M I N I P R O J E K T Y

Programator

szeregowych pamięci

EEPROM 93C46

W†artykule

W†ubieg³ym roku by³y

szeroko opisywane szeregowe

prezentujemy

pamiÍci EEPROM. Zosta³ teø

konstrukcjÍ niezwykle

przedstawiony programator

prostego programatora

uk³adÛw opartych na magis-

szeregowych pamiÍci

trali I2C - najbardziej u†nas

EEPROM z†interfejsem

rozpowszechnionych. Prezen-

towane obecnie urz¹dzenie

MicroWire.

uzupe³nia tÍ ofertÍ o†moøli-

PostaÊ ürÛd³ow¹

woúÊ obs³ugi kostek 93C46 -

programu steruj¹cego

wykorzystuj¹cych do przesy-

autor udostÍpni³ na

³u danych protokÛ³ MicroWi-

naszej stronie

re. Opisu protoko³u nie bÍdÍ

powtarza³ - chÍtni znajd¹ go

internetowej.

w†EP7-8/98. NiezbÍdne sek-

wencje sygna³Ûw s¹ genero-

wane przez oprogramowanie

PC steruj¹ce portem Centro-

nics. CzÍúÊ elektroniczna

34

Elektronika Praktyczna 8/99

M I N I P R O J E K T Y

øemy zauwaøyÊ, øe sekwen-

WYKAZ ELEMENTÓW

cje ustawiania stanu linii s¹

- z†tego w³aúnie wzglÍdu - ce-

Rezystory

lowo spowolnione).

R1: 1,5kΩ

Jako wejúcie danych s³u-

R2: 33 kΩ

øy jedna z†linii statusu (Error Kondensatory

- pin15). Sygna³ na ni¹ jest

C1: 100nF

podany za poúrednictwem

C2: 10µF/16V

tranzystora impulsowego (Q1

Półprzewodniki

- 2N2369). Tak siÍ dzieje

Q1: tranzystor impulsowy

w†celu eliminacji wstecznego

npn (2N2369 lub podobny)

przep³ywu pr¹du z†linii przez

kostkÍ wk³adan¹ w†podstaw-

D1..D4: diody Schottky’ego

(BAT 85)

kÍ przy wy³¹czonym zasila-

niu. Z†powyøszego wynika,

D5: LED żółty 3 mm

øe wystarcza standardowy

Różne

tryb pracy portu - taki teø

wtyk DB 25 M + obudowa

naleøy ustawiÊ.

podstawka DIL 8

Montaø - ze wzglÍdu na

akcesoria (obudowa, kabel

prostotÍ urz¹dzenia - jest do-

6−żyłowy w ekranie − GND

wolny. Do testÛw wykorzys-

przez ekran, przepusty

tywa³em prowizorycznego

kablowe)

ìpaj¹kaî z³oøonego bezpo-

Oprogramowanie steruj¹ce jest úrednio na wtyku DB-25M.

dostÍpne w Internecie pod

Rys. 1.

Prezentowany model jest du-

adresem: www.ep.com.pl/ftp/

urz¹dzenia - o schemacie

napiÍciem +5 V†w†stanie wy-

øo staranniej wykonany, ale

tools.htm.

przedstawionym na rys. 1 -

sokim oraz o†znacznej obci¹-

teø opiera siÍ na przestrzen-

sprowadza siÍ do niewielkie-

øalnoúci pr¹dowej).

nym (i ìklejowymî) montaøu

Warto jednakøe zauwaøyÊ,

go interfejsu dopasowuj¹cego

Zak³adam, øe komputery

w†obudowach z†tworzywa

øe dysponowanie tylko jednym

kostkÍ pamiÍci do portu.

pracuj¹ce z†Windows 95/98

sztucznego. Diody i†tranzys-

portem LPT (ktÛry przewaønie

Nasuwa siÍ pytanie, dla-

(dla takiego úrodowiska jest

tor w†obudowie wtyku, a kon-

jest zajÍty drukark¹ i†to zazwy-czego obs³ugiwany jest tylko

przeznaczony program steruj¹-

densatory i†dodatkowy stabi-

czaj w†trybie ECP lub EPP) -

jeden typ pamiÍci? Niniejsze

cy) s¹ nowszej generacji i†po-

lizator z†gniazdem jack oraz

w†nowszych komputerach na

urz¹dzenie powsta³o miano-

winny ten wymÛg spe³niaÊ.

podstawka - w†ma³ym pude³-

ogÛ³ wmontowanym w†p³ytÍ -

wicie dla potrzeb konkretnej

Prototyp by³ sprawdzany z†kar-

ku z†tworzywa.

stawia pod duøym znakiem za-

naprawy serwisowej - w³aúnie

t¹ ISA typu Tc-210 oraz z†wbu-

Jako podstawkÍ pamiÍci

pytania sensownoúÊ jego uøy-

wymiany 93C46. Przy okazji

dowanym w†p³ytÍ portem HP

zastosowa³em zwyk³¹ pod-

wania dla celÛw warsztatu

mia³a to byÊ prÛba samodziel-

Vectra. Na kondensatorze C2

stawkÍ DIL8 przyklejon¹ na

elektronicznego.

nego oprogramowania w†úro-

uzyskano ok. 4,8 V, co jest war-zewn¹trz obudowy. Jest to

Po pierwsze - przy wszel-

dowisku Windows 95/98

toúci¹ w†pe³ni wystarczaj¹c¹ do bardzo tanie rozwi¹zanie,

kich eksperymentach i†prze-

w†celu stwierdzenia, jak sys-

zasilania interfejsu.

a†w†razie zuøycia moøna j¹

³¹czaniach zawsze istnieje ry-

tem wielow¹tkowy radzi so-

W†razie potrzeby moøna

³atwo wymieniÊ. Ponadto,

zyko uszkodzenia portu.

bie z†generacj¹ przebiegÛw

zasiliÊ interfejs ca³kiem od-

przy zaledwie 8†nÛøkach

Po drugie - prostsze apli-

czasowych na porcie LPT.

dzielnie (w modelu prezento-

wk³adanie kostek nie jest zbyt

kacje zazwyczaj pos³uguj¹ siÍ

Dlatego teø nie skorzysta-

wanego urz¹dzenia zastoso-

uci¹øliwe.

trybem standard lub BiDirec-

³em z†gotowych urz¹dzeÒ ani

wano dodatkowy stabilizator

tional i†naleøy wci¹ø pamiÍ-

z†dostÍpnych w†internecie

78L05 zasilany z†gniazda jack

Pod³¹czenie

taÊ o†BIOS-owym ustawieniu

DOS-owych programÛw (np.

- na schemacie nie zosta³o to

i†uruchomienie

trybu.

http://www.hw.cz/constrc/e-

zaznaczone). Dioda LED jest

Najpierw naleøy wybraÊ

Po trzecie - samo prze³¹-

eprom/ee_prog.html).

zasilana przez rezystor R1 (o

port, do ktÛrego pod³¹czymy

czanie mechaniczne urz¹dzeÒ

ChÍtni mog¹ otrzymaÊ kod

duøej - ze wzglÍdu na

programator. Najlepiej, øeby

jest mocno uci¹øliwe o†ile nie

ürÛd³owy programu (Delphi 3)

oszczÍdnoúÊ pr¹du - wartoúci

mÛg³ on zapewniÊ (jak opisa-

stosujemy dodatkowych spe-

w†celu prowadzenia w³asnych

rezystancji) i†wskazuje w³¹-

no powyøej) zasilanie progra-

cjalizowanych prze³¹cznikÛw.

eksperymentÛw, np.:

czenie zasilania. Jest to bar-

matora. Program steruj¹cy

Jeúli wiÍc chcemy wykorzys-

- rozszerzenie pojemnoúci ob-

dzo uøyteczne przy pod³¹cza-

moøe pracowaÊ z†adresem

tywaÊ LPT dla w³asnych, nie-

s³ugiwanych pamiÍci,

niu programatora i†konfiguro-

portu rÛwnoleg³ego 378h lub

typowych celÛw, bardzo

- udostÍpnienie w†Windows

waniu portu.

278h. Odpowiada to zazwy-

wskazane bÍdzie wyposaøenie

NT poprzez uøycie sterow-

Jako linie wyjúciowe Mic-

czaj portom LPT1 i†LPT2

PC w†dodatkow¹ kartÍ I/O.

nika dostÍpu do portÛw (s¹

roWire wykorzysta³em linie

(LPT1 jest dostÍpny praktycz-

Moøe to byÊ ca³kiem stary typ

takie freeware, np. na

danych portu. Nie jest to

nie zawsze).

z†gie³dy lub komisu (ale za-

Delphi Super Page),

przypadkowe - w†porcie uøy-

- dopisanie innych protoko-

wanym do uruchomienia wy-

³Ûw (np. dla kostek z†in-

dajnoúÊ pr¹dowa linii danych

terfejsem I2C).

by³a znacznie wyøsza niø li-

nii steruj¹cych (np. Auto Fe-

Dzia³anie programatora

ed itd.), co pozwoli³o na

Diody

Schottky'ego

uzyskanie wyøszych czÍstot-

D1..D4 oraz filtruj¹ce pojem-

liwoúci powtarzania dla syg-

noúci C1, C2 pozwalaj¹ na za-

na³u wyjúciowego. Podczas

silanie kostki bezpoúrednio

testÛw na koÒcu †kabla przed-

z†portu LPT. Koniecznym wa-

³uøaj¹cego (ok. 2†m) uda³o siÍ

runkiem jest wspÛ³praca

uzyskaÊ ok. 250 kHz przy ³ad-

z†portem wyposaøonym

nym przebiegu prostok¹tnym

w†bufory nowszej generacji (z

(w programie ürÛd³owym mo-

Rys. 2.

Elektronika Praktyczna 8/99

35

M I N I P R O J E K T Y

zwyczaj jego moøliwoúci nie

- w†folderze Windows\Start

Obs³uga programu

wanie' odpowiada opera-bÍd¹ wielkie) albo nowa karta

Menu\Programs\93c46 od-

Okienko programu uru-

cjom na kostce pamiÍci

specjalizowana, wybrana we-

najdujemy skrÛt Progra-

chomionego pokazano na rys.

(zapis komÛrki, zapis ca-

d³ug potrzeb.

mator.lnk,

2. Wszystkie funkcje progra-

³oúci, kasowanie, odczyt

Przyk³adowe rozszerze-

- otwieramy z menu skrÛtÛw

matora s¹ dostÍpne z†pozio-

z†wpisem do bufora, po-

nie: karta ISA typu Tc-210

W³aúciwoúci i†w†linii Target

mu menu g³Ûwnego:

rÛwnanie z†buforem). Op-

(2xCOM + 1xLPT/BiDir)

(program docelowy) dopisu-

- Zasilanie/Wy³¹cznik - w³¹-

cja ' Samoczynne kasowa-

z†kablem przed³uøaj¹cym ok.

jemy za úcieøk¹ dostÍpu (za

cza i†wy³¹cza zasilanie pa-

nie' okreúla, czy kostka 2†m†znakomicie u³atwia

cudzys³owem) spacjÍ i†pa-

miÍci,

wymaga oddzielnego kaso-

wszelkie prace uruchomie-

rametr, np: <ìC:\Program

- Organizacja - prze³¹cza wania komÛrki przed zapi-niowe, a przy okazji mamy

F i l e s \ A v t \ P r o g r a m a t o r podzia³ pamiÍci na komÛr-sem. Jest ona domyúlnie

do dyspozycji dodatkowe

93c46\M_93.exeî 1> .

ki 8- lub 16-bitowe. Tu

w³¹czona, co odpowiada

porty szeregowe.

Sprawdzamy jeszcze

moøna dodaÊ, øe pamiÍci

nowszym typom kostek

Program obs³uguj¹cy pro-

przed uruchomieniem tryb

93C46 w†wersji SMD uøy-

pozwalaj¹cym na pominiÍ-

gramator wymaga systemu

pracy portu (BIOS dla portu

waj¹ tylko trybu 16-bitowe-

cie cyklu kasowania,

Windows 95/98 (obecna wer-

na p³ycie lub zworki dla kar-

go,

- Plik - pozwala na zapis sja nie pracuje pod NT). In-ty ISA) - powinien byÊ usta-

- Bufor/Zerowanie - ustawia i†odczyt bufora z/do pliku

stalujemy go z†dyskietki po-

wiony Standard (Output) lub

wszystkie komÛrki ekrano-

*.c46,

przez uruchomienie progra-

BiDirectional (Byte).

wego bufora na ffh (lub

- Pomoc - uruchamia typowe mu setup.exe, albo z†panelu Teraz moøemy uruchomiÊ

ffffh), w†zaleønoúci od or-

windowsowe okienko po-

sterowania: dodaj-usuÒ pro-

program z†paska Menu Start.

ganizacji,

mocy.

gramy. NastÍpnie sprawdza-

Dioda D5 powinna siÍ zaúwie-

- Bufor/Wype³nianie - wy-Jerzy Szczesiul, AVT

my w†zasobach systemu pod

ciÊ po w³¹czeniu zasilania (Za-pe³nia wszystkie komÛrki

jerzy.szczesiul@ep.com.pl

jakimi adresami mamy ulo-

silanie/Wy³¹cznik), co wskaøe wartoúci¹ komÛrki aktual-kowane porty LPT.

jednoczeúnie na prawid³owe

nie wybranej,

Program steruj¹cy prac¹

Program domyúlnie star-

skonfigurowanie portu. Skon-

- Bufor/Edycja - przejúcie do programatora oraz jego pos-tuje z†adresem 278h (LPT2).

trolujmy jeszcze napiÍcie po-

edycji wartoúci wybranej

taÊ ürÛd³owa s¹ dostÍpne na Aby uøyÊ 378h (LPT1) naleøy

miÍdzy pinami 4†i†8 podstaw-

komÛrki (komenda osi¹gal-

stronie internetowej EP, pod podaÊ parametr startowy 1.

ki - powinno wynosiÊ

na rÛwnieø poprzez 'e'

adresem:

Wykonujemy to w†nastÍpuj¹-

4,7..4,8V. Teraz moøna przy-

z†klawiatury),

- www.ep.com.pl/ftp/tools.html cy sposÛb:

st¹piÊ do programowania.

- Polecenie menu 'Programo-

- www.ep.com.pl/ftp/other.html 36

Elektronika Praktyczna 8/99