Temat: Budżet państwa.

Budżetem nazywamy zestawienie wszystkich dochodów i wydatków, niezależnie od szczebla struktury polityczno - administracyjnej państwa.

Źródła dochodów budżetowych państwa:

• podatki - stanowią 90% wszystkich wpływów)

bezpośrednie pośrednie

to podatki od osiągniętych płacimy niezależnie od tego, czy

dochodów; najniższa stopa 19%, nam się podoba: VAT, akcyza (wysoki podatek:

9% - praca twórcza. 200, 300%).

• cła;

• opłaty skarbowe, sądowe, notarialne i inne.

Wydatki z budżetu państwa:

• wydatki związane z tradycyjnymi funkcjami państwa: obrona narodowa, administracja i wymiar sprawiedliwości;

• wydatki związane z realizacją celów społ.: oświata, kultura, ochrona zdrowia, świadczenia socjalne;

• wydatki związane z interwencjami w gospodarce (są to subwencje, dotacje);

• wydatki na obsługę zadurzenia wew. i zewn.

Wydatki i płatności transferowe - są to wydatki państwa, do których zaliczamy: emerytury, renty, stypendia itp.

Funkcje budżetu państwa:

• f. fiskalna - w budżecie gromadzone są określone dochody przeznaczone na wydatki niezbędne do prowadzenia polityki fiskalnej;

• f. redystrybucyjna - ma zmniejszyć rozpiętość dochodów osiąganych przez różne grupy społ. (np. poprzez progresywne opodatkowanie, zróżnicowanie podatków pośrednich);

• f. stymulacyjna - polega na oddziaływaniu państwa za pomocą rozwiązań prawnych i strumieni pieniężnych na zachowanie różnych podmiotów.

Państwo oddziaływuje na procesy gospodarcze za pomocą następujących instrumentów:

• dotacje - to bezzwrotna pomoc finansowa udzielona przedsiębiorstwom, instytucjom, organizacjom, w celu popierania określonej działalności (osobom prywatnym raczej się nie przyznaje);

• subwencje - to bezzwrotna pomoc finansowa udzielona najczęściej przez państwo: instytucjom, organizacjom społ. i osobom prywatnym, w celu poparcia ich działalności.

W praktyce dotacja ma bardziej konkretny cel, natomiast subwencja ogólny.

Stan finansów publicznych określany jest głównie przez 3 wielkości strategiczne:

1. wydatki budżetowe > wpływy budżetowe -> deficyt budżetowy;

2. wydatki budżetowe < wpływy budżetowe -> nadwyżka budżetowa;

3. wydatki budżetowe = wpływy budżetowe -> równowaga budżetowa.

Przyczyny deficytu budżetowego:

• nadmierne wydatki budżetowe państwa;

• zbyt niskie dochody budżetowe.

Instrumenty finansowania deficytu budżetowego:

• kredyty i pożyczki w bankach komercyjnych;

• bony skarbowe;

• obligacje skarbowe.