Tematyka wykładów z przedmiotu Toksykologia Weterynaryjna

Toksykologia ogólna

1. Toksykologia - rys historyczny, współczesne kierunki rozwoju toksykologii

2. Trucizny, zatrucia, przebieg zatruć i ich przyczyny; definicja trucizn, dawki,

rodzaje zatruć

3. Czynniki warunkujące toksyczność: właściwości fizykochemiczne-

rozpuszczalność, wielkość cząstek, budowa chemiczna, wiązania, izomeria i

grupy funkcyjne, izomeria strukturalna i optyczna, podstawniki

4. Czynniki biologiczne warunkujące toksyczność: wiek, płeć (równowaga

hormonalna), sposób odżywiania, stan zdrowia

5. Losy trucizn w organizmie

a. wchłanianie: absorpcja przez skórę, układ oddechowy, z przewodu

pokarmowego

inne drogi: podawanie dożylne, dootrzewnowe, domięśniowe i podskórne

b. rozmieszczenie (dystrybucja) - mechanizmy transportu czynnego i

biernego, objętość dystrybucji białka, osocza i narządowe, kumulacja

c. wydalanie: z moczem, żółcią, powietrzem, śliną, potem i mlekiem

d. biotransformacja: reakcje I fazy (utlenianie, redukcja, hydroliza), reakcje II

fazy (reakcja sprzęgania - biosynteza)

rola cytochromu P.450

6. Badania ekotoksykologiczne: cel, kategorie testów ekotoksykologicznych,

testy ekotoksykometryczne

7. Metody alternatywne: zasada 3R, kategorie badań alternatywnych

(przesiewowe, dodatkowe, zastępujące

8. Określenie cytotoksyczności podstawowej, rodzaje metod (ocena

integralności błony komórkowej, zdolności proliferacyjnej, zdolności

metabolicznej)

9. Klasyfikacja kancerogenów wg. IARC, graniczny poziom narażenia

człowieka - NOEL, NOAEL, LOAEL, UF, RfD, ADI, SF, MRL, FU

Toksykologia szczegółowa

Tematyka realizowana jest według schematu przyjmowanego w toksykologii klinicznej

• Źródła zatruć - przypadkowe i celowe (z uwzględnieniem występowania w środowisku)

• Specyfikacja zatruć związana z gatunkiem zwierząt

• Losy trucizn w organizmie

• Mechanizm działania toksycznego

• Obraz kliniczny - postaci (ostrych, podostrych i przewlekłych) zatruć

• Badania laboratoryjne, leczenie

• Zmiany anatomopatologiczne zatruć

• Przydatność produktów pochodzenia zwierzęcego do konsumpcji, pozostałości w produktach (Normy Polskie i UE)

Zakres tematyczny omawianych substancji organicznych i nieorganicznych

1. Wybrane pestycydy - piretroidy syntetyczne, alkaloidy pirydynowe,

fungicydy ditiokarbaminianowe, herbicydy-pochodne kwasu

chlorofenoksychlorowego, dinitrofenole, bispirydylowe, pochodne

mocznika

2. TZO - trwałe zanieczyszczenia organiczne: chlorowane węglowodory,

polichlorowane bifenyle (PCB), polichlorowane dibenzodioksyny,

polichlorowane dibenzofurany 2, 3, 7, 8 TCDD

3. Fenole i ich homologi

4. Konserwanty drewna - produkty z ropy naftowej i węgla kamiennego

5. Rozpuszczalniki organiczne - alkohole alifatyczne, chloroform,

tetrachlorek węgla, trichloroetylen

6. Nitrozoaminy

7. Zatrucia zwierząt metalami i metaloidami - kadmem, arsenem, selenem,

miedzią, żelazem, chromem, cynkiem, fluorem