CHOROBY WĄTROBY

1. Uwagi:

• uszkodzenie dróg żółciowych powoduje uszkodzenie miąższu wątroby - cholangiohepatit - dochodzi wówczas do niewydolności wątroby

• krew dopływa do wątroby w 20% tętnicami wątrobowymi i w 80% żyłą wrotną

• żyła wrotna zbiera krew z całego przewodu pokarmowego

2. Infekcje wirusowe wątroby:

• wirus A - choroba „brudnych rąk”; okres wylęgania bardzo krótki; objawy kliniczne - żółtaczka, ciemny mocz, bóle brzucha, wzdęcia; ma najlepsze rokowanie; to zakażenie samo ograniczające się (dochodzi do samowyleczenia - 90%); jest stosowana również dieta wątrobowa oraz lekkie unieruchomienie

• wirus B - możliwość zakażenia drogą krwiopochodną, płciową, wertykalną; zakażonych jest 5% populacji; wirus posiada dużą zjadliwość; najczęściej dochodzi do zakażenia przy przetoczeniach preparatów krwi, zabiegach operacyjnych, seksie, przy robieniu tatuaży jak i przy przekłuwaniu uszu; testy przeciwko wirusowi wykrywają go dopiero po jakimś czasie gdy wszystkie parametry wirusa stają się dodatnie (okno serologiczne); okres wylęgania dłuższy - 120-240 dni; objawy kliniczne - żółtaczka, ciemny mocz, bóle brzucha, wzdęcia, ogólne osłabienie organizmu; śmiertelność w tym zakażeniu wirusowym wynosi 0,5% (1%/100%); profilaktyka - szczepienie p/wirusowe

• wirus C - przebieg zakażenia tym wirusem kończy się w 30-50% marskością wątroby; u części chorych może rozwinąć się również rak wątroby; 1% populacji jest zakażony wirusem C; wirus posiada dużą zakaźność i zjadliwość; objawy kliniczne - żółtaczka, ciemny mocz, bóle brzucha, wzdęcia, ogólne osłabienie organizmu; zakażenie następuje poprzez kontakt płciowy, przetaczanie krwi; chorują nałogowo młodzi ludzie, którzy mają bezpośredni kontakt z krwią oraz chorzy dializowani; leczenie polega na stosowaniu środków antywirusowych - są one jednak bardzo toksyczne

3. Hiperbilirubinemia Gilberta:

• choruje na tą chorobę 5-7% populacji

• główna cecha - podwyższony poziom bilirubiny

• objawy kliniczne - podobne do wirusowego uszkodzenia wątroby

• przyczyny - nadużywanie alkoholu i leków

• rozpoznanie - test głodowy

• profilaktyka - nie wpadanie w panikę

4. Toksyczne uszkodzenia wątroby:

• 20% alkoholików ma marskość wątroby po alkoholu

• szybciej występuje u kobiet niż u mężczyzn - pierwotna marskość wątroby występuje osiem razy częściej u kobiet niż u mężczyzn między 20-40 rokiem życia - dochodzi wówczas do uszkodzenia wewnątrz wątrobowych dróg żółciowych

• etapy uszkodzenia alkoholowego wątroby:

• stłuszczenie wątroby:

• wątroba większa i jaśniejsza w badaniu USG

• zwiększenie objętości komórek tłuszczowych w wątrobie

• alkoholowe zapalenie wątroby:

• wątroba jest nieco mniejsza

• wzrost bilirubiny

• wzrost alatu

• wzrost alaniny

• wzrost GTTP

• marskość wątroby:

• nieodwracalne zwłóknienie wątroby

• nadciśnienie wrotne

• wytwarzają się krążenia oboczne

• wątroba robi się mała

• powikłania - poszerzenie się żył przełyku, żołądka, odbytu

• wodobrzusze

• krwotoki z żylaków np. z żylaków przełyku

• śpiączka wątrobowa

• śmierć

• rozpoznanie - niski poziom albuminy, wysoki poziom gammaglobulin

5. Polekowe uszkodzenia wątroby:

• NLPZ - zawierają fenacetynę, która niszczy nerki, wątrobę i szpik

• antybiotyki

• lek + alkohol - możliwość natychmiastowego zgonu

6. Nowotwory wątroby:

• nie każda zmiana ogniskowa w wątrobie to nowotwór

• mogą to być:

• naczyniaki wątroby

• włókniaki wątroby

• tłuszczaki wątroby

• rak wątroby:

• rozwija się na podłożu marskości wątroby

• czynniki ryzyka - pracownicy stacji benzynowych, pracownicy wszelkiego rodzaju lakiernictwa (np. samochodowego)

• śmiertelność olbrzymia - szybkie przerzuty z krwią, zbyt późne rozpoznanie

• wątroba to dobry narząd dla nowotworów przerzutowych - śmierć w ciągu 6 miesięcy, po chemioterapii czas życia wydłużony do 2-3 lat