Konkurs biologiczny – finał 2009
Model odpowiedzi, kryteria przyznawania punktów.
• Za rozwiązanie zadań z arkusza konkursowego moŜna uzyskać maksymalnie 50 punktów.
• Model odpowiedzi przedstawia zakres merytoryczny, lecz nie jest ścisłym wzorcem sformułowania odpowiedzi.
• Za odpowiedzi do zadań przyznawane są wyłącznie pełne punkty.
• Za zadanie, w którym moŜna otrzymać więcej niŜ jeden punkt, uczeń otrzymuje tyle punktów, ile prawidłowych elementów zgodnie z modelem przedstawił.
• Uwagi:
oddzielenie od siebie elementów odpowiedzi ukośnikami (/) np. oznacza, Ŝe są one w ocenie równowaŜne i tylko jedna z nich jest oceniana,
sformułowania zawarte w nawiasach nie są wymagane, ani oceniane.
Nr
Propozycje odpowiedzi
Max. liczba
Uwagi
zad.
i schemat punktowania
punktów
1.
Za prawidłowe podanie kaŜdego czynnika – 1pkt.
a) czynniki zewnętrzne: stęŜenie dwutlenku węgla w środowisku/
temperatura/ natęŜenie (intensywność) światła (i jego barwa)/
ilość wody/ pierwiastki mineralne (Fe, Mg,, N, K, Mn, Cl) –
2pkt,
4
b) czynniki wewnętrzne: powierzchnia blaszki liściowej/ ilość chlorofilu/ grubość kutikuli/ liczba chloroplastów w komórkach/ rozmieszczenie aparatów szparkowych/liczba aparatów szparkowych - 2pkt.
2.
Tasiemiec uzbrojony – 1pkt, włosień kręty – 1pkt.
2
3.
a) schemat B – 1pkt,
Uznaje się
b) wiązka A posiada komórki tkanki twórczej (miazgi)/kambium) pełną
pomiędzy elementami budującymi tkankę przewodzącą/
odpowiedź o
2
drewnem i łykiem, w wiązce B nie występują komórki tkanki cechach
twórczej między elementami budującymi tkankę przewodzącą porównania.
– 1pkt.
4.
I – chemoreceptory – 1pkt,
2
II – mechanoreceptory – 1pkt.
5.
Rys. I – łodyga – 1pkt.; funkcja magazynująca/ rozmnaŜanie wegetatywne/bezpłciowe – 1pkt,
4
Rys. II – korzeń – 1pkt.; funkcja magazynująca – 1pkt.
6.
Stwierdzenie jest nieprawdziwe – 1pkt,
Prawdopodobieństwo przyjścia na świat dziecka bez piegów (w małŜeństwie heterozygotycznym pod względem tej cechy) wynosi 2
25%, bez względu na to który z kolei jest to potomek/jest za kaŜdym razem takie same – 1pkt.
7.
1- D, 2 – F, 3 – E, 4 – B, 5 – A
Za prawidłowe przyporządkowanie 5 witamin – 3pkt, 4 witamin –
3
2pkt, 3 witamin – 1pkt
8.
1. komórki ściśle do siebie przylegają – 1pkt,
2. tkanka zbudowana z wielu warstw komórek/komórki martwe –
2
1pkt.
9.
a/ 8, b/ 4, c/ 6
3
Za kaŜde prawidłowe obliczenie/liczbę zębów – 1pkt.
10..
Obszary róŜnic
A
B
kształt komórek
cylindryczny/walcowaty wrzecionowaty
liczba jąder
4
wiele
jedno
komórkowych w
obecność
występuje
brak
prąŜkowania
Za prawidłowe uzupełnienie kaŜdej kolumny tabeli – 1pkt.
Za podanie przykładu mięśnia gładkiego i mięśnia szkieletowego – po 1pkt.
A. przepona/inny przykład mięśnia szkieletowego – 1pkt.
B. mięśnie ścian pęcherza moczowego/inny przykład mięśnia gładkiego – 1pkt.
11.
1. fotosynteza – 1pkt.
2
2. oddychanie – 1pkt.
12.
Za prawidłowe podanie kaŜdej cechy – po 1pkt.
Nie uznaje się
o brak jądra w komórce,
właściwości
o obecność w komórce hemoglobiny (umoŜliwiającej nietrwałe 3
erytrocytów.
łączenie się z tlenem),
o kształt dwuwklęsłego dysku/krąŜka.
13.
pH 7 – 1pkt.
2
temperatura 37oC – 1pkt
14.
Zespół I – kryterium dotyczące konkurencji – 1pkt, 2
Zespół II – kryterium dotyczące komensalizmu – 1pkt.
15.
Grupa krwi B – 1pkt,
Nie uznaje się
2
Genotyp IBi0 – 1pkt.
zapisu BO.
16.
a) dwunastnica/jelito cienkie – 1pkt,
b) wątroba – 1pkt,
c) zwiększenie powierzchni działania enzymów trawiących 3
tłuszcze, przyspieszenie/ułatwienie procesu trawienia tłuszczów – 1pkt.
17.
ZaleŜność między stęŜeniami Ilustracja
gazów
W < Z
B
W > Z
-
2
X > Y
A
X < Y
-
Za prawidłowe przyporządkowanie ilustracji A i B odpowiednim zaleŜnościom po 1pkt.
18.
Nazwa Parku Narodowego
Numer na mapie
Drawieński Park Narodowy
4
3
Park Narodowy Bory Tucholskie
3
Gorczański Park Narodowy
11
Kampinoski Park Narodowy
19
Magurski Park Narodowy
14
Bieszczadzki Park Narodowy
15
Za prawidłowe uzupełnienie 6 i 5 wpisów – 3pkt.
Za prawidłowe uzupełnienie 4 i 3 wpisów – 2pkt.
Za prawidłowe uzupełnienie 2 i 1 wpisu – 1pkt.
19.
A. grab,
B. wiąz,
C. cis,
3
D. jodła.
Za prawidłowe nazwanie 4 przedstawionych rodzajów roślin – 3pkt., 3 rodzajów roślin – 2pkt., 2 nazw rodzajowych – 1pkt.