Zagrożenia występujące przy odśnieżaniu dachów

Pracownicy odśnieżający dachy budynków, jako osoby zatrudnione na stanowiskach robotniczych, przed przystąpieniem do pracy powinni odbyć szkolenie w dziedzinie bhp, w formie instruktażu na swoim stanowisku (stanowiskach) pracy. Podczas takiego szkolenia należy poinformować pracowników o zagrożeniach występujących na ich stanowiskach pracy.

Dodatkowo przypominamy Wam, że w zależności od sytuacji podczas wykonywania prac związanych z odśnieżaniem dachów mogą występować zagrożenia dla osób:

• bezpośrednio je wykonujących,

• zatrudnionych na stanowiskach znajdujących się w pobliżu budynków, na których dachach wykonywane jest odśnieżanie,

• postronnych mogących znaleźć się w ich pobliżu.

Przykład
Na terenie zakładu odśnieżano dach budynku magazynowego. Wokół budynku nie wygrodzono i nie oznakowano znakami ostrzegawczymi strefy niebezpiecznej. W strefę zrzutu śniegu z dachu wjechał, wózek jezdniowy prowadzony przez pracownika, który nie wiedział o prowadzonych pracach. Zrzucony z dachu śnieg spadł bezpośrednio na kierowcę wózka. W wyniku zdarzenia kierowca stracił panowanie nad wózkiem, potrącił innego pracownika zakładu, a następnie staranował wózkiem ścianę budynku magazynowego. W wyniku wypadku ciężkich obrażeń ciała doznał kierowca wózka akumulatorowego oraz potrącony przez niego pracownik zakładu.

Główne wydarzenia powodujące wypadki przy odśnieżaniu dachów to:

• upadek pracownika z wysokości (z dachu, drabiny, schodów, klamer itp.),

• upadek, poślizgnięcie się na nierównej, śliskiej powierzchni,

• uderzenie, przygniecenie ludzi przez spadający śnieg, lód, narzędzia.

Najczęstszymi przyczynami wypadków są:

• wadliwa organizacja i metody pracy,

• nieprawidłowe zachowanie się pracownika,

Przykład
Podczas odśnieżania dachu budynku pawilonu handlowego pracownicy zaczęli rzucać w siebie śniegowymi kulami. Podczas "zabawy" jeden z pracowników, poruszając się przy skraju dachu, poślizgnął się, a następnie spadł z dachu, z wysokości ok. 5 m. W wyniku upadku doznał obrażeń ciała, które spowodowały jego śmierć.

• nieprawidłowe rozpoznanie warunków pracy i występujących zagrożeń,

• brak nadzoru lub niedostateczny nadzór nad wykonywaniem prac,

• niewyposażanie pracowników w sprzęt chroniący przed upadkiem z wysokości oraz obuwie przeciwpoślizgowe,

• nieużywanie lub nieprawidłowe używanie przez pracowników sprzętu ochronnego.

Zwróćcie uwagę szkolonemu, że pracownicy odśnieżający dachy ulegają wypadkom najczęściej podczas:

• zgarniania, przenoszenia i wysypywania śniegu z połaci dachowych,

• przechodzenia po płaszczyznach połaci dachowych,

• wchodzenia lub schodzenia na i z dachu.

Pracownicy ci mogą również odśnieżać inne elementy budynków, np. gzymsy lub usuwać sople z dachów. Wówczas także może dochodzić do zdarzeń wypadkowych.

Przykład
Po zakończeniu usuwania śniegu z dachu budynku pracownicy otrzymali polecenie usunięcia sopli lodu, które uformowały się na obróbkach blacharskich dachu. Jeden z pracowników klęknął na skraju dachu, wychylił się poza jego obrys i szuflą do zgarniania śniegi obtrącał sople. W pewnym momencie pracownik ten stracił równowagę i spadł z dachu. W wyniku upadku doznał ciężkich obrażeń ciała powodujących jego trwałe kalectwo.

Zygmunt Wieczorek
specjalista ds. analiz i prewencji
zagrożeń zawodowych