WYKŁAD 8- 2.12.2009

ZJEDNOCZENIE WŁOCH- C.D.

• Wenecja- wojna austriacko-pruska

• Włochy- państwo młode, potrzebuje sukcesu(klęska pod Custozzą, bitwa pod Lissą- klęska Włochów, nowoczesna opancerzona flota)

• Reszta państwa kościelnego- poza zasięgiem państwa włoskiego

• Garibaldi próbował przyłączyć Rzym

• 1864- wycofanie Francuzów z Rzymu-intencja pozbycia się Francuzów

• 1867- II wyprawa Garibaldiego na Rzym Rzym nie został zajęty

• 09.1867- włosi wkroczyli do Rzymu, zajęli wszystko poza Watykanem

• Rzym- stolica państwa włoskiego, zjednoczenie Włoch, znalazło się w gronie mocarstw Europejskich

• Włosi chcieli też zająć Dalmację.

RYWALIZACJA TURECKO-BRYTYJSKA W AZJI ŚRODKOWEJ

Zjednoczona Persja, Afganistan-podzielony na 3 księstwa, Turkiestan, Stepy Kazachskie(na południe od Orenburga), Imperium Brytyjskie

Motywy stron w konflikcie (powody rywalizacji):

• Rosja nie miała wyjścia na ciepłe morze- nie było stałego portu-dotarcie do Zatoki Perskiej było możliwe albo przez Kaukaz, albo przez Azję Środkową.

• Rosja nie miała narzędzia ucisku na Wielką Brytanię-nie mogła w nią uderzyć, mogła do niej dopłynąć.

• Narzędzie ucisku: atak na Indie- czuły punkt imperium brytyjskiego; uwiarygodnienie groźby.

Brytyjczycy Indie były półwyspem, chronionym przez flotę brytyjską, ale ale od strony Afganistanu i Persjinależało stworzyć flotę buforową- strefa, w której nie byłoby wpływów innego mocarstwa.

• Traktat z Persami- układ zawarty przez Wielką Brytanię. Podstawa dla oczekiwań Abbasa Mirzy (wódz armii perskiej, następca tronu).

• 1826- odbicie strat Persji-zaatakował Rosję- myśleli, że Brytyjczycy im pomogą, ale nie mieli oni możliwości angażowania się w wojnę z Rosją.

• Pokój 1828- Turkmeńczycy

• Azerbejdżan- przyłączony do Rosji.

• 1828- klęska perska, zaczęły dominować wpływy rosyjskie

• 1829- Wlk. Bryt.- Georgie Evans- praca „O Możliwości inwazji na Indie brytyjskie”

• 1833- Herat- Persowie wyruszyli na Herat- dowództwo Mohammeda Mirzy- przerwał oblężenie

• 1834- tron perski objął Muhammed Mirza- poparcie Rosjan

• 1814- renegocjacja układu-ponowny sojusz

-Rosja-Wlk. Bryt.- walka o Azję Środkową

-Afganistan-Kabul- Mohammed Khan

pretendent do tronu- Sudża El…. (???)

• 1832- do Buhary- został wysłany kapitan brytyjski- Aleksander Burnus.

• Misja Jana Witkiewicza- porucznik rosyjski, był Polakiem, urodził się na Litwie, założył „Stowarzyszenie Czarnych Braci”, pozyskał wiedze naukową-awansował na stopień oficerski

• 1835- Witkiewicz ląduje w Bucharze- niepokój Brytyjczyków

• Londyn-Petersburg , Mohammed Khan

• Władca Kabulu- spór terytorialny z władzą sąsiedniego państwa Sikhów- poparcie ze strony Brytyjczyków

• Mohammed Khan wysłał poselstwo do Orenbergii, gubernator- Wassili Perowski

• Wielka brytani- John McNeal(?) -publikacja pracy „Postępy i obecna pozycja Rosji na Wschodzie”.

• Wysłanie Witkiewicza do Kabulu- koalicje z persją przeciwko Heratowi

• Teheran- Ivan Sinduin- poseł rosyjski- II uderzenie na Herat w 1836

• III wyprawa- 07.1837 i 09.1837- Alexander Burns przybywa do Kabulu

• 12.1837- w Kabulu pojawia się Witkiewicz i jest tam też Burns (spotkanie dyplomatów- przeciwników politycznych; sojusz Kabulu i Kamdaharu z Persją)

• 07.1838- natarcie Brytyjczyków na Herat- inwazja brytyjska- flota z Indii do Zatoki Perskiej- Persja odstąpiła od oblężenia

• 05.1838- zmarł Witkiewicz

• Afganistan- Brytyjczycy dotarli do Kandaharu- został on zajęty przez nich; Kabul również

• 11.1839- Parowski wysyła wyprawę- wyprawa rosyjska z Orenburga w celu zdobycia Hiwy

• wiosna 1840- Hiwa ocalała- wyprawa rosyjska zakończyła się niepowodzeniem

• 11.1841-powstanie przeciwko Brytyjczykom, garnizon brytyjski zmasakrowany, ginie Aleksander Burns

• Brytyjczycy nie tolerowali klęski

• 09.1842- Brytyjczycy zajmują Kabul (KONIEC I WOJNY AFGAŃSKIEJ)

• Sikhowie- wojna z Brytyjczykami-klęska w 1849, Dost Mohammed zajął Beszawad

• 1857- okres pokoju afgańsko- brytyjskiego

• 1863- zjednoczenie Afganistanu pod wodzą Dost Mohammeda(okres rywalizacji pomiędzy jego synami: Sher Ali Kham- władca Afganistanu)

• 1859- upada powstanie Schemila w Czeczeni

• 1965- Rosjanie zdobyli Taszkient

• 1868- Rosjanie zdobyli Bucharę- protektorat rosyjski zdobycie Samarkandy

• Afganistan-neutralny

• Rosjanie nie rozciągają swoich wpływów

• 1878- Rosjanie zdobyli Hiwę- zamienili ją w protektorat

• 1875-1876- Rosjanie zdobyli Hokandę

• 1874- Wlk. Bryt- władzę przejęli konserwatyści

• 1876- Brytyjczycy wzmacniają granicę w Beludżystanie

• 1878- sojusz afgańsko- rosyjski- przeciw Wlk. Bryt.

• II wojna afgańska- 11.1878

• 1881- koniec II wojny afgańskiej.