Choroby układu krążenia

dr Agnieszka Kurosad

Niewydolność serca - stan, charakteryzujący się nieadekwatnym do potrzeb wyrzutem serca i niewystarczającym dowozem skł. odż. do tkanek

Kliniczne objawy obejmują:

• ograniczenie wyrzutu serca

• zaburzenia oddechowe

• retencję płynów

Klasyfikacja niewydolności serca:

• I gr. - asymptomatyczni pacjenci

• II gr. - łagodna do umiarkowanej niewydolność serca

• III gr. - zaawansowana niewydolność serca

• Nadciśnienie spontaniczne - rzadko

• Nadciśnienie wtórne - niewydolność serca, choroby nerek, nadczynność tarczycy u kotów, nadczynność kory nadnerczy u psów

• Wrodzone wady serca:

• 0,5 - 0,8% psów

• 0,2% kotów

• Nabyte wady serca: 1/3 populacji psów powyżej 10 lat - endocarditis; rasy małe: pudel, spaniel, terier, jamnik, miniaturowy sznaucer itp.

Czynniki ryzyka:

• Rasa, otyłość, choroby nerek, endokrynopatie, robaczyce serca

• rasa: małe rasy - przewlekłe schorzenia zastawki dwudzielnej

• rasy duże - kardiomiopatie

• otyłość - „naśladuje” obj. niewydolności serca, sprzyja zmianom w naczyniach, co może nasilać obj. niewydolności mięśnia sercowego

Deficyt tauryny - choroby m. sercowego:

• aminokwas niezbędny dla kotów

• 1987 - Pion - niski poziom tauryny w surowicy krwi - kardiomiopatia roztrzeniowa u kotów

• podanie tauryny per os - skutek leczniczy

• od 1987 - dodatek tauryny w karmach dla kotów

Deficyt tauryny - mechanizm:

• uczestniczy w osmoregulacji, moduluje poziom Ca i inaktywuje wolne rodniki

• inne czynniki ?

• czynnik sprawczy (?) + deficyt tauryny = kardiomiopatia roztrzeniowa

• niedobór potasu powoduje spadek poziomu tauryny w surowicy krwi = kardiomiopatia ?

• Kotki>kocury

• Deficyt L - karnityny - kardiomiopatia u psów:

• rozpuszczalna w wodzie amina

• wysoka koncentracja w mięśniu sercowym i mięśniach szkieletowych

• u psów - syntezowana w wątrobie z Lys i Met

• U niektórych psów (20%)z kardiomiopatią roztrzeniową - deficyt L - karnityny

• U niektórych - poziom L - karnityny prawidłowy, ale zaburzenia w transporcie przezbłonowym

• Zdrowe psy i koty nie mają problemów z usuwaniem nadmiaru Na i Cl

• Przy niewydolności serca Na i Cl należy ograniczyć!

Źródła sodu:

• pokarm komercyjny dla zwierząt

• woda

• przekąski, suplementy, gryzaki

• pokarm przeznaczony dla ludzi

Zalecane produkty:

• ziemniaki

• ryż

• makaron

• margaryny i oleje

• mięso gotowane bez soli, surowe bez skóry

• warzywa świeże

• owoce świeże i puszkowane

• Niewskazane produkty:

• produkty nabiałowe (mleko, biały ser, masło)

• jaja, wędliny, puszki mięsne

• warzywa konserwowane

• pizza, chleb, ser żółty

• Karma komercyjna dla psa:

• wysoko - Na - puszki ~1% s.m.

• średnio - Na - suche bytowe, specjalne diety

• nisko - Na - nerkowe, geriatryczne diety

• b. nisko - Na - diety sercowe ~0,1% s.m.

• Karma komercyjna dla kota:

• wysoko - Na - puszki

• średnio - Na - suche bytowe, specjalne diety

• nisko - Na - diety nerkowe i sercowe ~0,25% s.m.

Niewydolność u. krążenia

• Niska smakowitość produktów niskosodowych - odmowa spożycia:

• początkowo: mieszanie produktów,

• rozpoczynanie od wyższego poziomu Na

• wprowadzanie środków wzmacniających smak

• apetyzacja posiłków: podgrzanie, miód, syrop, nisko sodowe sosy - pomidorowy

• na 3 dzień - psy w większości akceptują dietę o obniżonej zawartości Na

• Energia: - stosownie do zapotrzebowanie:

• otyłość - ograniczenie kalorii

• niedowaga - zwiększenie

• Białko - zalecenia nieokreślone, stosownie do zapotrzebowania, np. :

• kacheksja + CRF = ograniczyć białko w diecie

• kacheksja + anorexia + PCM = zwiększyć

• Białko wysokiej jakości

• kwasy Omega - 3

• Tauryna: koty: 250 -500 mg /d; psy: 500 - 1000 mg 3 x d; czas podaży: ok. 12 - 16 tyg.

• L - karnityna: 50 - 100 mg/kg m.c., 3 x d.

• Podaż posiłków:

• min. 2 - 3 porcje/d

• najlepiej adekwatnie do stanu (kacheksja, otyłość)

• przy większej ilości zwierząt, chore karmić osobno

• Woda:

• ad libitum

• zaawansowana niewydolność serca - woda destylowana

• diuretyki - odpowiednio bilansować gosp. wodno - elektrolitową

Domowa niskosodowa dieta dla psa 18 kg

• 94 g wołowiny

• 330 g ryżu gotowanego bez soli

• 9 g płatków zbożowych

• 2 g oleju roślinnego

• 2 g węglanu wapnia

• 1 g KC

Analiza chemiczna:

• białko: 20% s.m.

• tłuszcz: 12,4% s.m.

• Na: 0,12 s.m.

• energia: 431 kcal/100g

Domowa niskosodowa dieta dla kota 4,5 kg

• 67 g wołowiny chuda gotowanej

• 67 g ryżu gotowanego bez soli

• 0,7 g węglanu wapnia

• 0,1 g jodowanej soli

• 0,1 g KCl

Analiza chemiczna:

• białko: 37% s.m.

• tłuszcz: 21,5% s.m.

• Na: 0,17 s.m.

• energia: 500 kcal/100g

Dieta w schorzeniach nowotworowych

dr Agnieszka Kurosad

Cancer:

• Rak bez „komplikacji żywieniowych”

• Rak z anorexią

• Rak z kacheksją

• Rola żywienia w rozwoju raka (1989, 1998)

• właściwie zbilansowane białko diety = spadek ryzyka nowotworów gr. mlekowego

• żywienie surowym mięsem = wzrost zachorowań na raka gr. mlekowego*

• Komórki notoworowe:

• wysoki metabolizm (przemiany beztlenowe)

• duże zużycie glukozy

• duża produkcja mleczanów

• wysokie straty energii przez organizm (4 ATP i 2 GTP)

Postępowanie dietetyczne:

Energia: unikać węglowodanów jako źródła energii

podczas kacheksji dostarczyć: dodatkowe ilości białka (utrata masy mięśniowej)

dieta wysokotłuszczowa (min. 25% s.m.)*, wysokobiałkowa (min. 35% s.m.), niskowęglowodanowa

Arginina - spowalnia progresję nowotworów:

• produkcja NO

• obniżenie proliferacji komórek i spowolnienie ich wzrostu

• zwiększenie odporności komórkowej

Glutamina:

• immunomodulator wzrostu i metastazy

• polepsza pracę p.pok. oraz optymalizuje funkcję entrocytów

• wrażliwa na wysoką temp.

Leucyna, izoleucyna, walina:

• czynniki antynowotworowe

Kwasy ω - 3:

• remisja; przeżycie psów z nowotworami

• U ludzi : pozytywnie wpływają na jakość życia, utrzymanie masy ciała, redukcję wolnych rodników i czas przeżycia pacjentów

- EPA i DHA:

• produkcja (15- HEPE) - hamują degenerację mięśni

• obniża metabolizm AA, hamując tworzenie pro-wzrostowy sygnał dla nowotworu

• źródło: olej rybny

• Stosunek: ω - 6 : ω - 3 = 5-10 : 1

• Antyoksydanty:

• beta - karotenoidy (luteina, likopen, kantyna)

• retinoidy

• wit. E

• wit. C

• Se

Retinoidy (syntetyczne pochodne wit. A):

• w leczeniu promielocytarnej białaczki u ludzi

• rec. jądrowe - inicjują transkrypcję genową - różnicowanie i apoptozę komórek nowotworowych

• toksyczny efekt : spondyloza szyjna u kotów

Se:

• antyoksydant ( peroxydaza glutationu)

• czynnik antynowotworowy (nowotwory skóry, płuc u ludzi

• dawka: 2 - 4 mcg/kg m.c./d