obecnego poziomu morza

Wyróżnia się:

• morskie terasy abrazyjne - fragmenty platform abrazyjnych (abrazja - poszerzanie dna na skutek uderzania i szorowania materiałem rumowiskowym)

• morskie terasy akumulacyjne - zbudowane z osadów morskich

• morskie terasy skalisto-osadowe - terasy skaliste z grubą pokrywą osadów morskich

Zmiany poziomu morza mają wpływ zmiany baz erozyjnych rzek. W przypadku obniżenia poziomu morza rzeki wcinają się w głąb, a co za tym idzie następuje erozja i powstawanie kolejnych teras.