Temat: Środki dezynfekcyjne i antyseptyczne.

- środek odkażający - substancja zabijająca wszystkie wegetatywne postacie drobnoustrojów

- środek antyseptyczny - substancja niszcząca drobnoustroje lub hamująca ich namnażanie

Właściwości środka odkażającego:

1. szybkie działanie

2.szeroki zakres działania

3.możliwie wąski potencjał antygenowy

4.oporność na inaktywację przez substancje organiczne

5.długotrwałe działanie

6.mała toksyczność ogólnoustrojowa

7.słaby zapach

Skuteczność środka dezynfekcyjnego zależy od:

1.ilości, rodzaju drobnoustrojów

2.stężenia środka dezynfekcyjnego

3.długości ekspozycji

4.ilości substancji organicznych

Mechanizm działania środków dezynfekcyjnych

1. utleniacze - 3% woda utleniona

- ozon

- nadmanganian potasu

- związki chloru ( chlorowce- jod, jodofory, poliwinylo pikalidon, chlor, podchloryn wapnia i sodu, antyformina

2. alkilujące - tlenek etylenu

- formaldehyd

- aldechyd glutarowy

3. denaturujące białka

- alkohole - etylowy, izopropylowy

- związki fenolu- fenol, krezol, heksachlorofen

- związki jodu

- metale ciężkie - Ag, Hg

4. związki powierzchniowo czynne - III rz. zasady amoniowe

5. uszkadzające błonę komórkową - chlorheksydyna

6. jonizacja kationów - barwniki - fiolet krystaliczny, zieleń brylantowa, fuksyna zasadowa

7. kwasy i zasady - kw. octowy

- kw. borowy - toksyczny - nie powinien być stosowany

- boran sodu - toksyczny - nie powinien być stosowany

- kw. benzoesowy

- kw. salicylowy

- estry kw. parahydroksybenzoesowego

Środki odkażające służą do:

1.odkażania rąk- alkohole, pochodne fenolu, chlorheksydyna, zw. powierzchniowo czynne (detergenty)

2.odkazania skóry - alkohol etylowy 70%, izopropylowy, pochodne fenoli, roztwory związków jodu - skóra nieuszkodzona

3.odkazania ran - chlorheksydyna, 3% woda utleniona, nadmanganian potasu

4.odkażania wydzielin - pochodne fenolu o skojarzeniu z podchlorynem sodu, zw. chlorowcowe

5.odkazania narzędzi i sprzętu - pochodne fenoli, roztwory aldehydu glutarowego, detergenty

6.odkażania bielizny - pochodne fenoli, formaldehyd

7.odkażania pomieszczeń i powierzchni - formaldehyd, fenol

8.odkażania wody - związki chloru

Środki antyseptyczne stosowane na skórę:

1. alkohol etylowy, izopropylowy 70%

2. solutio iodi spiirituzoe 2,5% (jodyna)

3. jodofory (jodowany poliwinylopirolidon 1%)

4. chlorheksydyna - 0,5% - 4% roztwór alkoholowy

5. związki powierzchniowo czynne