Ryszard Podladowski

Notariusz w obrocie nieruchomościami

1. Czynności notarialne:

• status prawny notariusza - określa ustawa z dn. 14.02.1991 roku (t.j. Dz.U. z 2008 r. nr 189 poz. 1158 z późniejszymi zmianami; art. 1 § 1,2,3, art. 3 § 1,2, art. 5 § 1,2, art. 10 § 1, art. 11, art. 12 § 1, art. 19a),

• obowiązkowe czynności notariusza przed zawarciem aktu notarialnego - stwierdzenie tożsamości osób biorących udział w czynności; jeżeli osoba nie zna języka - zapewnienie tłumacza; jeżeli jest niewidoma lub głuchoniema - notariusz przywołuje osobę zaufaną tej osobie; jeżeli nie umie lub nie może pisać - pobiera tuszowy odcisk palca, zaopatrując ślad danymi osobowymi; jeżeli składa podpis w nieznanym dla notariusza alfabecie, notariusz stwierdza, że jest to podpis tej osoby; sprawdza czy osoba posiada zdolność do czynności prawnych; informuje o opłacie; z wykonanych wyżej czynności notariusz sporządza pisemną wzmiankę w akcie notarialnym,

• rodzaje własności w aktach notarialnych - własność prywatna, SP, gminy, powiatu, województwa,

• czynności notariusza w trakcie zawierania aktu notarialnego - sporządza na piśmie oświadczenie/-a woli osoby/osób; odczytuje treść aktu; sprawdza oznaczenia dat i personaliów; wzywa osobę/osoby do podpisu; wręcza egzemplarz/-e aktu osobie/osobom; notariusz może dokonać czynności: sporządzić akt notarialny, poświadczyć dziedziczenie, sporządzić poświadczenie, doręczyć oświadczenie, spisać protokół/protokoły, sporządzić protesty weksli i czeków, przyjąć na przechowanie dokumenty, pieniądze i papiery wartościowe, sporządzić wypisy/odpisy i wyciągi dokumentów, sporządzić na żądanie stron projekty aktów, oświadczeń i innych dokumentów, sporządzić inne czynności wynikające z odrębnych przepisów,

• czynności notariusza po zawarciu aktu notarialnego - pobiera opłatę, archiwizuje dokumenty, powiadamia urząd skarbowy, sąd, może powiadomić organy administracji publicznej.

2. Współpraca pośrednika w obrocie nieruchomościami z notariuszem:

• przygotowanie dokumentów nieruchomości przez pośrednika dla notariusza - odpis z księgi wieczystej, wypis z rejestru gruntów i budynków, wypis z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, umowa o pośrednictwo, umowa przedwstępna, opis nieruchomości - dane,

• przygotowanie stron do zawarcia umowy notarialnej - poinformowanie o przedstawieniu dokumentów tożsamości, o oświadczeniu o zdolności do czynności prawnych, o treści aktu notarialnego, o opłatach, o wpisach danych z aktu notarialnego w inne dokumenty np. w księgę wieczystą,

• rodzaje umów przedwstępnych - w formie zwykłej pisemnej, w formie aktu notarialnego,

• czynności sprawdzające pośrednika i notariusza - weryfikacja stanu faktycznego ze stanem prawnym jak w pkt 1 i 2,

• czynności przy wydaniu-przejęciu nieruchomości - przejęcie nieruchomości - umówienie stron lub ich pełnomocników, zapoznanie z dokumentacją techniczną, z treścią protokołu przekazania nieruchomości i jego załącznikami, poinformowanie o przechowaniu-archiwowaniu dokumentów stron umowy, wynagrodzenie.

3. Akt notarialny:

• elementy składowe aktu notarialnego - dzień, miesiąc i rok sporządzenia aktu, a w razie potrzeby lub na żądanie strony - godzina i minuta rozpoczęcia i podpisania aktu; miejsce sporządzenia aktu; imię, nazwisko i siedziba kancelarii notariusza - a jeżeli akt sporządził zastępca notariusza - nadto imię i nazwisko zastępcy; imiona, nazwiska rodziców i miejsce zamieszkania osób fizycznych; nazwa i siedziba osób prawnych lub innych podmiotów biorących udział w akcie; imiona, nazwiska i miejsce zamieszkania osób działających w imieniu osób prawnych, ich przedstawicieli lub pełnomocników; a także innych osób obecnych przy sporządzeniu aktu; oświadczenia stron, z powołaniem się w razie potrzeby na okazane przy akcie dokumenty; stwierdzenie, na żądanie stron, faktów i istotnych okoliczności, które zaszły przy spisywaniu aktu; stwierdzenie, że akt został odczytany, przyjęty i podpisany; podpisy biorących udział w akcie oraz osób obecnych przy sporządzeniu aktu; podpis notariusza,

• opłaty notarialne - odpowiedzialność solidarna stron; rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości regulujące wysokość opłat; wyjątki - np. ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych,

• informacje zawarte w akcie notarialnym dla potrzeb KW, wypisu z rejestru gruntów, mapy zasadniczej, sądów i organów administracji publicznej - właściciel, adres, numery działek, powierzchnia, lokalizacja, służebności, hipoteka itd.,

• akt notarialny dla potrzeb rzeczoznawcy majątkowego, pośrednika w obrocie nieruchomościami, zarządcy nieruchomości - jw. szczególnie dla pośrednika - finał transakcji,

- znaczenie aktu notarialnego dla innych uczestników rynku nieruchomości - dane dla geodetów, architektów, budowlańców, spółdzielców, adwokatów, deweloperów, organów administracji publicznej.