17.11.11
Artysta muzyk- kto to taki?
I przerwa
„Jeżeli ktoś pragnie mieć dla siebie przyjemność gry, może po prostu grać, jeżeli zaś pragnie, aby gra jego sprawiała przyjemność innym- musi stale pracować”. Niech słowa Ignacego Jana Paderewskiego stanowią punkt wyjścia do audycji o zawodzie muzyka.
Pianista to wirtuoz fortepianu .
Jednym z największych jest nasz polski kompozytor Fryderyk Chopin.
Walc minutowy - Fryderykowi wystarczyła zaledwie minuta na jego zagranie. Posłuchajmy…. (1:36)
Skrzypek to wirtuoz skrzypiec oczywiście.
Najwybitniejszym skrzypkiem wszech czasów , posądzanym o konszachty z diabłem ze
względu na niespotykaną technikę gry na tym instrumencie był Nicolo Paganini. Wysłuchamy kaprysu A-dur (2:10)
Polskim wirtuozem tego instrumentu jest Henryk Wieniawski, dorównujący swoją
techniką Paganiniemu. Wysłuchamy Poloneza Wieniawskiego (5:43)
Wybitna współczesną skrzypaczką jest Wanessa Mae (Mej). Jej nowatorskie aranżacje
nadają nowego blasku dawnym arcydziełom.
Posłuchamy fragmentu Toccaty i fugi d-moll Jana Sebastiana Bacha (3:39)
II przerwa
W muzyce spotkać można kilka paradoksów : osoba grająca na fortepianie to pianista, a na rogu to waltornista. W pierwszych latach XVIII wieku róg stał się już ważnym instrumentem w muzyce niemieckiej. Pierwszym wirtuozem i twórcą techniki gry za pomocą dźwięków "zatkanych" był Anton Hampel (1705-1768). Najbardziej znanym uczniem Hempela był Johann Wenzell Stich, znany także jako Giovanni Punto. Zdobył on uznanie jako wirtuoz i zainspirował takich kompozytorów jak Ludwig van Beethoven , Wolfgang Amadeusz Mozart, czy Joseph Haydn do komponowania muzyki na ten instrument.
Sonata F-dur op. 17 dedykowana Punto Ludwika van Beethovena- (2:25)
Wolfgang Amadeusz Mozart to kolejny kompozytor zauroczony tym instrumentem. Skomponował 4 koncert na róg. Wysłuchamy fragmentu z koncertu Allegro Moderato (3:07)
Klarnecista to osoba grająca na klarnecie. Instrument ten bardzo szybko stał się jednym z głównych instrumentów orkiestry o dużej skali i znacznej ruchliwości. Klarnet często zastępował altówkę w zespołach instrumentalnych. Począwszy od początków XIX wieku, wraz z nadejściem romantyzmu w muzyce wzrastała popularność klarnetu. W szczególności w twórczości Carla Marii von Webera zajmuje on poczesne miejsce. XIX wiek to także czas pierwszych wirtuozów klarnetu. Należeli do nich bracia Anton i Johann Stadler , Richard Muhlfield oraz późniejsi Stanley Drucker, Richard Stolzman, Larry Combs, James Pyne, Jon Manasse.
Posłuchajmy kwintetu na klarnet i instrumenty smyczkowe (2:59)
Klarnet stał się także istotnym instrumentem w muzyce rozrywkowej. W szczególności w jazzie, a także w żydowskiej muzyce klezmerskiej, mistrzem klezmerskiego klarnetu jest David Krakauer. Posłuchamy fragmentu jego utworu (2:15)