background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

 

 

 

MINISTERSTWO EDUKACJI 

NARODOWEJ 

 

 

 

 

Mieczysław Janik 

 

 
 
 
 

Charakteryzowanie maszyn i urządzeń do produkcji 
roślinnej, zwierzęcej i pasiecznej 321[04].O1.03 

 

 

 

 

 

Poradnik dla nauczyciela

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Wydawca 

Instytut Technologii Eksploatacji – Państwowy Instytut Badawczy 
Radom 2007  

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

1

Recenzenci: 
mgr inŜ. Urszula Malinowska 
mgr inŜ. Ewa Walasek 
 
 
Opracowanie redakcyjne: 
mgr Edyta Kozieł 
 
 
 
Konsultacja: 
dr inŜ. Jacek Przepiórka 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
Poradnik  stanowi  obudowę  dydaktyczn

 

ą

  programu  jednostki  modułowej  321[04].O1.03, 

„Charakteryzowanie  maszyn  i urz

 

ą

dzeń  do  produkcji  ro

 

ś

linnej”,  zwierz

 

ę

cej  i pasiecznej, 

zawartego w modułowym programie nauczania dla zawodu technik pszczelarz. 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
 

Wydawca 

Instytut Technologii Eksploatacji – Państwowy Instytut Badawczy, Radom 2007 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

2

SPIS TREŚCI

  

 

1.  Wprowadzenie 

2.  Wymagania wstępne 

3.  Cele kształcenia 

4.  Przykładowe scenariusze zajęć 

5.  Ćwiczenia 

11 

5.1.   Podstawowe części maszyn stosowane w technice 

11 

5.1.1.  Ćwiczenia 

11 

5.2.   Maszyny stosowane w gospodarstwach rolnych 

13 

5.2.1.  Ćwiczenia 

13 

5.3.   Mechanizacja podstawowych upraw polowych 

15 

5.3.1.  Ćwiczenia 

15 

6.  Ewaluacja osiągnięć ucznia 

17 

7.  Literatura 

31 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

3

1.  WPROWADZENIE 

 

Przekazujemy  Państwu  Poradnik  dla  nauczyciela,  który  będzie  pomocny w prowadzeniu 

zajęć dydaktycznych w szkole kształcącej w zawodzie technik pszczelarz. 

W poradniku zamieszczono: 

− 

wymagania wstępne, wykaz umiejętności, jakie uczeń powinien mieć juŜ ukształtowane, 
aby bez problemów mógł korzystać z poradnika,  

− 

cele  kształcenia,  wykaz  umiejętności,  jakie  uczeń  ukształtuje  podczas  pracy 
z poradnikiem, 

− 

przykładowe scenariusze zajęć, 

− 

ć

wiczenia, przykładowe ćwiczenia ze wskazówkami do realizacji, zalecanymi metodami 

nauczania-uczenia oraz środkami dydaktycznymi, 

− 

ewaluację osiągnięć ucznia, przykładowe narzędzia pomiaru dydaktycznego. 
Wskazane  jest,  aby  zajęcia  dydaktyczne  były  prowadzone  róŜnymi  metodami  ze 

szczególnym  uwzględnieniem  następujących  metod  nauczania,  np.  pokaz  z  objaśnieniem, 
pokaz z instruktaŜem, tekstu przewodniego, ćwiczeń praktycznych oraz metody projektów. 

Formy  organizacyjne  pracy  uczniów  mogą  być  zróŜnicowane,  począwszy  od 

samodzielnej pracy uczniów do pracy zespołowej. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

4

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Schemat układu jednostek modułowych 

321[04].O1 

Podstawy zawodu 

321[04].O1.01 

Przestrzeganie przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony 

przeciwpoŜarowej oraz ochrony środowiska 

321[04].O1.02 

Charakteryzowanie produkcji roślinnej i zwierzęcej 

321[04].O1.05 

Stosowanie przepisów ruchu 

drogowego 

321[04].O1.03 

Charakteryzowanie maszyn i urządzeń do produkcji  

roślinnej, zwierzęcej i pasiecznej 

321[04].O1.06 

Stosowanie technik kierowania 

ciągnikiem rolniczym i wykonywanie 

czynności kontrolno-obsługowych 

321[04].O1.04 

Posługiwanie się dokumentacją 

techniczną 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

5

2.  WYMAGANIA WSTĘPNE 

 

Przystępując do realizacji programu jednostki modułowej uczeń powinien umieć: 

− 

stosować jednostki układu SI, 

− 

przeliczać jednostki, 

− 

posługiwać się podstawowymi pojęciami z zakresu statyki, dynamiki i kinematyki, takimi 
jak: masa, siła, prędkość, energia, 

− 

korzystać z róŜnych źródeł informacji, 

− 

uŜytkować komputer, 

− 

współpracować w grupie. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

6

3.  CELE KSZTAŁCENIA

 

 

W wyniku realizacji programu jednostki modułowej uczeń powinien umieć: 

− 

rozróŜnić podstawowe części maszyn, 

− 

scharakteryzować układy mechaniczne maszyn, 

− 

określić sposoby zabezpieczania przed uszkodzeniem połączeń sprzętu rolniczego, 

− 

scharakteryzować osie, wały, łoŜyska, sprzęgła oraz przekładnie stosowane w maszynach 
i urządzeniach rolniczych, pasiecznych, 

− 

określić zasady obsługi pomp, spręŜarek i układów hydraulicznych, 

− 

scharakteryzować  instalację  wodociągową  i elektryczną  w budynkach  inwentarskich 
i pasiecznych oraz określić sposoby ich zabezpieczania, 

− 

scharakteryzować 

budowę, 

zasady 

działania, 

obsługi 

i konserwacji 

silników 

elektrycznych oraz spalinowych stosowanych w rolnictwie i pszczelarstwie, 

− 

scharakteryzować rodzaje, budowę i działanie siewników oraz sadzarek do ziemniaków, 

− 

scharakteryzować rodzaje maszyn stosowanych podczas zabiegów ochrony roślin, 

− 

scharakteryzować ogólną budowę i zasadę działania kombajnu zboŜowego, 

− 

określić sposoby pozyskiwania energii z niekonwencjonalnych źródeł, 

− 

określić ekonomiczne i społeczne przesłanki korzystania z zasobów alternatywnych, 

− 

pozyskać  informacje  na  temat-  sposobu  i warunków  zakupu  sprzętu  rolniczego 
i pasiecznego. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

7

4.  PRZYKŁADOWE SCENARIUSZE ZAJĘĆ 

 

S

cenariusz zajęć 1

 

 

Osoba prowadząca 

……………………………………………………….. 

Modułowy program nauczania: 

Technik pszczelarz 321[04] 

Moduł: 

Podstawy zawodu 321[04].O1 

Jednostka modułowa: 

Charakteryzowanie  maszyn  i urządzeń  do  produkcji 
roślinnej, zwierzęcej i pasiecznej 321[04].O1.03 

Temat:  Identyfikacja połączeń stosowanych w częściach maszyn. 

Cel ogólny:  Charakterystyka połączeń stosowanych w częściach maszyn. 

 

Po zakończeniu zajęć uczeń powinien umieć:  

− 

omówić najwaŜniejsze połączenia stosowane w maszynach, 

− 

dokonać rozróŜnienia poszczególnych połączeń, 

− 

dokonać oceny i sposobu ich wykonania. 

 

Metody nauczania–uczenia się: 

− 

wykład, 

− 

pogadanka, 

− 

pokaz z instruktaŜem,  

− 

pokaz z objaśnieniem, 

− 

ć

wiczenia praktyczne. 

 
Środki

 

dydaktyczne: 

− 

plansze i foliogramy przedstawiające rodzaje połączeń, 

− 

film dydaktyczny dotyczący współpracy połączeń w maszynach, 

− 

modele połączeń,  

− 

róŜne części maszyn i mechanizmów z wykorzystaniem połączeń,  

− 

magnetowid, DVD, komputer z projektorem multimedialnym, 

− 

tablica, kreda

przybory do rysowania.

  

 

Formy organizacyjne pracy uczniów: 

− 

uczniowie pracują w grupach 2

4-osobowych. 

 

Czas trwania zajęć: 2 godziny dydaktyczne. 
 
Przebieg zajęć: 

 

1.  Faza wstępna 

− 

czynności  organizacyjne:  sprawdzenie  listy  obecności,  sprawdzenie  gotowości  uczniów 
do zajęć, 

− 

podanie tematu zajęć, 

− 

podanie  do  zapisania  w zeszycie  przedmiotowym  rodzajów  połączeń  i ich  znaczenia 
w budowie maszyn, 

− 

podział grupy uczniów na zespoły 2–4-osobowe. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

8

2.  Faza właściwa 

− 

wykład  nauczyciela  z  elementami  pogadanki  na  temat  połączeń  stosowanych 
w maszynach, 

− 

wspólne omawianie w trakcje oglądania filmu, poszczególnych rodzajów połączeń, 

− 

szczegółowe  omówienie  wszystkich  rodzajów  połączeń  i narysowanie  ich  schematów 
w zeszytach przedmiotowych, 

− 

prezentacja plansz i foliogramów przedstawiających rodzaje połączeń. 

 

3.  Realizacja ćwiczenia – Temat: Dokonaj podziału i rozróŜnij połączenia zastosowane 

w budowie układu korbowo-tłokowego silnika spalinowego. 

Praca w grupach 2–4-osobowych: 

− 

nauczyciel wyjaśnia cele ćwiczenia, jego zakres i sposób wykonania, 

− 

uczniowie zapoznają się z treścią przydzielonego zadania,  

− 

przydzielenie poszczególnym grupom mechanizmów do oceny, 

− 

nauczyciel  wykonuje  pokaz  z  instruktaŜem  z  jednoczesnym  objaśnianiem  sposobu 
wykonywanego zadania, 

− 

uczniowie przystępują do wykonania zadania. 

 

Nauczyciel  obserwuje  pracę  uczniów  zwracając  uwagę  na  to  czy  uczniowie  prawidłowo 
wykonują ćwiczenia, rozróŜniają połączenia, zachowują zasady BHP. 
Udziela rad i wskazówek. 
 
Praca indywidualna uczniów: 

− 

obserwują połączenia, rozróŜniają je, robią notatki, wykonują schematy, 

− 

omawiają ćwiczenia, dzielą się uwagami i spostrzeŜeniami. 

 

4.  Podsumowanie zajęć 

− 

uczniowie przedstawiają swoje uwagi, 

− 

dyskutują na forum klasy o swoich obserwacjach, 

− 

nauczyciel ocenia pracę kaŜdej grupy. 

 

5.  Ewaluacja osiągnięć ucznia 

− 

nauczyciel ocenia metodą obserwacji indywidualnie kaŜdego ucznia, na bieŜąco podczas 
dyskusji  i podczas  wykonywania  ćwiczenia.  Ocenia  takŜe  aktywność  i zaangaŜowanie 
ucznia w wykonywane prace, jak równieŜ wykonane schematy i notatki. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

9

Scenariusz zajęć 2 

 

Osoba prowadząca 

……………………………………………………….. 

Modułowy program nauczania: 

Technik pszczelarz 321[04] 

Moduł: 

Podstawy zawodu 321[04].O1 

Jednostka modułowa: 

Charakteryzowanie  maszyn  i urządzeń  do  produkcji 
roślinnej, zwierzęcej i pasiecznej 321[04].O1.03 

Temat:  Rodzaje i elementy robocze siewników. 

Cel ogólny:  Obsługa i charakterystyka siewników. 

 

Po zakończeniu zajęć uczeń powinien umieć: 

− 

omówić siew poszczególnych grup roślin, 

− 

określić rozmieszczenie nasion na jednostce powierzchni, 

− 

zaplanować siew na określonym obszarze, 

− 

prawidłowo sporządzać ilość wysiewu materiału siewnego na hektar.  

 

W czasie zajęć będą kształtowane następujące umiejętności ponadzawodowe:  

− 

organizowanie i planowanie zajęć, 

− 

pracy w grupie. 

 

Metody nauczania–uczenia się: 

− 

wykład, 

− 

pogadanka, 

− 

pokaz z instruktaŜem,  

− 

pokaz z objaśnieniem, 

− 

ć

wiczenia praktyczne, 

− 

metoda projektu,

 

 
Środki dydaktyczne: 

− 

plansze i foliogramy przedstawiające róŜne siewniki, 

− 

dokumentacja obsługi siewników, 

− 

ś

rodki ochrony indywidualnej,  

− 

podstawowy sprzęt do siewu, 

− 

film szkoleniowy. 

 
Formy organizacyjne pracy uczniów:

 

− 

uczniowie podczas zajęć pracują w grupach 2

4-osobowych. 

 

Czas trwania zajęć: 2 godziny dydaktyczne. 

 

Przebieg zajęć: 

 

1.  Faza wstępna 

− 

czynności  organizacyjne:  sprawdzenie  listy  obecności,  sprawdzenie  gotowości  uczniów 
do zajęć, 

− 

podanie tematu zajęć. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

10

2.  Faza właściwa 

− 

wykład nauczyciela z elementami pogadanki na temat siewników, 

− 

szczegółowe omówienie poszczególnych rodzajów siewników, 

− 

prezentacja plansz, foliogramów przedstawiających poszczególne elementy siewnika,  

− 

omówienie sposobu przygotowania siewnika do pracy, 

− 

określenie ilości wysiewu, 

− 

przygotowanie siewnika do pracy. 

 

3.  Realizacja ćwiczenia – Temat: Rodzaje i elementy robocze siewników 
Praca w grupach 2–4-osobowych: 

− 

nauczyciel wyjaśnia cele ćwiczenia, jego zakres i sposób wykonania, 

− 

uczniowie zapoznają się z treścią przydzielonego zadania,  

− 

przydzielenie poszczególnym grupom zadania do wykonania, 

− 

nauczyciel  wykonuje  pokaz  z  instruktaŜem  z  jednoczesnym  objaśnianiem  wszystkich 
elementów wykonywanego zadania, 

− 

uczniowie przystępują do wykonania zadania, 

− 

uczniowie zapisują w zeszytach obserwacje i spostrzeŜenia. 

 

Nauczyciel  obserwuje  pracę  uczniów  zwracając  uwagę  na  to  czy  uczniowie  prawidłowo 
wykonują ćwiczenia, zachowują zasady BHP. 
Udziela rad i wskazówek. 
 
4.  Podsumowanie zajęć 

− 

uczniowie przedstawiają i omawiają wykonane ćwiczenia, 

− 

prezentują swoje wnioski, 

− 

dyskutują na forum grupy na temat swoich uwag i zgłoszonych wniosków, 

− 

nauczyciel ocenia pracę kaŜdej grupy oraz indywidualnie. 

 

5.  Ewaluacja osiągnięć ucznia 

− 

nauczyciel ocenia metodą obserwacji indywidualnie kaŜdego ucznia, na bieŜąco podczas 
dyskusji  i podczas  wykonywania  ćwiczenia.  Ocenia  takŜe  aktywność  i zaangaŜowanie 
ucznia w wykonywane prace. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

11

5.  ĆWICZENIA  

 

5.1. Podstawowe części maszyn stosowane w technice 

 
5.1.1. Ćwiczenia 
 

Ćwiczenie 1 

Dokonaj  podziału  i  rozróŜnij  połączenia  zastosowane  w  budowie  układu  korbowo-

tłokowego silnika spalinowego. 

 

Wskazówki do realizacji 

− 

przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres, 
sposób wykonania, 

− 

przed przystąpieniem do wykonania ćwiczenia uczniowie powinni przeczytać odpowiedni 
fragment z podręcznika celem zapoznania się z problemem,  

− 

ć

wiczenie powinno być wykonywane w grupach 2–4-osobowych. 

 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zaplanować tok pracy, 
2)  zgromadzić sprzęt i materiały potrzebne do wykonania ćwiczenia, 
3)  zorganizować stanowisko pracy zgodnie z wymogami bhp i ergonomii pracy, 
4)  przeprowadzić ćwiczenie poprzez rozpoznanie elementów, 
5)  wykonać szkic i schemat połączenia. 

 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

− 

pogadanka, 

− 

pokaz z objaśnieniem, 

− 

pokaz z instruktaŜem,  

− 

ć

wiczenie praktyczne. 

 

Ś

rodki dydaktyczne: 

− 

plansze, 

− 

zdjęcia, 

− 

model przedstawiający układu korbowo-tłokowy silnika spalinowego, 

− 

poradnik dla ucznia, 

− 

przybory do rysowania, 

 
Ćwiczenie 2 

Porównaj połączenia spawane i nitowane na przykładzie wybranej konstrukcji. 

 

Wskazówki do realizacji 

− 

przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres, 
sposób wykonania i warunki bezpieczeństwa pracy, 

− 

przed przystąpieniem do wykonania ćwiczenia uczniowie powinni przeczytać odpowiedni 
fragment materiału na zadany temat, 

− 

ć

wiczenie powinno być wykonywane w grupach 2–4-osobowych. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

12

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zaplanować tok pracy, 
2)  zgromadzić sprzęt i materiały potrzebne do wykonania ćwiczenia, 
3)  zorganizować stanowisko pracy zgodnie z wymogami bhp i ergonomii pracy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

− 

pogadanka, 

− 

pokaz z objaśnieniem, 

− 

pokaz z instruktaŜem, 

− 

ć

wiczenie praktyczne. 

 

Ś

rodki dydaktyczne: 

− 

plansze i zdjęcia,  

− 

poradnik dla ucznia, 

− 

ś

rodki ochrony.  

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

13

5.2. Maszyny stosowane w gospodarstwach rolnych

 

 

5.2.1. Ćwiczenia 

 

Ćwiczenie 1 

Na przykładzie modelu silnika spalinowego wykonaj i opisz jeden cykl roboczy. 

 

Wskazówki do realizacji 

− 

przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres, 
sposób wykonania, 

− 

przed przystąpieniem do wykonania ćwiczenia uczniowie powinni przeczytać odpowiedni 
fragment z podręcznika celem zapoznania się z problemem,  

− 

ć

wiczenie powinno być wykonywane w grupach 2–4-osobowych. 

 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zaplanować tok pracy, 
2)  zgromadzić sprzęt i materiały potrzebne do wykonania ćwiczenia, 
3)  zorganizować stanowisko pracy zgodnie z wymogami bhp i ergonomii pracy, 
4)  przeprowadzić ćwiczenie poprzez rozpoznanie elementów, 
5)  wykonać szkic i schemat połączenia. 

 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

− 

pogadanka, 

− 

pokaz z objaśnieniem, 

− 

pokaz z instruktaŜem, 

− 

ć

wiczenie praktyczne. 

 

Ś

rodki dydaktyczne: 

− 

plansze, 

− 

zdjęcia,  

− 

model przedstawiający silnik spalinowy, 

− 

poradnik dla ucznia, 

− 

przybory do rysowania i pisania. 

 
Ćwiczenie 2
 

Porównaj pracę pomp tłokowych i wirowych na wybranych przykładach 

 

Wskazówki do realizacji 

− 

przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres, 
sposób wykonania, 

− 

przed przystąpieniem do wykonania ćwiczenia uczniowie powinni przeczytać odpowiedni 
fragment z podręcznika celem zapoznania się z problemem,  

− 

ć

wiczenie powinno być wykonywane w grupach 2–4-osobowych. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

14

Sposób wykonania ćwiczenia 
 

Uczeń powinien: 

1)  zaplanować tok pracy, 
2)  zgromadzić sprzęt i materiały potrzebne do wykonania ćwiczenia, 
3)  zorganizować stanowisko pracy zgodnie z wymogami bhp i ergonomii pracy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

− 

pogadanka, 

− 

pokaz z objaśnieniem, 

− 

pokaz z instruktaŜem,  

− 

ć

wiczenie praktyczne. 

 

Ś

rodki dydaktyczne: 

− 

plansze i zdjęcia,  

− 

poradnik dla ucznia, 

− 

ś

rodki ochrony,  

− 

modele pomp.

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

15

5.3. Mechanizacja podstawowych upraw polowych

  

 

5.3.1. Ćwiczenia 

 

Ćwiczenie 1 

Dokonaj oceny stanu technicznego siewnika, oraz zaplanuj przygotowanie go do pracy. 

 

Wskazówki do realizacji 

− 

przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres, 
sposób wykonania, 

− 

przed przystąpieniem do wykonania ćwiczenia uczniowie powinni przeczytać odpowiedni 
fragment z podręcznika celem zapoznania się z problemem,  

− 

ć

wiczenie powinno być wykonywane w grupach 2–4-osobowych. 

 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zaplanować tok pracy, 
2)  zgromadzić sprzęt i materiały potrzebne do wykonania ćwiczenia, 
3)  zorganizować stanowisko pracy zgodnie z wymogami bhp i ergonomii pracy, 
4)  przeprowadzić ćwiczenie poprzez rozpoznanie elementów, 
5)  wykonać szkic i schemat połączenia. 

 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

− 

pogadanka, 

− 

pokaz z objaśnieniem, 

− 

pokaz z instruktaŜem,  

− 

ć

wiczenie praktyczne. 

 

Ś

rodki dydaktyczne: 

− 

plansze, 

− 

zdjęcia,  

− 

model przedstawiający siewnik, 

− 

poradnik dla ucznia, 

− 

przybory do rysowania. 

 
Ćwiczenie 2
 

Dokonaj  podziału  i określ  przeznaczenie  głównych  zespołów  roboczych  kombajnu 

zboŜowego. 
 

Wskazówki do realizacji 

− 

przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres, 
sposób wykonania, 

− 

przed przystąpieniem do wykonania ćwiczenia uczniowie powinni przeczytać odpowiedni 
fragment z podręcznika celem zapoznania się z problemem,  

− 

ć

wiczenie powinno być wykonywane w grupach 2–4-osobowych. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

16

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zaplanować tok pracy, 
2)  zgromadzić sprzęt i materiały potrzebne do wykonania ćwiczenia, 
3)  zorganizować stanowisko pracy zgodnie z wymogami bhp i ergonomii pracy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

− 

pogadanka, 

− 

pokaz z objaśnieniem, 

− 

pokaz z instruktaŜem, 

− 

ć

wiczenie praktyczne. 

 

Ś

rodki dydaktyczne: 

− 

plansze i zdjęcia,  

− 

poradnik dla ucznia, 

− 

ś

rodki ochrony.  

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

17

6.  EWALUACJA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA

 

 

Przykłady narzędzi pomiaru dydaktycznego  

 
TEST 1 
Test  dwustopniowy  do  jednostki  modułowej  „Charakteryzowanie  maszyn 
i urządzeń do produkcji roślinnej, zwierzęcej i pasiecznej” 

 

Test składa się z zadań jednokrotnego wyboru, z których: 

−−−−    

zadania 2, 3, 4, 5, 6, 7, 9, 11, 13, 15, 16, 17, 19, 20, 21, 22 są z poziomu podstawowego, 

−−−−    

zadania 1, 8, 10, 12, 14, 18 są z poziomu ponadpodstawowego. 

 

Punktacja zadań: 0 lub 1 punkt 

 

Za kaŜdą prawidłową odpowiedź uczeń otrzymuje 1 punkt. Za złą odpowiedź lub jej brak 

uczeń otrzymuje 0 punktów. 
 

Proponuje się następujące normy wymagań – uczeń otrzymuje następujące 
oceny szkolne: 

−−−−    

dopuszczający – za rozwiązanie co najmniej 10 zadań z poziomu podstawowego, 

−−−−    

dostateczny – za rozwiązanie co najmniej 12 zadań z poziomu podstawowego, 

−−−−    

dobry – za rozwiązanie 16 zadań, w tym co najmniej 3 z poziomu ponadpodstawowego, 

−−−−    

bardzo dobry – za rozwiązanie 20 zadań, w tym 5 z poziomu ponadpodstawowego. 

 

Klucz odpowiedzi:  1. c, 2. d, 3. c, 4. c, 5. b, 6. b, 7. c, 8. c, 9. b, 10. a, 11. b, 

12. b,  13.  a,  14.  a,  15.  d,  16.  c,  17.  a,  18.  b,  19.  d,  20.  b, 
21. c, 22. b. 

 

Plan testu 

 

Nr 

zad. 

Cel operacyjny 

(mierzone osiągnięcia ucznia) 

Kategoria 

celu 

Poziom 

wymagań 

Poprawna 

odpowiedź 

Dobrać i rozróŜnić odpowiednie sposoby 
napędzania zespołów roboczych maszyn 
rolniczych. 

PP 

Określić sposoby smarowania silników 
spalinowych. 

Określić i ustawiać normę wysiewu nasion na 
jednostkę powierzchni. 

Wymienić sposoby przekazywania napędu na 
zespoły w maszynach rolniczych. 

Określić pojemność poszczególnych elementów 
silnika spalinowego.  

b 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

18

Określić sposoby łączenia róŜnych elementów 
w maszynach. 

Ustalić sposoby połączeń w maszynach 
w zaleŜności od potrzeb. 

Określić rodzaje i wpływ tarcia na działanie 
maszyn oraz sposoby zapobiegania. 

PP 

Określić budowę i przeznaczenie 
poszczególnych elementów silnika spalinowego.  

10 

Określić sposób pracy i rodzaje zespołów 
tnących w maszynach rolniczych. 

PP 

11 

Określić przydatność róŜnych paliw do zasilania 
silników spalinowych. 

b 

12 

Ocenić przydatność poszczególnych rodzajów 
energii i ich wykorzystanie w technice. 

PP 

13 

Określić przydatność poszczególnych 
elementów opryskiwacza do pracy. 

14 

Wskazać, jakie są sposoby zapewnienia 
odpowiedniego stanu technicznego 
opryskiwacza. 

PP 

15 

Wskazać, jakie są sposoby przenoszenia nasion 
w róŜnych siewnikach. 

16 

Określić sposoby otrzymywania wysokiej 
temperatury do łączenia metali.  

17 

Określić urządzenia do transportu róŜnych 
rodzajów cieczy i ich przydatność.  

18 

Rozpoznać sposoby określania ilości nasion do 
wysiewu. 

PP 

19 

Określić elementy wykorzystywane do łączenia 
części maszyn. 

20 

Określić sposoby łączenia części za pomocą 
wysokiej temperatury. 

21 

Wskazać znaczenie napędów przy pomocy 
ciśnienia cieczy. 

22 

Stosować metody zwiększające trwałość 
elementów maszyn. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

19

Przebieg testowania 

 

Instrukcja dla nauczyciela 

1.  Ustal  z  uczniami  termin  przeprowadzenia  sprawdzianu  z  wyprzedzeniem  co  najmniej 

jednotygodniowym. 

2.  Omów z uczniami cel stosowania pomiaru dydaktycznego. 
3.  Zapoznaj uczniów z rodzajem zadań podanych w zestawie oraz z zasadami punktowania. 
4.  Przygotuj odpowiednią liczbę testów. 
5.  Zapewnij samodzielność podczas rozwiązywania zadań. 
6.  Przed rozpoczęciem testu przeczytaj uczniom instrukcję dla ucznia. 
7.  Zapytaj, czy uczniowie wszystko zrozumieli. Wszelkie wątpliwości wyjaśnij. 
8.  Nie przekraczaj czasu przeznaczonego na test. 
9.  Kilka  minut  przed  zakończeniem  testu  przypomnij  uczniom  o  zbliŜającym  się  czasie 

zakończenia udzielania odpowiedzi.  

 
Instrukcja dla ucznia
 

1.  Przeczytaj uwaŜnie instrukcję. 
2.  Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi. 
3.  Zapoznaj się z zestawem zadań testowych. 
4.  Test  zawiera  22  zadania.  Do  kaŜdego  zadania  dołączone  są  4  moŜliwości  odpowiedzi. 

Tylko jedna jest prawidłowa. 

5.  Udzielaj odpowiedzi na załączonej karcie odpowiedzi, stawiając w odpowiedniej rubryce 

znak X. W przypadku pomyłki naleŜy błędną odpowiedź zaznaczyć kółkiem, a następnie 
ponownie zakreślić odpowiedź prawidłową. 

6.  Zadania  wymagają  prostych  obliczeń,  które  powinieneś  wykonać  przed  wskazaniem 

poprawnego wyniku.  

7.  Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania. 
8.  Jeśli udzielenie odpowiedzi będzie Ci sprawiało trudność, wtedy odłóŜ jego rozwiązanie 

na później i wróć do niego, gdy zostanie Ci wolny czas. 

9.  Na rozwiązanie testu masz 40 min. 

 

Powodzenia! 

Materiały dla ucznia: 

− 

instrukcja, 

− 

zestaw zadań testowych, 

− 

karta odpowiedzi. 

 

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH 

 
1.  Siewnik zboŜowy napędzany jest od 

a)  koła jezdnego ciągnika. 
b)  hydraulicznie. 
c)  kół jezdnych siewnika. 
d)  od WOM. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

20

2.  Smarowanie silnika wysokopręŜnego odbywa się 

a)  samoczynnie. 
b)  nie ma smarowania. 
c)  mieszanka paliwową. 
d)  jest wymuszone. 

 

3.  Ilość wysiewu w siewniku zboŜowym reguluje się poprzez 

a)  zmianę koła. 
b)  wymianę elementów roboczych. 
c)  zmianą szczeliny wysiewającej. 
d)  przez zmianę prędkości pracy. 

 

4.  Regulacja kierunku jazdy w kombajnie Bizon odbywa się 

a)  elektronicznie. 
b)  pneumatycznie. 
c)  hydraulicznie. 
d)  mechanicznie. 

 
5.  Pojemność silnika spalinowego to 

a)  pojemność tłoka. 
b)  pojemność wszystkich cylindrów. 
c)  pojemność jednego cylindra. 
d)  pojemność komory spalania. 

 
6.  Połączenie gwintowe składa się z 

a)  śruby. 
b)  śruby i nakrętki. 
c)  nakrętki. 
d)  trzpienia. 

 

7.  Nitowanie naleŜy do połączeń 

a)  wciskanych. 
b)  nietrwałych. 
c)  nierozłącznych. 
d)  rozłącznych. 

 

8.  Korzystne oddziaływanie tarcia występuje w 

a)  maszynach. 
b)  kołach. 
c)  sprzęgłach. 
d)  łoŜyskach. 

 

9.  Wtryskiwacz jest elementem silnika 

a)  benzynowego. 
b)  wysokopręŜnego. 
c)  iskrowego. 
d)  gazowego. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

21

10.  Kombajn zboŜowy ma zespół tnący typu 

a)  tarczowego. 
b)  listwowego. 
c)  rotacyjny. 
d)  bijakowy. 

 

11.  Paliwem w silniku z zapłonem iskrowym jest 

a)  olej napędowy. 
b)  benzyna. 
c)  olej roślinny. 
d)  nafta. 

 

12.  Wirnik jest elementem silnika 

a)  spalinowego. 
b)  elektrycznego. 
c)  hydraulicznego. 
d)  olejowego. 

 
13.  Opryskiwacz polowy wyposaŜony jest w 

a)  pompę. 
b)  spręŜarkę. 
c)  wentylator. 
d)  dmuchawę. 

 
14.  Dla  zapewnienia  dobrego  stanu  technicznego  opryskiwacza  oraz  ochrony  środowiska 

niezbędne jest wykonanie 
a)  przeglądów okresowych całego opryskiwacza. 
b)  przeglądów tylko opryskiwaczy zawieszanych. 
c)  przeglądów tylko opryskiwaczy przyczepianych. 
d)  przeglądów tylko dysz opryskiwaczy. 

 

15.  W siewniku pneumatycznym wykorzystywane jest zjawisko 

a)  ciśnienia. 
b)  przepływu. 
c)  wydmuchu. 
d)  podciśnienia. 

 

16.  Do spawania gazowego uŜywa się mieszaniny 

a)  gazów szlachetnych. 
b)  CO

2

 i tlenu. 

c)  acetylenu i tlenu. 
d)  acetylenu i azotu. 

 

17.  Do pomp wyporowych nie naleŜy 

a)  pompa wirowa. 
b)  pompa zębata. 
c)  pompa tłokowa. 
d)  pompa przeponowa. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

22

18.  Próba kręcona siewnika ma na celu 

a)  określenie jakości wysiewu. 
b)  określenie ilości wysiewu. 
c)  określenie równomierności wysiewu. 
d)  szerokości wysiewu. 

 

19.  Do nita nie naleŜy 

a)  zakuwka. 
b)  łeb. 
c)  trzon. 
d)  nakrętka. 

 

20.  Zgrzewanie polega na 

a)  spawaniu. 
b)  nagrzaniu i dociśnięciu. 
c)  stopieniu. 
d)  klejeniu. 

 

21.  W napędzie hydraulicznym wykorzystywany jest 

a)  olej rzepakowy. 
b)  olej napędowy. 
c)  olej hydrauliczny. 
d)  woda. 

 

22.  Obsługa bieŜąca kombajnu zboŜowego powinna odbywać się 

a)  sezonowo. 
b)  codziennie. 
c)  raz w tygodniu. 
d)  moŜna jej nie wykonywać.  

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

23

KARTA ODPOWIEDZI 

 
 

Imię i nazwisko  ...........................................................................................................................  

 
Charakteryzowanie  maszyn  i urządzeń  do  produkcji  roślinnej,  zwierzęcej 
i pasiecznej 

 

Zakreśl poprawną odpowiedź. 

 

Nr zadania 

Odpowiedź 

Punkty 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

10 

 

11 

 

12 

 

13 

 

14 

 

15 

 

16 

 

17 

 

18 

 

19 

 

20 

 

21 

 

22 

 

Razem: 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

24

TEST 2 
Test  dwustopniowy  do  jednostki  modułowej  „Charakteryzowanie  maszyn 
i urządzeń do produkcji roślinnej, zwierzęcej i pasiecznej” 

 

Test składa się z zadań jednokrotnego wyboru, z których: 

−−−−    

zadania 2, 3, 4, 5, 6, 7, 9, 11, 13, 15, 16, 17, 19, 20 są z poziomu podstawowego, 

−−−−    

zadania 1, 8, 10, 12, 14, 18 są z poziomu ponadpodstawowego. 

 

Punktacja zadań: 0 lub 1 punkt 

 
Za kaŜdą prawidłową odpowiedź uczeń otrzymuje 1 punkt. Za złą odpowiedź lub jej brak 

uczeń otrzymuje 0 punktów. 
 

Proponuje się następujące normy wymagań – uczeń otrzymuje następujące 
oceny szkolne: 

−−−−    

dopuszczający – za rozwiązanie co najmniej 10 zadań z poziomu podstawowego, 

−−−−    

dostateczny – za rozwiązanie co najmniej 12 zadań z poziomu podstawowego, 

−−−−    

dobry – za rozwiązanie 16 zadań, w tym co najmniej 3 z poziomu ponadpodstawowego, 

−−−−    

bardzo dobry – za rozwiązanie 19 zadań, w tym 5 z poziomu ponadpodstawowego. 

 

Klucz odpowiedzi:  1. c, 2. d, 3. c, 4. c, 5. b, 6. b, 7. c, 8. c, 9. b, 10. a, 11. b, 

12.  b,  13.  a,  14.  a,  15.  d,  16.  c,  17.  a,  18.  b,  19.  d,  20.  b, 
21. c, 22. b. 

 
Plan testu 
 

Nr 

zad. 

Cel operacyjny  

(mierzone osiągnięcia ucznia) 

Kategoria 

celu 

Poziom 

wymagań 

Poprawna 

odpowiedź 

Dobierać i rozróŜniać odpowiednie sposoby 
napędzania zespołów roboczych maszyn 
rolniczych. 

PP 

Określać sposoby smarowania silników 
spalinowych. 

Określać i ustawiać normę wysiewu nasion na 
jednostkę powierzchni. 

Wymienić sposoby przekazywania napędu na 
zespoły w maszynach rolniczych. 

Określać pojemność poszczególnych elementów 
silnika spalinowego.  

b 

Określać sposoby łączenia róŜnych elementów 
w maszynach. 

Ustalić sposoby połączeń w maszynach 
w zaleŜności od potrzeb. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

25

Określać rodzaje i wpływ tarcia na działanie 
maszyn oraz sposoby zapobiegania. 

PP 

Określić budowę i przeznaczenie poszczególnych 
elementów silnika spalinowego.  

10  Określić sposób pracy i rodzaje zespołów tnących 

w maszynach rolniczych. 

PP 

11  Określić przydatność róŜnych paliw do zasilania 

silników spalinowych. 

b 

12  Ocenić przydatność poszczególnych rodzajów 

energii i ich wykorzystanie w technice. 

PP 

 

13  Określić przydatność poszczególnych elementów 

opryskiwacza do pracy. 

14  Wskazać, jakie są sposoby zapewnienia 

odpowiedniego stanu technicznego opryskiwacza. 

PP 

15  Wskazać, jakie są sposoby przenoszenia nasion 

w róŜnych siewnikach. 

16  Określić sposoby otrzymywania wysokiej 

temperatury do łączenia metali.  

17  Określić urządzenia do transportu róŜnych 

rodzajów cieczy i ich przydatność.  

18  Rozpoznać sposoby określania ilości nasion do 

wysiewu. 

PP 

19  Określić elementy wykorzystywane do łączenia 

części maszyn. 

20  Określić sposoby łączenia części za pomocą 

wysokiej temperatury. 

21  Wskazać znaczenie napędów przy pomocy 

ciśnienia cieczy. 

22  Stosować metody zwiększające trwałość 

elementów maszyn. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

26

Przebieg testowania 

 

Instrukcja dla nauczyciela 

1.  Ustal  z  uczniami  termin  przeprowadzenia  sprawdzianu  z  wyprzedzeniem  co  najmniej 

jednotygodniowym. 

2.  Omów z uczniami cel stosowania pomiaru dydaktycznego. 
3.  Zapoznaj uczniów z rodzajem zadań podanych w zestawie oraz z zasadami punktowania. 
4.  Przygotuj odpowiednią liczbę testów. 
5.  Zapewnij samodzielność podczas rozwiązywania zadań. 
6.  Przed rozpoczęciem testu przeczytaj uczniom instrukcję dla ucznia. 
7.  Zapytaj, czy uczniowie wszystko zrozumieli. Wszelkie wątpliwości wyjaśnij. 
8.  Nie przekraczaj czasu przeznaczonego na test. 
9.  Kilka  minut  przed  zakończeniem  testu  przypomnij  uczniom  o  zbliŜającym  się  czasie 

zakończenia udzielania odpowiedzi.  

 

Instrukcja dla ucznia 

1.  Przeczytaj uwaŜnie instrukcję. 
2.  Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi. 
3.  Zapoznaj się z zestawem zadań testowych. 
4.  Test  zawiera  22  zadania.  Do  kaŜdego  zadania  dołączone  są  4  moŜliwości  odpowiedzi. 

Tylko jedna jest prawidłowa. 

5.  Udzielaj odpowiedzi na załączonej karcie odpowiedzi, stawiając w odpowiedniej rubryce 

znak X. W przypadku pomyłki naleŜy błędną odpowiedź zaznaczyć kółkiem, a następnie 
ponownie zakreślić odpowiedź prawidłową. 

6.  Zadania  wymagają  prostych  obliczeń,  które  powinieneś  wykonać  przed  wskazaniem 

poprawnego wyniku.  

7.  Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania. 
8.  Jeśli udzielenie odpowiedzi będzie Ci sprawiało trudność, wtedy odłóŜ jego rozwiązanie 

na później i wróć do niego, gdy zostanie Ci wolny czas. 

9.  Na rozwiązanie testu masz 40 min. 

Powodzenia! 

 
Materiały dla ucznia: 

−−−−    

instrukcja, 

−−−−    

zestaw zadań testowych, 

−−−−    

karta odpowiedzi. 

 

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH 

 

1.  Siewnik zboŜowy starego typu napędzany jest od 

a)  koła jezdnego ciągnika. 
b)  hydraulicznie. 
c)  kół jezdnych siewnika. 
d)  od WOM. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

27

2.  Smarowanie silnika dwusuwowego odbywa się 

a)  samoczynnie. 
b)  nie ma smarowania. 
c)  jest wymuszone. 
d)  mieszanka paliwową. 
 

3.  Ilość wysiewu w siewniku zboŜowym zaleŜy od 

a)  wielkości koła. 
b)  elementów roboczych. 
c)  szczeliny wysiewającej. 
d)  prędkości jazdy. 

 
4.  Regulacja kierunku jazdy w kombajnie Bizon odbywa się 

a)  elektronicznie. 
b)  pneumatycznie. 
c)  za pomocą tylnych kół. 
d)  mechanicznie. 

 
5.  Pojemność silnika spalinowego zaleŜy od 

a)  wielkości tłoka. 
b)  pojemności wszystkich cylindrów. 
c)  pojemności jednego cylindra. 
d)  pojemności komory spalania. 

 
6.  Połączenie gwintowe naleŜy do 

a)  stałych. 
b)  rozłącznych. 
c)  trwałych. 
d)  nierozłącznych. 

 
7.  Nitowanie to połączenie uzyskiwane za pomocą 

a)  wcisku. 
b)  śruby. 
c)  nita. 
d)  trzpienia. 
 

8.  Zmianę współczynnika tarcia uzyskuje się poprzez uŜycie 

a)  wody. 
b)  zmianę obciąŜenia. 
c)  smaru. 
d)  zmianę prędkości. 

 
9.  Wtryskiwacz jest elementem silnika 

a)  benzynowego. 
b)  z zapłonem samoczynnym. 
c)  iskrowego. 
d)  gazowego. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

28

10.  Głównym zespołem roboczym kombajnu jest zespół 

a)  mechaniczny. 
b)  Ŝniwny. 
c)  rotacyjny. 
d)  bijakowy. 

 
11.  Paliwem w silniku z zapłonem samoczynnym jest 

a)  olej roślinny. 
b)  olej napędowy. 
c)  benzyna. 
d)  nafta. 

 
12.  Silnik spalinowy zamienia energię 

a)  elektryczną. 
b)  paliw. 
c)  mechaniczną. 
d)  cieplną. 

 
13.  Głównym elementem opryskiwacza jest 

a)  pompa. 
b)  spręŜarka. 
c)  wentylator. 
d)  dmuchawa. 

 
14.  Końcówki rozpylające posiadają opryskiwacze 

a)  wszystkie. 
b)  tylko niektóre. 
c)  tylko zawieszane. 
d)  tylko przyczepiane. 

 
15.  W siewniku pneumatycznym nośnikiem nasion jest 

a)  olej. 
b)  gaz szlachetny. 
c)  ciecz. 
d)  powietrze. 

 
16.  Do spawania elektrycznego potrzebny jest 

a)  gaz szlachetny. 
b)  CO

2.

 

c)  spawarka. 
d)  acetylene. 

 
17.  Wydajność pompy wirowej zaleŜy od 

a)  prędkości obrotowej. 
b)  rodzaju cieczy. 
c)  temperatury. 
d)  ciśnienia. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

29

18.  Próba kręcona siewnika wykonywana jest w celu określenia 

a)  jakości wysiewu. 
b)  ilości wysiewu. 
c)  równomierności wysiewu. 
d)  szerokości wysiewu. 

 
19.  Elementem nitu jest 

a)  zakówka,  łeb, trzon. 
b)  nakrętka. 
c)  śruba. 
d)  trzpień. 

 
20.  Lutowanie polega na 

a)  spawaniu. 
b)  łączeniu za pomocą spoiwa. 
c)  stopieniu. 
d)  klejeniu. 

 
21.  Jako paliwo odtwarzalne będzie stosowany 

a)  olej hydrauliczny. 
b)  olej napędowy. 
c)  olej rzepakowy. 
d)  woda. 

 
22.  Obsługa techniczna kombajnu zboŜowego powinna odbywać się 

a)  co 50 godzin pracy. 
b)  według instrukcji. 
c)  raz w tygodniu. 
d)  moŜna jej nie wykonywać. 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

30

KARTA  ODPOWIEDZI 

 

Imię i nazwisko

 ............................................................................... 

 

Charakteryzowanie  maszyn  i urządzeń  do  produkcji  roślinnej,  zwierzęcej 
i pasiecznej 
 

Zakreśl poprawną odpowiedź. 

 

Nr zadania 

Odpowiedź 

Punkty 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

10 

 

11 

 

12 

 

13 

 

14 

 

15 

 

16 

 

17 

 

18 

 

19 

 

20 

 

21 

 

22 

 

Razem: 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

31

7.  LITERATURA

 

 

1.  Buliński J., Miszczak M.: Podstawy mechanizacji rolnictwa. WSiP, Warszawa 1996 
2.  Dąbrowski A.: Podstawy techniki w przemyśle spoŜywczym. WSiP, Warszawa 1999 
3.  Kozłowska D.: Podstawy mechanizacji. Warszawa 1998 
4.  Kozłowska D.: Mechanizacja rolnictwa cz. 1, cz. 2. Warszawa 1998 
5.  Majewski Z., Kuczewski J.: Podstawy eksploatacji maszyn rolniczych. WSiP, Warszawa 

1995 

6.  Skrobacki A.: Pojazdy rolnicze. Warszawa 1996 
7.  Waszkiewicz  Cz.,  Kuczewski  J.:  Maszyny  rolnicze.  Cz.  1.  Maszyny  i  urządzenia  do 

produkcji roślinnej. WSiP, Warszawa 1998 

 
Czasopisma: 

− 

Agrotechnika, 

− 

Farmer, 

− 

Pasieka, 

− 

Plon, 

− 

Pszczelarstwo, 

− 

Pszczelarz Polski, 

− 

Top Agrar Polska.