Klasyfikacja Altmana

(udział uczenia się w zachowaniach)

1. Zachowania całkowicie zależne od cech wrodzonych (odruchy, instynkty).

2. Zachowania zawierające komponenty wrodzone, ale realizowane z udziałem doświadczenia (poszukiwanie jedzenia, imprinting)

3. Zachowania całkowicie zależne od indywidualnego doświadczenia (czytanie, obsługiwanie komputera)

Uczenie się to proces prowadzący do zmian w zachowaniu w wyniku nabywania doświadczeń. Zmiany te:

• Są względnie trwałe

• Nie zależą wyłącznie od funkcji receptorów i efektorów

• Nie ograniczają się do zmian rozwojowych (dojrzewanie-degeneracja)

Metody badań uczenia się:

1. Metody odruchowo - warunkowe

2. Metoda reprodukcji (odtwarzania)

3. Metoda rozpoznawania

4. Metoda ponownego uczenia się

Wskaźniki uczenia się:

1. Liczba reakcji prawidłowych

2. Liczba reakcji błędnych (lub ich braku) 3. Szybkość wykonania (czas trwania
czynności)

4. Czas potrzebny do osiągnięcia kryterium wyuczenia

5. Liczba prób potrzebnych do osiągnięcia kryterium wyuczenia

Rodzaje uczenia się ze względu na:

• Intencję: zamierzone - niezamierzone

(dowolne - mimowolne)

• Zmysł: wzrokowe, słuchowe, smakowe, węchowe, dotykowe, kinestetyczno - ruchowe

• Przedmiot: obrazów, myśli, ruchów, uczuć

• Sposób uczenia: logiczne - mechaniczne

• Czas: skomasowane - rozłożone w czasie

• Organizację: całościowe - częściami

• Złożoność: proste - złożone

1. Uczenie się proste (elementarne, sensoryczne, zmysłowe):

• Warunkowanie klasyczne

• Warunkowanie instrumentalne

Uczenie się złożone

II.1. Sensomotoryczne

II.2. Werbalne (słowne):

• Pamięciowe (dosłowne)

• Treści złożonych (tekstu)

3. Uczenie się przez rozwiązanie problemu

• Metoda prób i błędów

• Wgląd (insight)

• Rozumowanie

Transfer to przenoszenie wprawy z minionych sytuacji uczenia się na uczenie aktualnie przebiegające.

Rodzaje transferu

1. Ze względu na skutek:

• Pozytywny - negatywny

2. Ze względu na zakres wpływu:

• Specyficzny - ogólny (tr. zasad)

3. Ze względu na poziom przejawiania się:

• Transfer w sferze sensorycznej

• Transfer w sferze motorycznej (bilateralny)

• Transfer w sferze poznawczej:

* w rozwiązywaniu zadań

* w strategiach zapamiętywania

• Transfer w sferze emocjonalno - społecznej