Jak strzelaæ celnie z wiatrówki sprê¿ynowej?
Strzelanie z broni pneumatycznej wydaje siê bardzo proste. Wielu z nas wiatrówkê kojarzy bowiem z zabaw¹
w weso³ym miasteczku, a nie z powa¿n¹ broni¹. Z praktyki jednak wynika, ¿e celne strzelanie z napêdzanej sprê¿yn¹ broni jest trudniejsze ni¿ myœlimy.
Chcia³bym zatem omówiæ podstawy skutecznego
szansy na pe³ne opanowanie trzymanej broni. Po takim
z drganiami broni oraz z czasem. Du¿e drgania podczas
strzelania z bardzo popularnych w Polsce karabinków
podwójnym odrzucie œrut dalej przesuwa siê w lufie,
strza³u powstaj¹ zazwyczaj w Ÿle zaprojektowanej i niskiej
sprê¿ynowych. Mam nadziejê, ¿e wielu pocz¹tkuj¹cym
a nastêpnie j¹ opuszcza w kierunku celu.
jakoœci broni. Dobra broñ to idealnie dobrane i spasowane
strzelcom pomogê w ten sposób w szybkim poprawieniu
Jakie jest wiêc zadanie strzelca? Zminimalizowaæ
elementy, wypolerowana komora i t³ok, odpowiednio
wyników, co z pewnoœci¹ przyniesie im sporo satysfakcji,
zjawisko zejœcia broni z linii celowania. Ale jak to zrobiæ,
dobrana do masy t³oka sprê¿yna i wiele innych czynników,
a przy tym wp³ynie na wiêksze zainteresowanie tym
nie mog¹c jego kontrolowaæ? Czy jest to mo¿liwe?
na które zwracaj¹ uwagê uznani producenci broni
piêknym sportem, jakim jest strzelanie z pneumatyków
Oczywiœcie, tak. Podstaw¹ jest uchwyt broni. Wiatrówka
pneumatycznej. Niestety, poci¹ga to za sob¹ wy¿sze
podczas strza³u jest podpierana przez strzelca w trzech
koszty wstêpnych badañ i produkcji, a wiêc w efekcie
punktach: rêka podtrzymuj¹ca ³o¿e, rêka na chwycie
wy¿sz¹ cenê broni. Najtañsza broñ nigdy nie dorówna
pistoletowym oraz kolba oparta o ramiê. Poniewa¿ walka
precyzj¹ wykonania wy¿szej kategorii. Nale¿y zatem wzi¹æ
z odrzutem nie ma sensu, nale¿y pozwoliæ broni na w
to pod uwagê przy ewentualnym zakupie – mo¿e warto
miarê swobodny ruch powodowany tym zjawiskiem. Je¿eli
jeszcze pooszczêdzaæ na lepszy model?
pod wp³ywem odrzutu broñ bêdzie siê lekko poruszaæ do
ty³u i do przodu, ale zawsze dok³adnie w osi broni, to
wp³yw tego ruchu bêdzie przy ka¿dym strzale taki sam.
Aby to osi¹gn¹æ, nale¿y pamiêtaæ o kilku zasadach
sk³adania siê do strza³u:
1. Rêka podtrzymuj¹ca broñ nie powinna byæ zaciœniêta na
³o¿u. To broñ ma luŸno le¿eæ na d³oni i mieæ mo¿liwoœæ
swobodnego ruchu do przodu i do ty³u. Dobry efekt daje
u³o¿enie broni na d³oni nieobejmuj¹cej ³o¿a.
Wiatrówki sprê¿ynowe. Od góry: Air Arms Tx200 HC,
2. £okieæ rêki podtrzymuj¹cej broñ powinien byæ u³o¿ony
BSA Superstar, Baikal M513.
w linii ³o¿a, pod broni¹, a nie wystawaæ poza oœ broni.
£okieæ pod broni¹ gwarantuje, ¿e broñ nie bêdzie siê
przekrêcaæ w bok podczas ruchu powodowanego
Podstaw¹ celnego strzelania z wiatrówki sprê¿ynowej
odrzutem.
jest zrozumienie istoty jej dzia³ania oraz doskona³e
opanowanie tych elementów cyklu strza³u, od których
3. D³oñ pracuj¹ca na spuœcie powinna tylko lekko dotykaæ
w najwiêkszym stopniu zale¿y celnoœæ. Wrogiem numer
chwytu, a nie byæ na nim zaciœniêta. Lekki chwyt
jeden strzelca jest odrzut. Jeœli nie mamy wiatrówki bez
umo¿liwia swobodny ruch broni w czasie strza³u.
Wysokiej jakoœci przyrz¹dy celownicze gwarantuj¹
odrzutu lub z pe³n¹ jego kompensacj¹, trzeba przyzwy-
4. Kolba powinna byæ lekko oparta o ramiê, a nie wciœniêta
oddanie celnych strza³ów za ka¿dym razem.
czaiæ siê do tego zjawiska, zmniejszaj¹c przy tym do
jak przy strzelaniu ze sztucera. Nale¿y daæ wiatrówce
minimum jego wp³yw na celnoœæ strza³u. Pierwsze pytanie,
mo¿liwoœæ ³agodnego cofniêcia siê podczas pierwszej fazy
Walka z czasem polega na tym, aby skróciæ cykl strza³u
na jakie nale¿y odpowie-dzieæ, dotyczy w³aœnie owego
odrzutu. Kolbê nale¿y przyk³adaæ do ramienia delikatnie, z
(czas od œci¹gniêcia spustu do momentu, w którym œrut
wp³ywu na celnoœæ strza³u. Otó¿, w wiatrówce
wyczuciem.
opuœci lufê). Im krótszy, tym mniejsze zejœcie broni z linii
sprê¿ynowej odrzut broni dzia³a na strzelca jeszcze przed
5. Przy ka¿dym strzale uchwyt broni i uk³ad strzelca
strza³u w wyniku dzia³ania odrzutu i w efekcie lepsza
momentem, w którym œrut rozpoczyna przemieszczanie
powinny byæ dok³adnie takie same. Sta³oœæ chwytu to
celnoœæ. Producenci broni stosuj¹ trzy sprawdzone
siê w lufie, a tak¿e przez ca³y czas jego ruchu a¿ do chwili
podstawa!
sposoby. Po pierwsze, odci¹¿enie t³oka. L¿ejszy t³ok
opuszczenia lufy! Jest to zjawisko zupe³nie przeciwne do
szybciej siê rozpêdza i szybciej rozpoczyna siê ruch œrutu.
zjawiska odrzutu w broni palnej. Z czego wynika ta
Po drugie, zwiêkszenie si³y sprê¿yny i jednoczeœnie
ró¿nica?
ewentualne skrócenie skoku t³oka. Efekt jest dok³adnie
Odrzut w sprê¿ynowej broni pneumatycznej nie jest
taki sam, jak poprzednio, a wiêc skraca siê czas ruchu
wywo³ywany przez szybko poruszaj¹cy siê pocisk, ale
t³oka od momentu œci¹gniêcia spustu. Po trzecie, skrócenie
przez relatywnie wolny ruch bardzo ciê¿kiego (w stosunku
lufy. W wiêkszoœci wiatrówek sprê¿ynowych œrut
do masy œrutu) t³oka. PrzeœledŸmy to zjawisko krok po
przyspiesza w lufie tylko na pierwszych 10-15 cm, po
kroku. Za³adowan¹ wiatrówkê z napiêt¹ sprê¿yn¹ strzelec
czym gdy przemieœci siê oko³o 35-40 cm, ciœnienie za nim
trzyma w rêkach i œci¹ga spust. W tym momencie, pod
zaczyna spadaæ i œrut nawet minimalnie zwalnia wskutek
wp³ywem si³y sprê¿yny, t³ok rozpoczyna swój ruch do
tarcia o lufê. Dlatego tak du¿a jest popularnoœæ
przodu wewn¹trz komory sprê¿ania. Wywo³uje to odrzut
karabinków z krótk¹ luf¹. S¹ one po prostu celniejsze,
broni w kierunku przeciwnym do ruchu t³oka, czyli do
gdy¿ w 30-centymetrowej lufie œrut przebywa prawie o
ty³u. Do momentu osi¹gniêcia w komorze sprê¿ania
po³owê krótsz¹ drogê ni¿ w pó³metrowej. W zwi¹zku z
ciœnienia krytycznego (wówczas rozpoczyna siê ruch
tym mniejsze jest zejœcie broni z linii strza³u do momentu,
œrutu) odrzut dzia³a na strzelca, choæ œrut wci¹¿ le¿y
a¿ œrut opuœci lufê. Niektórzy producenci, na przyk³ad
nieruchomo w komorze lufy. Odrzut ten powoduje zejœcie
Theoben produkuj¹cy doskona³e wiatrówki t³okowe,
broni z linii celowania. W pewnym momencie œrut zaczyna
skracaj¹ lufy nawet do 20 cm i wiêcej. W po³¹czeniu z
przemieszczaæ siê do przodu. T³ok równie¿ nadal
bardzo krótkim cyklem strza³u, zastosowaniem zamiast
przesuwa siê do w te stronê. Zanim œrut przebêdzie kilka
Prawid³owa postawa strzelecka.
sprê¿yny „gazowego amortyzatora” GasRam i
pierwszych centymetrów w lufie, t³ok uderza w czo³o
b³yskawicznym ruchem lekkiego t³oka ze stopu aluminium
komory sprê¿ania. Gwa³townie wyhamowuje wtedy, co
daje to celnoœæ na takim poziomie, jakby odrzutu w ogóle
powoduje krótkie, lecz bardzo silne szarpniêcie broni
Te kilka prostych zasad w po³¹czeniu z odpowiedni¹
nie by³o. Te rozwi¹zania rodem prawie z laboratoriów
– przesuniêcie do przodu. Ta druga sk³adowa odrzutu
technik¹ celowania i œci¹gania spustu pozwol¹ zwiêkszyæ
NASA s¹ jednak bardzo drogie i jest to ich jedyna wada.
powoduje w efekcie kolejne, tym razem zupe³nie
celnoœæ przy dawaniu kolejnych strza³ów. Odrzut
Niemniej jednak krótkie lufy zdomi-nowa³y wspó³czesny
powoduje wówczas minimalny ruch broni do ty³u i do
rynek pneumatyków sprê¿ynowych w Anglii i w USA,
przodu, ale zawsze taki sam. A jako sta³y parametr nie
gdzie sprzedaje siê wiêkszoœæ produkowanych na œwiecie
bêdzie mia³ du¿ego wp³ywu na rozrzut pocisków. W tym
wiatrówek. Oczywiœcie wszystkie te techniczne
miejscu jeszcze dwie uwagi. Po pierwsze, wstêpna
rozwi¹zania powinny wspó³graæ ze sob¹ i wyznaczaæ
regulacja przyrz¹dów celowniczych powinna siê odbywaæ
pewien z³oty œrodek. Chodzi bowiem o to, aby z jednej
w³aœnie w postawie i przy chwycie, jakie bêd¹ stosowane
strony minima-lizowaæ niekorzystne efekty, z drugiej zaœ
na co dzieñ. Zerowanie broni zamocowanej na sztywno na
dostarczaæ lekk¹, przyjemn¹ w obs³udze, sk³adn¹ i siln¹
stanowisku testowym lub broni u³o¿onej na workach
broñ.
z piaskiem nie da oczekiwanej celnoœci przy strzelaniu
Tak wiêc z odrzutem mo¿na sobie poradziæ, a czêœæ
z wolnej rêki. Po drugie, broñ sprê¿ynowa nie powinna
niekorzystnych efektów wyeliminowaæ b¹dŸ ju¿ w stadium
byæ opierana podczas strza³u na sztywnych podpórkach
projektu, b¹dŸ przez profesjonalny tuning broni. To, czego
(np. na stoliku czy o drzewo), gdy¿ nie pozwala to na
mechanicznie usun¹æ siê nie da, mo¿na – dziêki
swobodny jej ruch podczas strzelania. Je¿eli chcemy
odpowiedniej technice strza³u – sprowadziæ do sta³ego
oprzeæ broñ, to ewentualnie na d³oni u³o¿onej na miêkkiej
elementu strzelania, którego wp³yw na celnoœæ bêdzie
podstawie (np. worek z piaskiem) lub na specjalnie do
znikomy. Poprawa sposobu strzelania mo¿e wiêc przynieœæ
tego przystosowanym dwójnogu, który zapewnia
doskona³e efekty, niekiedy lepsze ni¿ wynikaj¹ce
amortyzacjê dziêki sprê¿ynom i pozwala na ruch broni do
z najlepszego nawet tuningu broni. W strzelaniu
przodu i do ty³u (np. firm: Logun, Harris lub B-Square).
Strzelanie z wiatrówki to sama przyjemnoœæ.
z sprê¿ynowej broni pneumatycznej to strzelec i jego
Do tych zaleceñ warto dodaæ kilka s³ów na temat
technika s¹ najwa¿niejsze, a nie tylko broñ, jak¹ dysponuje.
mechanicznych uwarunkowañ, jakie powinna spe³niaæ
Mam nadziejê, ¿e teraz wiêkszoœæ pocz¹tkuj¹cych,
niekontrolowane, zejœcie broni z linii strza³u. Odrzut do
broñ sprê¿ynowa, aby wp³yw odrzutu na celnoœæ by³ jak
rekreacyjnych „wiatrówko-wiczów” poprawi swoje
przodu jest silny, gwa³towny i nastêpuje zbyt szybko po
najmniejszy. Ograniczanie wp³ywu odrzutu na strza³
wyniki, stosuj¹c kilka prostych, ³atwych do zapamiêtania
wstêpnym odrzucie do ty³u, aby strzelec mia³ choæ cieñ
w wypadku mechaniki to przede wszystkim walka
regu³ dotycz¹cych strzelania z ich broni.
Autor: Piotr Makuch Piter
„
” Artyku³ pochodzi z miesiêcznika Broñ
„
i amunicja” nr 02/2003