UZUPEŁNIA ZESPÓŁ

WPISUJE UCZEŃ

NADZORUJĄCY

miejsce

K OD UCZNIA

DATA URODZENIA

na naklejkę

z kodem

dzień miesią c

rok

dysleksja

SPRAWDZIAN

W SZÓSTEJ KLASIE

SZKOŁY PODSTAWOWEJ

”Bł

ę kitna planeta”

Instrukcja dla ucznia

Styczeń 2007

1. Sprawdź, czy zestaw egzaminacyjny zawiera 8 stron.

Ewentualny brak stron lub inne usterki zgłoś nauczycielowi.

2. Na tej

stronie i na karcie odpowiedzi wpisz swój kod i datę

urodze

nia.

3. Czytaj uwaŜnie wszystkie teksty i zadania.

4. Rozwi ązania zapisuj długopisem albo piórem z czarnym tuszem

lub atramentem.

Czas pracy:

Nie uŜ ywaj korektora.

60 minut

5. W zadaniach od 1. do 20. są podane cztery odpowiedzi:

A, B, C, D. Odpowiada im następujący układ kratek

na karcie odpowiedzi:

A

B

C

D

6. Wybierz

tylko

je

dną

odpowiedź

i

zamaluj

kratkę

Liczba punktów

z odpowiadającą jej literą – np. gdy wybrałeś odpowiedź „A”: do uzyskania: 40

A

B

C

D

7. Staraj się nie popełniać błędów przy zaznaczaniu odpowiedzi, ale jeśli się pomylisz,

błędne zaznaczenie otocz kółkiem i zaznacz inną odpowiedź.

A

B

C

D

8. Rozwiązania zadań od 21. do 26. zapisz czytelnie

i starannie w wyznaczonych miejscach.

Pomyłki przekreślaj.

9. Ostatnia strona arkusza jest przeznaczona na brudnopis.

S – A1

Zapisy w brudnopisie nie będą sprawdzane.

Powodzenia!

Tekst do zadań od 1. do 5.

Ponad 3/4 powierzchni Ziemi zajmuje woda, z tego względu nazwa Woda równie dobrze pasowałaby do naszej planety. Największym oceanem na Ziemi jest Ocean Spokojny, który zajmuje prawie 50% powierzchni wszystkich oceanów. Tylko nieco 1

2

ponad

wody deszczowej spływa do rzek i wraca do mórz. Pozostałe wsiąka

3

3

w glebę i leŜące pod nią skały. MoŜe pozostawać tam przez lata, a nawet dziesiątki tysięcy lat, jako woda podziemna. To właśnie ona zasila źródła oraz studnie i pozwala rzekom płynąć w okresie suszy. Cała woda bierze udział w nieustannej wędrówce od oceanu, przez atmosferę, skały i rzeki, by wreszcie powrócić do oceanu. Wędrówkę tę nazywamy obiegiem wody w przyrodzie. Naukę zajmującą się krąŜeniem wody w przyrodzie nazywamy hydrologią, natomiast naukowców, którzy zajmują się badaniem wód podziemnych – hydrogeologami.

Na podst. Susenne van Rose: Ziemia. Arkady,Warszawa 1999, s.14

i Nowa encyklopedia powszechna PWN, Warszawa 1998.

1. Zdaniem autorki tekstu naszą planetę moŜna by nazwać Wodą , bo na Ziemi A. pada duŜo deszczu.

B. woda jest od dziesiątków tysięcy lat.

C. mieszka wielu badaczy wód.

D. woda zajmuje największą część powierzchni.

2. Jaką część powierzchni oceanów zajmuje Ocean Spokojny?

1

1

2

3

A. Około

B. Około

C. Około

D. Około

3

2

3

4

3. Wykorzystując informacje z powyŜszego tekstu, wskaŜ zdanie fałszywe.

A. Woda nieustannie krąŜy w przyrodzie.

B. Woda wędruje z atmosfery przez rzeki i oceany do atmosfery.

C. Woda podziemna nie zasila rzek w okresie suszy.

D. Wędrówka wód w przyrodzie to obieg wód.

4. Badaniem wód podziemnych zajmuje się

A. hydroenergetyk.

B. hydrogeolog.

C. hydromechanik.

D. hydrotechnik.

5. Wybierz zdanie prawdziwe.

A. Więcej wody deszczowej spływa do rzek, niŜ wsiąka w glebę i skały.

B. Tyle samo wody deszczowej spływa do rzek, co wsiąka w glebę i skały.

C. Mniej wody deszczowej spływa do rzek, niŜ wsiąka w glebę i skały.

D. Nie wiadomo, co dzieje się w przyrodzie z wodą deszczową.

6. Znaczenie wyrazu oceanologia znajdziesz w

A. Słowniku ortograficznym.

B. Encyklopedii literatury.

C. Słowniku wyrazów bliskoznacznych.

D. Encyklopedii popularnej A - Z.

2

7. W 100 gramach wody morskiej o zasoleniu równym 3,5% znajduje się około A. 0,035 g soli.

B. 0,35 g soli.

C. 3,5 g soli.

D. 35 g soli.

8. Sól z wody morskiej moŜna uzyskać przez

A. zamroŜenie.

B. odparowanie.

C. filtrowanie.

D. rozpuszczenie.

Lądy

9. Powierzchnia Ziemi wynosi 510,22 mln km2 , z tego

lądy zajmują 149,16 mln km2. Morza i oceany zajmują

A. 3,6106 mln km2

B. 361,06 mln km2

C. 361,14 mln km2

Morza

D. 659,38 mln km2

i oceany

10. NajwyŜszy szczyt Ziemi to Mount Everest (8 848 m n.p.m.). NajniŜej połoŜone miejsce znajduje się na dnie Rowu Mariańskiego na Oceanie Spokojnym (11 034 m głębokości). RóŜnica poziomów od najniŜej do najwyŜej połoŜonego punktu na Ziemi wynosi

A. 19 882 m

B. 2 186 m

C. – 2 186 m D. – 19 882 m

11. WskaŜ czynnik utrudniający człowiekowi poznanie głębin morskich.

A. Wysoka temperatura.

B. Światło słoneczne.

C. DuŜe ciśnienie.

D. Brak oporu wody.

12. 30 lipca 1958 roku o godzinie 1915 łódź podwodna „Nautilus” wyruszyła do Bieguna Północnego. Marynarze, zanim dopłynęli do celu, spędzili 100 godzin pod wodą. Do Bieguna Północnego dotarli

A. 4 sierpnia o godz. 2315.

B. 3 sierpnia o godz. 2315.

C. 4 sierpnia o godz. 1515.

D. 3 sierpnia o godz. 1515.

13. W szkolnej bibliotece znajduje się nowoczesna encyklopedia tematyczna dla młodzieŜy. Składa się z 9 tomów. W którym tomie będziesz szukać informacji o kompasie?

A. W trzecim.

B. W czwartym.

C. W szóstym.

I II III IV V VI VII VIII IX

D. W siódmym.

W

R

K

G

I

S

E

R

O

A

I W O I

Z

H

L

A

S

R

Z

E

I

Ś

S

IG

J

D

P

D

C

Y

D

C

S

C

W

T

E

O

Z

Y

K

N

R

I

P

H

I

O

E

Ś

I

D

E

R

A

A

O

O

I

D

Ł

Ś

A

R

I

W

Z

Ł

Y

L

W

O

R

W

T

A

I

M

I

A

A

C

T

A

A

I

R

E

I

A

Z

I

I

Ł

A

E

IA

T

T

K

K

T

Y

A

A

A

I

3

Tekst do zadań od 14. do 18.

Mamo! Mamo!

Wodorostów las się skrzy,

Spójrz na szyby!

kryształowe muszle trzy...

Lśnią na szybach

A tam w kącie,

srebrne ryby!

na dodatek,

zatopiony srebrny statek.

Błyszczą w słońcu

z kaŜdej strony

To mróz,

srebrne płetwy

kiedy był na dworze,

i ogony!

nasze szyby

zmienił w morze!

D. Gellner, Srebrne ryby. [w:] Koszyk pełen wierszy. Warszawa 2000, s. 28.

14. Osobą mówiącą w wierszu jest

A. mama.

B. dziecko.

C. mróz.

D. statek.

15. W zdaniu To mróz,... szyby zmienił w morze! występuje A. porównanie.

B. epitet.

C. uosobienie (personifikacja).

D. wyraz dźwiękonaśladowczy.

16. Twórcą opisanego w tekście obrazu jest

A. statek.

B. las.

C. mróz.

D. słońce.

17. W wierszu powtarzają się epitety srebrne i srebrny, poniewaŜ

A. autor nie zna innych przymiotnikowych określeń.

B. ta barwa jest charakterystyczna dla zimowego obrazu.

C. statek musi być koniecznie wykonany ze srebra.

D. ten kolor pasuje do ulubionych naczyń mamy.

18. WskaŜ pary wyrazów rymujących się.

A. Szyby – ryby, mamo – szyby.

B. Skrzy – trzy, ogony – płetwy.

C. Skrzy – trzy, dworze – morze.

D. Strony – ogony, dodatek – mróz.

4

Tekst do zadań 19., 20. i 21.

JuŜ w biblijnym Starym Testamencie opisano lewiatana. Nazwa oznacza wielkiego potwora morskiego, później uŜywano jej teŜ do opisywania wszelkich odmian wielorybów. Płetwal błękitny to największe znane ziemskie zwierzę. (...) W morzach i oceanach Ŝyje wiele duŜych zwierząt, np: płetwal błękitny (30 m), marlin (5 m), kaszalot (20 m), rekin (16 m), miecznik (6 m).

Na podst. P. Stele: ś ycie rekinów. BGW, Warszawa 1992, s.19, 36, 39, 43, 54, 55

19. Długość ciała płetwala błękitnego jest większa od długości ciała kaszalota A. 3,5 raza.

B. 2,5 raza.

C. 2 razy.

D. 1,5 raza.

20. Najwięcej informacji na temat budowy i koloru skóry płetwala znajdziesz na stronie internetowej

A. www. ssaki morskie. edu. pl

B. www. nurkowie. onet. pl

C. www. morskie opowieści. pl

D. www. ryby słodkowodne.com

21. Biorąc pod uwagę długość ciała, uporządkuj malejąco mieszkańców mórz i oceanów. Uzupełnij tabelę i narysuj diagram słupkowy.

Liczba

Długość

32

Zwierzę

h

porządkowa

ciała

c 28

tra

1

e 24

m

2

w 20

ła

ia 16

3

c

ć 12

ś

o

4

g

8

łuD 4

5

0

1

2

3

4

5

Liczba porządkowa

22. Skorzystaj z rysunku i dokończ zdanie, wybierając określenie z ramki. Chcąc dopłynąć do portu, statek musi udać się w kierunku .....................................................

Statek

N

północno-wschodni

południowo-wschodni

południowo-zachodni

Morze

Ląd

Port

5

23. We wraku statku znaleziono skrzynię z monetami. Wśród 300 monet 1

znajdujących się w skrzyni

część stanowiły monety złote, 30% stanowiły monety

4

srebrne, a pozostałe monety były miedziane. Ile monet złotych, a ile srebrnych znajdowało się w skrzyni? Zapisz obliczenia.

Odpowiedź: W skrzyni było ...................monet złotych i ....................monet srebrnych.

24. Masz wolne popołudnie. Kolega proponuje obejrzenie filmu w telewizji.

Wyjaśnij mu, którego filmu/filmów nie powinniście oglądać i dlaczego?

**** Szczę ki III

horror

16

*** Uwolnić orkę

przygodowy

12

** Mała syrenka

animowany

7

*** Rybki z ferajny

komedia

7

........................................................................................................................................

.......................................................................................................................................

25. Kasia wróciła ze szkoły o godzinie 1345. Do godziny 1425 oglądała w telewizji program o morskich rybach, a następnie przez pół godziny odrabiała pracę domową z matematyki. Po zjedzeniu obiadu i ubraniu się w strój harcerski, wyszła na zbiórkę (razem z dojściem do harcówki zajęło to 25 minut). Ile czasu zajęły Kasi wszystkie czynności od momentu przyjścia ze szkoły do czasu dojścia do harcówki? Czy Kasia zdąŜyła na zbiórkę na godzinę 1515? Zapisz obliczenia.

Odpowiedź: Wszystkie czynności zajęły Kasi ..........................................................

i ....................................................... na zbiórkę.

6

26. Wyobraź sobie, Ŝe jesteś marynarzem pływającym w łodzi podwodnej „Nautilus”.

Opisz swoje przeŜycia podczas rejsu lub opowiedz o przygodzie, która wydarzyła się po dotarciu do Bieguna Północnego. Pamię taj, by tekst zają ł wię cej niŜ połowę

wyznaczonego miejsca.

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

7

Brudnopis

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

........................................................................................................................................

8