Elizabeth Hawksley

BRZYDULA

1

1

Wszystko zaczęło się w grudniu 1813 roku. Tego dnia uświadomiłam 

sobie, że Balquidder pragnie mojej śmierci. 

To brzmi jak początek jednej z moich „powieści gotyckich”, czyli 

romansów grozy (trzytomowe wydanie, Robinson 8 Robinson, Paternoster 

Row, cena trzy gwinee), niemniej jest prawdą. 

Faktycznie, we Władczyni Sokolego Gniazda, powieści, którą wtedy pisałam, 

podstępne knowania podłego mnicha, Era Bartolomea, zmuszają moją 

bohaterkę, Angelinę, do ucieczki z domu. Zgodnie z konwencją tego typu 

romansów, znajduje ona schronienie w zrujnowanym zamku, stojącym na 

szczycie pokrytych śniegiem Alp. 

Nigdy nie byłam w Szwajcarii, nie wiem, czy zamki są tam budowane nad 

przepaściami, ale jest to powieść gotycka i moi czytelnicy tego właśnie 

oczekują. 

Odbiegłam od tematu. Może niezbyt daleko, ponieważ również i ja, tak 

jak Angelina, musiałam ratować się ucieczką. Nie lubię też wzmianek o 

Balquidderze. Nawet teraz trudno jest mi o nim pisać. Nie udało mu się 

mnie zniszczyć, ale za to doprowadził do zguby innych osób.

A oto historia mojego młodocianego szaleństwa — a raczej głupoty — 

która zaczęła się, kiedy miałam szesnaście lat, a zakończyła tej przerażającej 

2

nocy, na zamarzniętej Tamizie podczas zimowego festynu. Był luty, rok 

1814, a ja miałam już dwadzieścia pięć lat. 

Zacznę jednak od początku. Ja, Emilia Daniels, urodziłam się 15 stycznia 

1789 roku. Moja matka była o wiele młodsza od ojca, a ja byłam ich 

jedynym dzieckiem. Matka była idealną przedstawicielką swojej epoki — 

miała romantyczną naturę. Zalewała się łzami, czytając Cierpienia młodego 

Wertera, i odznaczała się skłonnością do marzeń. Biedna mama. Bardzo mi 

jej brakuje. Pisałam dla niej krótkie opowiadania, a ona obsypywała mnie 

pocałunkami, chwaląc moje zdolności. Żadna z nas nie zaznała nadmiaru 

uczucia ze strony ojca. 

Tolley, pokojówka matki, nie lubiła ojca. Czułam to, chociaż nigdy nie 

wyrażała swojej niechęci wprost. „Matka panienki mogła wyjść za mąż za 

markiza”, lubiła powtarzać. „Trzykrotnie ją o to błagał, na kolanach”. To 

wprawiało mnie zawsze w zdumienie. Czy w taki sposób powinni 

oświadczać się mężczyźni? Nie mogłam sobie wyobrazić ojca w takiej 

sytuacji. Wydawało mi się, że nie mógłby zgiąć kolan, bo bardzo by przy 

tym trzeszczały. Było oczywiste, że w oczach Tolley zwykły pan Daniels, 

chociaż posiadał odpowiedni majątek, stał nieporównanie niżej od 

anonimowego markiza. 

Mama była wyznawczynią idei Jeana Jacques”a Rousseau, więc 

wzrastałam zgodnie z własną naturą. Moje fantazjowanie znajdowało 

poklask, a moje uczucia były niezgruntowane. Teraz dopiero widzę, jakie to 

było nierozsądne. Bóg jeden wie, ile przez to wycierpiałam. Były okresy, 

3

kiedy potępiałam matkę za sposób, w jaki mnie wychowywała, a 

jednocześnie starałam się znaleźć argumenty na jej obronę. Nigdy nie 

potrafiłam rozstrzygnąć tej kwestii, a moja miłość do niej zawsze jest 

stłumiona pytaniem „dlaczego mi pozwoliłaś” lub też „ale to ty powinnaś 

była wiedzieć”. Lecz wracajmy do mojej historii. 

Mój ojciec należał jeszcze do epoki Oświecenia, był opanowany, rozsądny 

i, według mnie, okropnie staroświecki. Rzadko go widywałam. Kiedy się 

spotykaliśmy, głaskał mnie po głowie beznamiętnym gestem, pytał: „No i 

jak, Emilio, czy jesteś grzeczną dziewczynką?” i odsyłał do dziecinnego 

pokoju, zanim zdążyłam wyjąkać odpowiedź. Rozpaczliwie pragnęłam 

miłości, chciałam go kochać, ale kiedy jeden jedyny raz zarzuciłam mu ręce 

na szyję i pocałowałam, skrzywił się z niesmakiem. „Trochę umiaru, 

Emilio”, powiedział. To było jedno z największych upokorzeń, jakich 

doznałam w życiu, i już na zawsze zrezygnowałam z podobnych prób. 

Teraz rozumiem, że był on samotnym człowiekiem, który zachowywał się 

z chłodną rezerwą, aby nie okazywać swoich prawdziwych uczuć. Kiedy 

uważał, że ma rację, potrafił być nieugięty Był jednocześnie sprawiedliwy i 

otoczony ogólnym szacunkiem. Nie potrafił jednak przejawiać 

serdeczności, przynajmniej w stosunku do żony i córki, chociaż 

widywałam, jak żartował z pracownikami w majątku. To sprawiało mi ból. 

Małe dziewczynki potrzebują miłości ojców, a ja zawsze czułam się 

niezręcznie w towarzystwie swojego. Nigdy nie odniosłam wrażenia, aby 

fakt mojego istnienia sprawiał mu jakiekolwiek zadowolenie. 

4

Musiał zdawać sobie sprawę, że wychowywanie mnie na dziecko natury 

nie było zbyt dobrym przygotowaniem do życia, ponieważ postanowił; że 

sam wybierze mi guwernantkę. Zapewne myślał, że surowość panny Chase 

będzie stanowić przeciwwagę płochości matki. Ja, oczywiście, 

nienawidziłam panny Chase i unikałam jej, jak mogłam, a mama udzielała 

mi swojego wsparcia. 

— Emilio, kochanie — mówiła — chyba nie chcesz siedzieć przy lekcjach w 

tak piękny dzień. Pojedźmy na spacer. 

Ze śmiechem biegłam do swojej guwernantki. 

— Panno Chase, boli mnie głowa. Mama zabiera mnie na świeże powietrze. 

Panna Chase nie miała w takim wypadku nic do powiedzenia. Kiedy 

powóz ruszał, pokazywałam język w nadziei, że guwernantka stoi w oknie 

szkolnego pokoju. 

Czy wyrosłabym z tego w swoim czasie? Pewnie tak. Ale kiedy miałam 

dziewięć lat, moja mama rozchorowała się, jak zwykle w zimie, a lekarze 

robili co mogli, puszczając jej krew i stosując przeróżne mikstury. 

Cóż mogę powiedzieć? Dzieciom nie udziela się informacji. Wiedziałam, że 

coś przede mną ukrywają. Zaczęłam mieć koszmarne sny, a panna Chase 

karciła mnie, że w nocy budzę ją głośnymi krzykami. Nie miałam nikogo, 

komu mogłabym się zwierzyć ze swoich obaw. Zakradałam się pod drzwi 

pokoju matki — nie wolno mi było wchodzić do środka — i siadywałam 

tam, tak blisko, jak tylko było to możliwe. Dowiedziałam się wtedy, że czas 

5

może się zatrzymać i stać się niemożliwą do zniesienia teraźniejszością, z 

którą musi się żyć, dzień po dniu. 

Którejś nocy wślizgnęłam się do pokoju. Tolley spała na krześle. Mama 

jęczała i rzucała się na łóżku. 

— Mamo? 

Jej twarz była pokryta kroplami potu. Nie pachniała już tak, jak moja 

mama. Przeraziłam się nagle. 

— Mamo! zawołałam z płaczem. 

Co się z nią stało? Dlaczego mnie nie poznaje? 

— Panno Emilio — usłyszałam głos zbudzonej nagle Tolley — nie powinna 

panienka tu przychodzić. 

Pokojówka wstała z krzesła, aby przetrzeć twarz mamy chusteczką o 

lawendowym zapachu i dać jej wody. Potem Tolley obróciła się do mnie, 

twarz miała bardzo smutną. 

— Chodź, dziecko, pocałuj mamę. No, dobrze. Teraz już wracaj do łóżka. 

Niechętnie ucałowałam wilgotny, lepki policzek mamy. 

— Ona wyzdrowieje, prawda? — pytałam błagalnie, ale Tolley nie 

odpowiadała. 

Już nigdy więcej nie zobaczyłam matki. Umarła wczesnym rankiem. 

Rok później mój ojciec ponownie się ożenił. 

Znienawidziłam macochę od pierwszego wejrzenia, pewnie było to 

nieuniknione. Była energiczną praktyczną kobietą która nie bawiła się w 

żadne bzdury, a ja widziałam w niej osobę, która przywłaszczyła sobie 

6

prawa mojej matki. 

— Panie Daniels — słyszałam, jak mówiła do mojego ojca. — Emilię trzeba 

wziąć w karby, bo inaczej nic dobrego z niej nie wyrośnie. Nie potrafi 

zrobić prostego ściegu, cały czas siedzi z nosem w książce i zachowuje się 

okropnie. 

— Rób to, co uważasz za słuszne, moja droga — odpowiedział jej ojciec. — 

Ona nie jest ładnym dzieckiem, jest zbyt chuda i ma za duży nos, ale 

otrzyma majątek swojej matki, a ja chciałbym, żeby dobrze wyszła za mąż. 

Moja pierwsza żona — dodał po chwili — miała bardzo dziwne poglądy na 

wychowywanie dziewcząt. 

— Godzina szycia dziennie. Będę również kontrolować jej lektury — 

zdecydowała macocha. 

Idąc za pierwszym impulsem, wpadłam do pokoju. 

— Nie!— krzyczałam, bijąc macochę pięściami. — Nienawidzę cię... 

nienawidzę. 

Nie mogłam powiedzieć nic więcej, ponieważ wybuchnęłam rozpaczliwym 

płaczem. 

Ojciec szybko otarł mi łzy 

— Już dosyć, Emilio. Takie zachowanie nie przystoi dziewczynce. Przeproś 

swoją mamę i idź do dziecinnego pokoju. 

— Ona nie jest moją mamą! — krzyknęłam. 

Nigdy nie nazwałabym mamą tej osoby o nalanej twarzy. Wyrwałam się 

ojcu i wybiegłam z pokoju. Nawet teraz to wspomnienie sprawia mi 

7

przykrość, ale nie z powodu mojego zachowania. Zdałam sobie wtedy 

sprawę, że ojciec nie żywił żadnych cieplejszych uczuć do matki, że widział 

jedynie jej lekkomyślność. Jej żywe, wesołe usposobienie nie było cechą, 

której mogłoby mu brakować. Ja strasznie tęskniłam za mamą a nikt, 

łącznie z moim ojcem, nie wydawał się przygnębiony jej utratą. Nikt 

również nie rozumiał mojej rozpaczy. 

Przez długie miesiące płacz utulał mnie do snu. Po raz pierwszy w życiu 

czułam się osamotniona. Nie miałam nikogo, z kim mogłabym 

porozmawiać. Tolley odeszła, chociaż pisała do mnie kilka razy w roku, 

niech Bóg jej to wynagrodzi. Do dziś utrzymujemy ze sobą kontakt. Nowa 

pani Daniels była intruzem. Postanowiłam walczyć z nią wszelkimi 

możliwymi środkami, ale niewiele mogłam zrobić. Po dwóch latach miałam 

już dwóch przyrodnich braci i przestałam być ośrodkiem zainteresowania. 

Śmierć matki spowodowała, że trudno było mi znosić rzeczywistość. Nadal 

niezbyt dobrze sobie z tym radzę. Zawsze mi się wydawało, że jeśli zanadto 

wychylę głowę, znajdzie się ktoś, kto mi ją odstrzeli. Nie stałam się więc 

łatwą do prowadzenia, posłuszną dziewczynką jaką miała nadzieję 

zobaczyć we mnie macocha. Wycofałam się do świata swoich marzeń. 

Często się zastanawiałam, czy fantazjowanie nie jest ucieczką wielu 

samotnych dzieci. Jeśli o mnie chodzi, świat wyobraźni pełen rycerzy, 

dziewic, czarodziejów i złych wiedźm pozwalał mi zapomnieć o mojej 

niedoli. 

Żal mi teraz tej małej Emilii, która miała serce tak otwarte na uczucie 

8

miłości. Trochę zrozumienia ze strony ojca lub macochy pozwoliłoby mi 

pogodzić się z żałobą i żyć w realnym świecie, zamiast w kraju fantazji. Oni 

jednak uważali za swój obowiązek tłumienie wszelkich objawów 

„niestosownych” uczuć. 

Nauczyłam się nienawidzić ojca i macochę. Ta nienawiść mnie zżerała. 

Czułam, jak spopiela mi serce. Gdybym wtedy mogła wyrazić swoje 

uczucia, gdyby ktoś mnie chciał zrozumieć... ale nie mogłam na to liczyć. 

Odgrywałam się więc na moich przyrodnich braciach, szczypiąc ich mocno, 

kiedy nikt nie widział. Ich okrzyki bólu były balsamem dla mojego 

zbolałego serca Potem czułam się winna i nienawidziłam ich za to, że 

wywołują we mnie takie uczucie. I tak to się działo. 

Wydaje mi się czasem, kiedy budzę się w środku nocy, że to właśnie ta 

nienawiść ściągnęła na mnie pomstę w postaci Balquiddera. 

Kiedy byłam nasto1atk zaczytywałam się powieściami pani Radcliffe, 

Mnichem pana Lewisa, Zamkiem Otranto pana Walpole’a i wieloma innymi. 

Tam znajdowałam to wszystko, za czym tęskniłam. 

W wieku czternastu lat sama zaczęłam pisać powieści gotyckie. Mogłam 

wreszcie organizować świat wedle własnych życzeń. Moje bohaterki 

zwykle miały niebieskie oczy; moje własne oczy były szare z żółtymi 

plamkami — jeden z moich przyrodnich braci powiedział, że są koloru 

mgły. Miałam długie, proste, jasnokasztanowate włosy, które musiałam 

zaplatać na noc, aby następnego dnia układały się w fale. Byłam nieduża, 

do szesnastu lat płaska jak deska, a nawet później nie byłam zbyt dobrze 

9

pod tym względem wyposażona przez naturę. Miałam zbyt szerokie usta i 

za duży nos. Jest więc rzeczą oczywistą, że moje bohaterki miały usteczka 

jak pączek róży, klasyczne nosy i figury, których nie powstydziłaby się 

sama Wenus. 

Dlaczego tak dużo o tym piszę? Chcę dać wam jakieś wyobrażenie swojej 

osoby w tamtych czasach, a jednocześnie zwlekam z rozpoczęciem 

właściwej opowieści. Ponieważ prawda jest taka, że boję się powracać 

myślą do pana Balquiddera. Nawet teraz, kiedy go sobie przypomnę, 

dłonie mam spocone ze strachu. Był potężnym mężczyzną. Był naprawdę 

ogromny i groźny. 

Właśnie dzięki niemu nauczyłam się tak dobrze odmalowywać 

złoczyńców. Jestem w tym prawdziwą mistrzynią. Złowieszczy Era 

Bartolomeo ściga moją bohaterkę, Angelinę Mountfalcon, na przestrzeni 

dwóch i pół tomu. Ma żółtą cerę, czarne oczy i długie, szponiaste palce. Pan 

Balquidder był bardzo gruby i miał jasnoniebieskie oczy. Mój wydawca 

uważa, że postać Era Bartolomea robi wielkie wrażenie na czytelnikach, 

otrzymywał w tej sprawie listy od wielu utytułowanych dam. Wracajmy 

jednak do mojej opowieści. 

Uwieńczeniem szaleństw mojej młodości była ucieczka ze Stephenem 

Kirkwallem. Miałam wtedy szesnaście lat, a on był młodym adwokatem z 

Edynburga, a przynajmniej tak o sobie mówił na pieszej wędrówce 

wakacyjnej. Poznałam go w Ainderby Hall, u swojego ojca chrzestnego, 

pana Beresforda, którego posiadłość oddalona była tylko o dziesięć mil od 

10

naszej siedziby, Tranters Court. Mój ojciec chrzestny zachęcił pana 

Kirkwalla do łowienia ryb w rzece, która przepływała przez jego majątek. 

Gościłam wtedy u Beresfordów. Pani Beresford wiedziała, jak drażni mnie 

obecność macochy i chociaż nigdy jej głośno nie krytykowała, zapraszała 

mnie często na kilkutygodniowy pobyt. Myślę, że sama pragnęła mieć 

córkę. Potrafiła umiejętnie poskramiać moje szaleństwa, a robiła to tak 

delikatnie, że czułam się u nich zupełnie swobodnie. W Ainderby Hall 

spędziłam najszczęśliwsze dni mojego dzieciństwa. 

Przez górną część parku przepływała malownicza rzeka. Można było na nią 

patrzeć ze sztucznie utworzonego pagórka, na którym odtworzono ruiny 

małej budowli z wieżyczkami. Lubiłam tam siedzieć i oddawać się 

marzeniom. Słyszałam, że jakiś młody człowiek uzyskał pozwolenie na 

łowienie ryb w tym odcinku rzeki, i opanowała mnie ciekawość. I tak się 

wszystko zaczęło. 

Kiedy go zobaczyłam, uderzył mnie przede wszystkim jego niedbały strój. 

Miał długie włosy, spadające swobodnie na zawiązaną na szyi chustkę, 

którą nosił zamiast krawata. Wydał mi się bardzo przystojny. Zostawił 

wędkę w wodzie, obłożoną kamieniami, żeby się nie przewróciła, a sam 

leżał na plecach z zamkniętymi oczami. Dla żartu rzuciłam do wody mały 

kamyk, który wpadł obok spławika. Stephen poderwał się i zaczął wyciągać 

wędkę. Zachichotałam. 

Obrócił się szybko, rzucił wędkę i podszedł do mnie. 

— To ty, mały łobuziaku. 

11

— Leniuchu — powiedziałam. — Nie wierzę, że naprawdę masz zamiar 

łowić ryby. 

Stephen roześmiał się. Mierzył mnie uważnym wzrokiem, a ja czułam, że 

się rumienię. Miałam szesnaście lat, niecałe metr sześćdziesiąt wzrostu i na 

tyle już się zaokrągliłam, że można mnie było nazwać szczupłą, a nie 

chudą. 

— Jesteś sama? — spytał, szukając wzrokiem guwernantki. 

— Mieszkam w Ainderby Hall. Pan Beresford jest moim ojcem chrzestnym. 

Stephen usiadł obok mnie, oparłszy łokcie na kolanach. 

— Kirkwall — powiedział. — A ty jesteś... 

Nie wydawał się zakłopotany naszym niekonwencjonalnym spotkaniem, a 

ja, oczywiście, gardziłam wszelkimi konwenansami. Dlaczego nie 

mielibyśmy odezwać się do siebie, zanim nas sobie przedstawiono? 

Niecierpliwiły mnie takie staroświeckie formalności. Sama potrafiłam się 

zaprezentować. 

— Panna Daniels. 

Spędziliśmy wspólnie cały ranek, a kiedy się rozstawaliśmy, dał mi do 

zrozumienia, że następnego dnia przyszedłby również łowić ryby, gdybym 

ja też tu była. W jego oczach wyczytałam „przyjdź, proszę” oraz że miły jest 

mu mój widok. Od śmierci mamy był pierwszą osobą która traktowała 

mnie jak kogoś ważnego. 

Nie wątpiłam w jego podziw ani szczerość. Nie mówiłam nikomu o 

naszych spotkaniach. Wkrótce się zakochałam. Dokładnie pamiętam tę 

12

chwilę. Siedzieliśmy na trawie. Stephen plótł wianek ze stokrotek, a ja 

rzucałam kamyki do wody. Rozmawialiśmy o jakichś głupstwach. Czułam 

się szczęśliwa, tego ranka świat miał szczególny urok. Obrócił się i włożył 

mi wianek na głowę. Nasze oczy się spotkały. Cały wszechświat zamarł. 

Zalała mnie fala gorąca, zabrakło mi tchu. Stephen uśmiechał się łagodnie. 

Odwróciłam głowę i nadal wrzucałam kamyki do rzeki. Nie do końca 

wiedziałam, co się wydarzyło, ale byłam pewna, że wszystko uległo 

zmianie. 

Spotykaliśmy się nadal, kiedy wróciłam do domu, do Tranters Court. Pan 

Beresford, nie podejrzewając zdrady, polecił Stephena mojemu ojcu, który z 

kolei zaprosił go do łowienia ryb w naszej posiadłości. Tutaj Stephen 

przestał nawet udawać, że łowi. Spacerowaliśmy, nad rzek pod osłoną 

drzew, i rozmawialiśmy, trzymając się za ręce. Zwierzyłam mu się ze 

wszystkich swoich trosk. 

— Nie będziesz przynajmniej musiała borykać się z brakiem pieniędzy — 

powiedział Stephen. 

Wiedziałam już, że z trudem zdobywa pieniądze, aby móc rozwinąć 

skrzydła w wybranym przez siebie zawodzie. Z niekłamaną pasją roztaczał 

przede mną projekty czynienia ludziom dobra. 

— Dostanę po matce osiem tysięcy funtów — powiedziałam — ale 

wolałabym być biedna. 

Kiedy Stephen po raz pierwszy mnie pocałował, myślałam, że umrę z 

zachwytu. Do dziś pamiętam ten rozkoszny dreszcz. 

13

A kiedy spytał: „Czy poślubisz mnie, Emmy?”, nie zastanawiałam się ani 

chwili. 

— Tak! Tak! — zawołałam, zarzucając mu ręce na szyję. 

— Taka jesteś kochana! Ale, jak wiesz, nie jesteś pełnoletnia. Będziemy 

musieli uciec. Czy wystarczająco mnie kochasz, aby się na to zdecydować?” 

— Jak możesz o to pytać? 

Nie przyszło mi nawet do głowy, że mężczyzna, który miał jakiekolwiek 

poczucie honoru, powinien był najpierw zwrócić się o pozwolenie do 

mojego ojca. Ja nie cierpiałam zwracać się z czymkolwiek do ojca, 

wydawało mi się więc naturalne, że mój przyszły mąż też wolałby tego 

uniknąć. A zresztą, po co nam było pozwolenie? Stephen mnie kochał. 

Wkrótce odniesie sukces w swoim zawodzie. Będę panią samej siebie, będę 

żyła z ukochanym mężczyzną i ucieknę od domowej tyranii. Jak bohaterki 

moich opowiadań. 

Zapomniałam jednak o jednej rzeczy. W prawdziwej powieści gotyckiej 

bohater musi udowodnić swoją wartość na przestrzeni trzech tomów — nie 

bałamuci niedoświadczonej dziewczyny w przeciągu miesiąca. Niestety, 

rozsądek nie miał z tym nic wspólnego. Rozkoszowałam się tą sytuacją. 

Bałam się, że Stephen może opuścić mnie pod koniec wakacji i zostawić ze 

złamanym sercem. Muszę przyznać, że to wszystko miało dla mnie pewien 

urok. 

Nie chcę być niesprawiedliwa. Myślę, że Stephen szczerze mnie polubił. 

14

Miał swoje słabości, ale nie był złym człowiekiem. Problem polegał na tym, 

że nie potrafił rozdzielić dwóch rzeczy: luźnej obietnicy pracy, otrzymanej 

od przypadkowo napotkanego człowieka, od oszałamiającego sukcesu, w 

jaki potrafiła to przekształcić jego wyobraźnia. On sam tak silnie w to 

wierzył, że mógł każdego przekonać. Dopiero po wielu latach nauczyłam 

się odsiewać te czarowne urojenia od faktów, na których się opierały. 

Dowodem mojej ogromnej niechęci do macochy może być fakt, że moją 

pierwszą myślą, kiedy Stephen zaproponował ucieczkę, było: „To będzie 

dla niej nauczka”. Stephen wiedział, że otrzymam majątek matki, osiem 

tysięcy funtów. Był zrozpaczony z powodu swojej obecnej sytuacji 

finansowej i obiecał, że zwróci mi pieniądze, kiedy jego sytuacja ulegnie 

poprawie. Żadne z nas nie wątpiło, że nastąpi to szybko. 

Wyruszyliśmy do Edynburga wynajętym jednokonnym powozikiem, 

kiedy cała rodzina była w kościele. Przygotowania do ucieczki były szalenie 

ekscytujące. Chciałam być sam na sam ze Stephenem, cieszyłam się, że będę 

mogła doświadczyć intymnych przeżyć, o czym marzyłam, a jednocześnie 

bałam się, że zostanę przyłapana. Wzięłam tylko jedną małą walizkę i 

biżuterię mojej matki. Moje przyszłe życie miało być, oczywiście, 

nieustającym pasmem szczęścia. Nie miałam pojęcia, za jaką cenę 

wynajmuje się powozy, i nigdy nie zastanawiałam się nad tym, skąd się 

bierze pieniądze. 

Podczas ucieczki na północ Stephen zachowywał się nienagannie. Jego 

powściągliwość wzmagała tylko mój zapał. Starałam się wykorzystać każdą 

15

okazję, aby go całować i obsypywać pieszczotami, ale on tylko uśmiechał 

się i delikatnie mnie odsuwał. 

— Jesteś namiętną dziewczyną — powiedział, obdarzając mnie lekkim 

pocałunkiem — ale musisz jeszcze zaczekać. 

Zgodnie z wszelkimi wymogami etykiety, umieścił mnie u pewnej 

szacownej wdowy na czas, kiedy szukał dla nas mieszkania i czynił 

przygotowania do ślubu. 

— Myślałam, że masz dom — powiedziałam. 

Byłam zdziwiona, ponieważ mówił mi o nowoczesnym domu w nowej 

dzielnicy miasta. 

— Ten dom należy do przyjaciela — odparł, marszcząc brwi. — Zresztą i 

tak nie byłby dla nas odpowiedni. 

Och, pomyślałam tylko. Mówił, jakby to był jego dom, ale pewnie źle go 

zrozumiałam. 

— Znalazłem dla nas mieszkanie na Cant”s Close. Jest mniejsze niż to, w 

jakim chciałbym z tobą zamieszkać, Emmy, ale kiedy tylko stanę na nogi, 

możemy się przeprowadzić. To nie potrwa długo. Będzie ci się tam 

podobać, w pokojach jest dębowa boazeria. 

— Na pewno je polubię. 

Zaczęłam w to powątpiewać już w chwili, kiedy zobaczyłam ulicę. Cant”s 

Close był wąskim, ciemnym, brudnym zaułkiem pomiędzy High Street a 

Cowgate, którego środkiem płynął cuchnący rynsztok. Domy były 

pochylone ze starości. W powietrzu unosił się zapach moczu, piwa i 

16

zepsutego mięsa. Z otwartych okien zwisało na drągach przybrudzone 

sadzą pranie. Nie śmiałam spojrzeć na Stephena. Czy to tutaj miał być nasz 

dom? 

W połowie zaułka znajdował się większy dom, z wejściem ozdobionym 

kolumnami, na których stały duże kamienne urny. Nad drzwiami wyryty 

był herb. Szerokie, kręcone schody prowadziły na pierwsze piętro, gdzie 

mieliśmy mieszkać. Tak jak mówił Stephen, pokoje były wyłożone dębową 

boazerią i niegdyś musiały być bardzo ładne. Pamiętam jeszcze skurcz 

żołądka, jaki odczuwałam, kiedy byliśmy oprowadzani przez właścicielkę, 

ale nic nie mówiłam. Nie wiedziałam, co powiedzieć, i nie chciałam zbyt 

wiele myśleć. To tylko tymczasowe mieszkanie, przypominałam sobie. 

Wkrótce się stąd wyprowadzimy. 

Wzięliśmy ślub w kaplicy katedry St. Giles 13 września 1805 roku. 

Moja noc poślubna była koszmarem. Kiedy nadszedł ten moment, byłam 

spięta i przerażona, uleciała cała moja poprzednia skwapliwość. Stephen 

wydał mi się nagle obcym mężczyzną. 

— Rozsuń nogi, Emmy — powiedział rozkazującym tonem. 

— Czy nie możemy jeszcze trochę zaczekać? — szepnęłam, szukając u 

niego otuchy. 

— Daj spokój. Przecież chcesz być kobietą. 

Oddychał ciężko i coraz silniej mnie trzymał. 

To wszystko trwało tak długo. Nie zwracał uwagi na to, że płakałam z bólu 

i strachu, a kiedy już było po wszystkim, osunął się na mnie i zasnął. 

17

Następnego ranka zbudziłam się z uczuciem smutku i rozczarowania tak 

silnym, jakiego nigdy przedtem nie doznałam. Stephen przeprosił mnie. 

Mówił, że poniosła go namiętność. Wybaczyłam mu. Ale chociaż bardzo się 

starałam wmówić sobie, że wszystko jest w porządku, wiele się zmieniło. 

Rano napisałam do ojca, aby go zawiadomić, jak bardzo jestem szczęśliwa. 

Ojciec nie pozwolił nam skorzystać nawet z odsetek, jakie przynosił mój 

majątek. Napisał mi, że moje pieniądze są w zarządzie powierniczym i tam 

pozostaną, dopóki nie skończę dwudziestu pięciu lat. Sytuacja byłaby inna, 

gdybym wyszła za mąż za jego zgodą. Ponieważ tego nie zrobiłam, on nie 

ma zamiaru udostępnić moich pieniędzy mojemu mężowi nawet na dzień 

wcześniej, niż będzie musiał to zrobić. Reszta listu była przepojona wrogą 

dezaprobatą i lodowatym dystansem. Odczuwałam fizyczne cierpienie, 

czytając te słowa. Ten list zapisał się w moim umyśle jak koszmar senny. 

— Dwadzieścia pięć! — zawołał Stephen, kiedy odczytałam mu tę część 

listu, która dotyczyła mojego majątku. — Nic mi o tym nie mówiłaś. 

Zaczął chodzić po pokoju, zaciskając na przemian dłonie. Wyraźnie zbladł.. 

— Nic o tym nie wiedziałam — usprawiedliwiałam się. — Ale czy to ma 

jakieś znaczenie, Stephen? Przecież masz obiecaną pracę. Damy sobie radę, 

prawda? Zobaczysz, jaką będę dobrą gospodynią. -

— To się nie spodoba Balquidderowi. 

Nie mogę już uniknąć tematu Archibalda Balquiddera. Trudno mi oddzielić 

to, co wiem teraz, od tego, co wiedziałam wtedy. Ale od samego początku 

nie lubiłam go i wzbudzał we mnie strach. Był najlepszym przyjacielem 

18

mojego męża. Stephen miał w stosunku do niego zobowiązania, których nie 

rozumiałam, jednak z tego, co mówił., wynikało, że były one poważne. 

Pierwsza rzecz, jaka się rzucała w oczy, to to, że pan Balquidder był bardzo 

gruby. Miał okrągłą, świecącą twarz, a wśród fałdów tłuszczu błyszczały 

niebieskie, świńskie oczka. Miał też bardzo małe usta, czego osobiście nie 

lubię u mężczyzn, i rozsiewał zapach pomady różanej. Właściwie można 

powiedzieć, że śmierdział tą pomadą. Wydawało mi się czasem, że chce w 

ten sposób zabić swój okropny zapach. 

Ubierał się bardzo niechlujnie. Ubranie miał zwykle poplamione tłuszczem 

i resztkami jedzenia. Nic dziwnego, biorąc pod uwagę jego maniery przy 

stole. Wchodził do naszego mieszkania z miną właściciela i stawał tyłem do 

kominka, podnosząc do góry marynarkę, aby ogrzać siedzenie. 

— Dobry Boże, człowieku, nie mogłeś sobie znaleźć dziewuchy trochę 

bardziej przy kości, zamiast tego chudzielca? — zapytał Stephena, kiedy po 

raz pierwszy mnie zobaczył. 

Niby miało to zostać powiedziane na osobności, ale przeznaczone było 

również dla moich uszu. Sposób, w jaki się śmiał, dał mi do myślenia. 

Zaczęłam się zastanawiać, czy Stephen nie mówił mu o moich 

niezadowalających postępach łóżkowych. 

Uważałam, że jest odrażający. To jeszcze nie wszystko. Serce podchodziło 

mi do gardła, kiedy znajdowaliśmy się w jednym pokoju. Bałam się go, 

chociaż nie chciałam się do tego przyznać. Jak mogłam czuć strach przed 

człowiekiem, który był najbliższym przyjacielem mojego męża? Starałam 

19

się widzieć w nim po prostu ekscentryka, ale to mnie nie uspokajało. 

Myślę, że od razu wyczułam w nim człowieka, który jest gotów usunąć 

każdego, kto stanie mu na drodze. 

Wyraźnie nie lubił kobiet, a ja nie mogłam zrozumieć dlaczego. W jego 

obecności wydarzały się przedziwne rzeczy. Kiedyś, przez przypadek, 

wylał mi na rękę wrzącą herbatę. Innym razem stanął mi na stopę tak 

mocno, że przez tydzień nie mogłam chodzić. Nigdy mnie nie przeprosił. 

— Jestem mu winien pięć tysięcy funtów, Emmy — wyznał mi Stephen 

pewnego wieczoru, w kilka dni po otrzymaniu przeze mnie listu od ojca. 

Pięć tysięcy funtów! To była olbrzymia suma pieniędzy. Co on z nimi 

zrobił? 

— Oczywiście, wszystko mu oddam. Pracujemy teraz z Jamiem Kinrossem 

nad tym nowym projektem. Ale w tej chwili sprawy nie wyglądają dobrze. 

Jaki projekt? Nie miałam pojęcia.. 

— Pan Balquidder pożyczył ci pięć tysięcy funtów? 

Byłam młoda i niedoświadczona, ale nawet ja wiedziałam, że na taką sumę 

musiał żądać jakiegoś zabezpieczenia. Ponownie odczułam skurcz żołądka. 

— Czy pożyczyłeś te pieniądze pod zastaw mojego majątku? 

Stephen odwrócił wzrok. 

— Stephen; kocham cię. Wszystko, co posiadam, należy również do ciebie, 

ale... 

• — To tylko pożyczka, Emily. Przecież bym ciebie nie ograbił. 

— Oczywiście, że nie — powiedziałam, chociaż ciężko mi było na sercu. 

20

Stephen zdążył już zastawić kilka sztuk mojej biżuterii. Jak damy sobie 

radę? Pani MacLaren, właścicielka domu, już kilkakrotnie upominała się o 

pieniądze. 

— Czy ty w ogóle masz jakieś pieniądze? — spytałam. 

— Nie martw się, Emmy — odparł Stephen. — Widzę po twojej minie, że ta 

Stara Pokraka — Stephen lubił dawać” ludziom przezwiska — dręczyła cię 

o komorne. Niech sobie poczeka. 

— Nie wyrzuci nas? 

— Nonsens. Nie zaprzątaj tym sobie swojej ślicznej główki. 

Miałam pięć szylingów w portmonetce. Stephen dał mi trzy funty, kiedy 

zastawił pierwszą sztukę mojej biżuterii, ale to były jedyne pieniądze, jakie 

od niego dostałam. A od tamtej pory zastawił kolejnych kilka sztuk. Pani 

MacLaren miała nam dawać wieczorny posiłek, ale jej tłuste gulasze były 

zupełnie niejadalne. Zwykle ograniczałam się do gorącego placka, który 

kupowałam na ulicy, lub chleba z serem. Stephen przeważnie jadał z 

przyjaciółmi na mieście. 

Chciałabym teraz opisać lokal, w którym mieszkałam przez osiem lat 

mojego małżeństwa. Dopóki nie uciekłam. 

Mieliśmy dwa pokoje i maleńki schowek pod schodami. W pierwszym 

pokoju była boazeria, piękny dębowy kominek, ładna sztukateria na suficie 

i duże okno, które wychodziło na Dickon”s Close. Meble pamiętały lepsze 

czasy, ale były jeszcze w dobrym stanie. Nasza sypialnia była również 

wyłożona dębową boazerią, a łóżko wsparte na czterech pięknie 

21

rzeźbionych kolumienkach i osłonięte z lekka wystrzępionymi zasłonami. 

W jakiś sposób podobał mi się ten spłowiały przepych. Myślałam wtedy o 

bohaterkach pani Radcliffe. To miejsce byłoby dla nich odpowiednie. 

Posunęłam się nawet do tego, że zaczęłam opukiwać boazerię, mając 

nadzieję znaleźć ukryte schody czy też jakąś skrytkę. Naturalnie, niczego 

nie znalazłam. 

Obowiązkiem Jeanie, służącej właścicielki, było sprzątanie naszego 

mieszkania, ale nie bardzo się do tego przykładała. Codziennie rano 

zostawiała na podeście pusty kubełek, a ja wylewałam do niego 

nieczystości. Potem Jeanie zabierała kubełek, aby wylać go do rynsztoka. 

Kiedy zalegaliśmy z czynszem, natychmiast odbijało się na to obsłudze. 

Nasze pojemniki na węgiel były puste albo znajdowaliśmy tam małe, 

wilgotne kawałki, które dawały więcej dymu niż ciepła. 

Duma powstrzymywała mnie od powiadomienia rodziny o mojej sytuacji. 

Perswadowałam sobie, że wszystko zmieni się na lepsze, kiedy Stephen 

dostanie odpowiednią pracę. Nie chciałam się przyznać, że popełniłam 

okropny błąd. 

Zachorowałam. Piersi bolały mnie od kaszlu, wysuszona skóra pękała mi z 

zimna i krwawiła. 

Nie wiem, co Stephen robił całymi dniami. Wychodził rano, żegnając mnie 

wesoło. 

— Cześć, Emmy. Uważaj na siebie i trzymaj się ciepło. Nie daj się tej Starej 

Pokrace.. 

22

Po chwili słyszałam, jak zbiegał ze schodów, zaczepiając po drodze Jeanie. 

Nazywała ją czarnoskórą panienką. Ale Jeanie traktowała jego słowa jak 

komplement, czego się mogłam domyślać, słysząc jej odpowiedzi. Stephen 

był zaangażowany w jakiś niezbyt czysty interes, a ja wiedziałam już, że nie 

należy się o nic dopytywać. Od czasu do czasu dawał mi gwineę i robiłam, 

co mogłam, aby starczyło nam na przeżycie. 

To biedne popychadło, Jeanie, okazało się moim zbawieniem.. Pewnego 

ranka zastała mnie pogrążoną we łzach. Tak bardzo bolała mnie popękana 

skóra. 

Podeszła do mnie i poklepała po plecach swoją spracowaną ręką. 

— Nie ma co płakać. Może przynieść pani trochę brandy? 

— Och, Jeanie — wyjęczałam. — Czy w Edynburgu zawsze jest tak zimno? 

Chyba już nigdy nie będzie mi ciepło. 

— Pani MacLaren uważa, że powinni jej państwo coś zapłacić. 

— Przypomnę o tym mężowi — powiedziałam z ciężkim westchnieniem. 

— Mężczyźni! — parsknęła Jeanie. — Gdybym ja miała wasze możliwości, 

lepiej bym sobie radziła. 

— Tak? A co byś zrobiła, Jeanie? 

Byłam zdumiona, ponieważ nie przychodziło mi do głowy, że mogłaby 

żywić jakieś ambicje. 

— Umiałabym czytać i pisać, a wtedy mogłabym dostać lepszą pracę. 

Zerwałam się z krzesła, zapomniawszy o bólu. 

— Nauczę cię czytać i pisać. 

23

Potrzebowałam jakiegoś zajęcia. Jedyną rzeczą jaką robiłam, było cerowanie 

i przyszywanie guzików, a w dodatku nie umiałam i nie lubiłam cerować. 

Natomiast z powodzeniem mogłam uczyć czytania i pisania. 

Naturalnie, źle się do tego zabrałam. Byłam zbyt ambitna, chciałam 

wprowadzić swoją uczennicę w uroki poezji, ale rycerze i piękne damy 

nudzili ją. Lubiła za to mrożące krew w żyłach opowieści o morderstwach 

— im bardziej okrutne, tym lepiej. Zobaczyłam, że jeśli mam ją nauczyć 

czytać, to przede wszystkim muszę brać pod uwagę jej zainteresowania i 

cierpliwie posuwać się krok po kroku. 

Kiedy Jeanie nauczyła się alfabetu, przyniosła zniszczony egzemplarz 

„Newgate Calendar”, z którego odczytywałyśmy historie potwornych 

zbrodni i opowiadania o ostatnich chwilach osób skazanych na śmierć. 

Jeanie łapczywie pochłaniała te opowieści. 

— To wspaniałe! — wołała. 

Lepiej czytała, niż pisała, ale po pewnym czasie potrafiła przynajmniej 

zrobić listę zakupów. 

Za to teraz mój pojemnik na węgiel był zawsze pełny. Jeanie nauczyła mnie 

również, jak należy sprzątać. Pod jej kierunkiem zrobiłam też politurę do 

mebli z oleju lnianego, terpentyny, octu i alkoholu. Zabrałam się do 

czyszczenia dębowej boazerii i naszego orzechowego łoża. Zajęło mi to 

długie tygodnie, ale wreszcie miałam zajęcie, nie było mi zimno, a moje 

samopoczucie poprawiło się. Pierwszy raz w życiu zetknęłam się z ciężką 

pracą. Pani Chase byłaby ze mnie dumna. 

24

Pewnego dnia, w lutym 1807 roku, kiedy skończyłam już osiemnaście lat, 

poznałam drukarza, pana Iryine”a, który mieszkał na St. Peter”s Pend, 

niedaleko Cowgate. Wyszłam po zakupy. Ulica była oblodzona, niosłam 

ciężki koszyk, poślizgnęłam się i straciłam równowagę. Zatrzymałam się, 

aby złapać oddech, i zaczęłam przyglądać się dziwnemu, staremu 

domostwu. Była to naprawdę wiekowa budowla, z fasadą wyłożoną 

drewnem. Każde kolejne piętro wystawało poza obręb niższego. Niewielkie 

okienka składały się z małych szybek, łączonych ołowiem. Zewnętrzne 

schody prowadziły do bogato zdobionych drzwi, nad którymi widniał 

napis: FABER QUISQUE SUAE FORTUNAE. 

Dowiedziałam się później, że ten łaciński napis oznaczał „Każdy jest 

kowalem własnego losu”. Jak bardzo ten zwrot odnosi się do mnie, 

pomyślałam. 

Usłyszałam odgłos upadku i okrzyk bólu. Jakiś starszy mężczyzna upadł, 

uderzając głową o słupek do przywiązywania koni. Szybko podbiegłam do 

niego. Wydawał się oszołomiony i miał już wielkiego guza na głowie. 

Poranił sobie również ręce na oblodzonym chodniku. 

— Dojdę do swoich drzwi — powiedział, kiedy pomogłam mu się 

podnieść. 

— Ale pan krwawi. Odprowadzę pana do domu — zaprotestowałam, 

podnosząc jego skórzaną torbę. — To książki! — zawołałam, uradowana. 

— Tak, jestem drukarzem. To książki religijne, chyba nie zainteresują 

25

panienki. 

— Kocham książki! — wykrzyknęłam, nie mogąc powstrzymać łez. — 

Kiedy wyszłam za mąż, musiałam zostawić wszystkie swoje książki. 

— Pani jest mężatką? Taka młoda panienka? 

— Jestem panią Stephenową Kirkwall. Jestem mężatką od osiemnastu 

miesięcy. 

Przeszliśmy przez ulicę i pan Iryine zaczął wchodzić na schody domu, 

który tak podziwiałam. 

— Pan tu mieszka! — wykrzyknęłam. — Oglądałam ten dom i usiłowałam 

zrozumieć napis. 

— To była własność pana Symsona, drukarza. Teraz jest tu inaczej. 

Wskazał mi napis nad sklepem na parterze „Sprzedawca ryb” i na 

pierwszym piętrze „Strzyżenie i golenie”. 

— Ja mieszkam na ostatnim piętrze — powiedział. — Tam mam swoje 

maszyny drukarskie. Niech pani do nas zajdzie, pani Kirkwall, żona na 

pewno będzie chciała pani podziękować. 

Iryine”owie byli prostymi ludźmi, prowadzącymi spokojne, pracowite 

życie i bardzo sobie oddanymi. Ich meble były stare, ale widać było, że 

dobrze się wśród nich czują. Były również pięknie wypoliturowane — teraz 

się na tym znałam — a dywan i zasłony były misternie pocerowane. 

Kiedy siedziałam u nich, pijąc herbatę z cieniutkiej porcelanowej filiżanki, 

poczułam nagle taką tęsknotę za domem, że nie mogłam powstrzymać łez. 

Przestałam udawać. Moje małżeństwo było katastrofą. Jak mogłam być tak 

26

nieostrożna! Zrobiłam rzecz nie do naprawienia. 

— Och, moje biedactwo! — powiedziała pani Iryine z matczyną troską w 

głosie. 

— Przepraszam — wyjąkałam. 

Gorączkowo szukałam chusteczki. Pani Iryine podała mi swoją, odstawiła 

na bok filiżankę i pozwoliła mi się swobodnie wypłakać. Zwierzyłam im się 

ze wszystkiego — mówiłam o niechęci, jaką odczuwała do mnie macocha, o 

chłodnym traktowaniu mnie przez ojca i o mężu, któremu niezbyt dobrze 

się układa. Nie mogłam się zdobyć na to, aby powiedzieć im, jak bardzo 

rozczarowało mnie małżeństwo, o mojej samotności i strachu przed tym, co 

będzie dalej. 

— Nie chcę narzekać — powiedziałam, prostując się na krześle i wycierając 

oczy. — Wiem, że muszę ponosić konsekwencje swojej lekkomyślności. Ale 

wizyta u państwa przypomniała mi dom. 

To wyznanie nie do końca było prawdziwe. Nie tęskniłam za chłodnym 

tradycjonalizmem Tranters Court, ale za miłą atmosferą Ainderby Hall i za 

Beresfordami. 

Jestem istotą bez serca, pomyślałam, że od czasu zamążpójścia nie 

napisałam ani razu do pani Beresford. Z jedynego nieprzyjemnego listu, 

jaki dostałam od ojca, dowiedziałam się, że zarówno ona, jak i mój 

chrzestny ojciec byli zgnębieni faktem, że to za ich przyczyną w moim 

życiu pojawił się Stephen. A ja snułam niemądre mrzonki, że napiszę do 

nich, kiedy Stephen zdobędzie pozycję w świecie. Wtedy przekonają się, że 

27

dokonałam słusznego wyboru. 

Dom Iryine”ów stał się dla mnie bezpiecznym azylem, dzięki nim 

potrafiłam zachować psychiczną równowagę. Pan Iryine dał pierwszą 

próbę mojego pisarstwa do druku. Napisałam dla szkółki niedzielnej 

opowiadanie o beztroskiej Marjorie, która podarła modlitewnik matki, aby 

zakręcić papiloty, i omal nie poszła za to do piekła. Naturalnie, ponieważ to 

była opowieść z morałem, Marjorie musiała odczuć skruchę, pozwoliłam jej 

jednak mieć trochę przyjemności z niewłaściwego zachowania. Pani Iryine 

uznała, że jest to wartościowa literatura, i przekonała męża, aby 

opublikował moją historyjkę wraz z odpowiednimi ilustracjami. Dostałam 

trzy gwinee, a książeczka dobrze się sprzedawała. Ja zawsze trzymałam 

stronę Marjorie i często się zastanawiałam, czy moi młodzi czytelnicy nie 

mieli o niej takiego samego zdania. 

Pochwaliłam się swoim sukcesem Stephenowi i było to nierozsądne 

posunięcie. Natychmiast pożyczył ode mnie owe cenne trzy gwinee. 

— Chciałam zapłacić pani MacLaren — perswadowałam mu. — Zalegamy 

z czynszem za sześć tygodni. 

— Emmy, zwrócę ci te pieniądze. — Stephen był zniecierpliwiony. — Nie 

ma o co robić zamieszania. 

Kiedy Balquidder dowiedział się o moim sukcesie literackim, dostał ataku 

śmiechu. 

Niech skonam, ożeniłeś się z intelektualistką! Zapędź ją do roboty. Nie żałuj 

bata. Możesz żyć z jej pisaniny. 

28

— Trzy gwinee nie wystarczą na długo — powiedział smętnie Stephen. 

Uśmiechnął się jednak, zadowolony z aprobaty Balquiddera. 

— Ona może pisać w tym schowku — powiedział Balquidder. — Możesz 

ją tam zamykać na klucz, jeśli zajdzie taka potrzeba. 

Leżał w naszym jedynym fotelu, rozrzucił szeroko nogi, a brzuch wylewał 

mu się ze spodni. Co chwila opuszczał rękę, aby się podrapać. Na stoliku 

obok fotela stało ciasto, które pożerał, odgryzając duże kawały. Kiedy się 

śmiał, z ust wylatywały mu okruszki. 

Byłam obecna przy tej rozmowie, ale nauczyłam się już, że nie należy się 

odzywać. Siedziałam więc w milczeniu i nienawidziłam go z głębi serca. 

Balquidder nie lubił, kiedy kobiety wtrącały się do rozmowy, a ja dobrze 

pamiętałam, że Stephen jest mu winien owe nieszczęsne pięć tysięcy 

funtów. 

Zwykle nie wychodził przed zapadnięciem nocy. Szłam więc wcześnie 

spać, ponieważ rano czekało mnie sprzątanie. Przeważnie zastawałam 

przelewający się nocnik i resztki jedzenia na dywanie. Nasz drogocenny 

węgiel był spalony do ostatniego kawałka. 

O wykorzystaniu schowka myślałam już od kilku tygodni. Było tam pełno 

rupieci, których pani MacLaren nie chciała wyrzucić ani usunąć. Kiedy nie 

było jej w domu, wyniosłyśmy 

razem z Jeanie wszystko na strych. Wybieliłam ściany, kupiłam używane 

biurko i dywan i założyłam zamek w drzwiach. Nie chciałam, aby 

ktokolwiek tam zaglądał, ponieważ postanowiłam zająć się gotyckim 

29

romansem, który zaczęłam pisać jeszcze w domu, i zobaczyć, czy uda się go 

sprzedać. 

Po chwili wahania pokazałam go pani Iryine. 

— Moja droga pani Kirkwall — powiedziała, kiedy przyszłam z następną 

wizytą. — Ta pani książka! Dawno się tak nie uśmiałam. 

— Śmiała się pani! To miało być śmiertelnie poważnie — zaprotestowałam. 

Jednak sama też nie mogłam się powstrzymać od śmiechu. Kiedy to 

pisałam, byłam jeszcze dzieckiem. Teraz doskonale zdawałam sobie sprawę 

z moich absurdalnych pomysłów. 

— Jednak coś w tym jest — mówiła, głaszcząc mnie po ręce. — Uważam, że 

powinna pani jeszcze raz to napisać. Takie rzeczy bardzo dobrze się teraz 

sprzedają. Pan Iryine nie zajmuje się tego typu literaturą, ale wiem, że zna 

w Londynie wydawcę, do którego mógłby panią skierować. 

Wybrałam sobie pseudonim. Przestawiłam litery swojego panieńskiego 

nazwiska, Emilia Daniels, i wyszedł z tego Daniel Miller. Jego pierwsza 

książka, wydana przez Robinson 8 Robinson, Paternoster Row, Londyn, 

pod tytułem Zamek Apollinari cieszyła się umiarkowanym powodzeniem. 

Sprzedałam swoje prawa autorskie za pięćdziesiąt gwinei. Te pieniądze 

całkowicie odmieniły moje życie. Po raz pierwszy poczułam, że do 

pewnego stopnia panuję nad swoją przyszłością. To honorarium okazało 

się później niesłychanie przydatne. Kiedy ukazało się drugie wydanie mojej 

książki, pan Robinson okazał się dżentelmenem i przysłał mi kolejne 

dwadzieścia pięć gwinei. Za następną książkę, Fatum rodu Ansbach, 

30

dostałam sto gwinei. Te pieniądze oraz honoraria za opowiadania dla 

szkółki niedzielnej pozwalały mi utrzymywać nasz dom na skromnej, ale 

Przyzwoitej stopie. Nie powiedziałam mężowi o Danielu Millerze. Jeśli 

dziwił go fakt, że dajemy sobie radę, to nic na ten temat nie mówił. Zresztą 

on traktował pieniądze w myśl powiedzenia „łatwo przyszło, łatwo 

poszło”. Prawdopodobnie w ogóle się nad tym nie zastanawiał. 

Pewnego wieczoru, na początku 1808 roku, usłyszałam rozmowę mojego 

męża i Balquiddera. Miała ona mieć daleko idące konsekwencje. 

Przyszli razem. Wiedziałam od razu, że będą siedzieć całą noc. Byłam 

zaziębiona i położyłam się do łóżka. Zostawili drzwi szeroko otwarte i nie 

zniżyli nawet głosu. 

— To wszystko przez ten cholerny projekt ustawy na rzecz zniesienia 

niewolnictwa — mówił Balquidder. — Co ten parlament sobie wyobraża? 

Kupcy zbankrutują, upadnie handel. Jeśli my przestaniemy handlować 

niewolnikami, będą to robić Hiszpanie i Portugalczycy. No i, oczywiście, 

Amerykanie. 

Słyszałam, jak splunął do kominka. 

— Zainwestowałeś w to pieniądze? 

— Naturalnie. Mam dwa statki do przewozu niewolników i, do diabła, 

potrzebuję pieniędzy. Mam przecież plantację w Dcmerara. Chcę się 

przestawić na uprawę trzciny cukrowej, a to wymaga dużych inwestycji. 

Poza tym potrzebuję czarnuchów do pracy. Nie ma sensu zajmować się ich 

hodowlą. Żeńskie czarnuchy nie są wystarczająco płodne i trzeba zbyt 

31

długo czekać, aby był jakiś pożytek z ich bachorów. Przynajmniej 

dwanaście lat, a i tak połowa z nich będzie żeńskimi czarnuchami. Mówię 

ci, Stephen, robi się niedobrze. 

— Nie można tego jakoś obejść? 

— Tak — powiedział Balquidder z ustami pełnymi jedzenia. 

Wszystko przewidziałem. Teraz rejestruję moje statki w Lizbonie i będę 

musiał prowadzić handel za pośrednictwem Brazylii, ale to jest cholerne 

zawracanie głowy. Mogę kupować niewolników w Brazylii, ale trzeba ich 

przewieźć do Demerara, a oni umierają w czasie podróży albo dostają 

szkorbutu i do niczego się nie nadają. Do zeszłego roku brałem ich prosto z 

Afryki Zachodniej. Mogłem wybrać tych, którzy zdrowi dojadą na miejsce, 

a słabszych sprzedać od razu. 

— Czy rejestrowanie statków do przewozu niewolników w Lizbonie nie 

jest sprzeczne z prawem? 

— Są sposoby, aby obejść prawo — roześmiał się Balquidder. Usiadłam na 

łóżku, zapominając o swoim zaziębieniu. Balquidder był wmieszany w 

handel niewolnikami? Uważnie śledziłam projekt ustawy przeciwko 

niewolnictwu i często dyskutowałam na ten temat z państwem Iryine. Pan 

Iryine był zagorzałym stronnikiem Stowarzyszenia na rzecz Zniesienia 

Niewolnictwa. 

Podejrzewam, że moje uczucia dla Afrykanów, którzy wpadli w ręce 

handlarzy niewolników, były raczej romantycznej niż humanitarnej natury, 

ale wszystko się we mnie burzyło na samą myśl o niewolnictwie. Kiedy 

32

byłam dzieckiem, mama zabrała mnie w odwiedziny do swojej przyjaciółki, 

która przyjechała do wód leczniczych w Harrogate. Usługiwał jej czarny 

chłopiec. Byłam nim zafascynowana. Miał około ośmiu lat, mniej więcej tyle 

co ja, a jego skóra miała kolor wypolerowanej śliwki. Miał duże, brązowe 

oczy i najbielszy uśmiech, jaki w życiu widziałam. 

Jego pani często go pieściła. Nosił zdobione złotem szkarłatne spodnie i 

taką samą kurtkę oraz złotą czapeczkę. Dopiero po pewnym czasie 

zauważyłam złotą obrożę, na której było wyryte jego imię, „Caesar”. A 

Poniżej: „ Własność pani Wells z Camworthy Park, hrabstwo Somerset”. 

Byłam Potwornie zaszokowana On widział wyraz mojej twarzy. Przez parę 

sekund patrzyliśmy na siebie, a potem jednocześnie odwróciliśmy wzrok. 

Nie spojrzał na mnie do końca naszych odwiedzin. 

- Tak, kochanie — tłumaczyła mi później matka. — To na pewno jest bardzo 

smutne, ale nie zapominaj, że on został zabrany z okropnego pogańskiego 

kraju i jest teraz w pięknym domu pomiędzy chrześcijanami 

Rozmowa mojego męża z Balquiddere przypomniała mi Caesara i mój 

Ówczesny ból i gniew. Ale oni zmienili temat. 

— Potrzebuję tych pieniędzy, Stephen. Napisz do starego Danielsa i 

wyperswaduj mu, aby przekazał Emilii jej pieniądze. Już przeszło dwa lata 

jesteście małżeństwem, to chyba dosyć. 

Nie cierpiałam, kiedy mówił o mnie per Emilia. Nie miał prawa mówić mi 

po imieniu. Ale on traktował wszystkich w ten sam sposób Początkowo 

myślałam, że to jakiś rodzaj demokratycznego radykalizmu, dopóki się nie 

33

zorientowałam że był to wyraz pogardy. Nikt, nawet Stephen, który uważał 

go za swojego przyjaciela, nie zwracał się do niego per Archie czy też 

Archibald 

Nie chciałam, aby moje pieniądze zostały przeznaczone na statki do 

przewozu niewolników, ale jak mogłam temu przeciwdziałać? Kilka razy 

zaczynałam pisać list do ojca, lecz nie mogłam zmusić się do tego, aby choć 

w części odsłonić przed nim nasze bardziej niż skromne bytowanie. Nie 

chciałam, by macocha triumfowała 

Postanowiłam napisać do mojego ojca chrzestnego i kochanej pani 

Beresford. Oni zawsze byli dla mnie dobrzy. Opiszę panu Beresford 

zaangażowanie Balquiddera w handel niewolnikami, a on poradzi ojcu, aby 

nie oddawał moich pieniędzy. Prawdopodobnie mój ojciec i tak by tego nie 

zrobił, ale nie mogłam ryzykować. 

Gdybym wtedy wiedziała, do czego to doprowadzi, jakie nieszczęście 

sprowadzę na Beresfordów — chociaż nie ze swojej winy — czy 

napisałabym ten list? Teraz nie ma się już nad czym zastanawiać. Co się 

stało, to się nie odstanie. Miałam dobre intencje. Balquidder nie będzie 

kupował statków do przewozu niewolników za moje pieniądze. 

Napisałam list, a przyjaciel pana Iryine”a podjął się ofrankowania go i 

wysłania. Zakończyłam list prośbą o przebaczenie: 

„Teraz rozumiem, jak bardzo byłam bezmyślna i jak mało ceniłam sobie 

Waszą dobroć. Wiem, że moje postępowanie musiało Wam przysporzyć 

wiele smutku i szczerze tego żałuję. Kamień spadłby mi z serca, gdybyście 

34

napisali do mnie choćby jedną linijkę, że mi wybaczacie”. Pan Iryine 

zgodził się, aby jego adres posłużył mi jako poste restante. Nie chciałam, aby 

Stephen dowiedział się o tej korespondencji. 

Wiedziałam, że Balquidder nękał Stephena w sprawie moich pieniędzy 

jeszcze wiele razy. 

— Zrób jej dziecko — usłyszałam kiedyś. — Posłuż się swoim fiutem. Stary 

Daniels nie odmówi pieniędzy dla wnuka. 

Ale ja nie urodziłam dziecka. Miałam dwa poronienia, po czym Stephen 

stracił mną zainteresowanie. Opłakałam moje utracone dzieci. Zawiodłam 

nawet w tej dziedzinie, która jest najważniejszym obowiązkiem kobiety. 

Wstawiłam łóżko do mojego małego gabinetu i zwykle tam spałam. Nie 

wywołało to żadnej dyskusji, więc odczułam ulgę. Nadal uważałam całą tę 

sprawę za dość obrzydliwą, ale poddawałam się, ponieważ to należało do 

obowiązków żony. Jednocześnie czułam się oszukana, chociaż sama nie 

wiedziałam dlaczego. Nie wyobrażałam sobie, jak Angelina, czy też inna 

moja bohaterka, poradziłaby sobie z prozą małżeńskiego pożycia. Ale im to 

nie groziło. Zostawiałam je przy ołtarzu, kiedy słońce rzucało złociste 

promienie przez kolorowe szyby kościoła, i pisałam FINIS. 

Niebawem zrozumiałam, że Balquidder miał zamiar napisać FINIS pod 

moim własnym życiem. 

35

2

Czytając ponownie pierwszy rozdział mojej opowieści, zdałam sobie 

sprawę, że przedstawiłam swoje życie w tak czarnych barwach, że wygląda 

ono na katastrofę. W pewnym sensie tym było. Zamieniłam wygodny dom i 

ustaloną w świecie pozycję na nieudane małżeństwo i mieszkanie na 

brudnej, śmierdzącej ulicy. Stephen nie stronił od hazardu i ostatnia sztuka 

biżuterii mojej matki znalazła się w lombardzie. Miałam bardzo niewiele 

pieniędzy i lękałam się o przyszłość. Dwa pierwsze lata mojego małżeństwa 

były rzeczywiście bardzo trudne. Nie miałam o niczym pojęcia. 

Uczyłam się jednak. Mogę teraz stwierdzić, że kiedy minęły te dwa trudne 

lata, przestałam być nieszczęśliwa. Nauczyłam się żyć tak jak ubodzy, 

oszczędzać i obywać bez wielu rzeczy. Potrafiłam nakłonić pochlebstwami 

panią MacLaren, aby zaczekała jeszcze jeden tydzień na zapłatę czynszu. 

Umiałam już rozpalać ogień za pomocą kilku wilgotnych patyków i 

niewielu kawałków węgla, a także targować się przy ulicznych straganach. 

Znałam też kilka przekleństw co w tym sąsiedztwie było nieuniknione. To 

nowe słownictwo przeważnie pozostawało niewykorzystane, chociaż 

okazywało się pomocne, kiedy zaczepiali mnie pijacy na Cant”s Close. 

Dowiedziałam się też, że niektóre kobiety uczestniczyły w sobotnie 

wieczory w pląsach, które nazywały „giga” — o czym nigdy przedtem nie 

36

słyszałam. Rozmawiały o tym z tak zmysłowym ożywieniem, że często się 

rumieniłam. Nie wiedziałam, co tracę, ale nie wydało mi się to zbyt 

zabawne. 

Chociaż Stephen przynosił mi czasem kilka gwinei, to ja utrzymywałam 

dom, co dawało mi uczucie szacunku dla samej siebie i poważanie ze 

strony męża. Nauczyłam Jeanie czytać, dzięki czemu dostała pracę w 

sklepie ze świecami. Fakt, że się do tego przyczyniłam, sprawił mi wielką 

przyjemność. Potem uczyłam czytać nową służącą, Eppie. 

Przyjaźń z państwem Iryine dostarczała mi wiele radości. Dzięki panu 

Iryine miałam pieniądze na bieżące potrzeby, nie mówiąc już O tym, że 

zaprotegował mnie u pana Robinsona, wydawcy romansów Daniela 

Millera. Pan Iryine spełniał również funkcję mojego bankiera, ponieważ 

zarabiane przeze mnie pieniądze należały według prawa do mojego męża. 

Pan Iryine, który w wielu przypadkach miał bardzo konserwatywne 

poglądy, był również przewidującym Szkotem, który nie mógł się pogodzić 

z tym, aby mój mąż trwonił pieniądze, ciężko przeze mnie zarobione, na 

swoje szaleńcze pomysły. Nie wiem, jak to rozstrzygnął W swoim 

sumieniu, ale wszystkie czeki wystawione na pannę Daniels (w interesach z 

panem Robinsonem używałam panieńskiego nazwiska) były realizowane 

bez żadnych zbędnych pytań. 

Kochana pani Beresford odpisała mi — był to niezwykle miły list. 

Zabrałam go ze sobą, kiedy uciekłam z Edynburga, i mam go do dziś. 

Musiała się domyślić, że było mi ciężko, ale taktownie nie poruszała tego 

37

tematu. Dostarczyła mi za to dużo wiadomości z rodzinnych stron. 

Muszę opowiedzieć wam o Beresfordach, ponieważ odgrywają oni ważną 

rolę w mojej historii. Otrzymałam od nich coś bardzo cennego, czego 

brakowało mi we własnym domu — poczucie bezpieczeństwa oraz własnej 

wartości. Pani Beresford czytała moje opowiadania. Krytykowała błędy 

gramatyczne i składnię, ale również mnie chwaliła. 

— Twój opis lawiny był niezwykle obrazowy — mówiła. — Okropnie się 

denerwowałam, czy powóz się nie wywróci. — A po chwili dodawała: — 

Moja droga, jeśli piszesz o Donnie Elwirze: „Przechodząc obok starej bramy 

na sztywnych nogach”, to wygląda na to, że brama miała sztywne nogi! 

Czy mogłabyś to zmienić? 

Jej krytyka nigdy mnie nie upokarzała, w przeciwieństwie do uwag, które 

czynił mi ojciec lub macocha. 

Miałam wielką ochotę wyjawić pani Beresford prawdę o Stephenie — jaka 

szkoda, że tego nie zrobiłam. Ale ciągle jeszcze snułam niemądre marzenia 

o tym, jak jej będę przedstawiać swojego męża i jak ona będzie nim 

oczarowana. Sama siebie oszukiwałam, zarówno w tej, jak również w wielu 

innych sprawach. 

Beresfordowie mieli dwóch synów, George”a i Noela. Uważałam ich za 

dorosłych, ponieważ byli ode mnie dwanaście lat starsi. Pozwolono mi, 

jako ulubionej chrzestnej córce, zwracać się do nich po imieniu, chociaż 

było to niezgodne z etykietą. Obaj mieli niebieskie oczy i jasne włosy, ale 

George był bardziej przystojny. Był bardzo pewny siebie, co jest zwykle 

38

cechą pierworodnego syna. Uwielbiałam go, kiedy byłam dzieckiem. Do 

dziś pamiętam uczucie wściekłości, połączonej z zazdrości kiedy zaręczył 

się z Aline Doulaincourt. 

Podczas rewolucji rodzice Aline uciekli z Francji, ale wrócili tam po 

podpisaniu traktatu w Amiens, w nadziei odzyskania swojej posiadłości. 

Uznałam ich natychmiast za popleczników Bonapartego i z pogardy dla 

takiego kupieckiego podejścia do sprawy wydałam niesprawiedliwą opinię 

— że Aline nie jest warta George”a, zapominając, że to nie ona podjęła tę 

decyzję 

Aline była brunetką miała ciemne oczy i mimo to, że w Anglii jej rodzina 

nie miała pieniędzy, wyglądała zawsze elegancko. Noel i George byli w niej 

nieprzytomnie zakochani. Wiedziałam, że ona woli Noela. Raz zobaczyłam, 

jak się całowali w odległym zakątku ogrodu. Pamiętam, jaki szok 

przeżyłam, widząc kobietę i mężczyznę w objęciach. Jego jasna głowa 

pochylona była nad jej ciemną, jedną rękę miał zanurzoną w jej włosach. Z 

trudem przełknęłam ślinę i wycofałam się po cichu. 

Jeśli ona musi mieć jednego z nich, myślałam, to dobrze, że zdecydowała 

się na Noela. Po cichu zarezerwowałam George”a dla siebie. Jednak Aline, 

podobnie jak jej rodzice, dobrze umiała dbać o swoje interesy. Nie było 

pewne, czy odzyskają majątek, a George był dziedzicem pokaźnej 

posiadłości. Postanowiła zostać w Anglii i wyjść za niego za mąż. 

George i Noel uważali, ze jej kaprysy są czarujące. Wydymała usteczka, 

potrząsała główką roniła łzy — chociaż bardzo przy tym uważała, aby nie 

39

mieć zaczerwienionych oczu — albo wpadała w dziecinną złość, aby tylko 

postawić na swoim. Nietrudno było ją przejrzeć. 

— Proszę mi wybaczyć, madame Beresford — mówiła. — Jestem si 

mechante. 

Doskonale mówiła po angielsku, ale wiedziała, że osiąga większy efekt, 

przeplatając go francuskim. 

Widzę, że znowu popadam w zjadliwy ton. Oczywiście, byłam o nią 

zazdrosna. Uwielbiałam George”a z całym entuzjazmem zakochanej 

jedenastolatki i wiedziałam, że Alme mnie nie cierpi. Usłyszałam kiedyś, 

jak nazwała mnie „workiem kości”, co dopełniło miary goryczy. 

Noel był zdruzgotany, kiedy Aline poślubiła George”a. Zaczął chodzić na 

długie, samotne spacery, ale czasem pozwalał, abym mu towarzyszyła. Nie 

rozmawialiśmy wiele, a ja me przerywałam jego milczenia. Wtedy po raz 

pierwszy zrozumiałam, że dorośli też mogą być nieszczęśliwi. 

— Jesteś kochaną dziewczynką, Emilio. Przykro mi, że nie jestem ciekawym 

towarzystwem — powiedział kiedyś, całując mnie w policzek. 

Nawet po ślubie Aline nie przestała bałamucić Noela, dając mu do 

zrozumienia, że jeszcze nie wszystko stracone. Byłam na tyle niemądra, że 

postanowiłam powiedzieć, co o tym myślę. 

— Dlaczego pozwalasz się tak traktować? — spytałam. 

Zapanowała długa cisza. Miałam ochotę zapaść się pod ziemię. 

— Przepraszam cię — szepnęłam. 

— Aline traktuje mnie tak, jak to zwykle robiła — odezwał się wreszcie 

40

Noel cichym głosem. — A jak ja na to reaguję, to już jest moja sprawa. 

— Ona jest bardzo ładna — wyjąkałam. — Ale nie jest dobra. 

Powinna go wreszcie zostawić w spokoju, pomyślałam. 

— Jesteś jeszcze bardzo młoda, kochanie —powiedział Noel, głaszcząc 

mnie po policzku. — A życie nie zawsze jest łatwe. 

Uśmiechnął się do mnie. Miałam ochotę się rozpłakać. 

Dwa lata później Noel ożenił się z Margaret Gilbert. Jest gruba i głupia, 

pomyślałam. Poza tym była w porządku. Pochodziła z dobrej rodziny i 

posiadała pokaźny posag (w przeciwieństwie do Aline, która nie miała 

żadnego). Była uprzejma, dobrze wychowana i nie miała własnego zdania. 

George i Noel byli bohaterami mojego dzieciństwa i uważałam, że żaden z 

nich nie może być szczęśliwy z żoną, którą sobie wybrał. Sądzę, że chociaż 

byłam szalenie krótkowzroczna, kiedy chodziło o moje własne życie, w tym 

wypadku miałam rację. Nie mogłam uwierzyć w miłość Noela do Margaret. 

Nie można było powiedzieć, aby to małżeństwo zostało zbyt pochopnie 

zawarte, ponieważ znali się od dawna, ale był w tym jakiś zamysł. 

Uważałam, że Noel zrobił to, aby uciec od niemożliwej sytuacji w domu. 

Kobieta, którą kochał, wyszła za mąż za jego brata, jednak nadal nie chciała 

zostawić go w spokoju. 

Małżeństwo było dobrym wyjściem z tej sytuacji. Noel miał swój własny, 

niewielki majątek. Jego żona miała pieniądze. Postąpił więc rozsądnie. 

Umieścił ją w swoim majątku w Huntingtonshire, wiedząc, że potrafi nim 

dobrze zarządzać, zapewnił sobie potomka i zaciągnął się do wojska. 

41

Trudno go było za to winić. Nie mógł znieść życia z taką miernotą 

umysłową. Ostatni raz widziałam Noela na chrzcie jego syna Richarda w 

kaplicy w Ainderby Hall, na krótko przed moją ucieczką z domu. Postarzał 

się. Miał ściągniętą, pobrużdżoną twarz. Był dla mnie serdeczny, jak 

zwykle. Przekomarzał się ze mną, pytając, czy piszę trzytomową powieść, 

aby współzawodniczyć z romansami pani Radcliffe. 

Rzeczywiście tak byk,. Ta książka to był późniejszy Zamek Apollinari, który 

zapoczątkował moją finansową niezależność, dzięki czemu mogłam, po 

ośmiu latach, uciec od swojego męża. 

— Żałuję, że wyjeżdżasz za granicę — powiedziałam. 

Siedziałam przytulona do niego na kanapie. Bardzo lubiłam takie chwile, 

ponieważ przy nim czułam się bezpieczna. 

— Muszę jechać — uśmiechnął się Noel. — Jestem młodszym synem. Nie 

mogę żyć z pieniędzy mojej żony. 

Ani z nią pomyślałam w nagłym odruchu buntu. 

Kiedy odszedł, podniosłam z podłogi guzik, który odpadł mu od 

marynarki. Zachowałam go do dziś. 

Czytając list pani Beresford, mogłam się łatwo zorientować, że nie wszystko 

dobrze im się układało. Aline była bardzo rozrzutna i domyślałam się, że 

pani Beresford uważa ją za pustą i bezwzględną istotę, chociaż w liście nie 

wyraziła żadnej bezpośredniej krytyki. George i Aline byli bezdzietni. 

Życie Noela również nie było szczęśliwe, na co niewątpliwie nie 

zasługiwał. W jednym z pierwszych listów do mnie pani Beresford 

42

donosiła, że Margaret zmarła na skutek komplikacji po urodzeniu 

martwego dziecka. „Noel jest teraz w Ainderby i doprowadza do porządku 

sprawy Margaret. Biedny chłopak, tak źle wygląda. Nasz mały, kochany 

Richard już bardzo dobrze chodzi, a największą radość sprawia mu 

wdrapywanie się na kolana ojca i podskakiwanie tam do woli. Noel jest 

zbyt zmęczony, aby się nim cieszyć, ale przypuszczam, że bardziej zbliży 

się do syna, kiedy Richard będzie starszy”. 

Ta wiadomość bardzo mnie zmartwiła. Noel zawsze bawił się ze mną, 

kiedy byłam mała. Pamiętam, jak nosił mnie po sadzie na barana. Był ode 

mnie starszy o dwanaście lat, a kiedy byłam malutka, też na pewno 

wchodziłam mu na kolana. Musi się dziać coś bardzo niedobrego, jeśli on 

nie zwraca uwagi na swojego małego synka. Napisałam do niego, aby 

wyrazić współczucie z powodu jego żałoby, chociaż Margaret niezbyt mnie 

interesowała. Ale czy temu egocentrycznemu dziecku, jakim wtedy byłam, 

w ogóle na kimś zależało? 

Nie miałam żadnych wiadomości od Noela. „On nie chce zostać w domu”, 

pisała pani Beresford. „Wraca do swojego pułku i wkrótce popłynie do 

Portugalii, aby dołączyć do armii lorda Wellingtona” 

Dopiero po dwóch latach dostałam od Noela krótki list wraz z małą 

paczuszką. 

Dziękuję Ci za twój miły list z kondolencjami kochana Emilio. Był mi wielką 

pociechą Wiem, że moja matka bardzo sobie ceni Twoje listy. Posyłam Ci mały 

prezent — pamiętam, jak bardzo lubisz niespodzianki.  sobie nie mam wiele do 

43

powiedzenia. Piszę w namiocie, rozstawionym na pełnej kurzu równinie, gdzie 

rośnie tylko kilka karłowatych dębów korkowych. W namiocie jest pełno much, a 

mój ordynans zajmuje się zdejmowaniem skóry z zająca, którego mamy mieć na 

kolację, i odpędzaniem much. Beznadziejne zajęcie! 

W paczuszce były dwa piękne hiszpańskie grzebienie, takie, jakie damy w 

tamtych krajach wpinają we włosy — hebanowe, ozdobione macicą 

perłową. Nigdy nie wspomniałam Stephenowi o tej wymianie listów, 

mogłam więc schować grzebienie. W żadnym wypadku nie chciałabym, 

aby znalazły się w lombardzie. 

W 1811 roku umarła moja droga pani Beresford, a w krótkim czasie po niej 

mój chrzestny ojciec. George zawiadomił mnie o tym listownie. 

Natychmiast do niego napisałam, ale w odpowiedzi dostałam tylko kilka 

słów od Aline. Bardzo mi brakowało Beresfordów, chociaż nasze kontakty 

były teraz ograniczone. Chciałam napisać do Noela, ale nie wiedziałam, 

gdzie go szukać. Czułam się tak, jakby moje poprzednie życie rozpłynęło 

się we mgle. 

15 stycznia 1814 roku miałam skończyć dwadzieścia pięć lat i Stephen 

stałby się prawnym dysponentem moich pieniędzy. To miała być spora 

suma. Powiększała się o 400 funtów rocznie od czasu śmierci mojej matki 

przed szesnastoma laty, oprócz tego były jeszcze odsetki łączne. Chociaż 

arytmetyka nie była moją mocną stroną, zrozumiałam, że początkowa suma 

8000 funtów podwoiła się. 

Po tym pierwszym, niemiłym liście nie miałam już żadnej wiadomości od 

44

ojca, ale byłam pewna, że zostanę przez niego sprawiedliwie potraktowana 

i że zrobi wszystko, abym otrzymała odpowiedni udział w swoich 

pieniądzach. Mogłabym liczyć na tradycyjną trzecią część, czyli pięć lub 

sześć tysięcy funtów. Nie mogłam się jednak pogodzić z myśl że 

Balquidder też dostanie moje pieniądze. Jeśli mój mąż nie płacił odsetek od 

swojego długu przez te wszystkie lata, czego zresztą byłam pewna, może 

się okazać, że większość mojego majątku przejdzie w posiadanie 

Balquiddera. 

Dopiero pewnego zimowego wieczoru w 1813 roku zorientowałam się, że 

Balquidder miał zakusy na kwotę znacznie większą niż 5000 funtów. 

Grudzień był mroźny, zapowiadała się ciężka zima. Nawet w ciągu dnia 

temperatura spadała poniżej zera, z dachów zwisały sople lodu. Często 

słyszałam, jak nowa służąca, Eppie, rozbijała lód, żeby móc napompować 

wody. 

Stephen i Balquidder siedzieli w naszym saloniku i pili. Stephen był już 

pijany, mówił bardzo niewyraźnie. Balquidder nie oszczędzał naszego 

węgla, co chwila dorzucał do kominka. 

— Wkrótce będziesz bogaty — mówił Balquidder, nie zniżając głosu, 

chociaż wiedział, że go usłyszę. 

- Co? 

— Bogaty. Czy nie zbliżają się dwudzieste piąte urodziny Emilii? 

— Piętnastego stycznia. 

— To niedługo. Czy kontaktowałeś się ze starym Danielsem? 

45

— Tak. Chce, żeby ona dostała jedną trzecią. Słusznie. Powinna coś mieć. 

To przecież są jej pieniądze, nie Danielsa. Spadek po matce. 

Balquidder roześmiał się głośno. Słyszałam, jak krzesło pod nim 

trzeszczało. 

— Ona może spaść ze schodów — zasugerował. — I skręcić kark. To się 

zdarza. 

Roześmiał się ponownie. Słyszałam, jak wstał i podszedł ciężkim krokiem 

do kredensu, aby sobie dolać wina. 

— Nie macie dzieci. Jeśli te pieniądze pochodzą od jej matki, to stary 

Daniels ich nie dostanie. Ty otrzymasz wszystko. Tam musiało się już 

uzbierać powyżej szesnastu tysięcy. 

Stephen najpierw dostał czkawki, a potem roześmiał się pijackim 

śmiechem. Niewątpliwie potraktował. to jak dowcip. Balquidder ponownie 

zarechotał i zmienił temat rozmowy. 

Ja się nie śmiałam. 

Do naszego mieszkania na pierwszym piętrze prowadziły zewnętrzne, 

kamienne schody. Stopnie były wytarte, spadziste, a teraz w dodatku 

oblodzone, Drewniane poręcze były niestabilne, a w niektórych miejscach 

zmurszałe. Jedno popchnięcie i mogłam znaleźć się na ulicznym bruku ze 

skręconym karkiem. Gdyby to się zdarzyło w nocy, ktoś czekający na dole 

mógłby łatwo dokończyć dzieła. 

To nie były żarty. Balquidder pragnął mojej śmierci. Dokładnie mówiąc, 

chciał, żebym skończyła dwadzieścia pięć lat i dopiero wtedy zeszła z tego 

46

świata. Wtedy Stephen dostałby wszystkie pieniądze — wraz z moją trzecią 

częścią — i niewątpliwie Balquidder szybko by się do nich dobrał. 

Jeśli moje przewidywania były słuszne, zostało mi pięć tygodni życia. 

Przypomniałam sobie nagle jeszcze jedno wydarzenie. Było to wiosną, 

mieliśmy otwarte okno i świeżo upierzony wróbelek usiadł na parapecie. 

Ćwierkał cicho i machał skrzydełkami, jakby chciał przywołać rodziców. 

Najwidoczniej po raz pierwszy wyfrunął z gniazda. Miałam nadzieję, że nic 

złego go nie spotka. 

Balquidder wszedł do pokoju i zauważył wróbelka. Podszedł do okna, 

złapał ptaszka i zgniótł go w dłoni. Wydałam okrzyk przerażenia. Włożył 

jeszcze trzepocącego się ptaszka do kieszeni spodni i roześmiał się głośno. 

Przez całe popołudnie nie mogłam oderwać wzroku od tej drgającej 

kieszeni. 

Kiedy stałam ze Stephenem na górze zewnętrznych schodów, 

odprowadzając Balquiddera do wyjścia, zobaczyłam, jak rzucił wróbelka na 

bruk. Natychmiast porwał go kot. 

To wspomnienie wstrząsnęło mną. Nie miałam już najmniejszych 

wątpliwości, że Balquidder jest niebezpiecznym człowiekiem. Strach był 

zbyt słabym słowem na określenie mojego stanu ducha. Byłam tak 

przerażona, że zabrakło mi tchu w piersiach. Mam pięć tygodni życia, 

myślałam, tylko pięć tygodni. Zaschło mi w gardle tak, że nie mogłam 

przełknąć śliny. Co mogę zrobić? Gdzie uciec? 

47

Nie byłam miłe widziana w Tranters Court. Ojciec nie przebaczył mi i z 

pewnością nie uwierzyłby w moją opowieść. Nie mogłam go za to winić. 

Gdybym tam pojechała, to sądzę, że poczucie obowiązku nakazałoby mu 

natychmiastowe odesłanie mnie do męża. 

Nie mogłam jechać do Beresfordów. Pan i pani Beresford nie żyli, Noel był 

w Hiszpanii, a nie byłabym pewnie mile widziana w domu George”a i 

Aline. 

Pozostał tylko Londyn. Byłam tam tylko raz w życiu, kiedy wraz z matką 

gościłyśmy w londyńskim domu Beresfordów, w Adelphi. Ale w Londynie 

był mój wydawca... oraz Tolley. 

Kiedy byłam małą dziewczynką, zawsze czytałam jej swoje opowiadania o 

psotnych duszkach, smokach i pięknych księżniczkach. Tolley nie mogła się 

nadziwić mojej pomysłowości, a ja uważałam ją za swoją przyjaciółkę. To 

ona pozwoliła mi pożegnać się z mamą. Po śmierci mojej matki ojciec nadal 

wypłacał jej pobory i Tolley zamieszkała ze swoją siostrą w Somers Town. 

Ona nigdy by mnie nie zdradziła. 

Muszę przyznać, że czułam się jak Angelina, uciekająca przed podłym Fra 

Bartolomeem. Pierś Angeliny falowała w chwilach niepokoju, żałowałam, 

że jestem pod tym względem tak ubogo przez naturę wyposażona. 

Doszłam do wniosku, że łatwiej jest znosić nieszczęścia, kiedy jest się 

pięknym. Angelina kierowała się do zrujnowanego zamku, ja miałam 

bardziej prozaiczną perspektywę. Zamierzałam zamieszkać z Tolley, 

dopóki nie znajdę odpowiedniego mieszkania, i utrzymywać się z pisania. - 

48

Żebym tylko zdołała dotrzeć do Londynu. 

Najszybszym i najpewniejszym środkiem komunikacji był dyliżans 

pocztowy. Kosztował dwa razy tyle co zwykły dyliżans pasażerski, ale był 

o wiele szybszy. Wiózł tylko cztery osoby i nie brał już nikogo po drodze. 

Miałam jeszcze dwadzieścia funtów z mojej poprzedniej książki oraz nowy 

manuskrypt, Władczynię Sokolego Gniazda, który miał stanowić wsparcie na 

przyszłość. 

Rano, jak to zwykle bywa, doszłam do wniosku, że wyolbrzymiam 

zagrożenie. Balquidder był wyjątkowo niesympatycznym osobnikiem, ale 

to nie musiało oznaczać, że planuje morderstwo. Żyjemy przecież w 1813 

roku, a nie w średniowieczu. Muszę przestać myśleć, że przebywam na 

stronicach jednej z moich gotyckich powieści. 

Stephen wstał późno i dopiero koło południa zaczął się zbierać do wyjścia. 

Siedziałam w moim gabineciku, kiedy stanął w uchylonych drzwiach. 

— Wychodzę, Emmy. Nie wiem, kiedy wrócę. Mam dziś spotkanie z 

Jamiem Kinrossem. 

Skinęłam tylko głową. 

— Jeszcze coś. Dziś jest wszystko bardzo oblodzone. Uważaj, nie poślizgnij 

się na schodach. 

Zamknął drzwi i po chwili wyszedł z domu. 

Palce tak mi zesztywniały, że nie mogłam utrzymać pióra. Serce tłukło mi 

się w piersi ze strachu. Przez te wszystkie lata Stephen nigdy nie ostrzegał 

49

mnie przed żadnym zagrożeniem, a było ich wiele podczas ciężkich zim. 

Dlaczego robił to teraz? Czyżby podejrzewał niebezpieczeństwo? 

Po raz drugi w życiu zaczęłam planować ucieczkę z domu. Gdy tylko 

Stephen wyszedł, włożyłam płaszcz, wzięłam torebkę i szybko zeszłam na 

ulicę. Dowiedziałam się, że dyliżans pocztowy odjeżdża z Edynburga co 

wieczór, sprzed zajazdu na Grassmarket. Udało mi się dostać miejsce w 

środku dyliżansu na ten sam wieczór. Potem poszłam na zakupy. Kupiłam 

chleb, ser, jabłka, małą butelkę brandy na wszelki wypadek i skórzany 

pojemnik na wodę. 

Dziwnie się czułam, wyciągając starą walizkę ze świńskiej skóry, tę samą z 

którą uciekałam przed laty z domu. Jakże byłam wtedy naiwna! Pamiętam, 

że wówczas wzięłam ze sobą najładniejszą nocną koszulę, ale zapomniałam 

o solidnym obuwiu. Tym razem zapakowałam ciepłe rzeczy, mój cenny 

manuskrypt, pióra i dodatkowe kopie dwóch wydanych już książek — 

zajmowały dużo miejsca, ale nie mogłam ich zostawić — listy pani 

Beresford, krótki liścik od Noela i grzebienie. Nie miałam już biżuterii mojej 

matki. Wzięłam wszystko, co mogło mi być przydatne, oraz to, co mogłoby 

zdradzić cel mojej podróży. 

Bardzo mi było trudno napisać cokolwiek do Stephena. O wiele łatwiej było 

Angelinie wylewać swoje uczucia na papier, zanim uciekła przed Fra 

Bartolomeem, niż mnie pisać do własnego męża. Co mogłam mu 

powiedzieć? Próby wyrażenia mojej bojaźni na papierze wyglądały 

żałośnie, upokarzające było również Opisywanie ośmiu nieszczęśliwych lat 

50

człowiekowi, który już od dawna o mnie nie dbał. W końcu napisałam 

tylko, że odchodzę, że w nowym miejscu będę bezpieczna i że czynsz jest 

zapłacony do końca grudnia. Próbowałam zmusić moje pióro do dopisku 

„przebacz mi”, ale nie chciało mnie posłuchać. 

Spakowałam się pospiesznie i ukryłam walizkę w moim małym gabineciku. 

Popołudnie spędziłam u Iryine”ów. Nie mogłam wyjechać nie 

podziękowawszy im za ich dobroć Nie chcąc ich zanadto okłamywać, 

powiedziałam, że wracam do ojca, ponieważ interesy mojego męża stały się 

zbyt zagmatwane. Mówiłam również, że pragnę pogodzić się z rodziną. 

Poinformowałam ich także, że odjeżdżam pojutrze dyliżansem do Yorku, a 

stamtąd wynajmę sobie powóz. 

Zmartwili się moim wyjazdem, ale życzyli mi powodzenia. Pani Iryine 

podarowała mi swoją starą mufkę. 

— W tych dyliżansach jest okropny przeciąg, moja droga. Proszę wziąć tę 

mufkę, ja jej nigdy nie używam. 

Ucałowałam ją, jeszcze raz podziękowałam im za wszystko i wyszłam. 

Stephenowi nie przyjdzie do głowy, aby ich o mnie pytać, pomyślałam. A 

gdyby nawet to zrobił, otrzyma mylną informację. A ja już wtedy będę w 

Londynie, u Tolley. 

Bałam się, że Stephen może przyjść wcześniej, chociaż wszystko 

wskazywało na to, że prawdopodobnie wróci dopiero nad ranem. Nie 

pomyśli nawet o tym, aby sprawdzać, czy jestem w domu. Dyliżans 

51

pocztowy odjeżdżał o szóstej i nie czekał na nikogo. 

Nie wiedziałam, że wyjeżdżam z Edynburga przed najgorszą zimą jaką 

ktokolwiek pamiętał. Było zimno. W świetle gazowych latarni widziałam 

zamarznięte kałuże. Mgła, pomieszana z żółtawym dymem, wisiała nisko 

nad ziemią. Ulice były opustoszałe. 

Na podwórzu zajazdu panował gwar. Cztery konie były już zaprzężone, 

bagaże upychano na dachu dyliżansu. Ja postanowiłam zatrzymać walizkę 

przy sobie. Szybko ładowano pocztę. Stangret tupał nogami dla 

rozgrzewki, jego oddech natychmiast zamieniał się w parę. Konwojent 

sprawdzał bilety. Jego strzelba leżała na tylnym siedzeniu. 

— Niech pani wejdzie do środka — powiedział, kiedy pokazałam mu bilet. 

— Jest okropnie zimno, a my zaraz ruszamy. 

Reszta pasażerów siedziała już w dyliżansie. Był tam korpulentny 

mężczyzna, który chyba jechał w interesach. Miał czarną skórzaną torbę i 

okutany był w długi, ciepły płaszcz. Siedział plecami do stangreta. 

Naprzeciwko niego siedziała nieco spłoszona para — przedstawili się jako 

pan i pani Stott. Ona była chuda i blada, a jej mąż podenerwowany. 

Rozmawiali przyciszonym głosem. Korpulenty jegomość wskazał mi 

miejsce obok siebie i podzielił się ze mną nakryciem na nogi. 

Wymyśliłam sobie pseudonim nie na darmo byłam pisarką romansów. 

Stałam się panią Miller, jadącą na spotkanie z mężem, który właśnie wrócił 

z półwyspu. Wiedziałam, że kobiety nie podróżują same, a ja nie miałam ze 

sobą nawet służącej, więc musiałam znaleźć jakieś wyjaśnienie. 

52

Niepotrzebnie się o to martwiłam. Nikt nie zwracał na mnie uwagi. 

Mężatki, szczególnie te z dużymi nosami, są właściwie niewidoczne. 

Dyliżans wyjechał z podwórza zajazdu ikonie ruszyły kłusem. Widziałam 

przez okno światła zamku, a po chwili zarys Góry Artura na tle 

wieczornego nieba. Zapowiadała się zimna noc i byłam bardzo 

zadowolona, że mam futrzaną mufkę pani Iryine. 

Czy żałowałam tej powtórnej, pospiesznej ucieczki? Czy w świetle poranka 

nie wydała mi się niedorzeczna? Muszę stwierdzić, że nie. Byłam 

przekonana, że Balquidder chciał wyrządzić mi krzywdę, chociaż miałam 

pewność, że Stephen nie brałby w tym udziału. Odczułam ogromną ulgę, 

jakby pękła otaczająca mnie żelazna obręcz. 

Większość bohaterek moich powieści była, ma się rozumieć, wtrącana do 

lochów. Oczywiście, ratował je dzielny bohater. Opisywałam uczucia, 

jakich doznawały na widok męskiej postaci, trzymającej migotliwą świecę 

w jednej ręce, a skrwawioną szablę w drugiej, nie zastanawiając się nad 

tym, co czuły, dowiadując się, że zostały uwolnione. Nie doceniałam 

poczucia wolności. To tak, jak ze zbyt ciasnymi bucikami. Kiedy ma się je 

na nogach, jakoś się to znosi. Ale kiedy się je wreszcie zdejmie, już się ich 

ponownie nie założy. 

Jechaliśmy całą noc i następny dzień z szybkością dziesięciu mil na 

godzinę, równym kłusem, zatrzymując się tylko po to, aby zmienić konie. 

Ta operacja nie trwała dłużej niż dwie minuty, ale zawsze dawano nam 

możliwość odejścia na stronę. Były też dwa dłuższe postoje, kiedy można 

53

było napić się kawy i coś zjeść. 

Następnego dnia dotarliśmy do Yorku. To było dziwne uczucie, zatrzymać 

się na chwilę w tak dobrze znanym mieście i zaraz stamtąd odjechać. Za 

Yorkiem minęliśmy skręt do Ainderby Hall, a ja czułam, jak serce 

podchodzi mi do gardła. 

Myślałam o Noelu i o tym, jak żałośnie wyglądał, kiedy go widziałam po 

raz ostatni. Wyobrażałam go sobie siedzącego pod dębem korkowym na 

pełnej kurzu hiszpańskiej równinie i łzy napłynęły mi do oczu. 

Dyliżans pocztowy pojechał dalej, a ja otarłam łzy. Było przenikliwie 

zimno. Dyliżans był nieszczelny i mimo futrzanego okrycia, którego 

użyczył mi korpulentny dżentelmen, miałam zlodowaciałe stopy. Pani Stott 

jęczała, co irytowało jej męża. Odsunął się od niej i zaczął wyglądać przez 

okno. Nie było tam wiele do zobaczenia. Pogoda pogorszyła się, napływała 

mgła ze wschodu. Kilka razy dyliżans musiał stawać, żeby pocztylion mógł 

znaleźć drogę, ledwo widoczną w świetle dwóch lamp olejowych. 

Była dziewiąta wieczór, kiedy dotarliśmy do Grantham. Podczas 

całodziennej podróży w dyliżansie pękło koło, musieliśmy więc zatrzymać 

się na noc. Miałam dzielić sypialnię z nerwową panią Stott. Byłam tak 

zmarznięta, że potknęłam się przy wysiadaniu, a panią Stott trzeba było 

wnieść do zajazdu. Ledwie zdołałam przełknąć potrawkę z jagnięcia, a pani 

Stott siedziała, jęcząc z cicha. 

Służąca wskazała nam drogę do pokoju. Zapewniła nas, że ogrzała łóżka, 

„prasując” je specjalnym naczyniem z gorącymi węglami, i dała każdej z 

54

nas ogrzaną cegłę, owiniętą w grubą flanelę. Pomogłyśmy pani Stott wejść 

na schody. Pan Stott gdzieś zniknął. 

— Moja kochana pani Miller — powiedziała pani Stott. — Jestem tak 

zmarznięta, że ledwie mówię. Nie mam pojęcia, jak będę mogła zasnąć. 

Miałam wciąż lodowate nogi. Ubłagałam służącą, aby przyniosła miskę 

gorącej wody. Włożyłyśmy do miski nasze zbielałe, pozbawione czucia 

stopy, masując je tak długo, dopóki się nie zaróżowiły. Ubrania 

powiesiłyśmy przy kominku. Pani Stott poprosiła o drugi kubełek węgla. 

— Nie mogę, proszę pani. 

Pani Stott dała służącej szylinga. A ja drugiego. 

— Zobaczę, co się da zrobić — powiedziała z uśmiechem dziewczyna, 

chowając pieniądze do kieszeni. 

Po dziesięciu minutach przyniosła cztery kawałki węgla i kilka małych 

drewienek. 

— I za to zapłaciłyśmy dwa szylingi — sarkała pani Stott po wyjściu 

służącej. 

— To nam wystarczy na godzinę lub trochę dłużej — powiedziałam, 

starając się nie myśleć o wydatkach. 

Nie mogłam zasnąć, zbolała po niewygodnej podróży, a kiedy wreszcie 

zapadłam w sen, służąca zaraz mnie zbudziła, a przynajmniej tak mi się 

wydawało. Powiedziała, że dyliżans odjeżdża za czterdzieści minut i że 

zaczął padać śnieg. Wyjrzałam przez okno; podwórko zajazdu było już 

białe. Nie padało zbyt obficie, ale niebo było ołowiane. Daj Boże, żeby nam 

55

się nic złego w drodze nie przytrafiło. 

Było jeszcze ciemno, kiedy zeszłam na dół, ale jakby trochę cieplej. 

Zastałam naszych towarzyszy podróży w saloniku. Obaj byli w złych 

humorach. Pogryzły ich pchły. Zmusiłam się do zjedzenia jajek na szynce. 

Dostaliśmy też świeżo upieczony chleb. Odłamałam kawał bochenka i 

schowałam do kieszeni, na później. Wzięłam też trochę sera. Zobaczyłam, 

że pani Stott robi to samo, i uśmiechnęłyśmy się do siebie konspiracyjnie. 

Podano gorącą kawę, która bardzo mnie rozgrzała. 

Powiedziano nam, że dotrzemy do Londynu wieczorem, chociaż przy tej 

pogodzie było to wątpliwe. Musiałabym wtedy zanocować w zajeździe. Z 

drugiej strony, nie chciałam znaleźć się w Londynie zbyt późno. Według 

planu mieliśmy tam być wczesnym popołudniem. Byłoby dość czasu, aby 

odnaleźć Tolley, zanim zrobi się ciemno. Nie miałam przecież możliwości 

zawiadomienia jej o swoim przyjeździe, więc nie mogła mnie oczekiwać. 

Będę mieć kłopot, pomyślałam i po raz pierwszy poczułam obawę. 

Wszystko zależało teraz od Tolley. Może powinnam była najpierw napisać 

do niej i poczekać na odpowiedź, ale na to było już za późno. 

Kiedy wyjechaliśmy z miasteczka, konie ruszyły kłusem. Droga obsadzona 

była żywopłotem z głogu i dzięki śnieżnej pokrywie lepiej widoczna. 

Pomyślałam o Angelinie w Alpach. Wymyśliłam nowy, wspaniały epizod 

— moja bohaterka, otulona futrem z norek, wraz ze swoim ukochanym 

jedzie saniami przy świetle księżyca. Pędzą przez las, chrzęści śnieg, a 

zwieszające się z drzew sople lśnią jak diamenty. Jednak nie mogłam 

56

oprzeć się myśli, że nos Angeliny byłby zaczerwieniony z zimna, a jej 

ukochany pociągałby nosem jak mój korpulentny towarzysz podróży. 

To był kolejny, długi dzień naszej podróży. Byliśmy poważnie opóźnieni. 

Pojawiła się znowu mgła i było już po ósmej, kiedy dotarliśmy do 

londyńskiego zajazdu „Bull and Mouth”. 

Był to duży, hałaśliwy zajazd, którego obsługa wykazywała, jakby z 

urzędu, całkowity brak zainteresowania samotnie podróżującą kobietą. 

Wzięłam swoją walizkę i poszłam na postój dorożek. Pierwszy dorożkarz 

nie zrobił na mnie dobrego wrażenia. Wybrałam drugiego, który miał 

łagodny wyraz twarzy i dość silnego konia. Po tylu latach spędzonych w 

Edynburgu umiałam się targować, ustaliłam więc z nim rozsądną cenę 

szylinga i sześciu pensów i podałam adres. 

Było już późno. Tolley już pewnie poszła spać, jak większość ludzi po 

zapadnięciu zmroku. W Tranters Court i Ainderby Hall było inaczej. 

Właścicieli stać było na to, aby paliły się świece, a w kominkach płonął 

ogień. W Edynburgu, kiedy Stephena nie było w domu, ja też wcześnie 

chodziłam spać, aby oszczędzić na świecach. Tolley też zapewne tak 

postępowała. 

Tolley mieszkała w Somers Town, na Ossulston Street. Dużo tam teraz 

budowano i drogi były w bardzo złym stanie. Na północ od Woburn Place 

był jeden wielki plac budowy. Nie było tu już lamp gazowych. Koń szedł 

ostrożnie, potykając się czasem. W końcu wjechaliśmy znowu na teren 

zabudowany i znaleźliśmy się na Euston Square. Domy stały tylko po 

57

dwóch stronach placu, na szczęście oświetlonego 

Wreszcie dorożka zatrzymała się. Wysiadłam przed nieoświetlonym 

domem, ale niczego innego się nie spodziewałam Zdziwił mnie jednak fakt, 

że okno na parterze było zabite deskami. 

— Chyba pani przyjaciółka wyjechała —powiedział dorożkarz. Na pewno 

uważał, że stukam zbyt słabo, ponieważ sam podszedł do drzwi i zaczął 

łomotać kołatką. 

Ktoś w domu obok otworzył okno na piętrze, wychylił głowę i obrzucił 

mnie stekiem wyzwisk. Na Cant”s Close słyszałam gorsze przekleństwa. 

— Szukam panny Tolley — powiedziałam. 

— Wyjechała. Nie wiem dokąd — powiedział, zatrzaskując okno. 

Stałam przez chwilę jak sparaliżowana. To niemożliwe, pomyślałam. 

Przecież dostałam od niej list kilka miesięcy wcześniej. 

— Przepraszam panią — usłyszałam głos dorożkarza. — Dokąd teraz 

jedziemy? Nie ma co stać na takim zimnie. 

Co miałam robić? Spytać go o jakiś przyzwoity pensjonat? Wracać do „Bull 

nad Mouth”? 

— Proszę pani, ja chcę już jechać do domu. A pani chyba nie chce tu zostać? 

- Nie. 

Wstrząsnęłam się z zimna i wsiadłam z powrotem do dorożki. 

Zawróciliśmy do Londynu. Następny szyling i sześć pensów, pomyślałam. 

I około pięciu szylingów za przyzwoity nocleg. 

58

Przypomniałam sobie, że Beresfordowie mieli dom w Londynie, w 

Adelphi, na John Street. Wiedziałam, że o tej porze roku, będzie zamknięty, 

ale na pewno ktoś się nim opiekuje. Beresfordowie nie mieli zwyczaju 

zmieniania służących. Może tam będzie ktoś, kto mnie jeszcze pamięta, a 

przynajmniej zna moje panieńskie nazwisko? Ten dom był teraz moją 

jedyną 

nadzieją. Zastukałam w sufit. Dorożka zatrzymała się; otworzyłam okno. 

— Do Adelphi, proszę. John Street. Nie pamiętam numeru, ale myślę, że 

poznam dom. 

Pamiętałam kołatkę w kształcie delfina, która ogromnie mi się podobała. 

Wiedziałam też, że dom znajdował się blisko rzeki. Byłam w nim tylko raz, 

jeszcze jako dziecko, ale mieszkałyśmy tam z mamą kilka dni, a ja mam 

dobrą pamięć do miejsc. 

Adelphi to był nowoczesny kwartał ulic w niezbyt eleganckiej dzielnicy, 

tuż za Strandem, przy Tamizie i Nabrzeżu Adelphi. Nie wiem, dlaczego 

mój ojciec chrzestny wybrał tę lokalizację, zamiast kupić dom na modnym 

West Endzie, mogę tylko przypuszczać, że niezbyt lubił miasto i chciał 

chociaż móc patrzeć na rzekę. 

Jechaliśmy bardzo długo. Znad rzeki podniosła się mgła i padał coraz 

gęściejszy śnieg. Drżałam z zimna, strachu i wyczerpania. Byłam sama w 

obcym mieście i nie chciałam nawet myśleć o tym, co zrobię, jeśli na John 

Street nikogo nie będzie. Czułam, że jestem u kresu sił, nie mogłam nawet 

zebrać myśli. 

59

Koń szedł powoli. W gęstej, unoszącej się znad Tamizy mgle majaczyły 

maszty statków. Na szczęście pamięć mi dopisała. Poleciłam dorożkarzowi, 

aby jechał w stronę rzeki, i zobaczyłam dom z kołatką w kształcie delfina. 

Dzięki Bogu, dom był zamieszkany. W suterenie migotała świeca. 

— Zaczekacie na mnie, prawda? — spytałam dorożkarza. 

Skinął głową. To było głupie pytanie. Przecież musiał czekać na zapłatę i 

niewątpliwie oczekiwał dużego napiwku. Wysiadając z dorożki, potknęłam 

się tak niefortunnie, że upadłam. Pobrudziłam płaszcz” i rękawiczki. 

— Jestem panną... Daniels wyjąkałam. — Panną Emilią Daniels z Tranters 

Court. Chrzestną córką pana Beresforda. Chyba mnie pamiętasz? 

Wydawało mi się, że ją poznaję. Była kiedyś podkuchenną w Ainderby 

Hall. 

— Panna Daniels? 

Patrzyła na mój znoszony, brudny płaszcz i nie otwierała szerzej drzwi. 

— Na litość boską, wpuść mnie! — zawołałam, ledwie hamując łzy. — Czy 

pan Beresford jest w domu? — spytałam, wiedząc, że George nie 

odmówiłby mi schronienia. 

— Pan George Beresford umarł sześć miesięcy temu. 

— Umarł? 

Starałam się zrozumieć sens tej informacji. George nie żyje? Jak to możliwe? 

Zaczęły mną wstrząsać dreszcze. 

— Zrzucił go koń. Jego żona jest w Yorkshire. Tutaj jest tylko pułkownik, a 

on nie przyjmuje gości. 

60

— Pułkownik — powtórzyłam zdumiona. — Jaki pułkownik? 

— Pułkownik Beresford. Nie będzie zadowolony, jeśli o tej porze zakłócę 

mu spokój — powiedziała i zaczęła zamykać drzwi. 

Pchnęłam je i wdarłam się do środka. Kręciło mi się w głowie. Dorożkarz 

wszedł na schodki z moją walizką w ręku. 

— Trzy szylingi, proszę pani. 

Zastukałam do drzwi. 

Usłyszałam kroki. Dźwięk odsuwanej zasuwy. 

Pokojówka w białym czepeczku obrzuciła mnie podejrzliwym spojrzeniem. 

— Słucham panią? 

Stała za uchylonymi drzwiami. Widziałam, jak patrzy na dorożkę. 

— Tak, zaraz. 

Chciałam otworzyć portmonetkę, ale miałam zmarznięte palce i nie 

mogłam sobie z tym poradzić. Upuściłam ją, a monety rozsypały się po 

podłodze. Zaczęłam płakać. 

Za moimi plecami ktoś otworzył drzwi i usłyszałam powolne kroki. 

— Dobry Boże, Emilio! — rozległ się jakiś głos. 

Obróciłam się. Zobaczyłam wysoką szczupłą postać, opierającą się na lasce. 

Włosy mężczyzny były przetykane siwizną twarz pobrużdżona. Czy to 

mógł być Noel? Trudno mi było go poznać. Chciałam coś powiedzieć, ale 

poczułam tylko, jak krew odpływa mi z twarzy. Upadłam. U jego stóp. 

Spałam do późnego popołudnia. Nie pamiętałam, jak znalazłam się w 

61

łóżku, nie wiedziałam, kto opłacił dorożkarza. Kiedy się obudziłam, 

zobaczyłam, że jestem w ładnym pokoju, obitym chińską tapetą w kwiaty. 

Stały tam śliczne bambusowe krzesełka. Ogień płonął na kominku. Po raz 

pierwszy od wielu dni, a nawet tygodni, było mi ciepło. A od lat nie 

mieszkałam w takim pokoju. Chciałam ponownie zasnąć, nie mając odwagi 

stawić czoła rzeczywistości. Śmierć George”a dotknęła mnie boleśnie, ale 

moje myśli zaprzątał Noel. Nie mogłam uwierzyć, że ten złotowłosy, 

niebieskooki bohater mojej młodości jest teraz schorowanym, przybitym 

troskami człowiekiem. 

Czy Noel będzie chciał odesłać mnie do męża? Jakich argumentów mam. 

użyć, żeby tego nie zrobił? Czy on mi uwierzy? Nadal trudno mi było 

zebrać myśli. Po tych wszystkich przejściach nie mogłam się 

skoncentrować, chociaż w obecnej sytuacji było to konieczne. 

Rozległo się lekkie stukanie do drzwi i weszła młoda, hoża pokojówka. 

— Pani Good pyta, czy panienka nie chciałaby czegoś zjeść. Która godzina? 

— spytałam. 

— Już po czwartej, panienko. Spała pani czternaście godzin. 

- Dobry Boże. Powiedz pani Good, że chętnie napiję się kawy i zjem tosta. 

Pokojówka dygnęła i wyszła. 

Już sobie przypomniałam, kim była pani Good. Kiedy widziałam ją ostatni 

raz, była zwykłą Trypheną Good, podkuchenną. Teraz jest pewnie 

kucharką, a może nawet zarządza całym domem, mając nowy tytuł „pani”. 

Muszę postępować z nią ostrożnie. Jestem pewna, że gdyby mogła, to 

62

poprzedniego wieczoru nie wpuściłaby mnie do domu. 

Tacę przyniosła mi pani Good we własnej osobie. Zdążyłam już umyć 

twarz, uczesać się i włożyć szlafrok. Od razu poczułam się lepiej. 

— Przykro mi, że sprawiłam tyle kłopotu — powiedziałam. Tryphena 

pociągnęła tylko nosem i niepotrzebnie dołożyła węgli do kominka. 

— Kolację podajemy o siódmej, panienko — obwieściła. — Pułkownik jest 

w salonie. Jeśli panienka czegoś będzie potrzebować, to proszę zadzwonić 

na Hannah. 

— Dziękuję — powiedziałam potulnie. 

Najwyraźniej pani Good postanowiła ignorować fakt, że jestem mężatką. 

Trypbena ponownie pociągnęła nosem i wyszła z pokoju. Noel 

niewątpliwie poinformował ją, że jestem jego gościem, ale gospodyni nie 

kryła niezadowolenia. Nie mogłam mieć o to pretensji. Prawdopodobnie 

odczuła mój lekceważący stosunek do niej, kiedy była zwykłą Tryphen 

podkuchenną. Przypuszczam, że zasłużyłam sobie na jej dezaprobatę. 

Kawa i tost przywróciły mnie do życia. Przyniesiono mi również miskę 

owoców, jabłek, gruszek i pomarańczy. Zjadłam pomarańczę, co bardzo 

mnie odświeżyło. Czułam, że rozjaśnia mi się w głowie. 

Przede wszystkim musiałam zastanowić się nad tym, ile mogę powiedzieć 

Noelowi. Postanowiłam zdać się na intuicję. Gdyby upierał się przy tym, 

aby odesłać mnie do Stephena, nie będę protestować. Dowiem się, gdzie 

podziewa się Tolley. Zaniosę swój manuskrypt do pana Robinsona, z który 

zdążyłam już nawiązać pewien rodzaj korespondencyjnej przyjaźni. Dobrze 

63

zarabiał na Danielu Millerze. Może pomógłby mi znaleźć jakieś 

odpowiednie mieszkanie, gdybym nie odnalazła Tolley. Dla niego byłam 

tylko panną Daniels, więc nie będzie mnie potępiał za ucieczkę od męża. 

Wyjrzałam przez okno. Było już ciemno i mglisto — typowo londyńska 

ciemnobrunatna mgła. Padał śnieg. W tych warunkach podróż byłaby 

bardzo trudna. Nie powinnam więc obawiać się pościgu, a co ważniejsze, 

poczta również nie będzie sprawnie funkcjonować. Gdyby Noel chciał 

napisać do mojego ojca lub Stephena, list mógłby wcale nie dojść. 

Zaczęłam się zastanawiać, co mam na siebie włożyć. Miałam ze sobą tylko 

dwie sukienki. Hannah zabrała jedną do prania, a druga, z brązowej wełny, 

została przez nią świeżo wyprasowana. Nie wyglądałam w niej dobrze, 

więc włożyłam biały kołnierzyk i białe mankieciki, aby trochę ją rozjaśnić. 

Nadal miałam podkrążone oczy, ale to był wynik długich lat życia w 

niepewności, a nie chwilowego zmęczenia. Nie miałam żadnej biżuterii 

poza obrączką. Już dawno Stephen zaniósł wszystko do lombardu. 

Byłam jednak wypoczęta, schludnie ubrana i znajdowałam się w 

bezpiecznym miejscu. Zeszłam do salonu z nowo nabytą pewnością siebie. 

Noel wstał na mój widok, opierając się ciężko na mahoniowej lasce ze 

srebrną rączką. Przykuśtykał do mnie i pocałował mnie w policzek. Miał 

chłodne wargi. Kiedy byłam dzieckiem, zawsze rzucałam mu się na szyję. 

Teraz nie ośmieliłam się tego zrobić. Byłam dorosła i musiałam stosować się 

do obowiązujących zasad. 

Zaproponował mi coś do picia. Usiedliśmy po obu stronach kominka, on z 

64

kieliszkiem sherry, ja ze szklanką lemoniady. Przeprosiłam go za mój nagły 

przyjazd. Złożyłam wyrazy ubolewania z powodu śmierci jego brata. Jeśli 

nawet Noel zauważył, że głos mi drży, nie dał tego po sobie poznać. W 

milczeniu patrzył w ogień. Rzucałam mu ukradkowe spojrzenia i chciało mi 

się płakać. Pamiętałam go sprzed dwunastu, czternastu lat, zanim pojawiła 

się Aline i rozpoczęły kłopoty. Wtedy Noel był bardzo wesoły, często się 

śmiał, chętnie grał na pianinie i zabawiał rodziców piosenkami z lat ich 

młodości. 

Gdzie się to wszystko podziało? 

Noel miał teraz trzydzieści siedem lat, ale wyglądało dziesięć lat starzej. Był 

pochylony, przedwcześnie postarzały i sprawiał wrażenie nieszczęśliwego. 

Może przesadzam, pomyślałam. Noel zawsze posądzał mnie o przesadę. 

„Jesteś w euforii albo w rozpaczy”, żartował ze mnie. 

Teraz wydawało mi się, że podczas gdy ja nauczyłam się powściągliwości, 

Noel poznał cierpienie. Serce mi krwawiło na jego widok. Kiedy miałam 

trzynaście lat, zawsze potrafiłam go pocieszyć. Byłam jedyną osobą, z którą 

rozmawiał po śmierci swojego starego spaniela. Naturalnie, nigdy nie 

rozmawialiśmy o Aline. To była prywatna sprawa Noela. 

Spojrzał na mnie w momencie, kiedy intensywnie mu się 

przypatrywałam. Zaczerwieniłam się i odwróciłam głowę. 

— A więc, Emilio? W jakie kłopoty wpakowałaś się tym razem? — spytał, 

uśmiechając się z widocznym wysiłkiem. 

— To długie opowiadanie i nie jestem pewna, czy potrafię dobrze wszystko 

65

odtworzyć. 

— Na ile cię znam, to na pewno będzie „opowiadanie” — zauważył ze 

śmiechem. 

— Nie przejechałam stu mil w lodowatym zimnie po to, aby opowiadać ci 

wymyślone historie — powiedziałam. 

— Może nie wymyślone, ale upiększone. Przykro mi, Emilio. Mam dość 

własnych zmartwień. Wysłucham cię, możesz też tu zostać, dopóki nie 

dojdziesz do siebie, chociaż sytuacja jest dość niezręczna, kiedy jedyną 

przyzwoitką jest pani Good. Ale prawie należysz do naszej rodziny, poza 

tym jesteś mężatką więc musimy się z tym pogodzić. Za jakiś tydzień 

będziesz jednak musiała wrócić do męża, nawet gdybym sam musiał cię 

tam zawieźć. Czy dość jasno się wyrażam? 

— Wystarczająco jasno —powiedziałam, z trudem przełykając ślinę. 

— A więc? 

Wiedziałam już, że czekają mnie kłopoty. 

3

Było oczywiste, że nie mogłam powiedzieć Noelowi całej prawdy — że 

Archibald Balquidder chętnie pozbawiłby mnie życia. Mógłby jednak 

uwierzyć w to, że Stephen przetrwonił wszystkie moje pieniądze i że zrobi 

to samo z moim spadkiem, kiedy tylko skończę dwadzieścia pięć lat i 

66

znajdzie się on pod jego kontrolą. Gdybym przedstawiła swoją ucieczkę 

jako wynik kłótni małżeńskiej i niepokoju o zabezpieczenie finansowe na 

przyszłość, wysłuchałby mnie. Mógłby mi nawet służyć pomocą. 

— Nie wiem nawet, jak zacząć. Jest to bolesna i upokarzająca historia. Nie 

musisz mi przypominać, że mam skłonność do fantazjowania. Sama dobrze 

o tym wiem. 

— Przykro mi. Nie chciałem być dla ciebie niemiły, Emilio, po prostu 

zaskoczył mnie twój nagły przyjazd. Twój mąż musi odchodzić od 

zmysłów ze zmartwienia. 

Nie skomentowałam tego stwierdzenia. 

— Dobrze wiesz, jaka byłam, Noel. Żyłam w świecie, który sama 

tworzyłam. Wydawało mi się, że Stephen jest taki sam jak bohaterowie tych 

wszystkich książek, które czytywałam, i byłam szczęśliwa, że jego wybór 

padł właśnie na mnie. 

Przerwałam, ponieważ trudno mi się było przyznać do tego, że moje 

małżeństwo okazało się katastrofą, jednak zmusiłam się do dalszych 

wyznań. 

— Wiem, że nie jestem piękna, ale uwierzyłam, że on mnie naprawdę 

kocha. Oczywiście, chodziło mu tylko o pieniądze. 

Przerwałam znowu i spojrzałam na Noela. Nie zauważyłam na jego twarzy 

wyrazu „a nie mówiłem”. Uspokojona, ciągnęłam dalej. 

— Jeśli uważasz, że ja byłam specjalistką od fantastycznych historii, to 

wiedz, że są niczym w porównaniu z tym, co Stephen potrafił wymyślić na 

67

temat swoich perspektyw, bogatej rodziny, pięknego domu... 

Z trudnością udało mi się przełknąć ślinę. 

— Mieszkamy w dwóch pokojach na Cant”s Close, w brudnym zaułku na 

Starym Mieście, gdzie rynsztokiem płyną nieczystości. Stephen nie ma 

żadnych widoków na przyszłość. Jedyne, co posiada, to zdolność do 

fantazjowania. Utrzymuje się jakoś na powierzchni, prowadząc różne 

wątpliwe interesy. Nie chciałam zbyt wiele o nich wiedzieć. 

— Moja droga Emilio, tak mi przykro. Zawsze podejrzewałem, że on jest 

łajdakiem. 

Noel wsunął sobie poduszkę pod plecy i wygodniej ułożył chorą nogę. 

— Nauczyłam się wielu rzeczy, Noel. Umiem sprzątać, reperować ubrania i 

odnawiać meble. Utrzymuję się też z pisania. Pan Iryine, wydawca z 

Edynburga, płaci mi trzy gwinee za każdą umoralniającą historyjkę dla 

szkółki niedzielnej. 

Zauważyłam, że NoeI uniósł brwi. 

— Co za ironia losu! Wymyślam historyjki o niegrzecznych dzieciach, 

które dopuszczają się tak potwornych zbrodni jak zabawa w klasy w 

niedzielę, a ja zbawiam je od piekielnego ognia za pomocą mojej, tak 

bardzo wyszydzanej, wyobraźni. 

— Nie bądź tak rozgoryczona, Emilio — powiedział Noel, patrząc mi w 

oczy. — Uważam, że bardzo dzielnie dawałaś sobie radę. Wykazałaś się też 

dużą pomysłowością! 

— Staram się nie być rozgoryczona. Wiem, że moja ucieczka z domu była 

68

bezmyślnym, egoistycznym czynem, ale nie chciałam nikomu zrobić 

krzywdy. Chyba już za to wystarczająco zapłaciłam? Przez ostatnie sześć 

lat, od czasu, kiedy poznałam pana Iryine”a, praktycznie utrzymywałam 

nas oboje. 

— A teraz? 

— Za kilka tygodni kończę dwadzieścia pięć lat. Ojciec w ogóle do mnie nie 

pisze. Nie wiem, czy będę miała jakieś własne zabezpieczenie finansowe, na 

czym mi niesłychanie zależy. Wystarczy mi choćby skromny dochód. 

Jestem już tak zmęczona, Noel. Zmęczona naprawianiem wszystkiego i 

wiązaniem końca z końcem. Nie mogę przestać pisać. Nie mogę 

zachorować ani odpocząć choćby na chwilę. Muszę pisać, żeby płacić 

rachunki. 

Przyjechałam do Londynu, ponieważ chcę się spotkać z prawnikami ojca i 

postarać się uzyskać trochę informacji, prosić o jakąś ugodę. Nie chodzi mi 

o to, że muszę utrzymywać Stephena, ale jestem przerażona faktem, że to 

życie z dnia na dzień nigdy się nie skończy, że zawsze będzie tak samo jak 

przez ostatnich osiem lat i... 

Nie mogłam mówić dalej. Nie potrafiłam powstrzymać się od płaczu. 

Zapanowała cisza. Słyszałam tylko trzask drewna na kominku i syreny 

barek na rzece. Wyjęłam chusteczkę, starając się stłumić łkanie. 

Nie zdawałam sobie w pełni sprawy ze swoich uczuć, dopóki tego nie 

wypowiedziałam. Dopiero teraz zrozumiałam, że nawet bez Balquiddera 

moje życie było tak ponure, jak wyrok dożywotniego więzienia. Bez 

69

względu na to, co powie Noel, nie wrócę do Stephena. 

— Ta ucieczka sprawiła twojemu ojcu dużo cierpienia. 

Cierpienia? Trudno mi było w to uwierzyć. 

— Ale minęło już osiem lat. Czy teraz nie mógłby mi przebaczyć? 

— Czy go o to pytałaś? Nie miał od ciebie żadnych wiadomości. 

— Wstydziłam się. Nie chciałam, aby się dowiedział, jak jest mi ciężko. 

— Moja matka odczytywała fragmenty twoich listów. Zabawne ciekawostki 

o twoim życiu w Edynburgu. To były kłamstwa, Emilio. 

Noel mówił łagodnym tonem, ale zabolało mnie to, że tyle straciłam w jego 

oczach. 

— Nawet dziecko nie dałoby się na to nabrać. Jak twój ojciec musiał się 

czuć, kiedy prosiłaś o przebaczenie moją matkę, a nie jego? 

Pani Beresford mnie kochała, pomyślałam. Na tym polegała cała różnica. 

— Posłuchaj — ciągnął Noeł. — Ja też wiem, jaką szkodę może wyrządzić 

kłamstwo. Po śmierci George”a dowiedziałem się, że hipoteka majątku jest 

bardzo obciążona. W jakiś przedziwny sposób w cztery lata po śmierci ojca, 

George doprowadził Ainderby do takiego upadku. Został namówiony, Bóg 

jeden wie jaką metodą, do kupna plantacji w Demerara, która, oczywiście, 

pochłania masę pieniędzy. Ktoś poddał mu pomysł na szybkie 

wzbogacenie się, a on nigdy mi o tym nie wspomniał, chociaż dobrze 

wiedział, że po nim dziedziczę. 

W Demerara! Natychmiast pomyślałam o Balquidderze. On też miał 

plantację w Demerara. 

70

— Dlaczego George chciał się szybko wzbogacić? Amderby to dobry 

majątek. Wiem, że przynosił zysk czterech tysięcy funtów rocznie. 

Noel skrzywił się z bólu i ponownie zmienił pozycję swojej chorej nogi. 

— Chciał spełniać zachcianki swojej żony — powiedział, usiłując się 

uśmiechnąć. — Aline jest tego warta. 

Więc nadal jest księżniczką z bajki, pomyślałam. Nie odezwałam się. 

— Zawsze byłaś do niej uprzedzona, Emilio. 

— Byłam zazdrosna. Ona była piękna, a ja nie. 

Nie mogłam wyznać, że uważałam ją za egoistkę i intrygantkę. 

— Zmieniłaś się — powiedział Noel po chwili. — W końcu minęło już 

osiem lat. Byłaś małą, zadufaną w sobie dziewczynką. I do tego bardzo 

arogancką! — dodał, patrząc na mnie uważnie. — Poprawiłaś się — 

stwierdził z uśmiechem. — Jesteś nadal zbyt chuda i masz podkrążone 

oczy, ale powiększyła ci się twarz... 

— Masz na myśli mój nos — przerwałam mu. 

— Zawsze miałaś kompleksy związane z nosem — roześmiał się Noel. — 

Mnie się on podoba. 

Nie byłam przyzwyczajona do komplementów i nie wiedziałam, jak na nie 

reagować. Zarumieniłam się z zażenowania. 

W ostatniej chwili powstrzymałam chęć podniesienia dłoni i zakrycia tego 

nieszczęsnego nosa. 

Rozległ się dźwięk gongu i Noel sięgnął po swoją laskę. Patrzył z lekkim 

rozbawieniem na moje zaczerwienione policzki. 

71

— Chodźmy coś zjeść — powiedział tylko. — Na pewno jesteś już głodna. 

Przy stole nie mówiliśmy więcej o moim powrocie do Edynburga ani o 

kłopotach Noela. On nie potrafiłby rozmawiać przy służbie tak, jakby jej nie 

było. Spytałam go więc o jego syna, Richarda. 

— Jest na górze. Zobaczysz się z nim rano. 

— Jest tutaj! 

— Tak, ale klimat Londynu mu nie służy. Jest chory i nie opuszcza domu. 

— Biedny chłopiec. 

Był niemowlęciem, kiedy go widziałam ostatni raz. Pamiętam tylko, jak 

płakał podczas chrztu. 

— Czy lubi się uczyć? — spytałam. — Wydaje mi się, że większość 

delikatnych dzieci interesuje się nauką. 

— Nie. Nie cierpi czytać. Jest też opóźniony w nauce. 

— Gdzie był podczas twojego pobytu w Hiszpanii? 

— W Ainderby, z George”em i Aline. Ona ma nadzieję, że niedługo uda się 

jej wrócić do Francji. Jej rodzice odzyskali część swojego majątku, więc ma 

tam dom. Od śmierci mojej żony to właśnie Aline opiekowała się 

Richardem. 

Kiedy Noel wymawiał imię Aline, głos mu łagodniał. Przed laty, kiedy 

zakochałam się w Stephenie, nie potrafiłam powiedzieć „pan Kirkwall” bez 

tej szczególnej, wiele mówiącej intonacji. Od tego czasu nauczyłam się 

rozpoznawać tę modulację głosu. Jeanie z Canl”s Close wymawiała imię 

Lachiego, chłopca od rzeźnika, takim samym tonem. Noel nigdy by mi się 

72

do tego nie przyznał, ale nadal był zakochany w Aline. Nie miałam co do 

tego żadnych wątpliwości. Biedny chłopiec, pomyślałam o Richardzie. 

Aline zupełnie nie nadawała się na matkę. 

— Chciałabym zobaczyć się z twoim synem — powiedziałam. — Może 

mogłabym pomóc mu w nauce czytania, dopóki tutaj jestem. Przynajmniej 

po trosze odwdzięczyłabym się za gościnność, jakiej mi udzieliłeś. 

— Jak chcesz — powiedział Noel, wzruszając ramionami. — Muszę cię 

ostrzec, że on jest cofnięty w rozwoju. 

Chyba zorientował się, że taka wypowiedź nie brzmi dobrze w ustach ojca, 

ponieważ uzupełnił ją po chwili. 

— Niestety, uważam go za trudne dziecko. Próbowałem, ale... Kiedy 

znalazłam się wieczorem w swojej sypialni, miałam dużo materiału do 

rozmyślań. Było oczywiste, że dom, do którego przyjechałam, nie był 

domem szczęśliwym. Noel nie potrafił porozumieć się ze swoim jedynym 

dzieckiem. Był w żałobie po śmierci brata, jego majątek miał obciążoną 

hipotekę, musiał utrzymywać swoją rozrzutną bratową którą kochał i której 

nigdy nie będzie mógł poślubić. Kościół na to nie pozwalał. Będzie musiał 

sprzedać plantację w Demerara albo zacząć czerpać z niej zyski. Miałam 

nadzieję, że dojdzie do sprzedaży. Nie chciałam, aby Noel zbijał pieniądze 

na ludzkim nieszczęściu. 

Widziałam, że chora noga sprawia mu ból. Czy można by coś na to 

poradzić? Czy to była rana, którą odniósł na wojnie? Nic na ten temat nie 

mówił, ja też nie pytałam. Gdybym była w lepszych stosunkach z Trypheną 

73

Good, mogłabym spytać ją, ale w obecnej sytuacji niczego bym się od niej 

nie dowiedziała. 

Kiedy rozmyślałam o kłopotach Noela, spojrzałam na moje własne troski z 

innej perspektywy. Noel miał rację: nie napisałam prawdy w liście do ojca, 

ale też nigdy nie przyszło mi do głowy, że mogłabym sprawić mu ból. To 

wydawało się tak mało prawdopodobne. Może powinnam do niego 

napisać, wiedziałam jednak, że nie będę mogła się na to zdobyć. List, który 

otrzymałam od niego po swoim ślubie, wyrażał tak bezwzględne 

potępienie moich czynów, że nawet teraz nie mogłam o nim myśleć 

spokojnie. Nie chciałam ryzykować, że otrzymam drugi list pisany w tym 

samym duchu. 

Potem zaczęłam myśleć o Stephenie. Gdyby nie Balquidder, moglibyśmy 

prawdopodobnie osiągnąć porozumienie. Po otrzymaniu przeze mnie 

należnej mi części spadku moglibyśmy zawrzeć dyskretny układ o 

separacji. Wiele małżeństw tak robiło. Mój spadek dałby Stephenowi niezły 

dochód, a ja przeprowadziłabym się do jakiegoś kurortu — naturalnie, w 

celu podreperowania zdrowia. 

Nie mogłam jednak zbagatelizować Balquiddera. Nie wiedziałam też, czy 

powinnam o nim wspominać. Noel okazał się bardziej wyrozumiały, niż się 

spodziewałam. Czy równie dobrze zniósłby informację o kłopotach 

związanych z Balquidderem? Nigdy by w to nie uwierzył. 

Nie wspomniałam mu również o moim londyńskim wydawcy, co nie 

znaczy, że wstydziłam się swoich gotyckich romansów. Po prostu wolałam 

74

nie mówić Noelowi, że mogę zarobić na swoje utrzymanie, szczególnie że 

wszystkie zarobione przeze mnie pieniądze należały, według prawa, do 

mojego męża. Gdyby Noel wezwał Stephena, aby mnie stąd zabrał, to 

mogłabym znowu uciec, nie lękając się, że Stephen przejmie pieniądze 

należne mi od wydawcy. 

Najbardziej obawiałam się tego, że zamiast Stephena do Londynu 

przyjedzie Balquidder. Na tę myśl ogarniała mnie panika. Byłam pewna, że 

Stephen powie Balquidderowi o mojej ucieczce, a on mógłby przekonać 

Stephena, że sam mnie odnajdzie i przywiezie do Edynburga. W Londynie 

byłoby mu łatwo pozbyć się mnie. Mógłby też wynająć prywatny powóz i 

zaaranżować „wypadek” gdzieś pomiędzy Londynem a Edynburgiem — 

miałby do dyspozycji całe czterysta mil drogi. 

Zapadłam w niespokojny sen. 

Poranek był szary i chłodny. O dziewiątej pokojówka przyniosła mi gorącą 

czekoladę, pyszną bułkę, masło i owoce. Rozpaliła też ogień w kominku. Co 

za luksus. 

Usiadłam na łóżku i wzięłam od niej tacę. 

— Jak masz na imię? 

— Hannah, panno Emilio. Pani mnie nie pamięta, ale ja wychowałam się w 

Ainderby. Mój tatuś jest tam drugim ogrodnikiem. Zawsze za nim biegałam 

po ogrodzie, kiedy byłam mała. 

Przypomniałam sobie jasnooką małą dziewczynkę w brązowym fartuszku. 

Zazdrościłam jej, że mogła pomagać swojemu ojcu. Uśmiechnęłam się do 

75

niej, a ona odwzajemniła mój uśmiech. Pamiętam, że ją lubiłam. 

— Oczywiście, że cię pamiętam. Zrywałaś truskawki, kiedy wydawało ci 

się, że nikt tego nie widzi. Ja też to robiłam. Ten występek nas łączy. 

— Ale pani nigdy na mnie nie naskarżyła, panienko. 

— Ani ty na mnie. Hannah, czy ktoś mógłby zanieść mój list na Paternoster 

Row? 

Chciałam jak najszybciej zobaczyć się z panem Robinsonem, a do Hannah 

mogłam mieć zaufanie. 

— Abel, panienko. Pucybut. 

— Później go wezwę. Jaki dzień dzisiaj mamy? 

— Piątek, panno Emilio. Wigilia Bożego Narodzenia. 

— Dobry Boże, zupełnie o tym zapomniałam. 

Będę musiała kupić prezent dla Richarda, pomyślałam. 

— Nie świętujemy tutaj, nie ma nawet dekoracji — powiedziała ze 

smutkiem Hannah, szykując się do wyjścia. — Tak jest od czasu, jak umarł 

pan George, a pułkownik jest chory. Wszyscy bardzo martwimy się o 

pułkownika. 

— Ja też — powiedziałam. — Ledwie go poznałam, tak się zmienił. Poza 

tym jest bardzo smutny. 

Po wyjściu Hannah. dokończyłam śniadanie. W rogu pokoju stało 

biureczko, wyposażone w papier listowy, gęsie pióra i atrament. Usiadłam 

przy nim i napisałam panu Robinsonowi, że jestem w Londynie, że mam ze 

sobą manuskrypt nowej książki, Władczyni Sokolego Gniazda, który chętnie 

76

mu dostarczę. Czy mógłby się ze mną spotkać przed południem? 

Szukanie prezentu dla Richarda byłoby dobrą wymówką, gdyby Noel 

chciał zainteresować się, dokąd idę. Abel przyprowadzi mi dorożkę i 

najpierw udam się na poszukiwania Tolley, a potem pojadę na Paternoster 

Row. Pan Robinson może mieć jakąś odpowiednią książkę dla 

ośmioletniego chłopca. Może dziecinną wersję Podróży Guliwera? Jeśli 

będzie mu trudno czytać samemu, ja mogę mu poczytać. 

Kiedy zeszłam na dół, aby dać Ablowi mój list, dowiedziałam się, że Noel 

spędził bardzo niespokojną noc. 

— Pan Bagnigge jest przy nim — powiedział Abel, biorąc ode mnie list., — 

Pułkownik nikogo innego nie dopuszcza do siebie, kiedy jest chory; 

Wyglądał na zaniepokojonego, jego chuda buzia nosiła wyraz zatroskania. 

Abel, jak przypuszczałam, miał około czternastu lat, ponieważ był troszkę 

ode mnie niższy, miał jeszcze gładkie policzki i łamiący się głos. Wydawał 

się zadowolony z okazji wyjścia do miasta. 

— Chcę, żebyś zaczekał na odpowiedź — powiedziałam i obiecałam mu 

szylinga za fatygę. 

Poszłam do salonu, gdzie inna pokojówka, Mary, właśnie kończyła 

sprzątać. Na mój widok schowała ścierkę od kurzu za plecami. Widać było, 

że przyszłam nie w porę. 

— Nie przeszkadzaj sobie — powiedziałam. — Czy panicz Richard już 

wstał? 

— On tu nigdy nie przychodzi, panienko — powiedziała Mary, patrząc na 

77

mnie niechętnym wzrokiem. 

Zaczęłam się zastanawiać, czy już ją poinstruowała Tryphena Good, czy jest 

tylko niezadowolona, że przeszkodziłam jej w pracy. 

— On siedzi w swoim pokoju z parnią Caryer — dodała. 

— Czy to jego guwernantka? 

— 0, nie, panienko. Panicz Richard nie ma guwernantki. Panna Caryer 

opiekuje się nim. On ma nie całkiem dobrze w głowie. 

Pogrążona w myślach, poszłam na górę. Nie całkiem dobrze w głowie? 

Noel mówił, że on jest cofnięty w rozwoju. Biedny chłopiec, jeśli to prawda. 

Ponieważ Noel nie miał nic przeciwko moim odwiedzinom u Richarda, 

postanowiłam pójść do niego teraz. 

Pokoje Richarda znajdowały się na trzecim piętrze. Frontowy, z widokiem 

na ulicę, służył mu jako pokój dzienny, a za nim była sypialnia. Zastukałam 

do drzwi i weszłam, nie czekając na odpowiedź. 

Stwierdziłam od razu, że nikt się nie zatroszczył o wystrój tego pokoju. 

Ściany pokryte były ponurą, brązowo-żółtą tapetą przy oknie stał duży 

dębowy stół i kilka krzeseł, a na podłodze leżał wytarty dywan. Prawie 

pusta półka na książki zajmowała jeden róg pokoju, a przed kominkiem 

stała stara, brzydka osłona. W stojącym przy kominku fotelu siedziała 

krępa kobieta z nieporządnie uczesanymi siwymi włosami i spała, chrapiąc 

głośno. Przy fotelu stała butelka, na moje oko ginu, i zamknięty koszyk 

robótek. Z hałasem zamknęłam drzwi, a ona natychmiast się zbudziła. 

78

— Jestem panią Kirkwall — powiedziałam stanowczym tonem. — 

Przyszłam w odwiedziny do panicza Richarda. 

Przez ostatnich osiem lat nauczyłam się, że najważniejsza jest pewność 

siebie. 

Panna Caryer zakryła usta dłoni aby powstrzymać czkawkę, i zasłoniła 

szalem butelkę ginu. 

— Pułkownik nic mi o tym nie mówił. 

Uniosłam brwi, jak to robiła moja macocha, kiedy byłam dla niej 

niegrzeczna. 

— Rozmawialiśmy o tym wczoraj wieczór — powiedziałam i usiadłam 

przy stole. 

Usłyszałam skrzypnięcie drzwi. Z sypialni wychyliła się mała twarzyczka. 

Biedne dziecko, wygląda dokładnie jak jego matka, pomyślałam. Jego twarz 

była bez wyrazu; miał piwne, zgaszone oczy. Był chudy, blady i za mały na 

swój wiek. Podszedł do mnie wolnym krokiem, podał mi rękę i czekał. 

— Zostanę teraz z paniczem Richardem — powiedziałam. — Zadzwonię, 

jeśli zajdzie taka potrzeba. 

Opiekunka Richarda patrzyła na mnie dziwnym wzrokiem. Wreszcie 

skinęła głową, zebrała swoje rzeczy i wyszła. 

Rozmowa z Richardem nie była łatwym zadaniem. Nic nie mogło go 

zainteresować, a sam miał niewiele do powiedzenia. Wydawało się, że 

został pozbawiony wszelkiej energii. Po dziesięciu minutach, kiedy 

zastanawiałam się, jaki temat mogłabym jeszcze poruszyć, przypadkowa 

79

wzmianka o jego ojcu całkowicie zmieniła sytuację. 

— Przykro mi, że twój ojciec miał niespokojną noc. 

— To z powodu rany — powiedział Richard. — Odniósł ranę w 

zeszłorocznej bitwie pod Vittorią. 

Jego oczy nagle nabrały blasku. Ożywił się niespodzianie. 

- Opowiedz mi o tym. 

Chciałam dowiedzieć się czegoś więcej o ranie Noela, ale Richard przystąpił 

do opisu bitwy. 

— To było dwudziestego pierwszego czerwca. Dziwne, bo właśnie tego 

samego dnia umarł wujek George. Mieliśmy ogromne straty, pięć tysięcy 

ludzi, chociaż Francuzi stracili osiem tysięcy. 

— Och, Boże! — powiedziałam, bo Richard wyraźnie oczekiwał jakiegoś 

komentarza. 

Richard, z błyszczącymi oczami, mówił szybko dalej. Wyrzucał z siebie 

nazwy jak Tres Puentes, Zadorra, La Puebla, nazwiska dowódców różnych 

dywizji i opisywał ich działania. 

Nic z tego nie rozumiałam, ale dwie sprawy były dla mnie oczywiste: 

pierwsza, że Richard uwielbia ojca, a druga, że jeśli Richard był cofnięty w 

rozwoju, to ja byłam chińską cesarzową. 

Opisywał mi dokładnie bitwę pod Vittorią. W pewnym momencie pobiegł 

do sypialni i przyniósł pudło ołowianych żołnierzyków, których rozstawił 

na stole, aby mi dokładnie pokazać, gdzie upadł jego ojciec, kiedy został 

ranny. 

80

— Mój ojciec był w trzeciej dywizji pod wodzą sir Thomasa Pictona — 

powiedział z durną Richard. — Został ranny w ataku na Tres Puentes. 

Dosięgnął go szrapnel. 

— Co to jest szrapnel? A może kto? 

Richard zastanawiał się przez chwilę. 

— To jest dużo kawałków — powiedział wreszcie. — On mógł tam stracić 

nogę! Nie chciał lekarza. Nie pozwalał się nikomu dotknąć, poza Jemem 

Bagnigge. 

— Czy Jem Bagnigge jest jego ordynansem? 

— Tak. To on opowiedział mi o bitwie. 

— Więc te kawałki w nodze nadal ojcu dokuczają? 

Richard skinął głową. 

— Od czasu do czasu jakiś kawałek wychodzi i to jest bardzo bolesne. 

Posmutniał nagle. Zobaczyłam, że ma łzy w oczach. 

— Ale musisz pamiętać, że za każdym razem twój tata ma w nodze o jeden 

odłamek mniej. 

— Nie chcę, żeby mój tato umarł — szepnął Richard drżącymi wargami. 

Biedne dziecko, pomyślałam. W jego życiu było już zbyt wiele katastrof. 

Jego matka nie żyje, stryj nie żyje, a ojciec jest chory. Gdyby Noel umarł, kto 

by się nim zaopiekował? 

— Nie sądzę, żeby twój ojciec miał umrzeć — powiedziałam. — Jestem 

pewna, że niebezpieczeństwo już minęło. Teraz jest za zimno, aby mógł 

gimnastykować nogę i ma też dużo innych zmartwień. Kiedy przyjdzie 

81

wiosna, na pewno poczuje się lepiej. 

Nasza rozmowa została przerwana przez pannę Caryer i Abla, który 

wręczył mi list. Dałam mu szylinga. Abel żartobliwie zasalutował 

Richardowi, który uśmiechnął się nieśmiało i spojrzał z niepokojem na 

pannę Caryer. Boi się jej, pomyślałam z gniewem. Dlaczego? Jak ona go 

traktuje, kiedy zostają sami? 

— Mam nadzieję, że będziemy się często widywali, Richardzie — 

powiedziałam, całując go na pożegnanie. 

Twarz Richarda przybrała znowu apatyczny wyraz. Wiedziałam, że mi nie 

uwierzył. Uśmiechnęłam się do niego i wyszłam z pokoju. Usłyszałam 

przez drzwi, jak panna Caryer łaje go za to, że bawił się żołnierzykami na 

stole. 

Poszłam do swojego pokoju, aby przeczytać list od pana Robinsona. Pisał, 

że chętnie się ze mną zobaczy o każdej godzinie, jaka mi odpowiada. Dziś 

kończą pracę o czwartej po południu, z powodu Wigilii. Teraz było dopiero 

wpół do jedenastej. Włożyłam ciepłe buty, pelerynę, wzięłam mufkę pani 

Tryine i wyjęłam z walizki paczkę z moim cennym manuskryptem. 

Kiedy schodziłam na dół, uprzytomniłam sobie, że powinnam była prosić 

Abla, aby mi potajemnie sprowadził dorożkę, ale on już gdzieś zniknął. W 

holu była za to Tryphena Good. Na mój widok uniosła ze zdziwieniem 

brwi. 

— Pani wychodzi, panienko? 

Widziałam, że ma ochotę mnie zatrzymać. 

82

— Tak — powiedziałam. — Chcę kupić prezent dla panicza Richarda. Abel 

może odprowadzić mnie na postój dorożek — dodałam, patrząc na nią 

twardym wzrokiem. 

— Zawołam go, panienko — zgodziła się niechętnie. 

Widziałam, jak z ciekawością patrzyła na moją paczkę. Może sądzi, że 

ukradłam zastawę stołowa- pomyślałam. 

Postarałam się o to, aby Abel usłyszał, że podaję dorożkarzowi adres 

sklepu na Leicester Square, ale kiedy tylko znaleźliśmy się za rogiem, 

zastukałam w dach i kazałam mu jechać na Ossulston Street w Somers 

Town. 

Ta wyprawa zakończyła się niepowodzeniem. Nikt z sąsiadów nie potrafił 

powiedzieć, dokąd wyjechała Tolley. Jedynie w piekarni, gdzie często 

bywała, uzyskałam informację, że we wrześniu przeprowadziła się razem z 

siostrą nad morze, ze względu na stan jej zdrowia. Podziękowałam 

piekarzowi, kupiłam torbę pysznych francuskich bułeczek i wyszłam. 

Pomyślałam ze wstydem, że zachowałam się jak dziecko. Wydawało mi się, 

że Tolley rzuci wszystko, aby się mną opiekować. Teraz zobaczyłam, że 

muszę zająć się sobą sama. 

Oczywiście, w jakiś sposób robiłam to przez ostatnie osiem lat, ale nawet po 

tak krótkim pobycie na John Street zrozumiałam, jak niewyobrażalnym 

szczęściem jest posiadanie bezpiecznego dachu nad głową. 

— Paternoster Row — powiedziałam, wsiadając do dorożki. 

Dlaczego te dorożki są takie brudne, pomyślałam, kiedy chciałam się 

83

oprzeć się o zatłuszczone poduszki. Słoma na podłodze była wilgotna, a 

okienko tak zachlapane błotem, że nic nie było przez nie widać. 

Zamyśliłam się. Tym razem jednak nie bujałam myślami wokół skalistej 

alpejskiej przełęczy, na której czekali zbójcy, aby porwać moją heroinę, 

która, oczywiście, miała zostać natychmiast wyzwolona przez głównego 

bohatera, przebranego za herszta tej bandy złoczyńców. Zastanawiałam się 

nad swoją obecną sytuacją. 

Dopiero teraz, kiedy opuściłam Cant”s Close, zaczęłam zdawać sobie 

sprawę z tego, jak bardzo byłam tam samotna i nieszczęśliwa. Nie miałam 

prawdziwego domu i żadnych nadziei na przyszłość. Była to smutna 

egzystencja, z dnia na dzień, a do tego bardzo skromna. Wszystkie jasne 

chwile mojego życia zawdzięczałam wyłącznie sobie samej: przyjaźń 

państwa Iryine, drobne radości, jakich mi dostarczało uczenie Jeanie i 

Eppie, a wreszcie moje prawdziwe osiągnięcie — odkrycie sposobu 

zarabiania na życie. 

Czy nie nadszedł czas, aby zapomnieć o przewinach młodości? Może 

przyszła już pora, aby zdając sobie sprawę z popełnionych błędów, przestać 

wreszcie bić się w piersi i zacząć patrzeć w przyszłość? 

Ale w jaką przyszłość? Nikomu na mnie nie zależało. Stephen mnie nawet 

lubił, lecz nie przypuszczam, aby moja obecność, czy też nieobecność, 

sprawiała mu jakąkolwiek różnicę, poza utratą wygód domowych. 

Niecałe czterdzieści osiem godzin, które spędziłam na John Street, 

uświadomiły mi, jak bardzo jestem spragniona serdeczności i posiadania 

84

życiowego celu. Chciałam być tam mile widziana. Wydawało się, że 

Hannah i Abel mogli zostać moimi sojusznikami, w przeciwieństwie do 

pani Good, panny Caryer i Mary. Richard mnie potrzebował. Byłam pewna, 

że potrafię mu pomóc. 

A Noel? Jakie uczucia we mnie wzbudzał? Byłam już dorosłą kobietą i 

patrzyłam na niego innymi oczami. Noel przestał być wyidealizowanym 

bohaterem mojej młodości. Był człowiekiem niewolnym od ludzkich 

słabostek. Ciekawa byłam, czy on też widział mnie w innym świetle, czy też 

nadal patrzył na mnie jak na nadpobudliwe dziecko ze zbyt wybujałą 

wyobraźnią. 

Dorożka przejeżdżała teraz przez Ludgate. Za brudnym oknem mignął mi 

Temple Bar. Zdjęłam obrączkę i schowałam ją do torebki. Pan Robinson 

znał mnie jako pannę Daniels, która pisała pod pseudonimem Daniel 

Miller, więc muszę dla niego pozostać panną Daniels. 

Korespondując z panem Robinsonem, wyobrażałam go sobie jako 

starszego biznesmena w czerni — angielski odpowiednik pana Iryine”a. 

Okazał się mężczyzną w średnim wieku, z długą twarzą, najbardziej 

krzaczastymi brwiami, jakie kiedykolwiek widziałam, i gęstą, czarną brodą. 

Jego dłonie były również porośnięte włosami. Muszę ze wstydem przyznać, 

iż moją pierwszą myślą było, że byłby wspaniałym wilkołakiem. 

Wydawało mi się, że mój wygląd również wprawił go w zdumienie. 

Miałam ochotę spytać go, czego oczekiwał, ale w porę ugryzłam się w 

język. 

85

Zaprosił mnie do swojego biura i poczęstował kawą. Wziął manuskrypt i 

wydał mi pokwitowanie. Przypomniałam sobie o francuskich bułeczkach i 

otworzyłam torbę, aby go poczęstować, zanim zdałam sobie sprawę z 

niestosowności takiego zachowania. 

Nie okazał zdziwienia. Widocznie zdążył się przyzwyczaić do tego, że obce 

kobiety częstują go ciastkami. 

— Pyszne — powiedział, przyjmując ode mnie kolejną bułeczkę. 

Polubiłam go od razu, wraz z jego krzaczastymi brwiami. 

Udzielił mi informacji na temat moich książek. Zamek Apollinari był jeszcze 

w sprzedaży. Moja druga książka Fatum rodu Ansbach doczekała się 

wznowienia. 

— Miałem właśnie zamiar wysłać pani czek na pięćdziesiąt funtów na adres 

pana Iryine”a, panno Daniels, ale w tej sytuacji może wolałaby pani od razu 

dostać pieniądze. 

— Wolałabym otrzymać gotówkę — powiedziałam. 

Dlaczego kobiety nie mogą mieć swojego konta w banku? Ta myśl często 

mnie nawiedzała. 

— Oczywiście — powiedział. 

Wezwał swojego pracownika i wydał mu stosowne polecenie. 

— Czy mógłbym dostać pani adres? Przed upływem tygodnia nie zdołam 

przeczytać Władczyni Sokolego Gniazda — powiedział, ruszając swoimi 

krzaczastymi brwiami. — To doskonały tytuł. 

— Mnie też się podoba — przyznałam. — Nie wiem jeszcze, gdzie 

86

zatrzymam się na dłużej. Chciałam zamieszkać z dawną pokojówką matki, 

ale właśnie wyjechała z Londynu. Zgłoszę się do pana, kiedy będę miała 

stałe miejsce zamieszkania. 

Nasza rozmowa zeszła na temat wydawania i drukowania książek. Pan 

Robinson znał ten fach od podszewki. 

— Lubię mieć oko na wszystko — zakończył. — Niektórzy drukarze są 

zwykłymi łobuzami, panno Daniels. 

Przestępcami czy drobnymi oszustami? 

— Widać, że jest pani autorką romansów — roześmiał się. — Czy mam 

oczekiwać, że w następnej pani książce pojawi się jakiś drukarz bandyta? 

— Trudno umieścić drukarza w zrujnowanym zamczysku. Poza tym nie 

wyobrażam sobie, żeby oni mogli być aż takimi łotrami — powiedziałam, 

uśmiechając się do niego. 

— Niektórzy z nich są zdolni do wszystkiego. Mówi się, że pan Moxon, 

właściciel małej drukami w pobliżu Three Cranes Wharf trudnił się 

fałszerstwem. 

— Co podrabiał? Banknoty? 

— Został aresztowany pod zarzutem fałszowania dokumentów dla 

właścicieli brytyjskich statków niewolniczych, aby mogli rejestrować je na 

kontynencie. 

— To... to okropne — wyjąkałam, a po plecach przebiegł mi zimny dreszcz. 

— Wypuszczono go z braku dowodów, a może wykupili go bogaci 

przyjaciele — powiedział, patrząc na mnie uważnie. — o ile wiem, nasz 

87

wspólny przyjaciel, pan Iryine, jest członkiem Stowarzyszenia na rzecz 

Zniesienia Niewolnictwa. 

— Tak. Ja też do niego należę. 

— Ja również. 

— Słyszałam — powiedziałam, zbierając się na odwagę — o panu 

Balquidderze z Edynburga, który mógłby być wmieszany w te sprawy. 

— Balquidder? Tak, słyszałem o nim. To bardzo niebezpieczny człowiek, 

panno Daniels, nie należy wchodzić mu w drogę. Czy pani go zna? 

— Poznałam go. 

Wstrząsnął mną dreszcz. Co mogłam dodać? Że on chciałby widzieć mnie 

martwą? Że jestem mężatką a mój mąż jest winien Balquidderowi ogromną 

sumę pieniędzy? Bezpieczniej było zmienić temat rozmowy. Spytałam o 

książki dla ośmioletniego chłopca. 

Pan Robinson polecił mi księgarnię na tej samej ulicy oraz sklep, gdzie 

sprzedawano ołowiane żołnierzyki i inne tego typu zabawki. W tym czasie 

jego pracownik przyniósł pięćdziesiąt funtów, zapakowanych w 

bawełniane woreczki. 

— Ciężkie — powiedziałam, podnosząc jeden z woreczków. 

— Niech je pani zostawi u mnie, panno Daniels. Kiedy zrobi pani zakupy, 

Henry odprowadzi panią do postoju dorożek. 

— Dziękuję panu. 

Podaliśmy sobie ręce na pożegnanie. 

Odczułam ulgę, że Władczyni Sokolego Gniazda jest już u wydawcy. 

88

Wiedziałam, że to dobra książka. Pisanie szło mi coraz lepiej, nabierałam 

wiary w swoje umiejętności. Nie widziałam powodu, aby ten romans nie 

przypadł panu Robinsonowi do gustu.

W księgami znalazłam dziecinną wersję Przygód Guliwera, ilustrowaną 

ładnymi drzeworytami. W sklepie z zabawkami kupiłam małą armatkę, 

która strzelała suchym grochem. Richard powinien być zadowolony. 

Kiedy wychodziłam ze sklepu z zabawkami, na zegarze katedry Świętego 

Pawła było dziesięć po pierwszej. Wczesne popołudnie, ale powoli zapadał 

już zmrok. Niebo było szare, w każdej chwili mógł spaść śnieg. Nie czuło 

się mrozu, tylko podmuchy lodowatego wiatru. 

Patemoster Road była zamknięta dla mchu kołowego, nie musiałam więc 

uskakiwać przed nadjeżdżającymi powozami i dorożkami. W dolnej części 

ulicy sklepy były bardziej eleganckie. Zauważyłam kilka magazynów z 

materiałami i gotowymi ubraniami. Przyszło mi do głowy, że mogłabym 

kupić coś dla Hannah, na przykład różową wstążkę. Nie mogłam kupić 

prezentu dla Noela — byłoby to wysoce niewłaściwe. Chętnie 

podarowałabym mu egzemplarz Zamku Apollinari lub Fatum rodu Ansbach. 

Zorientowałam się, że zależy mi na jego aprobacie. Nie mogłam jednak 

ryzykować. Zawsze istniała możliwość, że mógłby powiedzieć Stephenowi 

o moich książkach. Poza tym pewnie uznałby je za zbyt płoche. 

Weszłam do sklepu z materiałami i dodatkami krawieckimi, aby kupić 

różową wstążkę. Zobaczyłam tam belę przecenionego jedwabiu, 

mieniącego się szarością, bielą i jasną zielenią. Zapragnęłam nagle takiej 

89

sukienki. Wiedziałam nawet, jak powinna być uszyta. Mieszkanki Londynu 

nosiły teraz suknie, których spódnice zszyte były z kilku brytów materiału. 

Moje stare stroje wyglądały tu okropnie niemodnie. Wreszcie, z poczuciem 

winy, że wydaję pieniądze na siebie, zamiast zapłacić pani MacLaren (jak 

widać, nie potrafiłam jeszcze zapomnieć o Edynburgu), kupiłam jedwab na 

suknię i uszczęśliwiona wróciłam do biura pana Robinsona. 

Henry odprowadził mnie na postój dorożek i podał paczkę z 

pięćdziesięcioma funtami tak zapakowana aby nie rzucała się w oczy. 

— Dokąd jedziemy, panienko? — spytał dorożkarz. 

— Adelphi. John Street. 

Do domu? 

Zjadłam samotnie obiad, który Mary podała mi ze źle skrywaną niechęcią. 

W domu było nienaturalnie cicho. Służba zakończyła już swoje prace i 

zeszła na dół, do ciepłej kuchni. Zwykłe odgłosy miasta były przytłumione 

z powodu śniegu — nie słychać było skrzypienia kół ani stukotu końskich 

kopyt. Zniknęli gdzieś uliczni sprzedawcy. Lód, który utworzył się u 

brzegów rzeki, unieruchomił małe stateczki, wcześniej nie wyciągnięte na 

brzeg. Myślałam ze współczuciem o tych biedakach, którzy mieszkali pod 

arkadami Adelphi. 

Noel i nieznany mi Jem Bagnigge byli prawdopodobnie w sypialni Noela. 

W całym domu nikt się nie poruszał. 

Byłam w dziwnym stanie zawieszenia pomiędzy dwiema książkami. Nie 

potrafiłam zasiąść do pisania następnej powieści, dopóki nie byłam pewna, 

90

że poprzednia została zakwalifikowana do druku. Musi minąć co najmniej 

tydzień, zanim poznam losy Władczyni Sokolego Gniazda. 

Nie mając nic innego do roboty, postanowiłam skroić suknię z kupionego 

rano materiału. W salonie znalazłam pudełko z szyciem, które 

prawdopodobnie należało kiedyś do pani Beresford. Były tam szpilki, 

nożyczki, kawałek kredy — wszystko, czego potrzebowałam. Korzystając z 

tych przyborów do szycia, miałam wrażenie, że pani Beresford patrzy na 

mnie i pochwała moje zamiary. Odsunęłam krzesła, aby móc rozłożyć 

materiał na podłodze. 

Od wielu lat sama szyłam sobie ubrania, co wynikało ze smutnej 

konieczności. Początkowo starałam się dokładnie odtwarzać je ze wzoru, 

ale ponieważ miałam dobre oko, wkrótce nauczyłam się szyć bez wykroju. 

Z chwilą przyjazdu do Londynu zobaczyłam, że moje suknie drastycznie 

odbiegają od obowiązującej mody. Teraz nosiło się talię wyżej podniesioną, 

a górę bardziej dopasowaną. Mój nowy indyjski jedwab nadawał się na 

suknię wieczorową. Noel zawsze przebierał się do kolacji. Wczoraj 

wieczorem wstyd mi było siadać do stołu w zniszczonej, brązowej sukience. 

Na kolanach przesuwałam się po podłodze, spinając materiał szpilkami. 

Trochę ruchu dobrze mi robiło, ponieważ mimo palącego się kominka, w 

pokoju było chłodno i wiało od okien. Było jednak i tak o wiele cieplej niż 

na Cant”s Close. Tu przynajmniej mogłam swobodnie dokładać węgli do 

kominka. 

91

Czas szybko mijał. Wreszcie przyszła Hannah, żeby zapalić lampy i świece i 

zasłonić okna. Grube zasłony powstrzymały przeciągi. Wieczorem salon 

powinien być już dobrze ogrzany. 

— Och, panno Emilio, jakie to śliczne! — wykrzyknęła, patrząc na mój 

materiał. 

— To najdroższa tkanina, jaką kiedykolwiek kupiłam — powiedziałam. — 

Ale ponieważ obniżono cenę... 

— Na pewno warta była tych pieniędzy — uspokoiła mnie Hannah. — Ja 

sama bardzo lubię się targować. 

— Jak większość kobiet — powiedziałam z uśmiechem. 

Zachwyt Hannah podniósł mnie na duchu. 

Po jej wyjściu zaczęłam kroić materiał. Pogrążona w pracy, nie zdawałam 

sobie sprawy z upływu czasu. Robiłam właśnie zakładki, kiedy ktoś 

otworzył drzwi. Pomyślałam, że Hannah przyszła zajrzeć do kominka, i nie 

podniosłam nawet głowy. 

— Co ty robisz? 

To był Noel. Wstałam z podłogi i otrzepałam sukienkę, pokrytą 

jedwabnymi nitkami. 

— Szyję, jak widzisz. Wyszłam dziś rano, aby kupić Richardowi prezent na 

gwiazdkę, i zobaczyłam po drodze sklep z materiałami. Mam ze sobą tylko 

dwie sukienki, moja garderoba wymaga uzupełnień. Więc szyję. 

— Ale, moja droga Emilio... 

Noel nie wiedział, co powiedzieć. Wszedł do salonu, opierając się ciężko na 

92

lasce i usiadł przy kominku. 

— Przykro mi, że użyłam do tego celu podłogi w twoim salonie. Ale nie 

miałam innego wyjścia. 

— To nie o to chodzi. 

Schyliłam się i dokładnie pozbierałam kawałki jedwabiu, niektóre już spięte 

szpilkami, i położyłam je na stojącym w rogu krześle. 

— Chyba nie masz nic przeciwko temu, że skorzystałam z przyborów do 

szycia twojej matki? 

— Skądże znowu. Ale, Emilio, tobie nie wolno tego robić. 

— Dlaczego? — spytałam ze śmiechem. 

— Ponieważ to nie wypada. 

— Ależ Noel, przecież każda młoda kobieta musi umieć szyć. Powinieneś 

być zadawniony, że zajmuję się tak godziwą pracą! 

Nie mogłam się Powstrzymać, aby z niego nie zażartować. Wiedziałam, o 

co mu chodziło. Szycie własnych ubrań było oznaką ubóstwa, a on nie mógł 

temu przeciwdziałać. Mężczyzna mógł kupować ubrania dla swojej chere 

amie, ale nie mógł zrobić tego samego dla damy. 

— Myślę, że są tutaj jeszcze ubrania mojej matki. Powinny być w szafie, w 

jej pokoju. Po śmierci matki Aline zajęła się jej ubraniami w Ainderby Hall, 

ale tu nie przyjeżdżała. Nie będzie tego dużo, może kilka miejskich 

sukienek. Możesz nimi rozporządzać według własnego uznania. 

— Dziękuję. To miło z twojej strony. Ale czy stroje twojej matki nie 

powinny przejść w posiadanie pani Good? 

93

— Nonsens. Ubrania po swojej pani dostaje jej pokojówka, a Celine już u 

nas od dawna nie pracuje. Niech Hannah albo Mary wszystko ci pokażą. 

Usiadłam i popatrzyłam na niego. Był bardzo blady i niewątpliwie 

cierpiący. Nie wiedziałam jednak, czy Noel życzyłby sobie, żebym 

poruszyła kwestię jego rany. 

— Widziałam się z Richardem dziś rano — powiedziałam wreszcie. — 

Opisał mi bardzo dokładnie bitwę pod Vittorią. 

— Dobry Boże, naprawdę? 

— Jest niesłychanie dumny z ciebie, Noel. Ma wiele wiadomości, zna nawet 

miejsce na polu bitwy, gdzie zostałeś ranny, Dowiedział się tego od twojego 

ordynansa. 

— Jem wyniósł mnie z bitwy. Nie wiem, jak mu się to udało, jest przecież 

niedużym mężczyzną. 

Zauważyłam, że Noel nie skomentował tego, co mu powiedziałam o 

Richardzie. Czy nie rozumie, że syn go podziwia? Że to dziecko pragnie 

czułości? 

Chyba zorientował się w sytuacji, ponieważ zadał mi po chwili pytanie. 

— Co sądzisz o Richardzie? 

— Jest samotny. 

— Cóż mogę zrobić? — Noel zmarszczył brwi. — Posłałbym go do szkoły, 

gdyby był silniejszy. Miałby wtedy kolegów do zabawy. Ale on odstawałby 

od innych chłopców, którzy by go pewnie dręczyli. Powiedziano mi, że on 

zawsze będzie cofnięty w rozwoju. 

94

Nie odezwałam się. Czy on kiedykolwiek rozmawiał ze swoim synem? 

Noel milczał przez chwilę. 

— Bardzo mało go znam — przyznał wreszcie. — W przeciągu ostatnich 

czterech lat tylko raz przyjechałem na urlop. Po śmierci żony. A kiedy 

wróciłem do domu... byłem ranny, George nie żył, a interesy były bardzo 

zagmatwane. Nie miałem siły zajmować się Richardem. Co zresztą mogła 

mu dać moja obecność? 

— Ty przynajmniej masz dziecko! — wybuchnęłam, nie mogąc się 

pohamować. — A ja dwa razy poroniłam. 

Zapanowała cisza. 

— Przykro mi — powiedział Noel po chwili. 

Sięgnął po laskę i podniósł się z krzesła. 

— Nie jestem dzisiaj w towarzyskim nastroju. Zszedłem tylko, żeby 

zobaczyć, jak dajesz sobie radę. Nie będę jadł kolacji na dole. Jem przyniesie 

mi coś do jedzenia do pokoju. Dopilnuję, aby pani Good zajęła się tobą. 

Obrócił się jeszcze w drzwiach. 

— Zmartwiłem się, kiedy powiedziano mi, że wyszłaś z domu. 

Pomyślałem, że znowu uciekłaś. Wczoraj zachowałem się zbyt szorstko. I 

przepraszam cię za to, Emilio. Cieszę się, że przyjechałaś. 

Kiedy wyszedł, siedziałam zamyślona, patrząc w ogień. Byłam wzruszona, 

że Noel jest zadowolony z mojego przyjazdu — moja obecność sprawiała 

przyjemność tak niewielu ludziom. 

Byłam jednak przekonana, że Noel nie byłby tak bardzo zadowolony, 

95

gdyby się dowiedział, że jego gość jest autorką dwóch, a właściwie już 

trzech sensacyjnych powieści, przepełnionych morderstwami i 

szkaradnymi spiskami. Szczególnie skandaliczny wydał mi się teraz 

epizod, w którym Fra Bartolome ściga Angelinę Mountfalcon 

Daj Boże, żeby Noel nigdy się o tym nie dowiedział. 

4

Byłam przyzwyczajona do spokojnych świąt Bożego Narodzenia. W 

Szkocji, w przeciwieństwie do sylwestra, nie jest ono uroczyście 

obchodzone, ale Boże Narodzenie na John Street atmosferą przypominało 

raczej pogrzeb. Co prawda, pani Good i Hannah przygotowały pieczeń 

wołową z pieczonymi kartoflami i placek ze śliwkami, ale to było wszystko. 

Żadnych ozdób świątecznych, nawet gałązki ostrokrzewu. 

Richard został w swoim pokoju i wydawało się, że jest naprawdę 

zadowolony, jak również zaskoczony otrzymanymi prezentami. Noel 

podarował mu kasetkę z przyborami do pisania, którą panna Caryer 

położyła na najwyższej półce z książkami, gdzie prawdopodobnie miała 

pozostać. Było tak oczywiste, że jest to jedynie. zdawkowy prezent, że 

trudno mi było znaleźć odpowiedni komentarz. Powiedziałam wreszcie, że 

96

to mu się przyda, kiedy będzie starszy. Richard podziękował mi grzecznie 

za Podróże Guliwera, za to armatka wzbudziła jego prawdziwy zachwyt. 

— Och! — wykrzyknął. — Och! 

Skakał po całym pokoju, potem podbiegł do mnie i rzucił mi się na szyję. 

— Czy podziękowałeś pani Kirkwall? — spytała panna Caryer cierpkim 

tonem. 

Tym pytaniem sprawiła Richardowi wyraźną przykrość. 

— Tak, podziękował mi — powiedziałam, uśmiechając się do niego. — Nie 

wyobrażam sobie milszego podziękowania. 

Hannah była wzruszająca, tak bardzo cieszyła się ze wstążki. Zwierzyła mi 

się, że pani Good nie pochwała takich ozdób, więc wstążka będzie musiała 

zaczekać na jej powrót do Ainderby. Miała narzeczonego we wsi, włoży ją, 

kiedy się będzie miała z nim spotkać w wolną niedzielę. Ucieszyła mnie 

wiadomość, że Hannah ma swojego chłopca. Miałam nadzieję, że jest jej 

godzien. 

Noel prawie się nie pokazywał. Z jego rany znowu wychodziły odłamki 

szrapnela. 

Spędziłam kilka dni na przeglądaniu ubrań pani Beresford, w czym 

pomagała mi Hannah. Były tam koszule i halki, których bardzo 

potrzebowałam, jak również bawełniane pończochy. Znalazłam też 

bawełniany materiał w różowe kwiatki, odpowiedni na sukienkę. 

Podarowałam go Hannah. 

— Żebyś mogła ładnie się ubrać na spacery z narzeczonym — 

97

powiedziałam jej. 

Zauważyłam, że pani Good często miała nieuzasadnione pretensje do 

Hannah, chciałam dać jej coś ładnego, aby się lepiej poczuła. Znalazłam 

dwie letnie sukienki z białego lnu i dwie cieplejsze, jedną zieloną drugą 

szarą — z cienkiej, fantazyjnie tkanej wełenki. Były na mnie o wiele za 

duże, ale nadawały się do przeróbki. Był tam również obszerny płaszcz bez 

rękawów z kapturem, dość znoszony, ale w stanie o wiele lepszym niż moja 

opończa. 

Noel zgodził się, abym w porze podwieczorku przez godzinę czytała 

Richardowi. Chłopiec schodził wtedy na dół. Przytulał się do mnie, śledząc 

tekst, po którym przesuwałam palec. Biedak tak bardzo potrzebował 

czułości, że nawet nie przeszkadzało mu to, że musiał trochę czytać. 

 Historia Guliwera i Liliputów powoli zaczęła go fascynować. Pewnie wiele 

dzieci tak reaguje. Miła jest myśl, że można nagle stać się olbrzymem w 

kraju, gdzie wszyscy są maleńcy. Richard był mały jak na swój wiek, więc 

taka możliwość wzbudzała jego zainteresowanie. 

— Lilipuci byli niemądrzy, prawda? Niepotrzebnie prowadzili Wojnę. 

— Ludzie też czasem idą na wojnę z niedorzecznych powodów. 

— Ale nie lord Wellington — stwierdził Richard. 

Siedział przez chwilę zamyślony, wspierając się o mnie. 

— Panna Caryer nie pozwała mi się zdrzemnąć w kościele podczas kazania. 

Stale mnie szturcha. To dopiero jest głupie. Jeśli pastor chce, żebym go 

słuchał, to powinien mówić krótsze kazania. 

98

— Zgadzam się z tobą. — Roześmiałam się. — Dawniej też tak uważałam. 

Ciągle miałam nadzieję, że już skończy, ale on mówił dalej. 

W domu było chłodno. Lodowate przeciągi hulały po korytarzach, chociaż 

zawieszono kotary na drzwiach. Byłam zadowolona, że mam ciepłe 

sukienki pani Beresford. 27 grudnia miasto spowiła mgła, która nie 

rozpraszała się przez kilka dni. Nie tylko zrobiło się bardzo zimno, ale było 

również ciemno. Mgła była gęsta i nieprzenikniona. Nikt nie wychodził na 

ulicę, ponieważ nic nie było widać. 

Nie zapalano latarni, gdyż trudno było je odnaleźć, zresztą palniki były 

zamarznięte. Czasem od strony rzeki słychać było przytłumiony dźwięk 

syreny barki towarowej. Poza tym panowała cisza i wszystko tonęło w 

ciemnościach. 

W domu stale paliły się świece i lampy. Trudno było odróżnić dzień od 

nocy. 

Uznałam, że mogę nie obawiać się pogoni. Nie pomyślałam o tym, że w 

innych częściach kraju może nie być mgły. 

Na szczęście dom Noela był bardzo dobrze zaopatrzony. W piwnicy było 

pełno węgla, więc było nam ciepło i mieliśmy co jeść, w przeciwieństwie do 

wielu biedaków, którzy szukali schronienia w bramach. 

Z rany Noela wydostało się kilka kawałków kości i metalu, więc mógł znów 

schodzić na dół. Interesująca była reakcja domowników na tę zmianę. 

— Lekarz powiedział mu, że trzeba amputować nogę — stwierdziła pani 

Good — ale nie posłuchał i teraz są tego skutki. To się źle skończy, 

99

wspomnicie moje słowa. 

Mary i panna Caryer przyjęły tę wypowiedź ze zrozumieniem. Jedynie 

Hannah i Abel byli szczerze uradowani poprawą zdrowia Noela. 

W czasie rekonwalescencji Noela panna Caryer chciała, aby w porze 

podwieczorku Richard zostawał w dziecinnym pokoju i nie schodził na dół. 

Stanowczo się temu sprzeciwiłam. Najwyższy czas, aby Noel poznał 

swojego syna, pomyślałam. Początkowo wydawało mi się, że źle oceniłam 

sytuację, ponieważ obecność Richarda wyraźnie krępowała Noela. Po 

pewnym czasie stał się bardziej odprężony i zdawało mi się, że czerpie z 

tego coraz większą przyjemność. Richard był uszczęśliwiony. Zauważyłam, 

że kiedy myślał, że ojciec go słucha, bardzo się starał dobrze czytać. 

Doszliśmy już do epizodu w Brobdingnagu, gdzie Guliwer był karłem w 

kraju olbrzymów Richard był bardzo przejęty opisem walki Guliwera z osą. 

— Lubię, jak wszystko jest postawione na głowie —powiedział Richard, w 

swoim dorosłym stylu. — Można być dużym i złym. 

— Ważne jest, kim jesteś, a nie, czy jesteś duży — powiedziałam, 

przytulając go do siebie. 

Nie byłam pewna, czy Noelowi podobało się to śmiałe twierdzenie. Może 

uważał, że dorośli zawsze mają rację? Uważałam, że Podróże Guliwera dają 

dużo materiału do przemyśleń. Dlatego bardzo lubiłam tę książkę. 

Wypożyczyłam sobie kompletne wydanie z biblioteki Noela. Ta lektura 

sprawiała mi wielką przyjemność. 

100

— Uczysz Richarda radykalizmu, prawda, Emilio? — spytał Noel z 

uśmiechem. 

— Nie ja — odparowałam. — Może Jonathan Swift. Twój syn jest 

wystarczająco inteligentny, aby wyrobić sobie własny pogląd. Richard 

patrzył na nas z niepokojem. 

— To dobra książka, tato — powiedział poważnym tonem. — Światem 

rządzi wyobraźnia, jak mówił Wellington. 

Roześmieliśmy się oboje. Noel wyciągnął rękę i zwichrzył włosy Richarda 

pieszczotliwym gestem. 

Po mgle przyszedł śnieg. Jeszcze nigdy nie widziałam takiego śniegu. Padał 

całymi dniami. Na ulicach utworzyły się ogromne zaspy, przez które nie 

można się było przedostać. Mężczyźni odgarniali je łopatami z chodników i 

czyścili środek jezdni, ale śnieg ponownie wszystko zasypywał. 

Przeczytałam w „Timesie”, dostarczonym jakimś cudem przez gazeciarza, 

że w całym kraju były trudności z poruszaniem się dyliżansów; Niektóre 

drogi były całkowicie nieprzejezdne. 

Miałam nadzieję, że Tolley, gdziekolwiek była, ma ciepłe i wygodne 

mieszkanie. 

Przypuszczałam, że Stephen spędza całe dnie w jakiejś karczmie, grzejąc się 

przy ogniu. Na pewno znajdzie tam chętnych do gier hazardowych. 

Noel wysłał Abla, aby oczyścił podjazd ze śniegu i przyniósł jakieś 

wiadomości z miasta, od którego byliśmy całkowicie odcięci. 

— Czuję się jak w arce w czasach potopu — powiedziałam. Abel 

101

powiedział nam, że Tamiza zaczyna zamarzać i większość statków musi 

zostać w porcie. Był tym bardzo podniecony. Powiedział też, że słyszał od 

dziadka o festynach zimowych, kiedy na zamarzniętej Tamizie stały 

namioty kramarzy i sztukmistrzów, a powozy przejeżdżały z ednego 

brzegu rzeki na drugi. Było oczywiste, że Abel chciałby, aby nadal było 

mroźno i żeby padał śnieg. Miał nadzieję wziąć udział w zimowym 

festynie. Fala zimna, jak czytałam w „Timesie”, uderzyła również w tych, 

których praca związana była z rzeką — teraz wisiało nad nimi widmo 

głodu. Ponieważ przy tej pogodzie nie można było wyjść na dwór, siłą 

rzeczy więcej przebywałam w towarzystwie Noela. 

— Czy plantacja w Demerara jest w bardzo złym stanie? — ośmieliłam się 

spytać któregoś wieczoru. 

Siedzieliśmy w półmroku, ponieważ pani Good powiedziała, że musimy 

zacząć oszczędzać świece i olej. Paliły się tylko dwa świeczniki na gzymsie 

kominka, co nadawało salonowi intymny charakter. W innej sytuacji 

pewnie nie zadałabym takiego pytania. 

— W wystarczająco złym — skrzywił się Noel. — To ma związek z uprawą 

trzciny cukrowej. 

— Nie znam się na uprawie trzciny cukrowej. 

— Obróbka jest bardzo skomplikowana. Po zgnieceniu trzeba ją gotować 

w bardzo wysokiej temperaturze, istnieje wtedy duże niebezpieczeństwo 

pożaru. Potem trzeba ją oddać do zmielenia, załadować w beczki i 

zapewnić sobie transport na kanałach. 

102

— Kanałach? 

— Holendrzy wybudowali w tym kraju gęstą sieć kanałów. Pech chciał — 

dodał z ciężkim westchnieniem — że George zainteresował się tą plantacją. 

— Co masz zamiar zrobić? 

— Sam nie wiem. Najgorsze jest to, że przesyłanie wiadomości zabiera 

bardzo dużo czasu. 

— A nie możesz po prostu sprzedać tej plantacji? 

— W zasadzie produkcja cukru przynosi ogromne zyski, dlatego też 

George zdecydował się na kupno tego majątku, ale jednocześnie wymaga 

wielkich inwestycji, nie chodzi tylko o budynki i maszyny, ale również o 

dodatkową siłę niewolniczą. George bardzo się zadłużył, pod zastaw 

Ainderby. Ten majątek nazywa się Bonne Chance, co w tej sytuacji może 

mieć tylko ironiczne znaczenie. Gdybym go sprzedał, to poniosę ogromne 

straty, a hipoteka Ainderby nadal byłaby obciążona, bez żadnych widoków 

na spłacenie długu. 

— Czy musisz uprawiać trzcinę cukrową? 

— Niestety tak. To był warunek postawiony przez człowieka, który 

pożyczał George”owi pieniądze. Myślę, że chciał osiągnąć jak najwyższy 

procent z pożyczki. 

— Przecież to niesłychane! 

— Ale to się zdarza. W każdym razie nie mogę zadowolić się mniejszym 

zyskiem, uprawiając na przykład kawę czy też indygowce na barwniki. 

— A to, że stałeś się właścicielem niewolników? 

103

Starałam się zadać to pytanie beznamiętnym tonem. Często rozmawiałam 

na ten temat z państwem Iryine, czytałam też artykuły o traktowaniu 

niewolników na plantacjach. Sama idea niewolnictwa napełniała mnie 

odrazą. 

— Nigdy się nad tym nie zastanawiałem. Myślałem wyłącznie o pobiciu 

Napoleona. Nie mogę powiedzieć, żebym miał co do tego jakieś poważne 

zastrzeżenia, chociaż sam nie wybrałbym tej drogi. W końcu zawsze gdzieś 

byli niewolnicy. 

— Ty... ty chyba żartujesz! 

Patrzyłam na niego z przerażeniem. Zawsze uważałam Noela za dobrego 

człowieka, kogoś, kto w każdej sytuacji potrafi się zachować przyzwoicie. 

Jak to możliwe, żeby popierał niewolnictwo! 

— Jesteś, jak zwykle, idealistką Emilio. —Noel roześmiał się z przymusem. 

— Ludzie zawsze będą chcieli kupować kawę, bawełnę i cukier po 

możliwie najniższych cenach. Jeśli nie od nas, to od innych, od narodów, 

które nie majątek wrażliwego sumienia. 

— Nic mnie to nie obchodzi! — krzyknęłam. — Handel ludźmi jest 

odrażający. 

— Mogą mnie przekonać tylko racjonalne argumenty, Emilio — powiedział 

Noel — a nie pełne oburzenia wykrzykniki. Zadzwoń na Jema, dobrze? — 

dodał po chwili niezręcznego milczenia. — Noga zaczyna mi dokuczać. 

Tak skończyła się nasza zażyła rozmowa. Poszłam do swojej sypialni. 

Byłam zła i chciało mi się płakać. Znałam wady Noela — jego stosunek do 

104

syna, chociaż ostatnio starał się być bardziej serdeczny, napady 

zniecierpliwienia, kiedy bolała go noga — mogłam to zaakceptować. Nie 

potrafiłam jednak powstrzymać się od protestowania przeciw temu, że 

godził się z pełnym spokojem na swoją rolę właściciela niewolników. 

Nie mogłam zostawić tej sprawy w spokoju. Postanowiłam ponownie 

poruszyć tę kwestię, kiedy uzbroję się w odpowiednie argumenty. 

Rozpoczął się kolejny rok, 1814. Za piętnaście dni miałam skończyć 

dwadzieścia pięć lat. Musiałam jak najszybciej zobaczyć się z panami 

Latimerem i Briggsem, którzy byli prawnikami mojego ojca. Śnieg nie padał 

teraz bez przerwy, ale zrobiło się jeszcze zimniej. 3 stycznia odnotowano 

najniższą jak do tej pory temperaturę, minus 7 stopni, a miała jeszcze 

spadać. 

Stale wyglądałam przez okno, żeby zobaczyć, w jakim stanie są chodniki, 

czy uda mi się złożyć wizytę panom Latimerowi i Briggsowi. Martwił mnie 

również fakt, że mogły nie dojść listy mojego ojca do prawników. Jeśli nie 

zawrze on oddzielnego układu, wszystkie moje pieniądze przypadną 

Stephenowi, a ja nic nie dostanę. Pozostanie mi tylko zarobkować pisaniem. 

Byłam przekonana, że mój ojciec, wedle swojego poczucia sprawiedliwości, 

będzie nalegał, abym zwyczajowo otrzymała trzecią część spadku. Ale czy 

Stephen zgodzi się na to, czy Balquidder nie odwiedzie go od tej decyzji? 

Rozpaczliwie potrzebowałam jakiejś części tych pieniędzy; dałyby mi 

zabezpieczenie i uchroniły od nędzy. 

105

Do środy, 5 stycznia, byłam uwięziona w domu. Powiedziałam Noelowi, że 

chcę się spotkać z Latimerem i Briggsem, a on zaproponował, że pośle ze 

mną pana Bagnigge. Nie ośmieliłam się protestować. Wydawało mi się, że 

Noel znów traktuje mnie jak nieznośną, małą dziewczynkę, więc nie 

chciałam okazać się niewdzięczna. Nie przyszło mi nawet do głowy, że 

Noel może odczuwać wyrzuty sumienia po naszej sprzeczce na temat 

niewolnictwa. 

Nie znałam jeszcze pana Bagnigge. Był niewielkim, żylastym mężczyzną w 

wieku około pięćdziesięciu lat, z ciemną karnacją i pomarszczoną twarzą. 

Miał czarne, głęboko osadzone oczy, a jego włosy, a właściwie ich resztki, 

sterczały po obu stronach głowy, dzięki czemu wyglądał jak sowa. Był 

wyjątkowo niegrzeczny dla tych, których nie lubił — to znaczy dla 

większości kobiet. Słyszałam kiedyś, jak Tryphena Good mówiła, że nie 

rozumie, jak pułkownik może z nim wytrzymać. 

Był bardzo oddany Noelowi od chwili, kiedy Noel wstąpił do wojska w 

1806 roku. Według słów Richarda, to pan Bagnigge uratował Noelowi życie 

podczas bitwy pod Vittorią. 

Pan Bagnigge — nie ośmieliłam się mówić do niego Jem, jak to robili Noel i 

Richard — był u Latimera i Briggsa poprzedniego dnia i umówił mnie na 

spotkanie. Kiedy wsiadał ze mną do dorożki, widać było, że traktuje mnie 

jak kłopotliwy bagaż. 

— Panicz Richard bardzo się przejął pana opowieścią o bitwie pod Vittorią 

— zauważyłam. 

106

Jedyną odpowiedzią było chrząknięcie. Pan Bagnigge skrzyżował ramiona i 

zaczął wyglądać przez okno. 

— Jak pan myśli, czy rana pułkownika zaczyna się już goić? — 

zaryzykowałam pytanie. 

— Goiłaby się, gdyby nie martwił się tym, czym nie powinien się martwić. 

— Jak przypuszczam, chodzi o mnie? 

— Uderz w stół... 

— Ależ panie Bagnigge, to naprawdę nie ma sensu. Zostanę tutaj, dopóki 

nie poprawi się pogoda, więc mógłby się pan już z tym pogodzić. 

Obrócił się, aby na mnie spojrzeć. Kępki włosów wystawały mu z obu stron 

kapelusza. Wyglądał komicznie, ale nie odważyłam się uśmiechnąć. 

— Dobrze pan wie, że moja osoba nie ma nic wspólnego z problemami 

pułkownika. To ten przeklęty interes w Demerara. Co też opętało pana 

George”a, żeby się w to wplątać? 

Żona, która chciała kupować te wszystkie swoje... Jak tylko ją zobaczyłem, 

wiedziałem, że ta to narobi kłopotów. 

— Zupełnie się z panem zgadzam - powiedziałam. 

Prowadzenie takiej rozmowy ze służącym było niedopuszczalne, ale pan 

Bagnigge wydawał się tego nie zauważać. Czy w ten sam sposób 

rozmawiał z Noelem? 

— Ona chce wracać do Francji, jak tylko wszystko się uspokoi. Jeśli o mnie 

chodzi, to mogłaby wyjechać natychmiast. 

107

Niezadowolony z faktu, że przytakuje kobiecie, odwrócił się i zaczął znowu 

wyglądać przez okno. 

Latimer i Briggs mieli swoją kancelarię w Little Britain, niedaleko katedry 

Świętego Pawła. Rząd brudnych domów ciągnął się od Aldersgate aż na 

tyły szpitala Świętego Bartłomieja. Ich biuro było trochę czyściejsze niż inne 

domy. Przy drzwiach wisiała mosiężna wizytówka, w skrzynkach przy 

oknach piętrzył się śnieg, a z okapów zwisały długie sople. Schodki były 

zamiecione. 

Pan Bagnigge wysiadł z dorożki, wyciągnął schodki i zapłacił za kurs. 

Widziałam, jak zerkał w dół ulicy, gdzie widniał szyld „Głowy Saracena”. 

— Może wróci pań tutaj za pół godziny? — zaproponowałam. Noel wysłał 

ze mną, pana Bagnigge, ponieważ chciał wiedzieć, co będę załatwiać, ale ja 

wolałam zachować to dla siebie. 

Pan Bagnigge ruszył w stronę karczmy, roztrącając po drodze pryzmy 

śniegu, a ja podeszłam do drzwi z mosiężną tabliczką i zastukałam. 

Wprowadzono mnie do ładnie urządzonego biura, gdzie powitał mnie pan 

Latimer. Podał mi rękę i podsunął krzesło. 

— Przykro mi, pani Kirkwall — powiedział od razu — ale nic więcej nie 

mogę powiedzieć, poza tym, co już mówiłem dziś rano pani mężowi. 

Krew napłynęła mi do twarzy. Stephen tutaj był? Jak to się stało? Gdzie on 

teraz jest? Opanowałam się z trudem. 

— Czy mógłby mi pan to powtórzyć? 

— Pani majątek przechodzi we władanie pani męża z dniem piętnastego 

108

tego miesiąca. Jednak pan Kirkwall, w porozumieniu z pani ojcem, zgodził 

się na przyznanie pani dożywotniej sumy dwustu osiemdziesięciu ośmiu 

funtów rocznie. Pan Daniels chciał, aby należna pani trzecia część kapitału 

była pod pani wyłączną kontrolą, ale pan Kirkwall nie dał się przekonać. 

Naturalnie, pani majątek uległ znacznemu powiększeniu i na dzień 

dzisiejszy wynosi — tu pan Latimer zajrzał do swoich notatek — 

siedemnaście tysięcy czterysta sześćdziesiąt trzy funty. 

— To mnóstwo pieniędzy — powiedziałam, nie mogąc otrząsnąć się z 

wrażenia. 

A Stephen nie chciał przyznać mi należnej trzeciej części! To byłoby mniej 

niż sześć tysięcy funtów, a jemu zostałoby prawie dwanaście tysięcy. 

— Te pieniądze pochodzą od rodziny pani matki, od Tumbullów. Pan 

Turnbull, dziadek pani ze strony matki, ustalił warunki dziedziczenia. Na 

pewno sądził, że trzeba będzie wyposażyć większą liczbę córek, i nie mógł 

przewidzieć, że pani matka umrze młodo. Przypominam sobie, że był dość 

upartym człowiekiem. 

— Ja go nie pamiętam. 

— W efekcie cały majątek przechodzi na panią no i, oczywiście, ponieważ 

jest pani teraz mężatką na pani męża. Pomiędzy stronami nie zawarto 

kontraktu majątkowego, nie ma więc prawnych możliwości, aby zmusić 

pani męża do zawarcia go teraz. 

Pan Latimer odchylił się na krześle i patrzył na mnie z ponurą satysfakcją. 

— A co będzie, jeśli mój mąż umrze pierwszy? On jest ode mnie o 

109

jedenaście lat starszy. 

— Każdy, kto będzie spadkobiercą pani męża, będzie musiał płacić pani 

dwieście osiemdziesiąt osiem funtów rocznie. Nie musi się pani niczego 

obawiać, pani Kirkwall. 

Ktoś zastukał do drzwi. Wszedł młody urzędnik. 

— Przepraszam, że przeszkadzam, panie Latimer, ale pan Briggs ma do 

pana bardzo pilną sprawę. 

— Muszę panią na chwilę przeprosić, pani Kirkwall. 

Kiedy tylko zamknęły się za nim drzwi, zerwałam się z krzesła i obeszłam 

biurko. W otwartym segregatorze znalazłam adres: pan Kirkwall, 12 Wych 

St., Londyn E.C. 

Usłyszałam kroki, więc szybko wróciłam na swoje miejsce. 

— Dziękuję, że mnie pan przyjął, panie Latimer — powiedziałam, 

naciągając rękawiczki. — To bardzo uprzejmie z pana strony. Byłabym 

wdzięczna, gdyby pan nie wspominał o mojej wizycie mężowi. Te sprawy... 

— Doskonale panią rozumiem. 

Niczego pan nie rozumie, pomyślałam. 

— Jeszcze jedno pytanie, jeśli można. Czy pan Kirkwall był u pana sam? 

— Tak, proszę pani — odpowiedział ze zdumieniem. 

Miałam o czym myśleć, kiedy schodziłam na dół. Zatrzymałam się w 

małym pokoju, gdzie pracowało dwóch urzędników. Siedzieli na swoich 

wysokich stołkach i nie zwracali na mnie uwagi. Stanęłam przy oknie, 

110

czekając na powrót pana Bagnigge. Stephen zatrzymał się na Wych Street 

pod 12. Gdzie to jest? Czy przyjechał razem z Balquidderem? Jak się tu 

dostał przy tak okropnej pogodzie? Czy powinnam się z nim spotkać? 

Pan Bagnigge powrócił w o wiele lepszym humorze. Widać podziałały na 

niego uroki „Głowy Saracena”. Tym razem to ja nie odzywałam się podczas 

jazdy dorożką. Musiałam dowiedzieć się, czy Balquidder też jest w 

Londynie, ale to mogło być niebezpieczne. Nie chciałam go spotkać. 

Żebym mogła zwierzyć się ze wszystkiego Noelowi! 

Pomyślałam o Ablu — byłam pewna, że chętnie by mi pomógł, bardzo lubił 

przygody — ale stwierdziłam, że może to być ryzykowne. Gdyby Noel 

dowiedział się, że Stephen jest w Londynie, to kazałby mi do niego wrócić. 

Potem przyszedł mi na myśl pan Robinson! Księgarz na pewno będzie 

wiedział, gdzie jest Wych Street. Miałam się skontaktować z panem 

Robinsonem w piątek, czyli za dwa dni. Abel przyprowadzi mi dorożkę. 

Mogłabym powiedzieć, że potrzebuję tasiemki, ponieważ przerabiam 

suknie pani Beresford, które są na mnie o wiele za duże. Noel nie posłałby 

pana Bagnigge, aby mi towarzyszył do sklepu z pasmanterią. Poznam losy 

Władczyni Sokolego Gniazda i dowiem się, gdzie jest Wych Street. Przejadę 

tamtędy w drodze powrotnej do domu. Zobaczę, czy to pensjonat, czy też, 

czego się obawiałam, dom Balquiddera. 

Spotkanie z panem Latimerem wyjaśniło jedną sprawę: jeśli umrę, Stephen 

bierze cały majątek — bez żadnych dalszych zobowiązań. Gdyby moja 

nagła śmierć wzbudziła podejrzenia, to padną one na Stephena, a nie 

111

Balquiddera. 

A co będzie, jeśli Noel dowie się o wszystkim? Latimer i Briggs zajmowali 

się również sprawami rodziny Beresfordów, ponieważ stary pan Latimer 

rozpoczynał praktykę adwokacką w Harrogate i miał wielu klientów w 

North Riding. Bez względu na to, jak się będę pilnować, mogę się zdradzić 

jakąś zdawkową uwagą. Zdecydowałam, że zacznę szukać mieszkania, 

kiedy tylko dostanę odpowiedź od pana Robinsona. 

Bóg jeden wie, co zrobię, jeśli on odrzuci Władczynię Sokolego Gniazda. 

Nie dane mi było uwolnić się od trosk i kłopotów. 

Kiedy wróciłam do domu, zastałam Noela i Richarda w salonie. Richard 

siedział na podłodze, u stóp ojca i pokazywał mu, jak działa armatka, którą 

mu podarowałam. Zauważyłam trochę suchego grochu na dywanie. 

Zerwał się na mój widok, a Noel sięgnął po swoją laskę. Poprosiłam, żeby 

nie wstawali. 

— Richardzie, zadzwoń, proszę, aby przynieśli nam herbatę, i pozbieraj ten 

groszek — powiedział z uśmiechem Noel. 

Uśmiech, którym mnie obdarzył, był dość chłodny. Wydawało mi się, że nie 

zapomniał jeszcze naszej dyskusji o niewolnictwie. 

Pojawiła się Hannah z tacą. Richard był w wieku, kiedy stale jest się 

głodnym, więc przede wszystkim patrzył na talerz pełen ciepłych bułeczek. 

Noel pogładził go po głowie. 

— Emilio — powiedział - wyglądasz na zmęczoną. Mam nadzieję, że 

wszystko jest w porządku. 

112

— Tak, wszystko zostało pomyślnie załatwione — powiedziałam, 

zabierając się do nalewania herbaty. — Mogę liczyć na dwieście 

osiemdziesiąt-osiem funtów rocznie, co jest o wiele większą sumą niż ta, 

która do tej pory musiała mi wystarczać, więc odetchnęłam z ulgą. Usiądź, 

Richardzie, to dam ci bułeczkę. 

— Cały majątek jest teraz pewnie wart około osiemnastu tysięcy — 

stwierdził Noel, marszcząc brwi. 

— Nie ma sensu się nad tym zastanawiać — powiedziałam. Nie chciałam 

rozmawiać z nim na ten temat. Miałam zbyt wiele do ukrycia. 

Noel chciał coś dodać, ale zrezygnował. Odezwał się dopiero po chwili. 

— To niedobry interes — skomentował. 

Popatrzyłam na Richarda. Siedział na stołeczku, tuż koło krzesła ojca. 

Przynajmniej on był szczęśliwy. Noel starał się zbliżyć do swojego syna. 

Zażartował ze strzelania grochem do celu i Richard uśmiechnął się szeroko. 

Po herbacie zabraliśmy się z Richardem do czytania. Przyniósł ze sobą 

książeczkę o Pani Trot i jej śmiesznych kotkach i powoli, podkreślając każde 

słowo palcem, przeczytał dwie stroniczki. 

— Robisz postępy — powiedziałam i uściskałam go mocno. 

Richard spojrzał na ojca, ale Noel czytał „Timesa”. Chłopiec zamrugał i 

zamknął książkę. Chciałam go pocieszyć, nie mogłam mu jednak 

powiedzieć, że to ja jestem osobą, z którą Noel unika rozmowy. 

W dwa dni później wymknęłam się z domu na spotkanie z panem 

113

Robinsonem. Nie było to trudne. Noel zawsze jadł śniadanie w swoim 

pokoju. Często źle sypiał, więc spotykaliśmy się dopiero na obiedzie, około 

drugiej. Ja też dostawałam śniadanie do sypialni i spędzałam 

przedpołudnie, szyjąc lub czytając. 

Tego piątku włożyłam na siebie jedną z przerobionych już sukienek pani 

Beresford, która była o wiele cieplejsza niż moja, i zeszłam na dół. Abel 

czyścił właśnie lampy. 

— Abel, potrzebuję dorożki —powiedziałam. — Muszę jechać do sklepu z 

pasmanterią. 

Odstawił lampę, chwycił kurtkę i czapkę i szybko wybiegł na ulicę. Był 

żywym chłopcem i to przymusowe zamknięcie w domu bardzo go 

męczyło. Dostał ode mnie sześć pensów za sprowadzenie dorożki 

— Tamiza już niedługo całkowicie zamarznie — doniósł mi z błyszczącymi 

oczami. — Dorożkarz mówi, że wkrótce będziemy mieli festyn zimowy. Na 

rzece będą stały kramy, panno Emilio, będą się tam odbywały różne gry i 

zabawy. 

— To na pewno będzie pasjonujące — powiedziałam. 

Nie przeczuwałam nawet, jak ten festyn zimowy niebezpieczni się 

zapowiada. 

Abel wrócił do domu, a ja wsiadłam do dorożki i podałam adres. Jeśli pan 

Robinson wyda pozytywną opinię o mojej książce, to będę mogła pojechać 

do Somers Town, aby poszukać taniego mieszkania. 

Moje rozstanie z domem Noela będzie dla mnie rozpaczliwie smutne, 

114

pomyślałam. Po raz pierwszy od lat było mi ciepło, nie byłam głodna, nie 

musiałam martwić się o zapłacenie czynszu ani prosić służącej, żeby 

przyniosła po kryjomu trochę węgla. Moje odmrożenia dobrze się goiły. 

Nawet przybrałam trochę na wadze Co prawda, jeszcze widać mi było 

żebra, zauważyłam jednak, że powinnam trochę poluzować stalki 

w gorsecie. 

Z panem Robinsonem nie byłam umówiona na konkretną godzinę, ale 

przyjął mnie od razu. Kiedy zobaczyłam jego długą twarz i krzaczaste brwi, 

od razu poczułam się lepiej. On jeden poważnie mnie traktował. 

— Podoba mi się Władczyni Sokolego Gniazda — powiedział natychmiast, 

kiedy znaleźliśmy się w jego biurze. 

Pewnie jest przyzwyczajony do niecierpliwych autorów, pomyślałam. 

— Mogę pani zaproponować dwieście funtów za prawa autorskie. 

Ta suma mogłaby mi wystarczyć na rok. A w tym czasie mogę napisać 

nową książkę. Może nawet udałoby mi się coś zaoszczędzić, jeśli 

mieszkanie w Somers Town nie byłoby drogie. Zdawałam sobie sprawę, że 

nie będę mogła żądać sumy dwustu osiemdziesięciu ośmiu funtów rocznie 

z majątku mojej matki, jeśli chciałam pozostać przy życiu. 

— Dziękuję. Przyjmuję pana propozycję. 

Udało mi się przekonać pana Robinsona, aby przejął rolę pana Iryine”a i 

stał się moim bankierem. 

— Mój urzędnik spisze umowę, panno Daniels. Czy zaczeka pani, aby ją 

podpisać? 

115

— Przyjdę w przyszłym tygodniu — powiedziałam. — Wtedy będę już 

miała stały adres. 

Zapomniałam spytać go o Wych Street, ale nie był to jedyny błąd, jaki tego 

dnia popełniłam. 

— Dobrze — powiedział i odprowadził mnie do drzwi. 

Musiałam przejść obok katedry Świętego Pawła, aby dostać się do postoju 

dorożek po przeciwnej stronie. Bruk był bardzo oblodzony, więc 

odchyliłam woalkę, aby lepiej widzieć. Przechodziłam właśnie koło 

pomnika królowej Anny, kiedy usłyszałam okrzyk. 

- Emmy!

 Opuściłam woalkę i starałam się nie przyspieszać kroku. 

- Emmy! 

Rozległ się tupot nóg i ktoś mnie złapał za ramię. 

Stephen był sam. Był bardzo wzburzony, a może nawet przerażony. 

— Dobry Boże, Emmy, co ty tu robisz? Myślałem, że jesteś u ojca. 

— Nie. Jestem tutaj. 

Rozejrzał się niespokojnie i wskazał gestem kawiarnię. 

— Chodźmy tam. Szybko. 

— Nie mogę iść do kawiarni, Stephen. 

Tylko mężczyźni chodzili do kawiarni. 

Pociągnął mnie na schody katedry i po chwili znaleźliśmy się w jej 

mroźnym wnętrzu. Przy drzwiach stał kościelny. Stephen przeszedł obok 

116

niego, ciągnąc mnie za sobą. Wprowadził mnie do bocznej kaplicy. 

Usiedliśmy w kącie. 

Rozwiązałam wstążki przytrzymujące kapelusz. 

— O co chodzi? — spytałam. 

Znałam już Stephena na tyle dobrze, żeby wiedzieć, że zbytnio si mną nie 

interesuje. O wiele bardziej zajmują go własne sprawy. 

— Na litość boską, Emmy. Powinnaś być teraz w Tranters Court. 

— Dlaczego? 

Czułam, że coś bardzo złego wisi w powietrzu. 

— Och, Boże. Żałuję, że cię spotkałem. 

— Nie musiałeś mnie zatrzymywać na ulicy. 

— Nie, chodzi mi o to, że żałuję, żeśmy się w ogóle poznali. Nawet nie 

masz pojęcia... 

Stephen ukrył twarz na moim ramieniu. Pogładziłam go po głowie. 

— Mówię ci, Emmy, to jest tak rozpaczliwa sprawa, że nawet nie możesz 

sobie tego wyobrazić. 

— Chodzi o mój majątek, prawda? 

Stephen odwrócił wzrok. 

— Odezwij się, Stephen. To te pięć tysięcy funtów, które jesteś winien 

Balquidderowi. 

— Och, Emmy! Tak mi przykro. Chciałem zwrócić ci wszystko, do 

ostatniego pensa. Musisz mi uwierzyć. 

Czekałam, co będzie dalej. 

117

— To te cholerne odsetki, Emmy. Balquidder pożyczył mi pieniądze na 

piętnaście procent — to i tak o wiele mniej, niż biorą niektórzy krwiopijcy. 

Ale nie zdawałem sobie sprawy, jak bardzo urośnie ten dług. Wierzyłem, że 

on jest moim przyjacielem. Och, Boże, jestem mu winien przeszło 

siedemnaście tysięcy pięćset funtów i on chce dostać te pieniądze teraz, co 

do grosza. 

Byłam zaszokowana. To była olbrzymia suma. Wydawać by się mogło, że 

Balquidder nie powinien obciążać przyjaciela płaceniem odsetek. Ale jak 

tylko o tym pomyślałam, zrozumiałam, że jestem po prostu naiwna. 

Mówiąc Balquidderowi o moim majątku i o tym, że jestem niepełnoletnia, 

Stephen sam sobie założył stryczek na szyję. Balquidder od początku miał 

zamiar zabrać wszystkie pieniądze. Był na pewno wścik1y, że do 

ukończenia dwudziestego piątego roku życia brakowało mi wówczas 

jeszcze ośmiu lat. Nie miał zamiaru zostawić mi jakichkolwiek pieniędzy. 

Stephen nie spłaci tego długu nawet całym moim majątkiem. 

— Ale Stephen, jeśli jesteś winien Balquidderowi wszystkie pieniądze, jakie 

posiadam, dlaczego zgodziłeś się na układ z moim ojcem? Nie stać cię na tę 

roczną wypłatę. 

— Nie mogłem tego nie zrobić, Emmy. To są twoje pieniądze. Należy ci się 

dochód z twojej trzeciej części. 

Biedny Stephen. Zawsze dbał o pozory. Chciał, aby wszyscy uważali, że 

właściwie postępuje. Balquidder nigdy by się nie zgodził na taki układ, ale 

Stephen wolał przejść nad tym do porządku dziennego. Pewnie pan 

118

Latimer powiedział mu coś miłego i Stephen poczuł się dżentelmenem. 

— Dobrze wiesz, że nie dostanę z tego ani pensa — powiedziałam. 

Byłam rozdrażniona. Miałam już dość tego fantazjowania. 

— Dlatego musisz jechać do ojca, Emmy. Ja... boję się o ciebie. 

— Jak myślisz, co zrobi Balquidder? 

— On oczywiście żartuje, kiedy mówi, że.... — Stephen nie dokończył 

zdania. 

Nie, on nie żartuje, pomyślałam. Jeśli Stephen tak poważnie do tego 

podchodzi, to znaczy, że Balquidder musiał mu wiele razy dawać do 

zrozumienia, że należy usunąć mnie z drogi. 

— A co z tobą? — spytałam. 

Pomyślałam, że życiu Stephena również zagraża niebezpieczeństwo. 

Gdyby mnie się coś stało, Balquidder będzie chciał się go pozbyć, wiedząc, 

że Stephen nie potrafi utrzymać języka za zębami. 

— Co tam ja? Mówię ci, Emmy, chciałbym mieć tyle odwagi, aby móc ze 

sobą skończyć. Wtedy te cholerne pieniądze przeszłyby na rzecz Korony. 

— Nie wolno ci o tym myśleć! 

Nigdy jeszcze nie widziałam Stephena w takim stanie. 

— Musi być jakieś wyjście — dodałam. 

— Nie — Stephen potrząsnął głową. — Podpisywałem różne papiery. — 

Gdzie się zatrzymałaś, Emmy? — spytał po chwili. 

Zawahałam się. 

— Nie powiem Balquidderowi. 

119

— Och, Stephen. Jeszcze się nie zdarzyło, żebyś nie powtórzył wszystkiego 

Balquidderowi. 

— Myślę, że mąż może spytać swoją żonę o miejsce jej zamieszkania — 

powiedział urażony. — A może masz bogatego kochanka, Emmy? Który 

może dać ci to wszystko, czego ja nie mogę? 

— Nie bądź śmieszny — warknęłam. — Kto by mnie chciał? 

— Nie znam tej sukienki. 

— Dostałam ją od pani Iryine. 

Czułam, że się rumienię. Nigdy nie umiałam kłamać. 

— Popatrz — dodałam — przerobiłam ją na siebie. 

Pomyślałam, że mogłabym podać mu fałszywy adres. Stephen właściwie 

się mną nie interesował, wiedziałam jednak, że jeśli widzi w tym własną 

korzyść, to potrafi być nieustępliwy. 

— Czy Balquidder też jest w Londynie? 

— Przyjeżdża w przyszłym tygodniu. Jeśli uda mu się dojechać. 

Zdąży na moje urodziny. 

— Nie mogę narzekać — powiedział z rozpaczą Stephen. — On mi 

wszystko wytłumaczył. Potrzebuje pieniędzy na zakup statków do 

przewozu niewolników. Wiesz, że on ma takie statki, a raczej miał, kiedy to 

było legalne. Teraz ma fałszywe papiery, które mu zrobił jakiś Moxon, a 

statki są zarejestrowane w Lizbonie. 

Moxon, pomyślałam. Gdzie ja słyszałam to nazwisko? Coś mi chodziło po 

120

głowie, ale nie mogłam sobie tego przypomnieć. Może jak zacznę mówić o 

czymś innym... 

— Jak udało ci się tu dojechałeś przy tej okropnej pogodzie? 

— Miałem fatalną podróż — powiedział Stephen, wstrząsając się na to 

wspomnienie. — Przyjechałem dyliżansem w dzień po Bożym Narodzeniu. 

Jechaliśmy prawie cały tydzień. Myślałem, że umrę z zimna. Musieliśmy się 

stale zatrzymywać. 

Przyszło mi do głowy, że najlepiej będzie, jeśli Stephen i Balquidder 

(ponieważ nie wątpiłam, że Stephen powie mu o naszym spotkaniu) będą 

myśleli, że jestem w Tranters Court. 

— Pojadę do ojca. Balquidder tam mnie nie dopadnie. Ty też trzymaj się z 

daleka. Przykro mi, Stephen, jednak uważam, że powinniśmy zdecydować 

się na separację. 

Stephen otworzył usta, aby coś powiedzieć, i zamknął je znowu. Po chwili 

skinął potakująco głową. 

Wyjęłam z torebki notesik i ołówek, podałam Stephenowi i zaczęłam 

dyktować: 

 Stephen Kirkwall zgadza się na separację ze swoją żoną, Emilią Kirkwall, z domu 

Daniels. 

Podpisano 5 stycznia 1814 r. 

S. Kirkwall E. Kirkwall 

— Gotowe — powiedział obrażony, podając mi podpisaną przez nas 

kartkę. 

121

— Niezupełnie. 

Wstałam i weszłam do bocznej nawy, gdzie dwóch mężczyzn polerowało 

ławki. 

— Czy umiecie pisać? — spytałam. 

Potrząsnęli tylko głowami. 

— Jeśli postawicie tu krzyżyki i podacie mi swoje nazwiska 

i adresy, staniecie się świadkami. Dostaniecie za to po sześć pensów 

każdy. 

Popatrzyli na siebie i niemal jednocześnie odłożyli swoje szmatki i 

pojemnik z woskiem pszczelim. Kiedy to zostało załatwione, złożyłam 

kartkę i schowałam ją za dekoltem. Stephen miał nieszczęśliwy wyraz 

twarzy. 

— Ale... mieliśmy też dobre chwile, prawda, Emmy? 

Dobre chwile? Dla mnie małżeństwo było jednoznaczne  z biedą, brakiem 

zainteresowania ze strony męża i złym losem. 

Nauczyłam się jednak polegać sama na sobie. Pochyliłam się  i 

pocałowałam go w policzek. 

— Tak, Stephen. 

— Nie masz przypadkiem szylinga albo dwóch? 

Sięgnęłam do portmonetki, odliczyłam pieniądze na dorożkę i resztę dałam 

Stephenowi. Około dwunasta szylingów. 

— Dziękuję. 

— Muszę już iść — powiedziałam. 

122

Nagle poczułam się okropnie zmęczona. Chciałam znaleźć się jak 

najprędzej na John Street. Zbyt wiele wydarzyło się w tak krótkim czasie. 

Wstałam z krzesła. 

— Ja tu jeszcze chwilę zostanę — powiedział Stephen. 

— Do widzenia. Życzę ci powodzenia. 

— Ja tobie też, Emmy. 

Kiedy byłam przy drzwiach, obróciłam się jeszcze, ale Stephen został w 

kaplicy i nie mogłam go zobaczyć. Opuściłam woalkę i poszłam szybkim 

krokiem do postoju dorożek. 

Niestety, nie przyszło mi do głowy, aby obejrzeć się za siebie. 

5

Po drodze do domu zastanawiałam się, czy powinnam zwierzyć się 

Noelowi. To wszystko stawało się zbyt skomplikowane, a w związku z 

rychłym przyjazdem Balquiddera wręcz niebezpieczne. Ale 

powstrzymywało mnie przed tym kilka rzeczy. Noel uważał, że powinnam 

wrócić do swojego męża, był też przekonany, że jestem pozbawioną zmysłu 

praktycznego marzycielką. Od czasu, kiedy wyraziłam swoją opinię o 

właścicielach niewolników, nie zachowywał się przy mnie tak swobodnie 

jak poprzednio. Poza tym obawiałam się, że nie uwierzy w moją opowieść o 

123

Balquidderze. Podejrzewałam również, że list, który przed laty napisałam 

do jego ojca, spowodował, że George wszedł w kontakt z Balquidderem. W 

liście tym błagałam pana Beresforda o użycie swojego wpływu, aby mój 

majątek nie dostał się w ręce Stephena i nie został użyty przez Balquiddera 

na zakup statków do przewozu niewolników. Noel mógłby mieć do mnie o 

to pretensję. 

Przeklinałam również pogodę, która stwarzała dodatkowe utrudnienia. 

Pryzmy brudnego śniegu, razem z końskimi i psimi odchodami, zalegały w 

rynsztokach. Wygłodniali i zziębnięci żebracy kulili się po bramach. A 

najgorsze ze wszystkiego było przeraźliwe zimno. 

Kiedy dorożka skręciła w John Street, otworzył się przede mną widok na 

nabrzeże Adelphi. Na Tamizie ustał wszelki ruch. Rzeka była zamarznięta 

przy brzegach, małe łódki zostały uwięzione w lodzie. Środkiem rzeki 

płynęły ogromne kry, które z łatwością mogły przebić i zatopić każdy 

statek. 

Na południowym brzegu widziałam dymiące piece garncarskie. Będą 

pracować, dopóki starczy im węgla. Przynajmniej tam robotnicy mają 

ciepło. 

Dorożka podjechała wreszcie pod dom. Wysiadłam i zapłaciłam. Dzięki 

Bogu, nikt nie zauważył mojej nieobecności, pomyślałam. Myliłam się. 

Kiedy tylko otworzyłam drzwi, Noel wyszedł ze swojego gabinetu. 

— Gdzie, u diabła, byłaś? 

— W mieście. 

124

Poczułam się urażona. Czyżbym była więźniem w tym domu? 

— Dlaczego nikomu nie powiedziałaś, że wychodzisz? 

— Prosiłam Abla, aby sprowadził mi dorożkę. Nie wymknęłam się 

cichaczem. 

— Jak mogłaś jechać do miasta przy takiej pogodzie? Czy miałaś coś aż tak 

ważnego do załatwienia? Na litość boską, Emilio, ludzie zamarzają na 

śmierć. Czy nie czytasz gazet? 

— Nie wiedziałam, że jestem na warunkowym zwolnieniu — 

odparowałam. — Poza tym, to nie twoja sprawa, gdzie byłam. 

— To jest mój dom — oznajmił Noel. — Kiedy w nim mieszkasz, masz się 

zachowywać jak dorosła. 

— Więc jestem teraz dzieckiem, prawda? Czy myślisz, że to miło, kiedy nikt 

ci nie ufa? 

Odwróciłam się i pobiegłam do swojego pokoju. Zatrzasnęłam za sobą 

drzwi. 

W Edynburgu robiłam, co chciałam, i nikogo to nie obchodziło, chociaż 

muszę przyznać, że czasem czułam się samotna. Nie mogłam jednak 

pozwolić, aby traktowano mnie jak niegrzeczne dziecko. Prawdą jest, że 

Noel wysłuchał mnie i ofiarował schronienie, ale nie chciał poznać moich 

prawdziwych kłopotów. Czekał na poprawę pogody, aby odesłać mnie do 

męża. 

Jak mogłam mu powiedzieć, że zarówno mój ojciec, jak i mąż zawiedli 

mnie? Byłam niewątpliwie nieznośnym dzieckiem, ale to nie była wyłącznie 

125

moja wina. Gdyby mój ojciec okazał mi czasem choć trochę czułości, 

wszystko byłoby inaczej. 

Często zastanawiałam się, dlaczego zakochałam się w Stephenie. Doszłam 

do wniosku, że dziewczyna, która ma kochającego ojca, nie robi takich 

głupstw jak ja, ponieważ ma wzorzec, wedle którego może oszacować 

innego mężczyznę. Ja nie posiadałam takiego wzorca i dlatego tak łatwo 

uległam namowom Stephena. 

Nie oczekiwałam, że Noel przyzna mi rację. Mimo że tak bardzo go 

kochałam, kiedy byłam dzieckiem, teraz wiele rzeczy mi się w nim nie 

podobało — przede wszystkim nie mogłam się pogodzić z tym, że posiada 

plantację, na której pracują niewolnicy. Co prawda poprawił się jego 

stosunek do Richarda, ale nadal nie czuł się z nim swobodnie. Rozumiałam, 

że jego problemy finansowe i kłopoty z nogą sprawiały, że często tracił 

cierpliwość, ale Richard był przecież jego synem. Noel dał mu życie, więc 

powinien go kochać. Nie mogłam również pogodzić się z jego 

przekonaniem, że zachowanie mojego ojca było bez zarzutu. 

Chętnie bym się wyprowadziła z domu, gdzie byłam ledwie tolerowana. 

Nie chciano mnie tutaj, tak samo jak nie chciano mnie w Tranters Court czy 

na Cant’s Close. Byłam dorosłą osobą, autorką której książki były 

publikowane przez poważnego wydawcę — dobrze, że chociaż tam mnie 

poważano. Stephen zgodził się na separację. Noel nie był moim krewnym, a 

ja miałam prawo żyć tak, jak mi się będzie podobało. 

Przebrałam się i zeszłam do jadalni w dość wojowniczym nastroju. 

126

Spodziewałam się, że będę jadła samotnie, jednak, ku mojemu zdziwieniu, 

Noel już tam był. Miał poważny wyraz twarzy. 

Nasz południowy posiłek składał się tego dnia z zimnej wieprzowiny i 

sałaty. Jedzenie stało na kredensie i nakładaliśmy je sami na talerze, to 

znaczy, Noel nakładał sobie i również mnie. 

— Chciałem cię przeprosić — powiedział, kiedy usiedliśmy do stołu — za 

moje słowa, wypowiedziane bez zastanowienia. Ciągle zapominam, że 

jesteś już dorosłą kobietą. 

— Dziękuję — odrzekłam, zastanawiając się, jak długo Noel będzie w 

dobrym nastroju. — Właśnie chciałam ci powiedzieć, że dziś rano 

spotkałam przypadkiem swojego męża. 

Natychmiast się zorientowałam, że to musiało mu się wydać 

nieprawdopodobne. 

— To znaczy, że wpadłaś na niego na ulicy? — spytał Noel, odkładając 

widelec i patrząc na mnie z zainteresowaniem. 

— Nie. Raczej odwrotnie. Nie miałam pojęcia, że on jest w Londynie i wcale 

sobie nie życzyłam tego spotkania. 

- Rozumiem. No i? 

— Odbyliśmy krótką rozmowę i dostałam od niego ten papier. 

Podałam mu oświadczenie o separacji. Noel szybko przebiegł je wzrokiem i 

zwrócił mi kartkę. 

— Zdajesz sobie sprawę, że to nie ma żadnej mocy prawnej? 

— Możliwe. 

127

Szczerze mówiąc, niewiele mnie to obchodziło. Byłam zdecydowana odejść 

od Stephena. 

— Dokument napisany ołówkiem jest nieprawomocny. Można w nim 

dokonywać poprawek. 

— To prawda. Ale chciałeś wiedzieć, co robiłam tego ranka, więc ci 

powiedziałam i nawet pokazałam jedyny dowód, jaki posiadam. Nie mam 

zwyczaju noszenia przy sobie gęsiego pióra i atramentu. 

Nie miałam zamiaru dać się tyranizować. 

— Co chcesz, żebym zrobił? 

— Nic. 

— Nic? Ale... 

— Czy mógłbyś mnie choć raz wysłuchać? Nie jesteś za mnie 

odpowiedzialny. Wkrótce uporządkuję swoje sprawy. Wolałabym to 

zrobić, kiedy zmieni się pogoda, ale jeśli chcesz, żebym wyprowadziła się 

wcześniej, to mogę to zrobić. 

— To oczywiste, że musisz tu zostać. Nie miałem najmniejszego zamiaru 

sugerować... ale, Emilio... 

— Tu nie ma żadnych „ale” — przerwałam mu. — Proszę cię, Noel, spróbuj 

mnie zrozumieć. Stephen nie pragnie zatrzymać mnie przy sobie, a ja mam 

zamiar prowadzić spokojne, uporządkowane życie — bez niego. 

— Ale twój ojciec? 

Znowu ojciec, pomyślałam. 

— Czy naprawdę wierzysz, że mojego ojca obchodzi, co się ze mną dzieje? 

128

— Tak, wierzę 

— Przykro mi, ale ja nie. Nie przypominam sobie, żeby kiedykolwiek 

wyraził zadowolenie z mojego towarzystwa czy chęć zrozumienia mnie. 

Zapanowała cisza. Noel bawił się widelcem. 

— Nie przeczę, że jest dość nieprzystępnym człowiekiem, który mógł 

onieśmielać młodą dziewczynę, ale jestem przekonany, że się o ciebie 

troszczy. Widziałem go po twojej ucieczce. Odchodził od zmysłów z 

niepokoju. 

— Powinieneś zobaczyć list, który do mnie napisał — powiedziałam 

jadowitym tonem. 

— Rozumiem, że chcesz gdzieś wynająć mieszkanie? 

- Tak. 

- Czy to rozsądny pomysł? Myślę tylko o twojej wygodzie. Czy zdajesz 

sobie sprawę, jaka będziesz samotna? Nie będziesz miała wokół siebie 

nikogo ze swojej sfery, tylko gospodynie domowe i innych ludzi tego typu. 

Poza tym będzie mi ciebie brakowało. 

— A co ty sobie wyobrażasz? — Roześmiałam się. — Na Cant”s Close 

miałam prawie wyłącznie do czynienia „z ludźmi tego typu”, jak to ująłeś. 

Wyobraź sobie, że byli to bardzo mili ludzie. Jedyni „dżentelmeni”, jakich 

poznałam, to obrzydliwi przyjaciele mojego męża. 

Czułam, że znowu zalewa mnie fala goryczy. 

— Rozumiem. 

— Wątpię w to — powiedziałam. 

129

Noel nie chciał spojrzeć na te sprawy z mojej perspektywy. Nigdy nie pytał 

o moje życie w Edynburgu. Byłam zła i rozgoryczona. Nie przychodziło mi 

do głowy, że Noel po prostu szanuje moją prywatność. 

Wreszcie powiedziałam, że Tamiza zaczyna zamarzać, i wspomniałam, że 

Abel czeka na festyn zimowy. Nasza rozmowa przybrała inny obrót. 

Dwa dni później Richard został porwany. 

Śnieg przestał już padać i wreszcie mieliśmy słoneczny dzień, chociaż było 

bardzo zimno. Richard i panna Caryer udali się na krótki spacer, aby 

popatrzeć na Tamizę. Richard słyszał opowiadania o festynach zimowych i 

ubłagał pannę Caryer, aby poszła z nim nad rzekę. 

Panna Caryer wróciła ze spaceru sama, w ataku histerii. Siedziałam wtedy 

w swoim pokoju, opracowując fabułę mojej nowej książki, kiedy 

usłyszałam podniesione głosy. Wydawało mi się, że hol jest pełen ludzi. 

Słyszałam Tryphenę Good, płacz Hannah, potem głosy pana Bagnigge i 

Noela. Zamknęłam notatnik w szufladzie i zeszłam na dół. 

Wreszcie udało się wydobyć od panny Caryer jakieś konkretne informacje. 

Koło schodów Adelphi pojawiło się niespodziewanie dwóch mężczyzn, 

którzy chwycili Richarda, nie zważając na jego krzyki, wpakowali go do 

czekającego powozu i odjechali. Biedna panna Caryer cała jeszcze dygotała. 

— Co mogłam zrobić? — powtarzała z płaczem. — To się stało tak szybko. 

Na jej wołanie o pomoc natychmiast zareagowali dwaj strażnicy z Adelphi, 

ale zanim dobiegli, powóz już skręcał w Strand. 

130

Wiedziałam, że porywano dzieci, szczególnie dzieci bogatych rodziców. 

Zwykle zabierano im pieniądze, ubranie i wypuszczano na wolność. 

Porwanie z użyciem powozu sugerowało, że chodzi o coś poważnego. 

Wszystko było dokładnie zaplanowane i niewątpliwie kosztowało niemałe 

pieniądze. 

Czy mogło to mieć związek z moim spotkaniem ze Stephenem? Dopiero 

teraz pomyślałam, że on prawdopodobnie wyśledził mój adres. Mógł 

przecież zatrzymać dorożkę i jechać za mną — sama dałam mu pieniądze. 

Ale dlaczego Stephen miałby porywać Richarda? 

Wiedziałam dlaczego: Balquidder na pewno jest w Londynie. 

Moje obawy mogły okazać się uzasadnione. George zapewne kupił majątek 

w Demerara za pośrednictwem agencji Balquiddera i dał mu 

zabezpieczenie na hipotece Ainderby, więc Noel stał się teraz jego 

dłużnikiem. Jeśli Stephen poznał mój adres i podał go Balquidderowi, co 

było nieuchronni, ten natychmiast skojarzył, u kogo mieszkam. 

Oczywiście, kupno plantacji w Indiach Zachodnich nie było żadnym 

problemem. W Anglii wielu ludzi dorobiło się tam majątku. Pilnie 

śledziłam doniesienia na ten temat w gazetach, kiedy dyskutowałam z 

panem Iryine o Ustawie na rzecz Zniesienia Niewolnictwa. Mimo wszystko 

możliwość, że istnieje jakieś powiązanie pomiędzy Balquidderem a 

majątkiem Beresfordów w Demerara wydała mi się wysoce 

prawdopodobna. 

Jeśli George wpadł w łapy Balquiddera i umarł, nie spłaciwszy swojego 

131

długu, to Balquidder będzie chciał wycisnąć z Noela ostatniego pensa. 

Gdyby mu to było potrzebne, porwałby Richarda bez najmniejszych 

skrupułów. Ale po co? 

Na pewno chodziło o mnie. Byłam pewna, że Noel skrupulatnie spłacał 

odsetki, bez względu na sytuację. Balquidder nie potrzebował wymuszać 

na nim zapłaty. To Stephen chciał zmusić Noela, aby mnie do niego odesłał. 

Tak czy inaczej, Balquidder prowadził niebezpieczną grę. Czym innym jest, 

jeśli zrozpaczony mąż popełnia desperackie czyny, aby zmusić do powrotu 

swoją zbłąkaną żonę, a zupełnie czym innym, jeśli biznesmen jest 

zamieszany w porwanie syna człowieka o takiej pozycji, jaką miał Noel. 

Gdyby wyszedł na jaw jego udział w porwaniu, zostałby natychmiast 

aresztowany. 

Nie, posiadałam jednak żadnego dowodu. 

Co miałam powiedzieć Noelowi? Czy będzie chciał mnie wysłuchać? 

Jeśli moje domysły były słuszne, to Richard powinien być na Wych Street. 

Nie przypuszczałam, żeby Balquidder zrobił mu jakąś krzywdę, ale to 

biedne dziecko musi być potwornie przerażone. Może nawet myśleć, że już 

nigdy nie wróci do domu. 

W holu zapanowała cisza. Noel zabrał pannę Caryer do gabinetu, służba 

rozeszła się do swoich zajęć. Pan Bagnigge poszedł powiadomić stróży 

prawa. Po chwili wahania zastukałam do drzwi gabinetu. 

— Proszę wejść — usłyszałam. 

132

— Wydaje mi się, że mogę... — zaczęłam. 

— Nie teraz, Emilio. Później. 

Zamknęłam drzwi. Wiedziałam, że nie ma czasu do stracenia. Musiałam 

zacząć działać. Gdybym była szlachetną Angeliną Mountfalcon, 

natychmiast sama oddałabym się w ręce Balquiddera. Byłam pewna, że 

wtedy uwolniłby Richarda. Ale w ten sposób podpisałabym na siebie 

wyrok śmierci, a na to nie miałam ochoty. Postanowiłam spotkać się ze 

Stephenem i sprawdzić, czy Richard rzeczywiście jest na Wych Street. 

Niepokoiło mnie tylko jedno. Stephen natychmiast powie o wszystkim 

Balquićklerowi. 

Potrzebowałam pomocy. Pomyślałam o panu Bagnigge. On byłby najlepszy 

w” tej sytuacji, ale wiedziałam, że nie będzie miał dla mnie czasu. K Abel? 

Był sprytnym chłopcem, poza tym Richard go lubię Może on” mógłby mi 

pomóc? Czy będzie chciał to zrobić? Czy jest wystarczająco dyskretny? 

Czternastoletni Abel był najmłodszym służącym. Wielokrotnie słyszałam, 

jak pani Good nim komenderuje. Właściwie wszyscy się nim wysługiwali. 

Nie mogło się to podobać bystremu i żywemu chłopakowi. Postanowiłam 

zwierzyć się Ablowi, ufając, że potrafi dochować tajemnicy. Zdawałam 

sobie sprawę, że wśród służby krążą plotki na mój temat. Nie wierzyłam, 

aby Abel mógł się ode mnie dowiedzieć czegoś, co nie zostało już dokładnie 

omówione w pomieszczeniach dla służby. Natomiast nikt tam jeszcze nie 

wiedział o Balquidderze. 

Zeszłam na dół do komórki, gdzie Abel czyścił buty. Spędzał tu wszystkie 

133

poranki, a w nocy spał na materacu, który za dnia leżał zwinięty pod 

stołem. Siedział na stołku, patrząc ponurym wzrokiem na buty Noela, które 

miał wyczyścić. Na mój widok zerwał się na równe nogi. 

— Abel, czy potrafisz utrzymać język za zębami? — spytałam, zamykając 

za sobą drzwi. 

— Tak, panienko. 

Wzięłam głęboki oddech i opisałam mu całą sytuację. 

— Balquidder ma swoje przyzwyczajenia — zakończyłam relację. — Nigdy 

nie wychodzi z domu przed południem, a mój mąż zwykle bardzo długo 

śpi. Myślę, że obaj są teraz jeszcze na Wych Street. 

Nagle zrobiło mi się przykro, kiedy Abel słuchał mnie z napiętą uwagą. 

Pomyślałam wtedy, że Noel nigdy nie słuchał mnie tak uważnie. 

— Pułkownik nie traktuje mnie poważnie. Oczywiście, mogę się mylić, 

wydaje mi się jednak, że jest tu zbyt wiele zbieżności. 

Abel zamyślił się. 

— Ja znam Wych Street, panno Emilio — odezwał się wreszcie. — To jest 

ulica za Strandem. Sprzedają tam nieprzyzwoite druki i książki. To nie jest 

miejsce dla damy. 

— Ale ja muszę się zobaczyć z panem Kirkwall. 

— Ja mógłbym tam pójść, panienko, gdyby mi pani powiedziała, jak 

wygląda ten pan Balquidder. Mógłbym zaczekać, aż wyjdzie, i wtedy 

podać wiadomość pani mężowi. 

Potrząsnęłam głową. 

134

— Nie odpowiedziałby na mój list bez konsultacji z panem Balquidderem. 

Nie, Abel, ja muszę go zaskoczyć. On, oczywiście, poinformuje później 

pana Balquiddera, ale mam nadzieję, że zanim to nastąpi, uda nam się 

skłonić do działania pułkownika Beresforda. 

— Coś pani powiem, panno Emilio. Mogłaby się pani przebrać za chłopca i 

pójść razem ze mną. Mam ubranie Billa, który tu służył przede mną, i 

myślę, że będzie na panią pasowało. 

Abel uśmiechał się łobuzersko. Widać było, że traktuje to jak świetną 

przygodę. 

Przebrać się za chłopca! 

Sama byłam podniecona tą perspektywą. Pomyślałam od razu, ze 

wykorzystam ten pomysł w mojej nowej książce, którą pisałam pod 

roboczym tytułem Tajemnica Drakensburgów. Moja bohaterka, Erminia, 

obdarzona kruczoczarnymi włosami, czarnymi oczami i pięknym nosem, 

miała zostać porwana przez niegodziwego hrabiego Drakensburg. Nie 

miałam pomysłu, jak to zrobić. Gdyby jednak hrabia zmusił Erminię, aby 

przebrała się za pazia, wybrnęłabym ze swoich kłopotów. Moi czytelnicy 

mogliby wtedy poczuć dreszcz emocji z powodu tej szokującej sytuacji, a 

jednocześnie nie musieliby jej potępiać za brak skromności. 

Ale żebym ja miała to zrobić? Gdyby ktoś się o tym dowiedział, moja 

reputacja byłaby doszczętnie zrujnowana. A Noel miałby prawo 

natychmiast odesłać mnie do ojca. 

— To może się udać — powiedziałam po krótkim namyśle. Nie 

135

wiedziałam, jakie będą dalsze kroki Balquiddera. Podejrzewałam, że 

przeczeka jakiś czas — dzień lub dwa — choćby tylko, dlatego, żeby 

przetrzymać Noela w niepewności. Balquidder przejawiał skłonność do 

okrucieństwa — nie zapomniałam jeszcze incydentu z małym wróbelkiem. 

Było już po jedenastej. Jeśli Balquidder prowadził w Londynie taki sam tryb 

życia jak w Edynburgu, musieliśmy się pospieszyć. Powiedziałam Ablowi, 

że za dziesięć minut spotkamy się w jego komórce, i szybko pobiegłam na 

górę, zabierając ze sobą ubranie Billa. Abel miał powiedzieć pani Good, 

gdyby go o to pytała, że wychodzi razem ze mną. 

Przebieranie się za chłopca, poza szokującym widokiem nieosłoniętych 

długą spódnicą nóg, zapowiadało nieoczekiwaną wolność. Stałam się kimś 

innym, przestały mnie obowiązywać wszelkie restrykcje, dotyczące kobiet. 

Związałam włosy w węzeł, podniosłam wysoko kołnierz i włożyłam 

kapelusz, który dostałam od Abla. Założyłam własne buty, długą pelerynę, 

wzięłam portmonetkę i niepostrzeżenie zeszłam na dół. 

Abel czekał na mnie przy drzwiach swojej komórki. Z gabinetu Noela 

dochodził gwar męskich głosów, należących niewątpliwie do tajnych 

agentów. 

Poza tym nie było widać nikogo. Służba była pewnie w suterenach. 

Wyślizgnęliśmy się z domu frontowymi drzwiami i ruszyliśmy szybkim 

krokiem w kierunku Strandu, uśmiechając się do siebie jak uczniowie na 

wagarach. 

Wych Street była wąską ulicą zabudowaną bardzo starymi domami. 

136

Niektóre z nich pochodziły z epoki Tudorów, ponieważ górne piętra były 

wysunięte ponad dolne. Przypomniał mi się dom na St. Peter”s Pend, gdzie 

mieszkali państwo Iryine. Prawie wszędzie sprzedawano książki. 

Potwierdziły się słowa Abla — wystawione w oknach ilustracje dokładnie 

określały gusty miejscowej klienteli. Zobaczyłam między innymi rycinę, 

która wydała mi się mało prawdopodobna z punktu widzenia anatomii. 

Biedny Abel był potwornie zażenowany. Przynajmniej Erminia, 

pomyślałam, nie będzie miała do czynienia z tak nieprzyzwoitymi 

obrazkami, chociaż mogłabym z lekka zasugerować, że hrabia Drakensburg 

ma pewne słabostki. 

Dokładnie opisałam Ablowi wygląd Balquiddera. Po niecałych piętnastu 

minutach od naszego przybycia (ukryliśmy się w grupce młodych ludzi, 

którzy chciwie oglądali ryciny) Abel trącił mnie łokciem. 

— Czy to on, panienko? — spytał szeptem. 

Rozejrzałam się dokoła. Trudno było nie poznać tego ogromne o 

mężczyzny, który nie szedł, lecz toczył się ulicą. Po plecach przebiegł mi 

dreszcz. Na sam jego widok ze strachu zaschło mi w ustach. 

Skinęłam głową. 

— Czy pójdziemy za nim? 

— Idź sam — powiedziałam, patrząc za oddalającym się Balquidderem, 

który bez żenady roztrącał łokciami stojących mu na drodze przechodniów. 

— Abel, bądź ostrożny. On jest bardzo niebezpiecznym przeciwnikiem. 

— Niech się pani nie obawia, panienko. — Uśmiechnął się. — Na pewno 

137

nie zorientuje się, że jest śledzony. 

Zostałam sama. I co teraz? Przeszłam do wystawy następnego sklepu i 

zaczęłam oglądać rycinę, wyszydzającą następcę tronu. Jego kochanka 

(czyżby pani Fitzherbert?) siedziała mu na kolanach, bawiąc się jego 

epoletami. Wreszcie podjęłam decyzję. Balquiddera nie było w domu. Nic 

nie ryzykowałam. 

Podeszłam do domu oznaczonego dwunastką i wybrałam schody, które 

prowadziły do suteren. W samą porę przypomniałam sobie, że nie 

powinnam stukać do drzwi frontowych — zatrzaśnięto by mi je przed 

nosem. 

Spodziewałam się zastać tam kilka osób ze służby. Myślałam, że uda mi się 

przekonać lub przekupić pokojówkę, aby zaniosła wiadomość Stephenowi. 

Ale był tam tylko jakiś ponuro wyglądający mężczyzna. Sprawiał wrażenie 

pijanego, poza tym był okropnie brudny i śmierdzący. 

Zniżyłam głos i zaczęłam mówić ze szkockim akcentem. 

— Czy mogę zobaczyć się z panem Kirkwall? 

— Wyszedł. 

— Gdzie mogę go znaleźć? 

— Nie wiem. 

Zatrzasnął drzwi. Przez małe okienko zobaczyłam, jak sięga po szklankę. 

To było dziwne. Gdyby Richard był tu przetrzymywany, chyba byłby tu 

jeszcze ktoś, poza pijanym służącym? A może chłopcu dano jakiś narkotyk? 

Niewykluczone, że go tu w ogóle nie było. Wyobrażałam sobie, że 

138

Balquidder posiada wygodny dom, ze służbą. Nie zostałam nigdy 

zaproszona do jego domu w Edynburgu, ale według słów Stephena był on 

bardzo elegancki. 

Byłam przygnębiona. Przeszłam przez ulicę, aby przyjrzeć się domowi. Był 

wąski i wysoki, i jako jeden z nielicznych na tej ulicy nie miał sklepu na 

parterze. Okna były czyste, sprzed domu odmieciono śnieg. Nie mogłam 

tego wszystkiego zrozumieć. 

Z tego, co powiedział mi pijany służący, wynikało, że Stephen tu się 

zatrzymał. Sam zresztą podał ten adres panu Latimerowi. 

Przypomniałam sobie kawiarnię w pobliżu katedry Świętego Pawła, do 

której Stephen usiłował mnie wciągnąć. Zawsze lubił lokalne karczmy i 

kawiarnie. Może tam będzie? Usłyszałam, jak zegar wybija pół godziny. 

Miałam czas, mogłam tam pójść i sprawdzić. 

Ruszyłam Strandem w stronę Ludgate Hill. Droga była prawie oczyszczona 

ze śniegu, który został zepchnięty do rynsztoków. 

Nie przestawałam myśleć o swoich nogach, ale nikt nie zwracał na mnie 

uwagi. Stwierdziłam, że młodzi chłopcy, podobnie jak stare kobiety, są 

praktycznie niewidoczni — jak również bezpieczni, ponieważ złodzieje 

zakładają, że nie mają pieniędzy. 

Do kawiarni, która nazywała się „Pod Palmą”, zajrzałam ostrożnie przez 

okno. Nie zauważyłam ani Stephena, ani Balquiddera. Wnętrze wyglądało 

dość przyzwoicie. Przy stołach stały ławki, a siedzący na nich mężczyźni 

czytali gazety albo prowadzili spokojne rozmowy. Po chwili zobaczyłam 

139

jakiegoś mężczyznę, wspinającego się po wąskich schodach po lewej stronie 

baru, w którym przystojna dziewczyna wydawała kawę i napoje. 

Co tam mogło być na górze? Może, nie daj Boże, dom publiczny. 

Naciągnęłam kapelusz na oczy i weszłam do środka, kierując się prosto do 

baru. Kilku mężczyzn obrzuciło mnie ciekawym spojrzeniem — byłam 

prawdopodobnie najmłodszym klientem w dziejach kawiarni, — ale zaraz 

wrócili do przerwanej rozmowy. 

— Przysłano mnie tu po pana Kirkwalla — odezwałam się grubym 

głosem. — Czy on tu jest? 

Barmanka wzruszyła ramionami. 

— Możesz go poszukać na górze. Tylko nie przeszkadzaj mu podczas gry. 

Dżentelmeni tego nie lubią. 

Więc hazard, pomyślałam. Mogłam się tego od razu domyślić. Na górze był 

długi pokój, z wypastowaną dębową podłogą i przykrytymi zielonym 

suknem stołami, na których stały lampy. Słychać było przytłumione głosy 

graczy. Przeszłam koło stołów, patrząc uważnie, czy nie ma tu Balquiddera. 

Nie mogłam ryzykować, że się z nim spotkam. Po chwili zauważyłam 

Stephena. Siedział wrogu z jakimś mężczyzną w peruce i niemodnej 

marynarce. Zatrzymałam się. Stephen skupiał całą swoją uwagę na grze, co 

mu się rzadko zdarzało w innych sytuacjach. Niewątpliwie dobrze mu szło, 

ponieważ obok niego leżała garstka gwinei. Czyżby oszukiwał? 

Podniósł głowę i gwałtownie odchylił się do tyłu. 

— Co tu robisz, u diabła? 

140

— Mam dla ciebie wiadomość. 

— To siadaj i bądź cicho. Już kończymy i nie możesz mi przeszkadzać. Pana 

kolej, sir. 

Cały Stephen. Nie zauważył, że pod peleryną mam spodnie, nie uznał za 

dziwne, że w ogóle znalazłam się w kawiarni „Pod Palma:”. 

Gra dobiegła końca. Stephen zebrał wygraną, potrząsnął dłonią swojego 

przeciwnika i podszedł do mnie. 

— Muszę się napić — powiedział. — Chodźmy na dół. 

Znaleźliśmy wolny stolik w rogu sali i Stephen przywołał kelnera. 

- Kwartę piwa. 

Spojrzał na mnie pytającym wzrokiem. 

— Kawę — powiedziałam. 

Nie miałam pojęcia, co zamówić. Pomyślałam, że w kawiarni powinni mieć 

kawę. 

— Dlaczego mnie śledziłeś? — spytałam. 

— A czy spodziewałaś się, że tego nie zrobię? — Stephen roześmiał się. 

— To nie jest odpowiedź. 

— Och, daj spokój, Emmy. Jesteś moją żoną. Poza tym... 

— Poza tym? 

Stephen chwycił kufel piwa i zaczął pić łapczywie. 

— Jeśli koniecznie chcesz wiedzieć, to byłem pewien, że Balquidder będzie 

chciał cię znaleźć. Do licha, Emmy. Martwiłem się o ciebie. 

— Więc czego mogę się spodziewać? — spytałam. — Porannej wizyty? 

141

— Balquidder chce cię zaskoczyć. Nie wiem, co on planuje. Może coś na 

twoje urodziny. 

Stephen zdawał się nie pamiętać, że niedawno ostrzegał mnie przed 

Balquidderem. 

— Po co więc Balquidder przyjechał do Londynu? 

— Nie wiem. Prawie go nie widuję. Ma jakieś interesy ze znajomym 

drukarzem. Nie mówi zbyt wiele o swoich sprawach. Lepiej go o nic nie 

pytać. 

On nie wie o Richardzie, pomyślałam. Znałam Stephena. Gdyby wiedział; 

że Richard jest na Wych Street, starałby się to ukryć przede mną, a ja 

zawsze mogłam poznać, kiedy chciał coś przede mną ukryć. Miał zwyczaj 

ciągnąć się za ucho, kiedy kłamał. Dzisiaj tego nie robił. 

— Posłuchaj, Emmy — powiedział Stephen, nachylając się do mnie. — 

Wróć ze mną, co? Jesteś moją żoną a miejsce żony jest przy mężu. Kiedy 

dostanę twój majątek, niczego nie będzie ci brakowało. Wyprowadzimy się 

z Cant”s Close. 

Chwycił mnie za nadgarstek. To był bardzo mocny chwyt. Zbyt późno 

zorientowałam się w niebezpieczeństwie. Wyszłam z niemądrego 

założenia, że zawsze potrafię sobie ze Stephenem poradzić, ale jeśli 

stosował siłę, było wiadomo, kto wygra. Pomyślałam o Erminie. Co ona by 

zrobiła? Pewnie by zemdlała. Moi czytelnicy lubią kiedy bohaterki mdleją 

— uznają to za rozsądną taktykę. Ale ta taktyka nie miała żadnego 

zastosowania w kawiarni „Pod Palmą”. 

142

Popatrzyłam na Stephena uwodzicielskim wzrokiem, czego nie robiłam od 

wielu lat, i dotknęłam go nogą pod stołem. 

— Tęskniłam za tobą — powiedziałam. 

— To zrozumiałe — przytaknął. 

Stephen puścił moją rękę i uśmiechnął się szeroko. Potem złożył usta do 

pocałunku, jak to zwykle robił w pierwszych dniach naszej znajomości. 

— Nie mogłabym już mieszkać na Cant”s Close. 

— Poszukamy nowego mieszkania, kiedy tylko wrócimy do Edynburga — 

obiecał mi. 

Mój powrót do Edynburga nie leżał w planach Balquiddera — ten fakt 

również uszedł uwagi Stephena. Musiałam się stąd wydostać. Dwóch 

podpitych mężczyzn zbliżało się do naszego stołu. Stephen musiał ich znać, 

ponieważ uniósł swój kufel w powitalnym geście. 

— Muszę iść do łazienki — szepnęłam, wstając od stołu. — Wrócę za 

chwilę. 

Stephen skinął głową. Podeszłam swobodnym krokiem do barmanki, która 

wskazała mi drogę przez podwórze. Kiedy się tam znalazłam, zobaczyłam 

kilka par drzwi, ale podwórko było otoczone domami. Nie było żadnej 

drogi na zewnątrz. Kiedy w panice zastanawiałam się nad tym, co zrobić, 

jakiś mężczyzna z wózkiem wszedł przez jedne z drzwi, kierując się na 

zaplecze kawiarni. A więc to wyjście gdzieś prowadziło. Rzuciłam się do 

tych drzwi i nagle znalazłam się na małej uliczce. Zaczęłam biec. Miałam 

szczęście, bo po chwili natrafiłam na Little Bridge Street i przy Tempie Bar 

143

znalazłam dorożkę. Opadłam na poduszki, a serce biło mi jak oszalałe. 

Na John Street wślizgnęłam się do swojego pokoju, niezauważona przez 

nikogo ze służby. Przebrałam się i zeszłam na dół, do komórki Aula, który 

powitał mnie z ulgą. Miał dużo wiadomości. 

— Myślę, że go odnalazłem, panienko — powiedział, śmiejąc się od ucha 

do ucha. 

- Gdzie? 

— U drukarza na Crane Alley, za Three Cranes Wharf 

Moxon, pomyślałam. W tej chwili przypomniałam sobie „nazwisko, które 

wspominał pan Robinson. 

— Szedłem za tym grubasem aż do tamtego miejsca. Zaczął rozmawiać z 

jakimś kudłaczem, mówił do niego chyba Oxen. Niewiele mogłem usłyszeć, 

ale ten grubas powiedział: „Nie chcę, aby ktokolwiek zobaczył chłopca”, 

więc już wiedziałem, że on tam jest. 

Przynajmniej żyje, pomyślałam. 

— Abel, czy wiesz, gdzie trzymają panicza Richarda? 

— Tak dokładnie, to nie, panienko, ale wydaje mi się, że on jest na piętrze. 

Na parterze jest tylko drukarnia, a do góry jest przystawiona drabina. Mają 

tam, pewnie jakiś składzik. 

— Czy ktoś będzie przy paniczu Richardzie w nocy? 

— Tak myślę, panienko. Przecież on jest mały. 

Szybko opowiedziałam Ablowi o moich przygodach. 

— Sądzę, że ten Oxen to jest Moxon — dodałam i powiedziałam mu o 

144

powiązaniach między Moxonem a Balquidderem. 

— Ciekawa jestem, czy ten Moxon tam mieszka? 

Abel potrząsnął głową. 

— Na nabrzeżu pytałem o to ludzi z barek. Powiedzieli mi, że on ma dom 

na Holywell Street, obok Wych Street, panno Emilio. 

Nie zdziwiłoby mnie, gdyby Balquidder robił również pieniądze na 

nieprzyzwoitych rycinach. 

— Jest jeszcze czeladnik i jakaś starucha, ale me wiem, czy ona tam nocuje. 

— Przypuszczam, że zgodziłaby się na to za szylinga lub dwa. 

— Co teraz zrobimy, panienko? 

— Powiemy o tym pułkownikowi. Co innego możemy zrobić? Sami nie 

uwolnimy panicza Richarda. To musi się udać za pierwszym razem. 

Abel miał dopiero czternaście lat, a ja byłam kobietą. Żadne z nas nie 

sprostałoby dorosłemu mężczyźnie. Nie mogliśmy narażać się na porażkę. 

Abel nie był zbyt zadowolony z takiego obrotu rzeczy. 

— Pułkownik upadł, panienko. Poślizgnął się na schodach, kiedy 

odprowadzał do drzwi agentów. 

— Dobry Boże, czy bardzo się potłukł? 

— Upadł na chorą nogę. Pan Bagnigge jest teraz z nim. — Abel umilkł na 

chwilę. — Musimy wtajemniczyć w tę sprawę pana Bagnigge, panno 

Emilio. 

— Och, Boże! 

Ale cóż było robić, nikogo innego nie było. Postanowiliśmy, że po obiedzie 

145

poproszę pana Bagnigge o chwilę rozmowy, a Abel poprze moją prośbę. 

Nie była to miła perspektywa. Myśl o spotkaniu z panem Bagnigge 

przypominała mi oczekiwanie na burę od mojej dawnej guwernantki, 

panny Chase. Obiad mi nie smakował, miałam dłonie spocone ze 

zdenerwowania. 

Tak więc, po raz drugi tego dnia, opowiedziałam całą historię. Usiedliśmy 

we trójkę w gabinecie Noela, gdzie nikt nam nie przeszkadzał. Pan 

Bagnigge siedział ze skrzyżowanymi ramionami i posępnym wyrazem 

twarzy. Słuchał jednak uważnie, od czasu do czasu zadając mi pytania. 

Kiedy skończyłam swoją opowieść, zapanowała cisza. 

— Dlaczego nie mówiła pani o tym wcześniej? 

— Próbowałam. Pułkownik nie chciał mnie wysłuchać. 

- Hinrmrr. 

Znowu cisza. Wymieniliśmy z Ablem spojrzenia. Nie wiedziałam, czy pan 

Bagnigge był zaszokowany tym, że przebrałam się za chłopca, czy też me 

chciał mi wierzyć. 

— Pułkownik mówił — odezwał się wreszcie — że jest pani bardzo 

samowolna, panno Emilio, i widzę, że miał rację — mówił dalej surowym 

tonem. — Tak czy inaczej, jest pani dzielną dziewczyną i to jedno jest 

pewne. 

Popatrzyłam na niego ze zdumieniem. Jego twarz miała nadal poważny 

wyraz, ale w oczach tliły się iskierki humoru. 

— Wiem, że mogłam się skompromitować — powiedziałam — ale nie 

146

miałam innego wyjścia. Musiałam coś zrobić. 

— Więc pani chce, żebym uwolnił panicza Richarda? 

— Chcę, żeby pan nam pomógł — poprawiłam go. 

— Nie „nam”, panno Emilio. Pani obecność narobiłaby tylko kłopotów. 

Nie, wezmę ze sobą Abla i może jeszcze ze dwóch mężczyzn. I trzeba to 

zrobić dzisiejszej nocy. 

— Jak to zrobimy, panie Bagnigge? — spytał podniecony Abel. 

— Muszę to przemyśleć. Nigdy nie działam w pośpiechu. 

Z poważnym wyrazem twarzy zaczął wpatrywać się w ogień. Trwało to 

prawie dziesięć minut. Ani ja, ani Abel nie mieliśmy odwagi nawet się 

poruszyć. 

— Musimy tam być około trzeciej nad ranem — odezwał się wreszcie. — 

Jest to pora, kiedy człowiek ma osłabiony refleks. Doskonały moment, żeby 

ich zaskoczyć. Wypraktykowałem to w Hiszpanii, podczas nocnej warty. 

Rzucił okiem na zegar stojący na kominku. 

— Pułkownik teraz śpi, więc mogę go zostawić na jakiś czas. Moi starzy 

kumple z wojska pracują w stajniach w Bell, myślę, że nam pomogą. 

Będziemy też potrzebowali powozu. Panicz Richard nie wróci do domu 

piechotą, poza tym trzeba będzie się szybko stamtąd zabierać. 

— Czy ja nie mogłabym w czymś pomóc? — spytałam. 

Jego precyzyjny plan zrobił na mnie wielkie wrażenie. 

— Może pani przypilnować, żeby Abel wziął ciepły płaszcz dla panicza 

Richarda. Ja wezmę manierkę brandy. Abel, kiedy będziesz kładł się do 

147

łóżka, włóż ciepłe, ciemne ubranie. Obudzę cię, kiedy będę cię potrzebował. 

Teraz zachowuj się tak, jakby nic się nie wydarzyło. Prześpij się trochę, jeśli 

ci się uda. Ta noc będzie bardzo długa. 

— A pułkownik? — spytałam. 

— Dam mu dużą porcję laudanum. On zresztą tego potrzebuje. Na wszelki 

wypadek, gdyby się zbudził, zostawię mu kartkę, żeby porozumiał się z 

panią — powiedział pan Bagnigge, obrzucając mnie ironicznym 

spojrzeniem. — Przypuszczam, że poradzi sobie pani z jego złym 

humorem. 

Pan Bagnigge był nieobecny przez całe popołudnie. Starałam się 

funkcjonować normalnie, ale nie mogłam do niczego się zabrać. Nie 

potrafiłam skoncentrować się na Tajemnicy Dracensburgów, przeczytałam 

pół rozdziału i odrzuciłam manuskrypt z niesmakiem. Nie mogłam nawet 

zacerować małej dziurki w pończosze, aby natychmiast nie ukłuć się igłą. 

Wreszcie zrezygnowałam z wszelkiej aktywności. Usiadłam w salonie i 

patrzyłam w ogień. 

Biedny Richard, myślałam, jaki on musi być przerażony. Tak bardzo 

wierzył w Noela, ale był przecież inteligentnym chłopcem, więc na pewno 

wiedział, że ojciec go nie kocha. Miałam nadzieję, że wierzy, że go nie 

opuścimy. Gdyby mnie porwano, kiedy byłam w jego wieku, nie 

liczyłabym na to, że ojciec będzie chciał mnie odbijać. 

O zwykłej porze położyłam się do łóżka, ale oczywiście nie mogłam zasnąć. 

Pan Bagnigge chyba znowu wychodził z domu, ponieważ usłyszałam, jak 

148

wracał po północy. Później spotkał się z Ablem w holu. Wstałam z łóżka, 

włożyłam szlafrok pani Beresford i zeszłam na dół. 

— Przyszłam życzyć wam powodzenia — powiedziałam. 

— Niech pani wraca do łóżka — powiedział pan Bagnigge, patrząc 

niechętnym okiem na moje gołe stopy. — Abel, idziemy. 

Wyszli, a ja wróciłam do sypialni. Wiedziałam, że nie zasnę, więc zapaliłam 

świecę, dołożyłam węgli do kominka i leżałam, rozmyślając o minionym 

dniu. Chwała Bogu, że nie wspomniałam Stephenowi o Richardzie, 

natychmiast powiedziałby o tym Balquidderowi. 

Słyszałam, jak zegar na wieży kościelnej wybił pierwszą. Na pewno była 

mgła, ponieważ dźwięk był stłumiony. Nagle rozległo się skrzypnięcie. 

Ktoś otwierał ostrożnie drzwi. Usiadłam na łóżku, serce zaczęło mi mocno 

bić. Cisza. Wsłuchiwałam się we wszystkie odgłosy, tłumacząc sobie, że w 

starych domach zawsze coś słychać. Kolejne skrzypnięcie i ciche stukanie 

do moich drzwi. Poderwałam się na łóżku. 

— Kto tam? 

Do sypialni wszedł Noel, mocno utykając. Jego twarz była szara z bólu. W 

ręce trzymał świecę. Zamknął za sobą drzwi i postawił świecę na kominku. 

Nie powinieneś wstawać — powiedziałam karcąco, aby ukryć ulgę. — I na 

pewno nie powinieneś tu przychodzić. 

Pokój pani Good był piętro wyżej. Mogłam tylko mieć nadzieję, że ma 

mocny sen. 

Noel nie zwrócił uwagi na moje słowa. 

149

— Co ty, u licha, wyprawiasz, Emilio? Jem zostawił mi tę kartkę, z której 

niczego nie potrafię zrozumieć. Pisze, że znalazłaś miejsce, w którym 

znajduje się Richard. Powiedz mi coś, na litość boską! 

Wstałam z łóżka, włożyłam szlafrok pani Beresford i ranne pantofle. 

— Usiądź, Noel. 

Jeśli on nie zważał na niestosowność tej sytuacji, to ja też nie będę 

przywiązywać do tego wagi. 

Po raz trzeci opowiadałam tę samą historię. Pominęłam kwestię 

przebierania się za chłopca, a Noel był zbyt cierpiący i zmęczony, aby 

zauważyć jakiekolwiek niekonsekwencje. Nareszcie mnie słucha, 

pomyślałam. 

— Uporządkujmy fakty — powiedział Noel. — Czy Abel słyszał słowa 

Balquiddera, skierowane do Moxona, że Richard jest przetrzymywany na 

Crane Alley? 

- Tak. 

— Ale dlaczego Balquidder miałby porywać Richarda? Przecież on jest 

tylko małym chłopcem. 

Głos Noela łamał się z bólu. 

— Nie jestem tego pewna, ale sądzę, że chciał użyć Richarda jako przynęty. 

Chodzi mu o mnie. To był tylko przypadek, że Ablowi udało się go 

wyśledzić. Nie mógł przypuszczać, że jego powiązania z Moxonem 

kiedykolwiek wyjdą na jaw. 

— Doprowadzę do tego, że będzie za to gnił w więzieniu. 

150

— Jeśli potrafisz to udowodnić — powiedziałam. — Zeznanie Abla 

przeciwko oświadczeniu Balquiddera? Komu uwierzy sąd? Nie wątpię, że 

on ma wysoko postawionych przyjaciół. 

— Zobaczymy. 

Zapanowała cisza. 

— Chodź tutaj — odezwał się nagle Noel. 

Wstałam i podeszłam do niego. Wziął mnie za rękę i podniósł moją dłoń do 

ust. 

— Dziękuję — powiedział tylko. — Wiem, że nie traktowałem cię tak, jak 

na to zasługujesz. To przez tę przeklętą nogę. Kiedy ból się wzmaga, nie 

potrafię zebrać myśli. Wtedy popadam w okropny nastrój, Jem zawsze mi 

to mówi. 

Uśmiechnęłam się do niego. Mój świat zaczął nabierać nowych barw. 

Pragnęłam ująć jego twarz w dłonie i scałować z niej wyżłobione przez 

cierpienie bruzdy. Chciałam trzymać go w ramionach, aby go pocieszyć. To 

pragnienie było tak silne, że musiałam się mocno uchwycić oparcia krzesła, 

aby się od tego powstrzymać. Delikatnie oswobodziłam dłoń i usiadłam na 

swoim miejscu. 

Dobrze wiedziałam, czego pragnę, ale on nigdy się tego nie dowie. 

6

151

Niełatwo mi było przyznać się samej przed sobą, że kocham Noela. 

Gdybym sobie tego nie uprzytomniła w środku nocy, kiedy trudniej 

zapanować nad uczuciem, postarałabym się na pewno je stłumić. Już raz 

byłam zakochana i skończyło się to fatalnie. Czułam się rozdwojona — 

pragnęłam Noela, a jednocześnie broniłam się przed uczuciem wstydu i 

upokorzenia, które było moim udziałem przy intymnych zbliżeniach ze 

Stephenem. Ujawniła się teraz długo tłumiona namiętność. Pragnęłam go, a 

jednocześnie bałam się. Namiętność przeplatała się z upokarzającymi 

wspomnieniami z przeszłości. 

Nic nie mogłam na to poradzić. Nie był to odpowiedni czas ani 

odpowiednie miejsce na miłość. Byłam żoną innego mężczyzny, a Noel, i tu 

się chyba nie myliłam, nadal był nieprzytomnie zakochany w Aline. Była to 

całkowicie beznadziejna sytuacja. 

Pamiętam, że usłyszałam, jak zegar wybija trzecią. Pan Bagnigge i Abel 

powinni być już na Crane Alley. 

— Najgorsze jest oczekiwanie — odezwał się Noel. 

— Wiem. 

— Ja się teraz do niczego nie nadaję. Myślę czasem, że lepiej było mi 

zginąć. 

— Czy stan twojej nogi się polepsza? — spytałam. 

Ciemność sprzyjała zwierzeniom. 

152

— Bardzo powoli. Szczególnie przy tej pogodzie. Miałem szczęście, że jej 

nie straciłem. Przez wiele miesięcy w ogóle nie mogłem chodzić. Z nogi 

wydobywają się nie tylko odłamki szrapnela, ale też odpryski kości. 

Powstaje zapalenie. To nie jest ładny widok. 

— A ból? Czy się nasila? 

— To zależy. Laudanum bardzo mi pomaga, ale nie chcę go zbyt często 

brać. Otępia mnie, nie mogę zebrać myśli. Można się do tego przyzwyczaić 

i wtedy trzeba zażywać coraz więcej tej nalewki. Trzeba znaleźć kompromis 

pomiędzy ulgą w bólu a jasnym umysłem. A jeśli się jeszcze tak głupio 

upadnie, jak to zrobiłem dziś po południu... 

Nie odzywaliśmy się przez chwilę. Potem przerwałam ciszę. 

— Noel, strasznie mi przykro, że za moją przyczyną Balquidder wciągnął w 

swoje brudne interesy waszą rodzinę. Nie przypuszczałam, że tak się 

stanie. 

— To nie jest twoja wina. Nie myśl, że mam do ciebie o to pretensję. Żałuję 

tylko, że wcześniej mi wszystkiego nie powiedziałaś. 

— Nie sądziłam, żebyś uwierzył, że on pragnie mojej śmierci. 

— Niezbyt dobrze cię traktowałem, prawda, kochanie? Powinniśmy więcej 

rozmawiać, ale ja nie chciałem się wtrącać w twoje sprawy. Uważam, że 

Balquidder jest zdolny do wszystkiego. Kiedy Briggs dowiedział się, że 

George pożyczył pieniądze od Balquiddera, opowiedział mi kilka historii, 

od których włosy mogły stanąć dęba. 

153

Noel już od lat nie zwracał się do mnie per kochanie, więc kiedy to teraz 

usłyszałam, miałam ochotę rzucić mu się w ramiona. Uspokój się, Emilio, 

skarciłam się w myślach, on tylko chce być dla ciebie miły. 

— Briggs? — spytałam beznamiętnym tonem. 

— Prawnicy, Latimer i Briggs. Czy wiesz, że korzystam z tej samej firmy 

prawniczej co twój ojciec? George zrobił wszystko na własną rękę, nie 

informując Briggsa. — Noel westchnął ciężko. — Kochałem George”a, ale 

chętnie skręciłbym mu za to kark. 

Wywnioskowałam z listów pani Beresford, że to ekstrawagancje Aline 

doprowadziły George”a do podjęcia tej katastrofalnej decyzji. Inny, nie tak 

zaślepiony mężczyzna, położyłby szybko kres jej fanaberiom. Noel był 

wtedy w Hiszpanii, nie byłam pewna, na ile orientował się w sytuacji, a ja 

nie miałam zamiaru podnosić tej kwestii. 

— Dostałem dziś rano list od Aline — odezwał się nagle Noel. — Wybiera 

się do Londynu, kiedy tylko drogi będą przejezdne. Muszę powiedzieć pani 

Good, aby przygotowała dla niej pokój. 

Jego głos nabrał ciepłych tonów, a ja bezwiednie zacisnęłam dłonie. 

— Jestem pewien, że spotkanie z tobą po tak długim czasie sprawi jej 

wielką radość — mówił dalej Noel. — Jej obecność rozwiąże również 

problem przyzwoitki. 

Nie miałam nic do powiedzenia, więc milczałam. 

Wieczorem zaplotłam włosy w warkocz, jak to zwykle robiłam przed 

udaniem się na spoczynek. Mam bardzo długie włosy — dosłownie mogę 

154

na nich usiąść — więc przed snem muszę z nimi zrobić porządek. Jeśli je 

dokładnie zaplotę, to łatwiej jest mi się rano uczesać. Nie zdawałam sobie 

sprawy, dopóki Noel nie dotknął moich włosów, że mam rozpleciony 

warkocz. Noel zdjął z nich wstążkę i zaczął delikatnie przeczesywać je 

palcami. 

— Nie wiedziałem, że masz tak długie i jedwabiste włosy — powiedział 

zdumiony, obracając w palcach jedno pasmo. 

Spojrzałam na niego, z wrażenia wstrzymując oddech. Uśmiechnął się do 

mnie i przez kilka sekund patrzyliśmy sobie w oczy. Na twarzy Noela 

ukazał się wyraz zdziwienia, jakby dokonał nagłego odkrycia. Po chwili 

węgiel obsunął się w kominku i czar prysnął. Noel opuścił rękę, a ja, 

drżącymi palcami, zaczęłam zaplatać warkocz. 

Wstałam, aby dołożyć do kominka, a Noel zrobił zdawkową uwagę na 

temat upływu czasu. Nie śmiałam zastanawiać się nad tym, co się między 

nami zdarzyło. Aby nie poddać się uczuciu zauroczenia, zaczęłam myśleć o 

Stephenie i Balquidderze. Zwierzyłam się Noelowi ze wszystkiego i 

odczułam ogromną ulgę. Nie powiedziałam mu jednak, że piszę powieści. 

Większość mężczyzn nie godziła się z myślą, że dama może zarabiać 

pieniądze. Pamiętam, jak ojciec mówił, że kiedy kobieta ma do czynienia z 

brutalnym światem męskich interesów, sama szybko nabiera złych manier. 

Nie chciałam zniszczyć ledwo odzyskanego porozumienia z Noelem. 

Istniało więcej zabronionych tematów: Aline, Richard, małżeństwo Noela. 

Nie sądziłam, żeby Noel kochał Margaret, ale przecież było wiele dobrych 

155

małżeństw, które opierały się na wzajemnym szacunku i zgodności 

charakterów. Mieli syna. Dlaczego stosunek Noela do Richarda był tak 

obojętny? Przecież on był miłym, kochanym chłopcem. Potrzebował tylko 

trochę uczucia. 

Nie mogłam zrozumieć, dlaczego Noel, który sam wyrastał w kochającej 

się, szczęśliwej rodzinie, nie potrafi dostrzec, czego potrzebuje jego własny 

syn. Richard był dzieckiem, które łatwo było pokochać. 

Nagle usłyszeliśmy jakiś hałas na dole. Ktoś schodził do sutereny. 

— Na litość boską, Noel — powiedziałam — wyjdź z mojej sypialni, i tak 

mamy dość kłopotów. 

Po chwili rozległ się odgłos otwieranych na piętrze drzwi. 

— W tym stanie nie mógłbym zagrażać twojej cnocie — powiedział ze 

smutkiem Noel. 

Uśmiechnęłam się z wysiłkiem. 

— Idź — powiedział Noel, sięgając po swoją laskę. — Ja będę schodził 

powoli. 

Szybko zbiegłam na dół. Zdążyłam dotrzeć do kuchni w chwili, kiedy pan 

Bagnigge wchodził razem z Ablem, bladym jak ściana i ledwie 

powłóczącym nogami. Pan Bagnigge niósł nieprzytomnego Richarda. 

— Dzięki Bogu — wykrzyknęłam. — Czy nic mu nie jest? 

— Napoili go nalewką na opium albo czymś podobnym — powiedział pan 

Bagnigge. — To może być niebezpieczne dla takiego małego chłopca. 

Zaniosę go do łóżka, panno Emilio. 

156

Abel opadł bezwładnie na krzesło, jego kurtka przesiąknięta była krwią. 

— Niech pan idzie, panie Bagnigge. Pułkownik właśnie schodzi na dół. Ja 

zajmę się Ablem. Wiem, co trzeba robić. 

Pan Bagnigge rzucił nam zatroskane spojrzenie i wyszedł. Usłyszałam, że 

rozmawia z Noelem na schodach. Podeszłam do Abla, aby zdjąć mu kurtkę. 

Na szczęście była obszerna, inaczej musiałabym ją rozciąć. Potem zdjęłam 

mu koszulę. Miał ranę na plecach, w okolicy ramienia. 

Na kuchennym stole stały jakieś dzbanki i miski. Zdjęłam je stamtąd i 

pomogłam Ablowi położyć się na stole. Natychmiast zemdlał. 

Rana była wąska, ale głęboka. Domyśliłam się, że otrzymał cios nożem. 

Musiałam przygotować kataplazm, na wypadek stanu zapalnego. 

Potrzebowałam również płótna na opatrunek. Rana powinna być czysta i 

sucha. Pan Bagnigge zostawił swój płaszcz na krześle, więc nakryłam nim 

Abla, aby mu było ciepło, zanim zrobię kataplazm. W kieszeni płaszcza 

znalazłam manierkę brandy. Polałam nią ranę, wlałam też trochę Ablowi 1o 

ust. Miał słaby, ale równomierny puls. Uchylił powieki. 

— Panicz Richard? — szepnął. 

— Wszyscy bezpiecznie wrócili do domu — powiedziałam. — Ciebie 

zraniono nożem i straciłeś trochę krwi, ale to nic poważnego. 

Abel zamknął oczy. 

Zabrałam się do pracy. Roznieciłam ogień pod kuchnią i postawiłam na niej 

czajnik, po czym nakruszyłam chleba do czystej miski. Cokolwiek 

myślałam o pani Good, musiałam przyznać, że kuchnia była niesłychanie 

157

czysta. Kiedy woda się zagotowała, polałam nią okruszki, aby dobrze 

nasiąkły. W szufladzie znalazłam czystą ścierkę i podarłam ją na pasy. 

Kiedy rana Abla była już czysta i zabandażowana, zobaczyłam w drzwiach 

kuchni pana Bagnigge i Noela. Stali w milczeniu, uważnie mnie 

obserwując. 

— Kataplazm z chleba, aby zapobiec stanowi zapalnemu — powiedziałam 

— a potem czysty bandaż. Teraz powinno się go położyć na prawdziwym 

łóżku. Nie może leżeć na materacu w komórce. 

— Wezmę go do pokoju panicza Richarda, panno Emilio — powiedział pan 

Bagnigge bez słowa sprzeciwu. — Może spać na drugim łóżku, obok 

panicza Richarda, pod okiem panny Crayen. 

— Tak będzie dobrze — stwierdziłam. 

Postanowiłam sama dopilnować obu chłopców — nie miałam dobrego 

zdania o umiejętnościach panny Crayen, ale zachowałam tę opinię dla 

siebie. 

Pan Bagnigge wyniósł Abla z kuchni, a ja zajęłam się uprzątaniem 

powstałego bałaganu. Miałam ochotę rzucić się Noelowi w ramiona i 

wybuchnąć płaczem. To uczucie było tak silne, że zapragnęłam, aby jak 

najszybciej wyszedł z kuchni. 

— Zostaw to —powiedział Noel. — Pani Good posprząta rano. 

— Nie mogę — zaprotestowałam. — Na stole i na podłodze są plamy krwi, 

która zaschnie do rana. Idź się położyć, Noelu. To mi nie zajmie dużo 

czasu. 

158

Noel nie posłuchał mnie i usiadł na kuchennym krześle. 

— Ci hiszpańscy szarlatani puszczali mi krew i przykładali kataplazmy z 

gorczycy — powiedział. — Omal nie przypłaciłem tego życiem. 

— Lekarz stale puszczał krew mojej mamie i umarła — podchwyciłam. — 

Ja stosuję tylko bezpieczne metody. Kataplazmy z chleba rozmoczonego w 

wodzie przykłada się koniom i to z dobrym skutkiem. 

Często obserwowałam w Tranters Court, kiedy jeszcze byłam dzieckiem, 

jak leczono skaleczenia u koni. Nie miałam zaufania do lekarzy. Zawsze 

uważałam, że to nasz rodzinny lekarz przyczynił się do śmierci mojej 

mamy. 

— Potraktowałaś Abla tak, jakby był koniem! 

— A dlaczego nie? To przecież takie same krwawiące, rozerwane mięśnie. 

Wyszorowałam stół, umyłam miskę i wyrzuciłam resztę kataplazmu. 

Odszukałam kubełek i szczotkę na kiju i wyszorowałam podłogę. Noel 

obserwował mnie z dziwnym wyrazem twarzy, ale nie komentował mojego 

postępowania. 

Wrócił pan Bagnigge i usiadł po przeciwnej stronie stołu. Odstawiłem 

kubełek i przysunęłam sobie krzesło. 

— A więc, Jem — odezwał się Noel. — Jak tego dokonaliście? 

— Zapewniłem sobie pomoc Johna Baxtera i jego dwóch kumpli — 

rozpoczął swoją opowieść pan Bagnigge. — Powinien ich pan pamiętać, sir, 

zwolnieni z wojska na skutek inwalidztwa po bitwie pod Salamanką. John 

pracuje teraz w Bellu. Miał zawsze dobrą rękę do koni. Jego zadaniem było 

159

wynajęcie powozu. Dołączyło do nas dwóch jego kumpli — takich, co to 

chętnie biorą udział w bójkach. Bull i Smithson, porządni chłopcy, chociaż 

nie byli w naszej kompanii. 

 Około trzeciej byliśmy już na Crane Alley, przed drukarnią Moxona. Nie 

spodziewaliśmy się oporu. Myśleliśmy, że panicz Richard jest na górze, a 

pilnować go będzie tylko ta starucha, może jeszcze czeladnik. Tak czy 

inaczej, przygotowani byliśmy na najgorsze. I dobrze się stało, ponieważ 

było tam dwóch silnych byczków Balquiddera. Byli trochę pijani i spali już, 

kiedy tam wtargnęliśmy, ale jeden z nich miał nóż i zranił Abla, zanim Bill 

zdążył się za niego zabrać. Ja zająłem się drugim. Przez jakiś czas nie będzie 

chodził po mieście. 

Związaliśmy ich i poszliśmy na górę, a starucha zaczęła tak wrzeszczeć, że 

obudziłaby umarłego. Związaliśmy ją, zakneblowaliśmy, wzięliśmy 

panicza Richarda i uciekliśmy. Bull niósł Abla. 

John Baxter przywiózł nas tutaj i jesteśmy. Obiecałem im po pięć gwinei na 

głowę, w pana imieniu, sir. 

— Dostaną je — powiedział Noel. — Świetnie się spisałeś, Jem. Dziękuję. 

— Abel i panna Emilia spisali się jeszcze lepiej. 

— To głupstwo — przerwałam mu pospiesznie. 

Nie mówiłam Noelowi, że przebrałam się za chłopca i me chciałam, aby 

pan Bagnigge powtórzył mu całą historię. 

Noel popatrzył najpierw na pana Bagnigge, a potem na mnie. 

— Pani Kirkwall była wspaniała, ale tak czy inaczej to ty, Jem, prowadziłeś 

160

uzbrojonych ludzi, a sytuacja była niebezpieczna, więc czuję się twoim 

dłużnikiem. 

Pan Bagnigge opuścił lekko powiekę, co mogłam odczytać jak 

porozumiewawcze mrugnięcie, i temat został zamknięty. Odetchnęłam z 

ulgą. Noel poszedł na górę, a ja do pokoju Richarda. 

Jak mogłam się spodziewać, panna Caryer spała na krześle, głośno 

chrapiąc. Obudziłam ją i posłałam do łóżka. 

— Obudzę panią o siódmej — obiecałam jej. 

Była bardzo niezadowolona, że przerwałam jej sen. 

— Po co pani to zrobiła? — zwróciła się do mnie oskarżycielskim tonem. — 

Pilnowanie pucybutów nie należy do moich obowiązków. A panicz Richard 

ma niedobrze w głowie i im szybciej go gdzieś odeślą tym lepiej. Pani Aline 

zawsze tak uważała, a ta cała nauka czytania to według mnie tylko strata 

czasu. 

— Na szczęście, nie pani o tym decyduje — powiedziałam. 

— Kiedy pani Aline tu przyjedzie, zaraz wszystko będzie inaczej, zobaczy 

pani — mruczała, odchodząc. 

Zaczęłam się zastanawiać, skąd ona wie o przyjeździe Aline, skoro ja 

dowiedziałam się o tym dopiero przed chwilą. 

Szybko jednak porzuciłam te myśli i podeszłam do łóżka Richarda. Był 

pogrążony w głębokim śnie, ale puls miał miarowy. Otuliłam go w kołdrą i 

pocałowałam w policzek. 

Szybko dojdzie do siebie, pomyślałam. 

161

Potem podeszłam do Abla i położyłam mu rękę na czole. Było ciepłe, ale nie 

miał gorączki. Czas pokaże, czy szybko wyzdrowieje. Sen dobrze im obu 

zrobi. 

Dorzuciłam do ognia, usiadłam na krześle panny Caryer i popadłam w 

zamyślenie. 

Zaczęłam myśleć o żonie Noela, Margaret. Kiedyś uznałam, że jest gruba i 

głupia, więc nie warto o niej myśleć. Teraz naszły mnie pewne refleksje. 

Pamiętam, jak nieatrakcyjnie wyglądała na chrzcie Richarda — 

przysadzista i blada, w nieładnej zielonej sukni. Aline stała przy 

chrzcielnicy, trzymając Richarda na rękach, ponieważ ona i George byli jego 

chrzestnymi rodzicami. Noel patrzył na Aline z rozpaczą w oczach. 

Jak musiała się wtedy czuć Margaret? Na pewno wiedziała, że Noel jest 

zakochany w Aline — prawdopodobnie znała prawdę, wychodząc za mąż. 

Jej sytuacja była godna pożałowania, nawet jeśli sama go nie kochała. A jeśli 

go kochała? To nie była jej wina, że nie miała ładnej figury i że nie mogła 

dorównać urodzie Aline. Pomyślałam o własnych uczuciach do Noela i po 

raz pierwszy zrobiło mi się jej żal. 

Po tych wszystkich okropnych przeżyciach sprawy zaczęły przybierać 

lepszy obrót. Nalewka na opium niezbyt zaszkodziła Richardowi, ale 

pozostał szok, z którego nie mógł się tak szybko otrząsnąć. Widać było, że 

bardzo źle się czuł w samotności, więc Abel miał pozostać w jego pokoju do 

czasu, kiedy zupełnie nie wygoi się jego rana. Byłam przekonana, że 

obecność Abla jest dla Richarda tarczą ochronną przed panną Caryer. 

162

— On ma w nocy koszmary, panienko — powiedział mi Abel. — Mówił mi, 

że zawsze je miał, ale ona krzyczy na niego, kiedy ją budzi. — Wskazał 

gestem pannę Caryer. — On tylko potrzebuje, żeby mu ktoś dodał otuchy, 

wie pani, co mam na myśli. Biedny chłopak — dodał. 

Rana Abla goiła się szybko. Był bardzo dumny ze swojego statusu bohatera. 

Musiałam go ostrzec, żeby nikomu nie mówił o naszej wspólnej wyprawie. 

Noel wybrał się do miasta z panem Bagnigge i wynagrodził Johna Baxtera, 

Bulla i Smithsona. Rozbawił mnie fakt, że Jem Bagnigge zaczął, za moim 

przykładem, przykładać do rany Noela kataplazmy z okruchów chleba i to 

z dobrym skutkiem. On sam mi o tym nie powiedział, to Hannah zdradziła 

mi ten sekret. Zauważyłam jednak, że pan Bagnigge zaczął patrzeć na mnie 

bardziej przychylnym okiem niż na inne przedstawicielki mojej płci. 

Noel koniecznie chciał postawić Balquiddera przed sądem. Poszłam z nim 

razem na rozmowę z Richardem, którego świadectwo miałoby kluczowe 

znaczenie. Panna Caryer została odesłana na dół, Noel usiadł na krześle, a 

ja wzięłam Richarda na kolana. 

— Twój tata chce, aby ten niedobry człowiek, który cię porwał, poszedł do 

więzienia — powiedziałam łagodnym tonem. — Czy możesz nam 

opowiedzieć, co się wtedy wydarzyło, Richardzie? 

Richard zbladł i potrząsnął przecząco głową. 

— To ważna sprawa, Richardzie — odezwał się Noel. — Czy, kiedy tam 

byłeś, widziałeś bardzo grubego mężczyznę? 

Richard potrząsnął znowu głową, tym razem bardziej energicznie. 

163

— Ja nic nie pamiętam, tato — wyszeptał. 

Czułam, że cały drży. To dziecko było potwornie przerażone. 

— Mógł zostać zastraszony — powiedziałam cicho do Noela. — Trzeba go 

teraz zostawić w spokoju. Spróbujemy później. 

Staraliśmy się zachęcić Richarda, aby coś powiedział, ale on się tak 

denerwował, że nie było to możliwe. Już w powozie zmuszono go do 

wypicia nalewki na opium, a potem prawie niczego nie pamiętał. 

— Richard nie wystąpi w sądzie jako świadek. Nie mogę go narażać na taką 

udrękę — westchnął Noel. — Biedny chłopiec. Jest bardzo dzielny, nie chcę 

wywierać na niego presji. 

— On nie chce zawieść twoich oczekiwań. To go bardzo martwi — 

powiedziałam. 

— Chodzi mi również o twoją reputację — ciągnął Noel. — Zostałabyś 

powołana na świadka, a jak by to wyglądało — mieszkasz tutaj, z dala od 

swojego męża. 

Chciałam powiedzieć, że moje dobre imię jest już wystarczająco zszargane, 

nie odezwałam się jednak. Łatwo było sobie wyobrazić sytuację świadka, 

który miałby do czynienia z adwokatem Balquiddera — nie byłaby godna 

pozazdroszczenia. Nie zdołałabym również pomóc sprawie Noela. 

Noel poniechał myśli o postawieniu Balquiddera przed sądem. Jego 

stosunki z Richardem poprawiały się z dnia na dzień. Codziennie rano 

odwiedzał Richarda w jego pokoju — patrzył, jak mały ustawia ołowianych 

żołnierzy do bitwy pod Vittorią i robił drobne uwagi. Kiedy Richard poczuł 

164

się zupełnie zdrowy, zaczął ponownie schodzić do salonu na 

podwieczorek. Czytałam mu, albo on mnie, a Noel przysłuchiwał się 

uważnie. 

Widziałam, że Noel nie czuje się jeszcze zupełnie swobodnie w 

towarzystwie swojego syna, ale bardzo się starał. Richard był 

uszczęśliwiony. Sprawiało mi to wielką radość. Moje uczucie do Noela 

musiało pozostać tajemnicą. 

Bardzo wydoroślałam od czasu, kiedy poznałam Stephena, łowiącego ryby 

w naszym majątku. Nie przyszłoby mi wtedy do głowy, że mogłabym 

ukrywać swoje uczucia, byłam przecież dzieckiem epoki Romantyzmu. 

Teraz nauczyłam się powściągliwości. Noel był pod każdym względem 

człowiekiem bardziej wartościowym niż Stephen. Był także człowiekiem 

honoru. Nawet gdybym wydała mu się pociągająca, nigdy by sobie nie 

pozwolił na niestosowne zachowanie w stosunku do zamężnej kobiety. 

Uważał mnie za gościa w swoim domu i córkę zaprzyjaźnionej rodziny. 

Inne stosunki między nami nie wchodziły w rachubę. 

Doszłam do wniosku, że chociaż mnie lubił, nie interesowałam go jako 

kobieta. Przez całe życie cierpiałam z powodu swojej zbyt szczupłej 

sylwetki. Przynajmniej moja bohaterka, Erminia, mogła być piękna i mieć 

obfite kształty. 

Zaczęłam znowu pracować nad Tajemnicq Drakensburgów. Zauważyłam, że 

Erminia, która miała o wiele żywszy temperament niż moje poprzednie 

bohaterki, zaczyna żyć własnym życiem. Przede wszystkim nie miała 

165

zamiaru, jak przewidywałam, mdleć w kulminacyjnym momencie akcji. 

Kiedy podły hrabia Drakensburg uprowadzał ją, Erminia wprawiła mnie w 

zdumienie. Chwyciła kamień (znajdowali się właśnie na 

przełęczy górskiej) i rzuciła w niego, wygłaszając jednocześnie wspaniałą 

przemowę, którą rozpoczynały słowa: „Potworze! Złoczyńco! Czy sądzisz, 

że ja, Erminia FitzUrse....”, i tak dalej, i tak dalej. 

Jeśli ja nie mogłam wyznać Noelowi swoich uczuć, to przynajmniej Erminii 

wolno było wypowiadać namiętne monologi. 

W poniedziałek, 10 stycznia, na pięć dni przed moimi urodzinami, 

przyjechała Aline. Okazało się, że wynajęła jednokonny, lekki powóz 

pocztowy i dwóch ludzi do ochrony. Przywiozła ze sobą górę bagaży i 

swoją pokojówkę, Jeanne. Ta podróż musiała kosztować ją co najmniej 

osiemdziesiąt funtów. Prywatne podróże były bardzo drogie. 

Pani Good, cała w uśmiechach, wybiegła, aby ją powitać. Słyszałam, jak 

wypytywała troskliwie o podróż, o zdrowie, czy pani życzyłaby sobie, aby 

przyniesiono jej do pokoju kawę albo herbatę. Oczywiście, jako synowa, 

miała prawo do najlepszego pokoju, tego, który należał przedtem do pani 

Beresford. 

 Ostatni raz widziałam Aline tego lata, kiedy zdecydowałam się na ucieczkę 

z domu. Miałam wtedy szesnaście lat, a Aline była piękną młodą mężatką. 

Była kobietą która pragnęła być w centrum zainteresowania mężczyzn i nie 

mogła znieść, aby inne kobiety były przez nich adorowane, nawet takie 

niewydarzone podlotki jak ja. Widziała, że uwielbiałam George”a i Noela, i 

166

postanowiła dać mi nauczkę 

Szybko doprowadziła do tego, że poczułam się niezdarna i nieobyta. Teraz, 

wraz z jej przyjazdem, zaczęłam odczuwać to samo. Kiedy popatrzyłam na 

swoje odbicie w lustrze, moje oczy miały kolor londyńskiej mgły, a nos 

sterczał jak dziób papugi. Postanowiłam trzymać się od niej z daleka. 

Zjadłam podwieczorek na górze, z Richardem. 

— Przyjechała ciotka Aline — powiedział Richard ponurym tonem. 

— Wiem. Chciałam zjeść podwieczorek z tobą, aby mogła swobodnie 

porozmawiać z twoim ojcem. 

— Czy ja muszę się z nią spotkać? 

Panna Caryer, która siedziała przy kominku, odpowiedziała na to pytanie. 

— Oczywiście, że tak, paniczu Richardzie. To wstyd, że panicz o to pyta. 

Czy nie opiekowała się paniczem przez cały ten czas, kiedy ojciec panicza 

był na wojnie? 

Richard spuścił głowę. Nie odezwałam się. Zastanawiałam się, co takiego 

mogła Aline pisać Noelowi o Richardzie; na pewno korespondowali ze 

sobą, kiedy on był w Hiszpanii. Czy to ona nastawiła Noela przeciwko 

synowi? 

— O ile wiem, pani Aline ma zamiar wrócić do Francji. 

— Taka piękna dama — powiedziała ze wzruszeniem panna Caryer, 

ocierając oczy. — Nie wątpię, że będzie ozdobą Paryża. Ona na to 

zasługuje. 

Rzuciła mi spojrzenie, które mówiło „a ty nie”. 

167

Nie wiedziałam, co takiego mogłam zrobić, aby zasłużyć na niechęć panny 

Caryer. Było oczywiste, że mnie nie lubi. Może dlatego, że zainteresowałam 

się Richardem, którego ona uznała za beznadziejny przypadek. 

Siedziałam z Richardem w pokoju szkolnym, dopóki nie nadszedł czas 

kolacji. Byłam znowu w buntowniczym nastroju. Włożyłam swoją nową 

jedwabną suknię i upięłam włosy hebanowymi grzebieniami, które mi Noel 

przysłał z Hiszpanii. Podeszłam do lustra i spojrzałam na siebie 

krytycznym wzrokiem. W Londynie przybrałam trochę na wadze i nie 

byłam już tak bardzo mizerna. Nawet Hannah zwróciła uwagę na moją 

nową aparycję. 

— Pani ma śliczne ręce i stopy, panno Emilio — powiedziała i po chwili 

dodała ze śmiechem. — Abel mówi, że pani jest podobna do królowej 

elfów. 

— Dobry Boże! — wykrzyknęłam. — Naprawdę? Kochany chłopak, chociaż 

nie jest obiektywny. 

Komplementy wprawiły mnie jednak w dobry humor. Gdybym miała 

córkę, pomyślałam, nigdy bym jej nie powiedziała, że jest chuda jak patyk i 

mało atrakcyjna. Takie słowa wżerały się w pamięć jak kwas w miedzianą 

płytę. 

Kiedy weszłam do salonu, Aline siedziała przy kominku i rozmawiała z 

Noelem. Nie wstała, aby mnie przywitać, tylko lekko skłoniła głowę, kiedy 

podeszłam, aby podać jej rękę. 

— Pani Kirkwall — powiedziała, ledwie dotykając mojej dłoni. 

168

— Spodziewałem się, że zejdziesz na podwieczorek, Emilio — powiedział 

nachmurzony Noel. 

— Myślałam, że będziesz chciał mieć trochę czasu na omówienie z panią 

Beresford waszych spraw rodzinnych — wypowiedziałam gładko z góry 

przygotowane zdanie. 

— Powinnaś była też przyprowadzić Richarda. Mówiłem pani Beresford o 

postępach, jakie poczynił, no i, oczywiście, o jego okropnych przejściach. 

Siedziałam z Richardem w pokoju szkolnym. Gdyby padła propozycja, 

żeby go przyprowadzić, na pewno bym to zrobiła. Oczywiście, nie było 

żadnej. Czułam, że przechodzę na pozycje obronne. 

— Kochany Richard. — Aline westchnęła. — Marzę, żeby go zobaczyć. 

Nie wspomniała o porwaniu Richarda, co uznałam za dziwne. Z drugiej 

strony wiedziałam, że ona myśli wyłącznie o sobie. 

Natychmiast przestała mnie dostrzegać. Nie zainteresowała  się moimi 

losami. Obróciła się do Noela i podjęła przerwaną rozmowę, jakby mnie 

tam w ogóle nie było. 

Zaczęłam się jej przyglądać. Nosiła żałobę po George”u, ale w czarnym 

kolorze nie było jej do twarzy. Miała piękny naszyjnik z pereł, a na plecy 

zarzuciła lekki szal z czarnej koronki. Małe loczki wymykały się z węzła, w 

który były upięte włosy. Wiedziałam, że Aline ma proste włosy — te loczki 

były dziełem jej pokojówki. Zauważyłam również, że miała teraz dość 

przywiędłą szyję. Ha! Poczułam się trochę lepiej. 

Przez cały czas zastanawiałam się, dlaczego przyjechała. Po co jechać w 

169

środku najsroższej zimy, jaką mieliśmy od wielu lat? Po co narażać się na 

wydatki i niewygody? 

Noel wyglądał jak człowiek, który wędrował przez pustynię i nagle 

zobaczył oazę. Patrzył na nią czułym wzrokiem i śmiał się z czynionych 

przez nią uwag. Nie mogłam tego znieść. Aline była bardzo francuska, 

trzepotała dłońmi i niewłaściwie, choć bardzo wdzięcznie, akcentowała 

swoje nieporadne, angielskie zdania. Na litość boską pomyślałam, przecież 

była małym dzieckiem, kiedy przyjechała do Anglii i potrafiła, gdy chciała, 

doskonale mówić po angielsku. Byłam okropnie zazdrosna o jej wpływ na 

Noela. 

Przypomniałam sobie nagle Erminię. Postanowiłam obdarzyć ją fałszywą 

przyjaciółką. Będzie miała na imię Alienora, będzie Włoszką, a może nawet 

trucicielką. Tak, będzie miała zatruty pierścień. Mogę osnuć całą intrygę 

wokół zatrutego pierścienia. 

Przestałam czuć się zagrożona i ta sytuacja zaczynała mnie bawić. 

Postanowiłam obserwować, jak Aline owija sobie Noela wokół palca, 

ponieważ sama nigdy nie potrafiłam opanować tej sztuki. 

— Ależ Noelu — mówiła, wydymając wargi — jesteś tak bardzo męski, że 

nie rozumiesz, jak to odczuwa kobieta. 

Przeszarżowała, pomyślałam niechętnie. 

— Co? — spytał z uśmiechem Noel. 

— Mówię o tych małych świecidełkach. Proszę cię tylko, żebyś mi je 

pożyczył. 

170

Aha, pomyślałam. Chodzi jej o rodzinną biżuterię, aby uciec z nią do 

Francji, jak tylko zostanie zawarty pokój. Nikt już tych kosztowności więcej 

nie zobaczy. Kiedy była żoną George”a, nosiła klejnoty Beresfordów, ale nie 

miała prawa zatrzymać ich dla siebie. W swoim czasie będzie je nosić żona 

Richarda. Była to piękna kolekcja, dobrze ją zapamiętałam. 

— Wiesz przecież, Aline, że nie możesz nosić różnobarwnej biżuterii, kiedy 

jesteś w żałobie. 

— Ale dlaczego ona musi być w zamknięciu, jakbym była un bebe. Jesteś 

niedobry, Noel. 

Byłam zażenowana, ale Noel niczego nie zauważał. 

— Dla bezpieczeństwa, Aline. Słyszę gong. Na pewno jesteś głodna po 

podróży. 

Wstał, wziął laskę i podał ramię Aline. Poszłam za nimi do jadalni. 

Już następnego dnia zorientowałam się, że Aline zaczęła kopać pode mną 

dołki, a Tryphena Good również chętnie brała w tym udział. 

Miałam na sobie jedną z sukien pani Beresford i zauważyłam, że Aline 

przygląda się koronkom przy mojej szyi. Nie wiem, czy rozmawiała na ten 

temat z Noelem, usłyszałam jednak, jak rozmawia o mnie z panią Good. 

— Mężczyźni w niczym się nie orientują — mówiła z oburzeniem Aline. Do 

tego jeszcze brukselskie koronki, pani Good. 

— Zawsze uważałam, że ona rozpycha się tu łokciami, madame. 

Przyjechała ubrana w łachmany i prawie siłą wepchnęła się do domu. 

— Perfidne postępowanie. 

171

— Pułkownik ma zbyt dobre serce, madame. A gdzie jest jej mąż, pytam 

się? 

Szybko poszłam na górę. Zawsze mi się zdarzało usłyszeć coś niemiłego o 

sobie. Dlaczego nigdy me słyszałam: „Emilia jest taką czarującą 

dziewczyną”? 

Noel prosił mnie, abym przyprowadziła Richarda na podwieczorek. 

Poszłam na górę sprawdzić, czy jest odpowiednio ubrany, i trzymałam go 

za rękę, aby mu dodać otuchy, kiedy schodziliśmy na dół. Biedny chłopiec 

był blady ze zdenerwowania i konwulsyjnie ściskał moją dłoń. Był bardzo 

skrępowany. Ukłonił się niezręcznie, upuścił chleb z masłem na podłogę. 

Co gorsza, widział, że ojciec jest z niego niezadowolony. 

Aline zachowała się skandalicznie. Na niezgrabny ukłon i upuszczony 

chleb zareagowała tylko uniesieniem brwi, jakby nie spodziewała się 

niczego innego. 

— I to ma być poprawa? — zwróciła się do Noela na tyle głośno, że Richard 

musiał ją słyszeć. 

Miałam ochotę skrzyczeć ich oboje. Czy zapomnieli już o okropnych 

przeżyciach Richarda? Było oczywiste, że będzie źle reagował na każdy 

dodatkowy stres. Wiedziałam, że Noel postanowił nie zadawać już 

Richardowi pytań na temat porwania, ale mógł przynajmniej bronić 

swojego syna przed insynuacjami Aline. 

Uśmiechnęłam się do Richarda i usiedliśmy obok siebie. Aline ostentacyjnie 

nas ignorowała. Wzięła leżącą na małym stoliku książkę i zaczęła czytać. 

172

Noel, może dla uniknięcia sceny, pogrążył się w czytaniu gazety. Miałam 

nadzieję, że zwrócił uwagę na złe zachowanie Aline, ale jeśli nawet tak 

było, nie dawał tego po sobie poznać. 

Zerknęłam na książkę — dwa kolejne tomy leżały na stoliku — 

i zauważyłam, ku swojemu przerażeniu, że ona czyta Zamek Apollinari. 

Serce biło mi mocno. Czyżby wzięła książkę z mojej sypialni? To chyba 

niemożliwe. Trzymałam swoje egzemplarze w walizce, pod kluczem. Nie 

ośmieliłam się ich wyjąć. 

Ponownie rzuciłam okiem. Nie, to nie były moje egzemplarze. Moje 

należały do serii okazowej, oprawione były w niebieską skórę. Książki 

Aline pochodziły z tańszego wydania, w brązowej skórze. 

Noel podniósł głowę znad gazety. Richard jadł powoli kawałek ciasta. Ja 

cerowałam pończochy — zawsze robiły mi się w nich dziury na piętach. 

Szycie nie szło mi dobrze. Przed przyjazdem Aline w salonie panował 

radosny gwar, teraz panowała martwa cisza. Chyba nawet Noel, mimo 

swojego zauroczenia, odczuł napiętą atmosferę. 

— Co czytasz, Aline? 

Powiedziała mu. 

— To chyba romans gotycki — zauważył Noel. — Czy to dobra książka? 

— Ujdzie — powiedziała Aline, tłumiąc ziewnięcie. 

Nonsens, pomyślałam ze złością. Obserwowałam ją i widziałam, jak była 

zainteresowana. 

— Jakiego autora? 

173

Aline spojrzała na tytułową stronę. 

— Daniel Miller. 

Wstrzymałam oddech, nie odrywając wzroku od swojej robótki. Noel zaraz 

wszystko odgadnie. Zawsze był bardzo przenikliwy. Czułam, że na mnie 

patrzy, ale nie przerywałam cerowania. 

— Nie słyszałem o nim — powiedział Noel, wracając do „Timesa”. 

Odetchnęłam z ulgą. 

Po pewnym czasie Richard poszedł na górę. My usiedliśmy do kolacji. Po 

posiłku Noel przeprosił nas — bolała go noga — i udał się do swojego 

pokoju. Aline i ja przeszłyśmy do salonu, gdzie siedziałyśmy w milczeniu. 

Alme pogrążyła się w lekturze — mojej książki — dając mi demonstracyjnie 

do zrozumienia, że nie interesuje jej rozmowa ze mną. Kilkakrotnie wracała 

do przeczytanego już tekstu. Miałam ochotę spytać ją o opinię. 

O wpół do dziesiątej odłożyła książkę i zadzwoniła, aby przyniesiono 

herbatę. Teraz ona czyniła honory domu. 

Czy rzeczywiście wyszła pani za mąż, pani Kirkwall? — spytała. — A może 

„pani Kirkwall” jest tylko zwrotem grzecznościowym? 

Krew napłynęła mi do twarzy. Chciała mnie obrazić i dopięła swego. 

— Jestem mężatką — odpowiedziałam beznamiętnym tonem. 

— Naprawdę? — spytała bez przekonania. 

Nie będę brała udziału w tej grze, pomyślałam. Czego ona chce? Żebym jej 

przedstawiła świadectwo z parafii? Wstrętna intrygantka! Byłam prawie 

pewna, że przyciemnia sobie rzęsy palonym korkiem. Gniewał mnie jej 

174

wpływ na Noela; zrobiłabym wszystko, aby uchronić Richarda przed jej 

złośliwością, nie pozwolę również, aby dokuczała mnie. W milczeniu więc 

piłam herbatę.

Aline zagryzła wargi. 

— Proszę mi wybaczyć, pani Kirkwall — ciągnęła, kładąc ironiczny nacisk 

na „pani” — ale nie rozumiem, dlaczego nie mieszka pani razem z mężem. 

Czy pani owdowiała? Nie słyszałam o tym. 

— Nie owdowiałam. A sprawa mojego małżeństwa nie powinna pani 

interesować. 

— Ależ właśnie interesuje mnie — powiedziała Aline słodkim głosem. — 

Chciałabym, aby pułkownik Beresford zaprosił parę osób na obiad, dopóki 

jestem w Londynie. To byłaby skromna uroczystość, jestem przecież w 

żałobie, ale nie mogę narażać moich gości na spotkanie z kobietą która jest 

w separacji ze swoim mężem. 

— Przykro mi, że spotyka panią taki zawód. 

Oczy Aline zabłysły. 

— Uważam, że powinna pani wyjechać. Już zbyt długo nadużywa pani 

gościnności pułkownika. 

• Odstawiłam swoją filiżankę i wstałam z krzesła. 

— O tej sprawie radzę pani porozmawiać z pułkownikiem — 

powiedziałam spokojnym tonem. Dobranoc, pani Beresford. 

Miałam nadzieję, że nie był to wstęp do walnej bitwy. Czy chciała po prostu 

wyładować na mnie swój gniew, ponieważ nie udało jej się zdobyć 

175

klejnotów Beresfordów Ja nie miałam żadnych praw do majątku Noela, 

więc nie mogło o to chodzić. Według prawa nie wolno było poślubić 

szwagra, nie zauważyłam zresztą, aby Aline darzyła Noela uczuciem, a to 

mogłoby być powodem do zazdrości — chociaż, niestety, zupełnie 

nieumotywowanej, o czym dobrze wiedziałam. Więc skąd ta wrogość? 

Następnego dnia spędziłam cały poranek w swoim pokoju, pracując nad 

Tajemnicą Drakensburgów. Wprowadzenie do akcji dwulicowej Alienory 

bardzo ją ożywiło. Już dawno zauważyłam, że nowy temat bardzo 

podtrzymuje nadwątloną fabułę, a Alienora miała w zanadrzu kilka bardzo 

nieprzyjemnych niespodzianek dla Erminii. 

Kiedy zeszłam na obiad, w jadalni był tylko Noel. Aline, jak się okazało, 

bolała głowa i odpoczywała w swoim pokoju. 

— Co takiego powiedziałaś pani Beresford? — spytał mnie Noel, kiedy 

tylko usiedliśmy do stołu. — Zdenerwowałaś ją. 

Był zasępiony. Sądziłam, że zdołaliśmy już osiągnąć pewien stopień 

porozumienia i że Noel przestanie mnie na ślepo osądzać, ale najwyraźniej 

myliłam się. W każdym razie tak sprawy wyglądały, kiedy chodziło o 

Aline. 

— Rozmawiałyśmy na potoczne tematy — powiedziałam. 

— Ona mówiła mi coś zupełnie innego. Skarżyła się, że byłaś dla niej 

bardzo niegrzeczna, sugerowałaś, że nie jest tu mile widziana i pytałaś  po 

co w ogóle przyjechała. Naprawdę, Emilio, jesteś okropnie bezmyślna. Ona 

jest tu zawsze mile widziana. Mogłaś też wziąć pod uwagę fakt, że ona 

176

niedawno straciła męża. 

Jadłam w milczeniu. Nie wiedziałam, jak mam się bronić przed tą nową 

prowokacją. Noel wierzył temu, co mówiła Aline, a ja nie miałam w tym 

wypadku żadnych szans. 

— Czy nie masz nic do powiedzenia? 

Odłożyłam nóż i widelec. 

— Dobrze, powiem, chociaż wiem, że moje słowa nie będą miały żadnego 

znaczenia. Pani Beresford, która wątpi w legalność mojego małżeństwa, 

stwierdziła, że to ja jestem tą osobą, która nadużywa twojej gościnności. 

Chce, żebyś wydał obiad dla jej gości, a moja skażona reputacja stoi temu 

na przeszkodzie. 

— To nieprawda. Powiedziała mi, że pragnie absolutnego spokoju. Ma tak 

zszargane nerwy, że nie myśli o żadnych spotkaniach towarzyskich. 

Po co więc przyjechała do Londynu, chciałam spytać, wiedziałam jednak, 

że to do niczego nie doprowadzi. 

— Może sam sobie odpowiesz na pytanie, dlaczego ona mówiła co innego 

tobie, a co innego mnie. 

— Czy chcesz przez to powiedzieć, że Alinie kłamie? — spytał Noel. 

— A czy ty chcesz powiedzieć, że ja kłamię? — odparłam ze złością. 

Byłam wściekła i przygnębiona. Nie mogliśmy się już porozumieć. Chętnie 

udusiłabym Aline. 

W milczeniu skończyłam obiad i wyszłam z jadalni. 

177

PO południu świeciło słońce i zapragnęłam wyjść z domu. Ale czy to było 

bezpieczne? Może Balquidder miał przez cały czas dom pod obserwacją? 

Nie zapomniałam o tej groźbie, ale w ostatnich dniach obecność Aline 

zepchnęła myśli o Balquidderze na dalszy plan. Abel nie mógł jeszcze 

wychodzić — miał obandażowane ramię. Richard też na pewno nie 

dostanie pozwolenia na opuszczenie domu. Zastanawiałam się, czy nie 

włożyć znowu ubrania-Billa, kiedy zobaczyłam pana Bagnigge w płaszczu, 

z kapeluszem w ręku, zmierzającego ku kuchennym schodom. 

— Och, panie Bagnigge! Czy pan wychodzi do miasta? 

— A jeśli tak? — spytał, patrząc na mnie podejrzliwym wzrokiem. 

— Muszę zaczerpnąć trochę świeżego powietrza, chciałabym też zobaczyć, 

jak zamarza Tamiza. Czy mogę iść z panem — jeśli to nie jest niebezpieczny 

pomysł? 

— Mam zanieść Latimerowi i Briggsowi list od pułkownika. Może pani ze 

mną iść, jeśli pani chce. Będzie pani bezpieczna, jest biały dzień, a pan 

Balquidder na pewno nie podejmie żadnego zbędnego ryzyka. Poza tym, to 

by mu się teraz nie udało — stwierdził pan Bagnigge, demonstrując nóż u 

pasa. — Zaczekam na panią pięć minut. 

Pobiegłam na górę, aby włożyć ciepłe buty, płaszcz pani Beresford i wziąć 

futrzaną mufkę pani Iryine. 

Pan Bagnigge stał u podnóża schodów, z zegarkiem w ręku. 

— Cztery minuty — zauważył. Nieźle, jak na kobietę. 

— Bardzo miło jest gdzieś wyjść — powiedziałam, kiedy skręcaliśmy w 

178

Strand. 

Atmosfera w domu była przygnębiająca, a Noel utrzymywał tak chłodny 

dystans, że powoli zaczęłam popadać w rozpacz. 

— Pani Beresford próbuje swoich sztuczek, prawda? 

— Dostarcza pułkownikowi kłamliwych wiadomości na mój temat — 

powiedziałam. — Jakoś bym to zniosła, ale jemu to sprawia ogromną 

przykrość. Zastanawiam się, dlaczego ona przyjechała właśnie teraz. 

Pogoda nie sprzyja podróżom, chyba że jest to absolutna konieczność. 

— Hmmm — mruknął tylko pan Bagnigge, rzucając mi zadziwiająco 

porozumiewawcze spojrzenie. 

Szliśmy tak szybko Strandem, jak tylko pozwalał stan chodników. Mimo to 

czułam, że marzną mi nogi, a oddech zamienia się w kłęby pary. Na 

dachach leżał śnieg, wydawało się, że kopuła katedry Świętego Pawła 

pokryta jest lodem. Niestety, nie była niepokalanie biała — pobrudziły ją 

sadze z tysiąca kominów. 

Dotarliśmy do Little Brittain i pan Bagnigge dostarczył list Noela. Potem 

skręciliśmy w Creed Lane, przeszliśmy przez St. Andrew”s Hill, aż do 

Puddie Dock. Statki były przycumowane i otoczone lodem, nie było tam 

śladu żadnej działalności, tylko na jednym z nich okropnie miauczał kot. 

Przeszliśmy przez Earl Street, za dokami, i dotarliśmy do mostu Blackfriars. 

Pan Bagnigge wskazał mi gestem nabrzeże — Three Cranes Wharf. 

Zobaczyłam, że rzeka pomiędzy dwoma mostami — Blackfriars Bridge i 

179

London Bridge — była bardziej zamarznięta niż przy Adelphi. 

Środkiem płynęła jeszcze woda, ale bardzo wolno, a na obrzeżach 

gromadziły się zwały lodu. Wyobrażałam sobie, że zobaczę gładką taflę, ale 

pokrywa lodowa była bardzo nierówna, jakby złożona z małych górek. 

Przy brzegu lód miał około sześciu stóp grubości, niektórych łodzi nie było 

prawie widać. 

— To wszystko przez London Bridge — tłumaczył mi pan Bgnigge. — 

Przęsła są zbyt wąskie, podpory wystają na zewnątrz i hamują przepływ 

wody. 

— Podpory? 

— Elementy podtrzymujące przęsła, które przy tym moście hamują 

przepływ wody. Tutaj prąd jest tak silny, że nie każdy potrafił 

przeprowadzić łódź pod London Bridge. 

— Czy sądzi pan, że...cała rzeka zamarznie? 

— Tak, jeśli nie nadejdzie odwilż. 

— Abel będzie uszczęśliwiony. Czeka na festyn zimowy. 

— Pamiętam taki festyn w zimie osiemdziesiątego ósmego na 

osiemdziesiąty dziewiąty — powiedział pan Bagnigge. — Trwał przez całe 

tygodnie. Były pokazy teatrów kukiełkowych, walki psów z niedźwiedziem 

i wiele innych rozrywek. 

— Ja się urodziłam w styczniu osiemdziesiątego dziewiątego roku. Moja 

matka mówiła, że to była bardzo sroga zima. 

— Festyny zimowe zdarzają się trzy, najwyżej cztery razy w stuleciu — 

180

stwierdził pan Bagnigge. — Abel nie powinien mieć wygórowanych 

nadziei. 

Nie wiedziałam, że Noel pisał do mojego ojca, zaniepokoiłam się więc, 

kiedy zobaczyłam leżący na stole w holu list, adresowany wyraźnym 

pismem mojego rodzica. Wiedziałam już, że Noel nie odeśle mnie do 

Stephena, ale mógł uznać, że będę bezpieczniejsza u ojca. A ja wcale nie 

miałam ochoty tam wracać w charakterze marnotrawnej córki. 

Spędziłam trochę czasu z Richardem, potem poszłam do swojego pokoju i 

zabrałam się do pisania. Noel wkrótce mnie tam odnalazł. 

— Chciałbym porozmawiać z tobą w swoim gabinecie, Emilio — 

powiedział. 

Zeszliśmy na dół. 

— Otrzymałem list od twojego ojca w sprawie twojego majątku po matce. 

Upoważnił mnie do zajęcia się twoimi interesami. Ojcu bardzo zależy na 

tym, aby cały majątek wrócił do ciebie w przypadku śmierci Kirkwalla. A 

jeśli nie uda się tego załatwić, to przynajmniej należna ci prawnie trzecia 

część. 

— To beznadziejna sprawa — powiedziałam. — Oboje wiemy dlaczego. 

Ja wcześniej stracę życie, pomyślałam, i Balquidder zabierze wszystkie 

pieniądze. 

— To skandal, a ja niewiele mogę tu zrobić — nie znałem wszystkich 

szczegółów, kiedy pisałem do twojego ojca. Oboje dobrze wiemy, że 

Balquidder jest skończonym łajdakiem, który chce pozbawić cię 

181

wszystkiego. Ale uważam, że należy przynajmniej spróbować temu 

przeciwdziałać. 

— To bardzo miło z twojej strony, że chcesz się tym zająć — powiedziałam. 

Byłam przekonana, że Noel jeszcze mi nie przebaczył domniemanego 

okrucieństwa w stosunku do Aline. 

— Nie ma o czym mówić. Spotkam się z Kirkwallem u Latimera i Briggsa. 

— Moje urodziny są w sobotę. To spotkanie musi się odbyć jutro albo w 

piątek. 

Następnego ranka Hannah jak zwykle przyniosła mi śniadanie do pokoju, 

rozsunęła zasłony i dołożyła do kominka, który rozpaliła, kiedy jeszcze 

spałam. Usiadłam na łóżku i założyłam lizeskę, którą mi podała. 

— Co się stało, Hannah? Dlaczego jesteś zmartwiona? 

Stała koło łóżka, z zażenowaniem mnąc róg fartuszka. 

— Czy to ma coś wspólnego z panią Aline? — zaryzykowałam. 

Hannah była bardzo ładną dziewczyną, więc możliwe, że Aline była dla 

niej wyjątkowo niegrzeczna. To by do niej pasowało. 

— Nie wiem, ja1 to powiedzieć, panno Emilio, i na pewno to do mnie nie 

należy,. ale... 

— A więc chodzi o panią Beresford. Obiecuję ci, że dotrzymam tajemnicy 

— Ona chce pani narobić kłopotów, panienko. 

Westchnęłam. Sarni dobrze. o tym wiedziałam. 

— Pani Good usłyszała, jak rozmawiała pani z pułkownikiem tej nocy, 

kiedy porwano panicza Richarda, i powiedziała o tym pani Beresford. 

182

Aha, w mojej sypialni, a ona niewątpliwie ułożyła sobie najbardziej 

skandaliczny scenariusz. Przypomniałam sobie teraz, że słyszałam 

skrzypienie otwieranych drzwi. 

— Czy pani Good wyobraża sobie, że... coś mnie łączy z pułkownikiem? 

— Nie wiem, parnio Emilio, ale pani Beresford powiedziała, że postara się 

oto, aby pani nazwisko zostało unurzane w błocie. 

7

P0 południu, kiedy siedzieliśmy w salonie przy podwieczorku, 

przyniesiono list od Stephena z informacją, że zgadza się na spotkanie z 

Noelem w biurze Latimera w piątek, o trzeciej po południu Noel przeczytał 

list przekazał go mnie Był podejrzanie dobrze sformułowany. „Nie widzę 

potrzeby, aby niepokoić tą sprawą mojej żony. Możemy sami dokonać 

drobnych poprawek, gdyby okazały się konieczne”. Stephen nie napisałby 

tego w ten sposób —język tego listu był zbyt urzędowy i precyzyjny. 

Zaczęłam się zastanawiać, czy nie pisał pod dyktando Balquiddera. Kiedy 

oddawałam list Noelowi, zauważyłam dziwny wyraz twarzy Aline. 

— Jutro o trzeciej — powiedziałam. — Zastanawiam się, czy nie powinnam 

z tobą pojechać. 

183

Było w tym liście coś nieuchwytnego, co mnie zaniepokoiło. Kiedyś 

kochałam Stephena. Pomimo wszystkich jego wad, darzyłam go jeszcze 

sympatią — jego los nie był mi obojętny. Bóg jeden wie, co mogłoby się z 

nim stać, gdyby został na łasce Balquiddera. Nie miałam zamiaru wrócić do 

niego, ale nie chciałam również, żeby skończył pod mostem, kiedy 

Balquidder doszczętnie go ograbi. 

— Moja droga pani Kirkwall — odezwała się Aline. — Mam nadzieję, że 

będzie pani mogła dotrzymać mi towarzystwa jutro po południu. Chciałam 

zasięgnąć rady w sprawie fioletowego jedwabiu, który chcę kupić. Cenię 

sobie pani gust. 

Noel uśmiechnął się do Aline, jakby chciał powiedzieć: 

„wiem, że nie oszukujesz Emilii” i rzucił mi spojrzenie z rodzaju „,a 

widzisz!”. 

— To bardzo miło z pani strony, pani Beresford — odpowiedziałam. 

Wiele myśli przemknęło mi przez głowę. Dlaczego ona chce, żebym została 

w domu akurat w czasie spotkania Noela ze Stephenem? Nie wierzyłam, że 

Aline pragnie mojego towarzystwa czy też moich światłych rad. Jedyna 

rzecz, jaką chętnie bym zrobiła, udzielając jej porad co do fioletowego 

jedwabiu, to wbiłabym w nią podczas miary wszystkie szpilki. 

— A więc załatwione — powiedziała Aline. 

Skinęła mi protekcjonalnie głową i popatrzyła zmrużonymi oczami na 

Noela. 

Nie, nie załatwione, pomyślałam. Tu chodziło o coś innego. Najwyraźniej 

184

Aline zależało na tym, abym nie poszła na spotkanie ze Stephenem. 

Chociaż nie miałam do tego żadnych podstaw, poza swoją niechęcią do 

Aline, zaczęłam się zastanawiać, czy ona nie ma jakichś powiązań z 

Balquidderem. Uważałam go za tak odrażającego mężczyznę, że trudno 

było mi wyobrazić sobie romantyczne zaangażowanie Aline, natomiast 

mogły istnieć powiązania finansowe. 

Nie odzywałam się już, postanowiłam jednak wziąć udział w spotkaniu 

Noela ze Stephenem. 

Następnego dnia w południe zeszłam do jadalni, przy posiłku nie 

wykazywałam apetytu i oznajmiłam, że boli mnie głowa. 

— Przykro mi, że sprawiam pani zawód, pani Beresford — powiedziałam 

— ale niestety muszę się położyć. 

To oświadczenie nie zrobiło na Aline żadnego wrażenia. Jeśli nie szłam na 

spotkanie, było jej wszystko jedno, co się ze mną dzieje. Uśmiechnęłam się 

blado i poszłam na górę. W chwilę później usłyszałam, jak Aline woła 

Jeanne do swojego pokoju. Piętnaście po drugiej Abel wyszedł z domu, aby 

przyprowadzić dorożkę. Dwadzieścia pięć po drugiej byłam gotowa do 

wyjścia. 

Kiedy usłyszałam, że Abel wraca do domu, zeszłam po cichu a dół. Noel 

był w tym czasie w swoim gabinecie wraz z panem Bagnigge. Wyszłam na 

ulicę i wsiadłam do dorożki. 

— Pułkownik Beresford zaraz zejdzie — powiedziałam. 

Wcisnęłam się w kąt na wypadek, gdyby Aline chciała wyjrzeć przez okno. 

185

Z domu wyszedł Noel w towarzystwie pana Bagnigge. Noel wsiadł do 

środka, a pan Bagnigge usiadł na koźle, obok dorożkarza. 

— Co ty tu robisz, u diabła? — spytał Noel. 

Zauważyłam ze smutkiem, że od przyjazdu Aline przestał mnie traktować 

tak miło jak poprzednio. 

— Jadę z tobą — powiedziałam stanowczym tonem. — Stephen jest moim 

mężem. Chyba mam prawo spotkać się z własnym mężem? 

Dorożkarz zamknął drzwiczki, wdrapał się na kozioł i zebrał lejce. 

Ruszyliśmy z miejsca. 

— Co to wszystko ma znaczyć, Emilio? — spytał zirytowany Noel. — 

Mówiłaś mi, że oboje podjęliście decyzję o separacji. 

Czyżbyś zmieniła zdanie? A Aline? Zupełnie się z nią nie liczysz. 

— Zaniepokoił mnie list Stephena. To wszystko — powiedziałam, nie 

komentując sprawy Aline. 

— Mnie wydał się całkowicie zrozumiały. Sprawy układów finansowych są 

domeną mężczyzn. 

— Uważam, że Balquidder podyktował mu ten list — powiedziałam. — To 

nie jest styl Stephena. A jeśli Balquidder nie chce mnie tam widzieć, to 

wystarczający powód, abym się stawiła. 

— Ja nie życzę sobie spotkania z Balquidderem — stwierdził Noel. — 

Widziałem się z nim tylko raz i to mi wystarczyło. Od tamtej pory 

prowadzę z nim interesy wyłącznie za pośrednictwem Briggsa. Gdybym go 

teraz spotkał, po porwaniu Richarda, to pewnie bym go zastrzelił. 

186

— Wątpię, czy on się tam pokaże — uspokoiłam go. — Nie będzie chciał 

ujawniać swoich powiązań ze Stephenem. 

Nie mogłam się powstrzymać od pytania, chociaż nie powinnam była go 

zadawać. 

— Ciekawa jestem, czy Balquidder był kiedyś w Ainderby. 

— Oczywiście, że nie! 

— Skąd możesz wiedzieć? Byłeś przecież za granicą. 

— Aline nigdy mi o tym nie pisała. 

— Chyba nie chciałaby, żebyś się o tym dowiedział, prawda? 

A więc to Aline pisała do Noela, pomyślałam. 

— Czy sugerujesz, że Aline może mieć z tym wszystkim coś wspólnego? — 

spytał z wściekłością Noel. 

Widziałam jednak, że był zaniepokojony. 

— To nie ja zaczęłam mówić o pani Beresford — zaprotestowałam. — 

Chodziło mi coś po głowie, ale już przestałam się nad tym zastanawiać. 

Po prostu nie będę o tym głośno mówić, pomyślałam. 

Kiedy dojechaliśmy do Little Britain, Stephen czekał już w biurze Latimera i 

Briggsa. Tym razem trochę zadbał o swój wygląd. Był ostrzyżony i świeżo 

ogolony, miał krawat zamiast swojej zwykłej chustki pod szyją. Ktoś 

wyczyścił mu buty i wyprasował ubranie. 

Mój widok wprawił go w wyraźne zaniepokojenie. 

— Emmy! Nie spodziewałem się ciebie! 

— Dlaczego nie? — spytałam, kładąc mufkę na krześle. — Jak się masz, 

187

Stephen? 

Podeszłam do niego i nadstawiłam policzek. Stephen pocałował mnie i 

odsunął się pospiesznie. 

— To jest cholernie niezręczna sytuacja... dlaczego tu przyjechałaś? 

— Dlaczego nie miałabym tego zrobić? — spytałam. 

Urzędnik przyniósł trzy krzesła i wszyscy zajęliśmy miejsca. 

— Proszę cię, nie zwracaj na mnie uwagi — zwróciłam się do Stephena. — 

Wiem, że to jest sprawa pomiędzy dżentelmenami — powiedziałam ze źle 

ukrywaną ironią. 

— Beresford — przedstawił się Noel. 

Stephen skinął mu głową i zaczął ogryzać kciuk, co zawsze robił, kiedy był 

zakłopotany. 

Pan Latirner przeglądał dokumenty. 

— Sprawa jest zupełnie prosta — odezwał się wreszcie. — W dniu swoich 

dwudziestych piątych urodzin, to znaczy jutro, pani Kirkwall odziedziczy 

majątek swojej matki wraz z oprocentowaniem. Majątek ten przechodzi 

pod wyłączną kontrolę jej męża, jeśli nie będzie innych uzgodnień. 

Spojrzał na nas znad okularów. 

— Tak, tak — powiedział niecierpliwie Stephen. 

— Pan Kirkwall wyraził zgodę, aby pani Kirkwall otrzymywała 

dożywotnio sumę dwustu osiemdziesięciu ośmiu funtów rocznie. 

— Tak — powiedział Stephen bez zapału. 

Wydawał się podenerwowany. Co chwila rzucał mi ukradkowe spojrzenia i 

188

ciągnął się za ucho. 

— Pan Daniels życzy sobie również, aby fundusz w wysokości pięciu 

tysięcy ośmiuset funtów był do wyłącznej dyspozycji pani Kirkwall — 

powiedział Noel. — Jest to zwyczajowa procedura, biorąc pod uwagę fakt, 

że pan Kirkwall jest o dziesięć lat starszy od żony, można się więc 

spodziewać, że ona będzie żyła dłużej. 

— Wówczas egzekutor mojego testamentu dopilnuje, żeby dostała należne 

pieniądze — powiedział Stephen. — Nie mam zamiaru już do tego wracać. 

Jeśli ten układ nie podoba się staremu Danielsowi, to powinien był sam tu 

przyjechać — nie rozumiem, co pana łączy z tą sprawą. 

— Pan Daniels jest już niemłodym człowiekiem, a jak pan dobrze wie, 

pogoda jest bardzo zdradliwa. Ja jestem starym przyjacielem rodziny. 

— Przyjaciel rodziny, ha! 

— Czy mogę spytać o nazwisko egzekutora pana testamentu? 

— Nie, nie może pan. W każdym razie jest to dżentelmen. 

Wydawało się, że Stephen celowo zadrażnia sytuację. 

— Powróćmy do naszej umowy — wtrącił zręcznie pan Latimer. — Przykro 

mi, że nie zgadza się pan na udostępnienie żonie jej części kapitału, panie 

Kirkwall. W każdym razie, dokument jest gotów do podpisania. Proszę 

chwilę zaczekać, zadzwonię po któregoś ze swoich urzędników. Złożą 

państwo swoje podpisy w obecności świadka. 

Stephen rzucił Noelowi złe spojrzenie, ale uspokoił się nieco. Nie patrzył 

na mnie. 

189

Wszedł urzędnik. Pan Latimer przesunął dwa dokumenty w stronę 

Stephena i wręczył mu pióro. Stephen umaczał je w atramencie i szybko 

złożył swój podpis. Po nim podpisał Noel. Urzędnik i pan Latimer byli 

świadkami. Potem pan Latimer wręczył Stephenowi jeden dokument. 

— Drugi pozostanie tutaj, zgodnie z życzeniem pana Danielsa — 

powiedział, wstając zza biurka. — Proszę mi wybaczyć, ale muszę się teraz 

zająć inną sprawą — dodał, po czym skłonił się nam i wyszedł z pokoju. 

— Emmy — odezwał się Stephen — dość już tego. Jesteś moją żoną i 

wracasz ze mną do Edynburga. 

— Nie, Stephen — powiedziałam spokojnym głosem — nie wrócę do ciebie. 

— Rozkazuję ci! 

— Nie. 

— Zostajesz z tym cholernym facetem? — krzyknął, wskazując gestem 

Noela. 

— Co się z tobą dzieje, Stephen? Pułkownik Beresford jest tu 

pełnomocnikiem mojego ojca. Jeśli martwisz się o zasady przyzwoitości, to 

mieszka tam również szwagierka pułkownika, pani Beresford. 

— Ha! Nie nabierzesz mnie na to —powiedział Stephen, a twarz mu drgała 

—Nie usłyszysz jednak ode mnie ani słowa wyrzutu, Emmy, jeśli wrócisz 

ze mną. Rozumiem, że potrzebowałaś trochę urozmaicenia. Może nieco cię 

zaniedbywałem, ale starałem się tak prowadzić interesy, żeby to było z 

korzyścią dla ciebie. 

190

— Nonsens — zaprotestowałam. — Nigdy ci na mnie nie zależało. 

Chodziło ci tylko o moje pieniądze. 

— Oczywiście, że mi na tobie zależy — powiedział Stephen, ciągnąc się za 

ucho. — Jesteś moją żoną u diabła. 

— Przykro mi. Naprawdę dobrze ci życzę, ale musimy się rozstać. Sam 

zgodziłeś się na separację. 

Co w niego wstąpiło? — pomyślałam. 

— W porządku. — Stephen zacisnął wargi. — Sama tego chciałaś. Będę cię 

tak długo ciągał po sądach, dopóki twoja reputacja nie zostanie zszargana 

— a przy okazji i dobre imię twojego pułkownika. 

— Co masz na myśli? — szepnęłam, zmartwiała. 

— Już nie jesteś taka pewna siebie, co? Przemyśl to, Emmy. Rozwiodę się z 

tobą ponieważ popełniłaś cudzołóstwo. I jestem pewny, że ta sprawa 

znajdzie się we wszystkich gazetach... 

— Dość tego! — przerwał mu Noel z wściekłością. 

— Myślę, że wystarczy! — roześmiał się Stephen. 

— Ale... ale to jest absurd — powiedziałam, usiłując rozpaczliwie zebrać 

myśli. 

— Tak sądzisz? Mogę ci powiedzieć, że mam pisemne oświadczenie, 

złożone pod przysięgą że widziano Beresforda, wychodzącego z twojej 

sypialni rankiem ósmego stycznia. Trudno ci się będzie z tego 

wytłumaczyć. Będę miał jeszcze więcej dowodów, nie martw się. 

— Ale... ale ja nigdy nie byłam ci niewierna, Stephen. Przysięgam. 

191

Czułam się tak zażenowana i tak bardzo upokorzona, że na twarz 

wystąpiły mi krwawe wypieki. 

— Przypuszczam, że to prawda — roześmiał się Stephen. — Szczerze 

mówiąc, Emmy, nie obchodzi mnie, czy byłaś mi wierna, czy też niewierna. 

Ale jeśli nie pójdziesz teraz ze mną to poznasz, co to wściekłość męża. 

Nie ośmieliłam się spojrzeć na Noela. Byłam zbyt zawstydzona. Nie 

mogłam pozwolić, aby Stephen do tego doprowadził, właśnie ze względu 

na Noela. To by mu zrujnowało życie. Nie dbałam zbytnio o własną 

reputację — niewiele już była warta, jak to stwierdziła Aline. Jednak 

powrót ze Stephenem do domu Balquiddera oznaczał pójście na pewną 

śmierć. Serce zaczęło mi walić ze strachu. 

— Niech pan to zrobi, Kirkwall. — Głos Noela był zimny jak  stal. — 

Doskonale pan wie, że pani Kirkwall jest niewinna. Pana tak zwane 

dowody nie znajdą uznania w sądzie, jeśli ośmieli się pan posunąć tak 

daleko. To jest szantaż i jeśli ktokolwiek dowie się o tej sprawie, z 

przyjemnością oskarżę pana o zniesławienie. 

Stephen zerwał się z krzesła. Przez chwilę myślałam, że rzuci się na Noela, 

ale wypadł z pokoju i szybko zbiegł po schodach, zatrzaskując za sobą 

drzwi. Nie upłynęła minuta, kiedy usłyszeliśmy łoskot, rżenie 

przerażonych koni i głośne okrzyki. 

Podbiegłam do okna. Na ulicy już zbierał się tłum. Duży wóz do 

przewożenia beczek z piwem leżał w błocie, jedno koło było złamane. 

Ciężkie konie robocze usiłowały się cofnąć, a Stephen leżał pod wozem. 

192

Śnieg wokół niego robił się czerwony. 

— Och, mój Boże! — krzyknęłam, zbiegając na dół. 

Stephen żył jeszcze. Koło zgniotło mu nogę i koń uderzył go kopytem w 

klatkę piersiową. Leżał na dziwnie wykręconej prawej ręce. 

Wszyscy chcieli okazać pomoc. Wniesiono Stephena do biura pana 

Latimnera i ułożono go w naprędce przygotowanym pokoju na parterze. 

Ktoś przyniósł słomianą matę i koce, a jeden z urzędników pobiegł po 

lekarza Poprosiłam o wodę i czyste płótno. Robiłam, co mogłam, aby 

zatamować krwawienie, widziałam jednak, że to były beznadziejne 

poczynania. 

Noel wszedł do pokoju i popatrzył na niego. 

— On umiera, Emilio. 

— Wiem. 

— Może jeszcze czegoś potrzebujesz? Czy mam posłać po laudanum? 

— To byłoby bardzo przydatne. 

Noel był bardzo sprawny w działaniu. Wysłał Jema Bagnigge po laudanum, 

a dla mnie znalazł krzesło. Nie odzywał się, do niczego nie wtrącał, tylko 

spokojnie usiadł za mną. Byłam zadowolona z jego obecności. 

Stephen miał twarz szarą z bólu. Leżał z zamkniętymi oczami i zaciśniętymi 

ustami. Wszystko, co mogłam zrobić, to siedzieć przy nim i trzymać go za 

rękę. Kiedy dostałam laudanum, wlałam mu je łyżeczką do ust. Stephen z 

trudem otworzył oczy. 

— To rozwiązuje twoje problemy, Emmy — szepnął. 

193

— Nigdy nie życzyłam ci śmierci, Stephen — powiedziałam. Łzy spływały 

mi po policzkach. 

— To nie ma znaczenia... zmarnowane... — szepnął, zamykając oczy. 

Czas wolno płynął. Zrobiło się ciemno. Wszedł urzędnik, dołożył do 

kominka, postawił na stole lampę olejową i kilka świec. 

— Pan Latimer — szepnął do Noela — kazał mi powiedzieć, żeby państwo 

niczym się nie krępowali. Nocny stróż jest w pokoju z tyłu domu, gdyby 

pan czegoś potrzebował, pułkowniku. 

— Dziękuję. 

Stephen balansował na krawędzi świadomości. Kiedy laudanum zaczęło 

działać, wydawało mi się, że już tak bardzo nie cierpi, ale powoli pogrążał 

się w niepamięci. Cały czas trzymał mnie za rękę. 

— Zostaniesz ze mną do końca, Emmy? — szepnął. 

— Oczywiście. 

— Niech cię Bóg błogosławi. 

Jego dłoń zrobiła się chłodna i wilgotna. 

Noel podszedł do drzwi i z kimś rozmawiał. Po pewnym czasie 

przyniesiono chleb, ser i wino. Noel zmusił mnie do zjedzenia czegoś i 

wypicia kieliszka wina, po czym ponownie zajął swoje miejsce. 

Usłyszałam, jak zegar na wieży katedry Świętego Pawła wybija północ. 

Moje urodziny, pomyślałam bez emocji. Byłam jakby zawieszona w czasie. 

Mój majątek należał już teraz do Stephena, a raczej do Balquiddera. Stephen 

nie będzie już mógł się nim nacieszyć. 

194

Ktoś zastukał do drzwi. Noel poszedł otworzyć. Wrócił wraz z lekarzem, 

od którego czuć było whisky. Miał brudne ręce i poprzestał na pobieżnych 

oględzinach rannego. 

— Niech pan sobie nie zawraca głowy. Ze mną już koniec — odezwał się 

Stephen, otwierając oczy. 

Lekarz potrząsnął głową i zaczął rozmawiać z Noelem. 

— Emmy — szepnął Stephen. — Nie widzę cię. 

— Jestem tutaj. 

Uklękłam obok niego 

— Balquidder.. strzeż się Balquiddera... On cię zabije. 

— Wiem. 

— Przykro mi, Emmy...ja tego nie chciałem. 

Nachyliłam się, aby go pocałować. Kiedy się odsunęłam, już nie żył. 

Nie bardzo pamiętam, co się później działo. Byłam w szoku i nic do mnie 

nie docierało. Złożyłam ręce Stephena na piersiach i przykryłam go kocem. 

Noel posadził mnie na krześle i załatwił sprawę z lekarzem. Pamiętam, że 

słyszałam brzęk monet. Potem Noel wziął mnie pod rękę i pomógł wsiąść 

do wynajętego powozu. Usiadł przy mnie i objął mnie tak, jak robił to, 

kiedy byłam dzieckiem. Oparłam się na jego ramieniu i nie czułam się już 

taka otępiała. 

— Usłyszałam, jak zegar na wieży Świętego Pawła wybijał północ — 

powiedziałam. — Przykro mi, że wszystkie twoje starania poszły na marne, 

Noel. Balquidder zwyciężył. 

195

— Nie, nie zwyciężył. Według świadectwa lekarza Kirkwall zmarł o 

jedenastej czterdzieści pięć, w piątek, czternastego stycznia. Powiedziałem 

lekarzowi, że dzisiaj są twoje urodziny i że gdyby twój mąż umarł 

poprzedniego dnia, byłoby to dla ciebie, mniej bolesne. Zgodził się, za 

odpowiednią sumę. 

— Nie mogę powiedzieć, aby mnie to teraz cokolwiek obchodziło — 

powiedziałam — ale dziękuję ci. 

Zamknęłam oczy, a Noel przytulił mnie do siebie. 

Przez kilka następnych daj żyłam w dziwnym stanie zawieszenia. Prawie 

cały czas spałam, budziłam się tylko, aby przełknąć trochę jedzenia, które 

mi przynosiła zatroskana Hannah. Czasem wstawałam, wkładałam 

szlafroki siadałam przy kominku, ale był to dla mnie tak wielki wysiłek, że 

po niecałej godzinie wracałam do łóżka i ponownie zasypiałam. Trudno mi 

było poradzić sobie z tak gwałtownym wstrząsem psychicznym. 

Nie potrafiłam ogarnąć umysłem tej nagłej zmiany. Opłakiwałam Stephena. 

Zapomniałam o jego wadach. Myślałam o naszym pierwszym spotkaniu, o 

tym, jak spacerowaliśmy nad rzeką, trzymając się za ręce i wymieniając 

nieśmiałe pocałunki. Był miłością mojej młodości, chociaż tak bardzo 

niemądrą. Byliśmy przez dziewięć lat małżeństwem, prawie trzecią część 

mojego życia. Opłakiwałam jego zmarnowane życie. Był przystojnym, 

inteligentnym mężczyzną, który nie potrafił wykorzystać swoich walorów. 

Zniszczyło go złe towarzystwo i brak samodyscypliny. 

Miałam również poczucie winy. Gdybym nie poszła do Latimera, wbrew 

196

woli Stephena, może byłby dzisiaj żywy. Wiedziałam, że to jest pozbawione 

logiki, ale tak to czułam. Moją winę potęgował fakt, że stałam się bogata — 

co znowu pozbawione było logiki. Dobrze wiedziałam, że te pieniądze w 

każdych okolicznościach powinny do mnie należeć, ale mimo to czułam się 

oszustką. 

Wreszcie w środę, 19 stycznia, odzyskałam jasność umysłu. Popłakałam 

sobie trochę i poczułam się o wiele lepiej. Kiedy weszła Hannah, niosąc tacę 

ze śniadaniem, usiadłam na łóżku, wdychając z przyjemnością zapach 

gorącej czekolady. 

— Nareszcie doszła pani do siebie, panno Emilio — powiedziała z 

uśmiechem Hannah. — Wszyscy bardzo się o panią martwiliśmy. 

Pułkownik stale pyta o pani zdrowie. 

Zaczęłam smarować bułkę masłem — byłam zgłodniała. 

— Porozmawiam z nim później — powiedziałam. 

Olśniła mnie nagłą myśl —jestem wdową. Odczułam ogromną radość na 

myśl, że jestem wolna, że mogę teraz kochać Noela. Dopiero po chwili 

doznałam poczucia winy. Czyżbym była wyzuta z wszelkich uczuć? 

Stephen dopiero co poniósł śmierć. Noel byłby oburzony, gdyby wiedział, o 

czym myślę. 

Jeśli chciałam zachować szacunek dla siebie, to musiałam się opanować. 

Byłam w żałobie, a Noel nie był zainteresowany mną. Trzeba to było sobie 

uświadomić. Nie miałam też zamiaru okazywać ostentacyjnej rozpaczy jak 

Aline. Musiałam znosić moje smutki z godnością: śmierć Stephena, 

197

poczucie zmarnowanej młodości, wyrzuty sumienia z powodu kłopotów, 

na jakie naraziłam Beresfordów, którzy tak dobrze mi życzyli, oraz uczucie 

miłości do Noela. Chciałam naprawić, co mogłam. Tym razem 

postanowiłam napisać do ojca, należało mu przynajmniej podziękować za 

to, co zrobił, aby ratować mój majątek. 

Włożyłam najciemniejszą sukienkę, jaką posiadałam, była to szara suknia 

pani Beresford, i zeszłam na dół. 

Noel wyszedł ze swojego gabinetu, kiedy schodziłam ze schodów. Wziął 

mnie za rękę, pocałował w policzek i zaczął mi się uważnie przyglądać. 

— Już doszłam do siebie, Noelu — powiedziałam. — Przykro mi, że 

przysporzyłam ci tyle zmartwień. 

— Hannah powiedziała mi, że nic nie jadłaś. 

— To prawda. Ale dziś rano zjadłam duże śniadanie, ona może to 

potwierdzić. 

— Wejdźmy do gabinetu. 

Usiadłam w skórzanym fotelu przed biurkiem Noela. 

— Powiedz mi o pogrzebie. 

— Pogrzeb odbył się wczoraj po południu. Kirkwall został pochowany w 

kościele St. Bride. Prosiłem pana Latimera, aby umieścił nekrolog w 

„Timesie”, napisałem również do twojego ojca. 

— A co z długami? 

— Nie jesteś odpowiedzialna za długi Kirkwalla. 

— A te pięć tysięcy, które pożyczył od Balquiddera? 

198

— Tym bardziej nie. Nie byłaś jego żon kiedy zaciągnął ten dług, i nie 

ponosisz za to żadnej odpowiedzialności. A jeśli są jeszcze inne długi, to nie 

można ich spłacać z twojego majątku, ponieważ Kirkwall umarł, zanim 

skończyłaś dwadzieścia pięć lat. 

— Czy Balquidder o tym wie? 

— Z całą pewnością. Właśnie w tym celu poleciłem umieścić nekrolog w 

„Timesie”. Na szczęście było wielu świadków, kiedy Kirkwall uległ 

wypadkowi, więc ta sprawa jest zamknięta. W „Timesie” jest adres 

Latimera i Briggsa, pan Latimer będzie udzielał wszelkich informacji. 

— Balquidder tak łatwo nie zrezygnuje. 

— Nic nie może zrobić — powiedział z zadowoleniem Noel. 

— On jest mściwy — zatroskałam się. — Jeśli myśli, że odegrałeś w tym 

znaczącą rolę... 

— Prowadząc z nim interesy, rygorystycznie przestrzegam wszelkich 

zasad. Odsetki płacone są w terminie, za pokwitowaniem. Jeśli o mnie 

chodzi, Balquidder nie ma żadnego punktu zaczepienia. 

Nie mogłam zdobyć się na to, aby wspomnieć, że Stephen oskarżał mnie o 

cudzołóstwo. Na samą myśl o tym rumieniłam się — ze złości na to 

oskarżenie i ze wstydu z powodu moich marzeń. Noel nie wspomniał o 

tym. Może zapomniał? Może nie chciał wprawiać mnie w zażenowanie? 

Pomyślałam o tym poczuciu bliskości, jakiego zaznaliśmy przez chwilę w 

mojej sypialni. Ale może to było tylko złudzenie. Tak, to musiało być 

złudzenie: 

199

— Jest jeszcze jedna rzecz, o której powinnaś wiedzieć, Emilio. 

— Och? — wykrztusiłam tylko, a serce podeszło mi do gardła. 

— Kiedy byliśmy w kancelarii Latimera, obcy człowiek dostał się do domu. 

Krew napłynęła mi do twarzy. Głupia, głupia, Emilio. Coś ty sobie 

wyobrażała... 

— Hannah zobaczyła jakiegoś mężczyznę, który skradał się po schodach. 

Narobiła krzyku, Abel usiłował go złapać, ale mu się to nie udało. Nie 

wiemy, jak mógł dostać się do domu. Pani Good i Mary były w kuchni i 

niczego nie słyszały. Na szczęście, nic nie zostało ukradzione, srebra były w 

jadalni. 

Przyszedł po mnie, pomyślałam. Zwykły włamywacz poszedłby najpierw 

do jadalni. Stephen był zaskoczony, kiedy spotkaliśmy się w kancelarii 

pana Latimera, pewnie wiedział, albo zgadywał, że Balquidder ma zamiar 

mnie porwać, tak samo, jak porwał Richarda. 

Byłam pewna, że to Aline otworzyła drzwi temu mężczyźnie. A przed 

domem na pewno czekał wspólnik w wynajętym powozie. 

— Mam nadzieję, że zdrowie pani Beresford na tym nie ucierpiało — 

powiedziałam z fałszywą troską. — Na pewno bardzo się przestraszyła. 

— Pani Beresford była w swoim pokoju. Bolała ją głowa. Niczego nie 

słyszała. 

Bardzo wygodna sytuacja, pomyślałam. Okna Aline wychodziły na ulicę. 

Zapewne czekała na tego mężczyznę, potem cicho zeszła na dół, wpuściła 

go do domu i wskazała mu drogę do mojej sypialni. O tej porze służący byli 

200

w suterenie. Nie było stukania do drzwi, więc nikt ze służby nie pojawił się 

w holu. 

Nie mogłam jednak wyjawić Noelowi swoich podejrzeń. 

— Przypuszczam, że ktoś ze służby zapomniał zamknąć drzwi — 

powiedział Noel. — Tylu biedaków zbiera się na nabrzeżu Adelphi, że 

mógł to być któryś z nich. 

— Na pewno masz rację — przytaknęłam mu skwapliwie. 

Miałam nadzieję, że ta nieudana akcja przyprawi Aline o stały ból głowy. 

Później, siedząc już w swoim pokoju przy kominku, zaczęłam robić sobie 

wyrzuty. Czyżby moja niechęć do Aline nasunęła mi te podejrzenia? Ona 

mogła mnie nie lubić, ale czy posunęłaby się do tego, aby świadomie 

uczestniczyć w porwaniu? Chyba nie? Mimo wszystko, byłam niespokojna. 

Postanowiłam zamykać się na klucz, kiedy nie będzie w domu Noela i pana 

Bagnigge. Sam Abel nie zdołałby mnie obronić. 

Czułam rozpaczliwą potrzebę zwierzenia się komuś ze swoich obaw. 

Tryphena Good, Mary i panna Caryer były sprzymierzeńcami Aline. Nie 

wydawało mi się właściwe dyskutować z Ablem na temat Aline, nie 

mówiąc już o sprawach Noela. Nie chciałam też wprawić w panikę 

Hannah. Pozostał mi pan Bagnigge. 

Cieszył się on szczególnymi przywilejami. Był ordynansem Noela i miał w 

domu większą władzę niż pani Good. Miał też prawo przesiadywać w jej 

saloniku, ale rzadko z tego korzystał. Pełnił również funkcję kamerdynera. 

Noel nie miał zbyt wielu srebrnych przedmiotów w swoim domu w 

201

Londynie — większość rodzinnych sreber została w Amderby — tutaj były 

sztućce do codziennego użytku, kilka tac i inne drobiazgi. Pan Bagnigge 

zajmował się ich czyszczeniem, a poza tym spełniał rolę sekretarza Noela. 

Noel nie mógł długo siedzieć z powodu chorej nogi, a pan Bagnigge miał 

bardzo ładny charakter pisma. Pisał listy Noela i robił wszystkie konieczne 

notatki. Byłam pewna, że doskonale zna stan interesów Noela w Demerara. 

Pan Bagnigge mógł moich słów nie potraktować poważnie, byłam jednak 

pewna, że nie zdradzi sekretu. Tego popołudnia zastałam go w gabinecie. 

Noel i Aline byli w salonie, ale ja nie chciałam przyłączyć się do nich. Nie 

mogłam znieść tego widoku. Za każdym razem, kiedy patrzyła na niego 

zmrużonymi oczami i cicho wzdychała, miałam ochotę ją kopnąć. Noel 

odpowiadał jej bolesnym półuśmiechem. Widziałam, jak walczy ze sobą 

aby na nią nie patrzeć, jak stara się prowadzić obojętną rozmowę. Było dla 

mnie jasne, że chciałby wyzwolić się spod jej uroku, ale to przekraczało jego 

siły. Sprawiała mu tylko ból, nie mieli żadnej przyszłości, jednak me 

potrafił się przed nią bronić. Nienawidziłam jej, bo zadawała mu tyle 

cierpienia, a czasami nienawidziłam również Noela, bo jej na to pozwalał. 

Starałam się ich unikać, jeśli tylko było to możliwe. 

Zeszłam do gabinetu i zastukałam do drzwi — przy panu Bagnigge nie 

wolno było zapominać o zasadach dobrego wychowania. 

— Ach, to pani — mruknął. — Proszę wejść. 

Zlustrował mnie wzrokiem i wskazał skórzany fotel przed biurkiem Noela. 

— Znowu pani schudła. Niedobrze pani wygląda. Przykro mi z powodu 

202

pana Kirkwalla. Był z niego kawał nicponia, ale był pani mężem, 

jakkolwiek na to patrzeć. 

— Tak — powiedziałam. — Dziękuję. Panie Bagnigge, chciałabym poufnie 

zasięgnąć pana rady. 

— Proszę mówić. 

— Jak się dowiedziałam od pułkownika, pan George kupił plantację w 

Demerara za pośrednictwem agencji pana Balquiddera, zaciągając u niego 

pożyczkę. Zobowiązał się do produkcji cukru, a pan Balquidder miał mieć 

udział w zyskach. Czy dobrze to rozumiem? 

— Mniej więcej. 

— Wiem, jaką opinię ma pan Balquidder. Jestem pewna, że będzie żądać o 

wiele więcej, niż wyniosą odsetki i jego udział w zyskach. Sądzę, że miał 

nadzieję wykorzystać finansowe ekscesy pani Beresford i namówić pana 

George”a na jeszcze większą pożyczkę, w wyniku czego miałby do 

odebrania ogromną sumę. W ten sam sposób postąpił z moim mężem. 

— Uważam, że jest to rozsądna ocena sytuacji. 

— Chciałabym wiedzieć, jaką rolę odgrywa w tym wszystkim pani 

Beresford? Jest teraz wdową, ma niezbyt wielkie dochody, a może sobie 

pozwolić na wynajęcie powozu i przyjeżdża do Londynu podczas 

najsroższej zimy, jakiej nie było od dwudziestu pięciu lat. Po co? I z czego 

za to zapłaciła? Mówi mi, że moja obecność przynosi wstyd temu domowi. 

Powinnam więc wrócić do męża. A po tym wszystkim jeszcze skarży się 

pułkownikowi, że to ja byłam dla niej niegrzeczna. 

203

Bardzo ostrożnie dobierałam słów. Nie chciałam, aby pan Bagnigge 

domyślił się, że darzę Noela uczuciem. 

— Wreszcie mój mąż zabrania mi listownie stawić się na spotkanie u 

Latimera i Briggsa w sprawie mojego spadku. Tego samego popołudnia, 

kiedy powinnam być tutaj, obcy człowiek wchodzi do domu, lecz nie 

kradnie sreber z kredensu, tylko skrada się na górę, w kierunku mojej 

sypialni. 

— Czy chce mi pani powiedzieć, że pani Beresford została przekupiona 

przez pana Balquiddera? Że to ona mogła wpuścić tego mężczyznę? 

— Istnieje taka możliwość. Proszę pamiętać o tym, że mój mąż mieszkał w 

domu pana Balquiddera. W dniu moich urodzin miał stać się właścicielem 

pokaźnego majątku, więc pan Balquidder na pewno chciałby nas widzieć 

pod jednym dachem. Potem... —nie dokończyłam zdania. 

Pan Bagnigge wpatrywał się w ogień. Dwie kępki włosów stały czujnie na 

jego głowie. 

— Teraz, kiedy została pani wdową, ten spisek spalił na panewce. 

— Jest jeszcze inna sprawa, chociaż wstyd mi o tym mówić. Bądź ostrożna, 

Emilio, pomyślałam. Powiedziałam mu, starając się być bardzo oględna, jak 

Stephen groził Noelowi sądem za współudział w cudzołóstwie. 

— Pułkownik nic mi o tym nie mówił. 

— Mój mąż nie żyje, więc ta kwestia jest już zamknięta. Ale tamtej nocy, 

kiedy pan uwolnił panicza Richarda, pułkownik obudził się, znalazł pana 

list i przyszedł do mnie, aby dowiedzieć się, o co chodzi. Ktoś usłyszał, jak 

204

wychodził z mojego pokoju, i doniósł o tym mojemu mężowi. Bardzo bym 

chciała wiedzieć, kto podpisał oświadczenie, którym mi groził. 

— Hmmm. — I długa cisza. 

W zamyśleniu wpatrywałam się w biurko. Kto mógł nas wtedy usłyszeć? 

Pani Good? Panna Caryer? Mary? To mogła być każda z nich. Na biurku 

leżało kilka książek. Obróciłam je w swoją stronę. To były trzy tomy mojej 

drugiej z kolei powieści, Fatum rodu Ansbach. Były nowe, tylko kilka stron 

pierwszego tomu miało rozcięte kartki. Noel musiał je niedawno kupić. 

Przy książkach leżała zapisana kartka papieru. Pan Bagnigge nie patrzył na 

mnie, więc obróciłam ją w swoją stronę. 

Moja droga Aline. Wiem, że podoba Ci się „Zamek Apollinari, więc mam nadzieję, 

że pozwolisz, abym Ci podarował (słowo „podarował” zostało przekreślone) 

ofiarowal kolejna książkę tego samego autora „Fatum rodu Ansbach „

 Twój oddany szwagier (cały zwrot przekreślony), Zawsze Twój (przekreślone), 

Serdeczności „. 

Jak widać, Noel miał kłopoty z tym listem. 

Pan Bagnigge patrzył teraz na mnie, więc oderwałam wzrok od kartki i 

ponownie zebrałam myśli. 

— Nie wiem, co pan Balquidder może teraz zrobić — powiedziałam — ale 

cokolwiek by to miało być, obawiam się, że pani Beresford mogłaby chcieć 

mu w tym pomóc, prawdopodobnie ze względów finansowych. Martwię 

się o dobre imię pułkownika, panie Bagnigge. Możliwe, że mój mąż okazał 

się niedyskretny, a pułkownik Beresford może stać się ofiarą złośliwych 

205

plotek. Na pewno ciężko by to przeżył. Chciałam się wyprowadzić, ale 

pogoda powoduje, że to jest niemożliwe. O tej porze roku trudno mi będzie 

znaleźć mieszkanie, nie wiem też, czy mogłabym dojechać dyliżansem do 

Tranters Court, nawet gdyby mój ojciec zechciał mnie przyjąć. 

— Niech pani nawet o tym nie myśli — powiedział pan Bagnigge. — Jest 

pani zbyt chuda i blada, aby tułać się po wynajętych mieszkaniach. 

Pułkownik nigdy by się na to nie zgodził. Rozumiem, że wolałaby pani, 

abym nie wspominał mu o naszej rozmowie? 

Pomyślałam o Noelu i Aline, którzy siedzieli w salonie, uśmiechając się do 

siebie. 

— To by nic nie dało — powiedziałam z goryczą. 

Pan Bagnigge spojrzał na mnie ze zrozumieniem. 

— Tak. Mam nadzieję, że to minie, ale tymczasem musimy sobie radzić bez 

niego. 

— Mógłby pan porozmawiać z Ablem, panie Bagnigge. On gonił tego 

mężczyznę po ulicy. Może mieć jakieś pożyteczne informacje. 

— Szkoda, że pułkownik nie chce pani wysłuchać. 

— Uważa, że mam zbyt wybujałą wyobraźnię — powiedziałam. — Nie 

chce przyjąć do wiadomości, że już dawno z tego wyrosłam. 

Gdyby Noel domyślił się, że jestem autorką Fatum rodu Ansbach, 

pomyślałam, doszedłby pewnie do wniosku, że to, co mówię o Aline, jest 

wytworem mojej wyobraźni. 

Fakt, że mogłam podzielić się swoimi obawami z panem Bagnigge, 

206

przyniósł mi ogromną ulgę. Zyskałam sojusznika, który mnie poważnie 

traktował. 

W następnym tygodniu nie wydarzyło się nic szczególnego. Dużo 

myślałam o Stephenie, nie rozpaczałam już po nim, ale potrzebowałam 

czasu, aby w pełni uświadomić sobie jego śmierć. Myślałam również o 

swoim ojcu. Kilka razy zaczynałam pisać do niego list, lecz nie potrafiłam 

go dokończyć. Przykro mi było, jeśli moje postępowanie sprawiło mu ból, 

ale ja również cierpiałam z jego powodu. Za każdym razem, kiedy siadałam 

do pisania, chciało mi się płakać, a jednocześnie ogarniała mnie złość. 

Wreszcie zrezygnowałam, nie chciałam kłamać. W końcu poczta kursowała 

w obu kierunkach. Gdyby rzeczywiście mu na mnie zależało, przesłałby mi 

w liście małą gałązkę oliwną. Zadowoliłby mnie byle patyczek. 

Pogoda była nadal okropna, zrobiło się jeszcze zimniej. Nad moim oknem 

zwisały grube sople lodu. Abel mówił, że zamarznięte ptaki spadały z 

drzew. Według „Timesa” przestano rozwozić pocztę. Gdybym nawet 

napisała do ojca, list wcale by do niego nie doszedł. Miałam przynajmniej 

wymówkę. 

Martwiłam się Richardem. Przestał przychodzić do salonu na 

podwieczorek. Aline nigdy o niego nie pytała, a Noel jakby zapomniał o 

jego istnieniu. Każdego ranka spotykałam się z nim w pokoju szkolnym. 

Czytał już o wiele lepiej, widać było jednak, że jest nieszczęśliwy. Był blady 

i miał podkrążone oczy. Abel powiedział mi, że Richard boi się ciemności. 

Kiedy spytałam go, czy źle sypia, rzucił trwożne spojrzenie w kierunku 

207

panny Caryer i skinął pospiesznie głową. 

— Czy panicz Richard nie może mieć nocnej lampki? — spytałam panny 

Caryer. 

— Och nie, panienko — odparła z triumfalnym uśmiechem. — Pani 

Beresford mówi, że nie należy robić z niego baby. 

Nie mogłam przejść nad tym do porządku dziennego. Richard odczuwał w 

nocy lęk, a miał dopiero osiem lat i ciężkie przejścia za sobą. Dlaczego nie 

mógł mieć zapalonej lampy, żeby czuć się bezpiecznie? Niestety, Abel 

powrócił już do swojej komórki. Chciałam powiedzieć o tym Noelowi, ale 

wiedziałam, że to nic nie da. 

Noel był spięty i wyglądał na nieszczęśliwego. Aline nie dawała za 

wygraną i stale wracała do sprawy biżuterii. Noel nadal odmawiał, ale już 

mniej stanowczo. 

Nie mógł oderwać od niej wzroku. Musiałam przyznać, że rzeczywiście 

pięknie wyglądała. Była też smutna. Miała kilka eleganckich sukni 

żałobnych, zauważyłam również, że Jeanne nadal fryzowała jej włosy. 

Niepocieszona wdowa. Wieczorami Noel udawał, że czyta „Timesa”, ale 

wiedziałam, i naturalnie nie uszło to uwagi Aline, że gazeta była tylko 

wymówką. Często odwzajemniała jego spojrzenie, uśmiechając się z lekka 

drżącymi wargami i trzepocąc rzęsami. Czasem podnosiła do oczu 

chusteczkę obszytą koronką. Kiedy zwracała się do Noela, jej głos nabierał 

aksamitnych tonów. 

208

Noel patrzył na nią czułym wzrokiem, a mnie wtedy chciało się płakać. 

Pragnęłam, aby tak spoglądał na mnie, lecz wiedziałam, że to nigdy nie 

nastąpi. Jest epizod we Władczyni Sokolego Gniazda, w którym Angelina 

zdobywa się na szlachetne wyrzeczenie. „Czy stanę na drodze twojego 

przeznaczenia?”, pyta głównego bohatera. Jest to, oczywiście, pytanie 

retoryczne. „Jeśli kochasz inną, to idź i bądź z nią szczęśliwy, a ja będę się 

radować waszym szczęściem”. To nonsens, pomyślałam. Zniosłabym 

wszystko, aby Noel mógł być szczęśliwy, ale czy bym się radowała? Nie 

byłam aż tak szlachetna. 

Doskonale widziałam, że Aline tylko gra, co jeszcze pogarszało sytuację. 

Kiedy nie było Noela w salonie, głos jej się zmieniał i nigdy nie przykładała 

chusteczki do oczu. Pogrążała się w czytaniu Zamku Apollinari i zupełnie nie 

zwracała na mnie uwagi. Czytała teraz drugi tom. 

— Wydaje mi się, że ta książka bardzo panią wciągnęła — zagadnęłam. — 

Ponieważ skończyła już pani pierwszy tom, proszę mi pozwolić go 

przeczytać. 

— Czyta go pułkownik Beresford. 

Och, Boże! Zaczęłam się szybko zastanawiać, czy nie napisałam tam czegoś, 

co mogłoby mnie zdradzić. Ale to chyba niemożliwe. Byłam przecież 

bardzo ostrożna, ze względu na Stephena. 

Porzuciłam ten temat i wróciłam do swojej książki. Czytałam Podróże 

Guliwera po raz drugi. Byłam nimi zachwycona. Szczególnie zastanowiło 

mnie przewartościowanie norm moralnych wraz ze zmianą wzrostu 

209

Guliwera. 

Wreszcie Aline odłożyła swoją książkę. 

— Może, kiedy przestanie padać śnieg, wybierze się pani ze mną do 

madame Gerard na Bond Street. 

— To bardzo miło z pani strony — powiedziałam. 

Dlaczego Aline chce mnie zabrać do swojej krawcowej? 

— Nie ma pani żadnego żałobnego stroju. 

Wiedziałam już, o co jej chodziło. Pojedziemy razem wynajętym powozem, 

a do domu powróci sama Aline. 

— To prawda. Ale dopóki pan Latimer nie upora się z moimi sprawami, nie 

mam pieniędzy na ubrania. Zresztą to nie ma znaczenia. Nie widuję 

nikogo. 

— Madame Gerard nie będzie żądać natychmiastowej zapłaty — 

powiedziała Aline, rozwiewając moje wątpliwości lekceważącym 

machnięciem dłoni. — A więc sprawa załatwiona. 

— Przykro mi, ale tak nie jest — zaprotestowałam. — Jestem pani bardzo 

wdzięczna za tę propozycję, ale nie minęły nawet dwa tygodnie od czasu, 

kiedy owdowiałam i nie wypada mi jeździć na zakupy. 

— To głupstwo — rzuciła Aline ze złością. 

— Muszę godnie uczcić pamięć pana Kirkwalla — powiedziałam 

nabożnym tonem. 

Podniosłam chusteczkę do oczu, chociaż obawiałam się, że nie uzyskam 

takiego efektu jak Aline. 

210

— To była taka okropna, nagła śmierć. Nie zdobędę się teraz na wyjście do 

miasta. 

— Nie mogę zrozumieć pani skrupułów. Przecież byliście w separacji — 

powiedziała Aline, przygryzając wargę. 

— Sama pani zwracała mi uwagę, że należy dbać o swoją reputację — 

tłumaczyłam. — Oczywiście, miała pani rację. Muszę niesłychanie uważać; 

żeby w tym okresie zachowywać się właściwie. 

Szach-mat, pomyślałam. 

8

Aline nie dała jednak za wygraną. Zauważyłam, że poruszała ten temat 

zawsze wtedy, kiedy w salonie był Noel. 

— Naprawdę uważam, że mogłaby pani pojechać ze mną na Bond Street — 

powiedziała przy podwieczorku, z pretensją w głosie. — Przecież to nie jest 

wielka prośba, chodzi o jeden poranek. 

Noel podniósł głowę znad gazety. 

— Czy nie miałabyś ochoty pojechać do miasta, Emilio? To nie powinno 

zostać uznane za niewłaściwe, jeśli będzie ci towarzyszyć pani Beresford. 

— Przykro mi — odpowiedziałam. — Ale tak niewiele czasu upłynęło od 

śmierci mojego męża, że naprawdę nie mogę... Pani na pewno rozumie 

moje uczucia, prawda, pani Beresford? 

211

— Oczywiście, strasznie rozpaczałam po śmierci swojego męża — 

stwierdziła Aline — ale ja jestem wyjątkowo wrażliwa. Pani sytuacja jest 

inna. Proszę cię, Noel, postaraj się ją przekonać. 

Widać było, że Noel poczuł się niezręcznie.

— Pani Kirkwall sama musi o tym zadecydować — powiedział jednak. 

Aline zabębniła palcami po oparciu fotela. 

— Może pani wziąć ze sobą Jeanne — zasugerowałam. 

— Ona zawsze chce, abym mierzyła mnóstwo sukien, i mówi, że każda leży 

na mnie doskonale. 

— Takie jest właśnie zadanie pokojówki — powiedziałam niewinnym 

tonem. — Niewątpliwie ma wyszkolone oko i będzie o wiele bardziej 

pomocna niż ja, z moim brakiem kompetencji. 

Aline przygryzła wargę — nie lubiła sprzeciwu. 

— Ona jest taka powolna. 

— A Abel, gdyby miał czas? Jego rana już się zagoiła, mógłby też nosić za 

panią paczki. To bardzo energiczny chłopiec. 

— Myślę, że to byłoby lepsze niż nic — powiedziała Aline, wydymając 

wargi. 

Miałam ochotę ją kopnąć. 

— Oczywiście, że możesz wziąć ze sobą Abla, moja droga Aline — odezwał 

się Noel. — Proszę cię, nie namawiaj Emilii do wyjścia, jeśli ona nie ma na 

to ochoty. 

Uśmiechnął się do mnie, aby dodać mi otuchy. 

212

Z trudem powstrzymałam się, aby nie pokazać języka Aline. Zauważyłam, 

że Noela drażni upór, z którym stale powracała do tego tematu. Nie mógł 

się jednak zdobyć na żadną reakcję, jego twarz przybierała tylko chmurny 

wyraz. 

Jak przewidywałam, Aline nie pojechała w końcu do krawcowej. - 

Starałam się jak najdłużej przebywać w swoim pokoju i pracować nad 

Tajemnicą Drakensburgów. Pojawił się nowy problem- miłość. W moich 

poprzednich książkach, na przykład w Fatum rodu Ansbach, czytelnicy tylko 

mogli się domyślić, że Bertram był zakochany w Fidelu. Ta cnotliwa 

panienka nie była tego świadoma. Kiedy się jej oświadczał (oczywiście na 

klęczkach), potrafiła się tylko zarumienić i szepnąć: „Proszę porozmawiać z 

moim tatą”. O uczuciach Bertrama nie przekonywał jej nawet fakt, że 

wyrwał ją z rąk rozbójników, pisał dla niej sonety, a jego westchnienia omal 

nie pogasiły wszystkich świec. 

Zrozumiałam teraz, że w prawdziwym życiu jest inaczej. Od czasu, kiedy 

pokochałam Noela, nauczyłam się odgadywać jego uczucia i zmienne 

nastroje. Ceniłam sobie każde jego słowo i spojrzenie, szukając w nich 

ukrytych aluzji, których, niestety, nie było. Gdyby Fidelia prawdziwie 

kochała Bertrama, nie byłoby możliwe, aby nie zdawała sobie sprawy z jego 

uczuć — to było niewiarygodne. 

Erminia będzie musiała inaczej się zachowywać z sir Godfreyem de 

Roussillion. Pozwolę jej wypłakiwać się w poduszkę, kiedy będzie myślała, 

że on interesuje się fałszywą Alienorą. Miałam nadzieję, że pan Robinson 

213

nie uzna tego za zbyt szokującą nowość i nie odrzuci książki. 

Miałam też inne zmartwienie. Niedługo zabraknie mi papieru. Pisałam 

swoje romanse w oprawnych w skórę grubych zeszytach. Na każdą książkę 

zużywałam dwa. Teraz zostało mi jeszcze kilkanaście niezapisanych kartek 

i wkrótce będą zmuszona albo przerwać pisanie, co było nie do pomyślenia, 

albo wybrać się do miasta po nowy zeszyt, co stwarzało niezręczną 

sytuację. Jak zdołam to wytłumaczyć? Jeśli wybieram się na zakupy, to 

dlaczego nie mogę pojechać z Aline na Bond Street? 

25 stycznia nastąpiła odwilż, która trwała przez cztery dni, chociaż w nocy 

znowu chwycił mróz. Abel był niepocieszony. 

— Nie będzie festynu zimowego — powiedział ze smutkiem. 

— Nie przejmuj się, Abel. Przynajmniej będziesz mógł teraz wyjść na dwór. 

Żeby wreszcie zrobiło się ciepło, myślałam, i żeby zniknął śnieg. Słyszałam, 

jak woda kapała z lodowych sopli. Cały kraj żył pod presją podnoszącego 

się i opadającego słupka rtęci w termometrze. „Times” podawał codziennie 

dokładne informacje o wahaniach temperatury. Na Tamizie lód zaczął 

pękać i ogromne kry spływały rzeką. 

Pod koniec tygodnia Abel wymknął się z domu i poszedł na nabrzeże 

Adelphi. Wrócił z błyszczącymi z podniecenia oczami. 

— Żeby pani słyszała ten huk, panno Emilio! — zawołał. — Stukot, chrzęst i 

zgrzytanie jak zębów olbrzyma. Mówią, że to wszystko spływa w dół rzeki, 

jeszcze kilka dni i po lodzie nie będzie śladu. 

214

— Ale zostawi po sobie wielkie zniszczenia — zauważyłam. — Widziałam 

łodzie zgniecione przez lód. Wielu biedaków zostanie pozbawionych 

środków do życia. 

Wyglądało na to, że fala mrozów już przeszła i niedługo drogi będą 

przejezdne. Dyliżanse pocztowe i powozy będą mogły wyruszyć w drogę. 

Będę musiała podjąć jakąś decyzję. 

Gdzie powinnam się udać? Gdzie byłabym bezpieczna? Bogate wdowy 

zwykle padały łupem pozbawionych skrupułów mężczyzn, a Balquidder 

był wyjątkowo bezwzględny. Co prawda, wiedział, gdzie mieszkam, ale na 

John Street miał mnie kto bronić. Gdybym się, na przykład, przeprowadziła 

do SomersTown miałabym więcej swobody. Nie musiałabym się nikomu 

opowiadać, dokąd idę, ale gdyby Balquidder mnie wyśledził, zdana 

byłabym na jego łaskę. Tam nie byłoby Noela, którego mogłabym poprosić 

o pomoc. 

Wreszcie oprzytomniałam. Nie muszę przecież mieszkać w Somers Town, 

ponieważ tam jest tanio, nie muszę również wracać do Tranters Court. 

Kiedy pan Latimer uporządkuje moje sprawy, będę bogata. Będę mogła 

mieszkać tam, gdzie będę chciała, będę miała prawie dziewięćset funtów 

rocznie, co pozwoli mi zatrudnić nawet dwóch lokaj, którzy będą mnie 

chronić. 

Pani Iryine opowiadała mi kiedyś o swojej przyjaciółce, która dostała w 

spadku duży majątek i przez sześć miesięcy była tak sparaliżowana ze 

strachu, że nie potrafiła się cieszyć swoim nagłym bogactwem. Śmiałam się 

215

wtedy i pomyślałam, że ja nigdy bym się tak głupio nie zachowała. Teraz ją 

rozumiałam. Moja fantazja podsuwała mi obrazy niesłychanych przygód w 

Alpach — gdzie nigdy nie byłam — ale kiedy w grę wchodziła 

rzeczywistość, jak posiadanie własnego domu i służby, nie mówiąc już o 

swobodzie wyboru trybu życia, jaki by mi odpowiadał, nie potrafiłam sobie 

tego wyobrazić ani podjąć żadnych konkretnych kroków. 

Byłam teraz bogata. Nie musiałam już sama szyć sobie ubrań. Mogłam 

podróżować, gdyby mi przyszła ochota, zobaczyć Alpy na własne oczy, 

spędzić zimę w Rzymie. Ale to wszystko nie wydawało mi się rzeczywiste; 

wiszący nad przepaścią zamek hrabiego Drakensburga był dla mniej 

bardziej realny niż mój majątek. 

Przeprowadzka z John Street była równoznaczna z rozstaniem z Noelem. 

Nie mogłam pogodzić się z myślą że przestanę go widywać, chociaż od 

chwili przyjazdu Aline sprawiało mi to więcej bólu niż przyjemności. 

Wzdragałam się jednak przed ostatecznym pożegnaniem. 

Nie potrafiłam się na niczym skoncentrować, doznawałam bezustannej 

gonitwy myśli. Wreszcie postanowiłam spotkać się z panem Latimerem i 

omówić z nim moją sytuację finansową. Może wtedy zdołam powrócić do 

rzeczywistości. 

W sobotę temperatura znowu opadła. Kry na Tamizie zbiły się w 

nieforemną masę i zaczęły napierać na przęsła London Bridge. Powyżej 

mostu rzeka była znowu całkowicie skuta lodem. 

216

We wtorek, pierwszego lutego, „Times” doniósł, że można bezpiecznie 

przekraczać Tamizę. Pomimo śniegu i zasp, które ponownie pokryły ulice, 

setki ludzi wyległy na nabrzeże pomiędzy dwoma mostami, London Bridge 

i Blackfriars Bridge, aby zobaczyć ten niezwykły widok. 

Muszę przyznać, że też o tym marzyłam. Przekonywałam sama siebie, że 

chcę tam pójść dla celów badawczych. Często moje bohaterki, jak również 

czarne charaktery ratowali się ucieczką po lodzie, a teraz ja sama mogłam 

chodzić po zamarzniętej rzece. 

Uradziłam z Ablem, że wymkniemy się z domu następnego ranka. Nikt nie 

będzie o tym wiedział, a ja włożę znowu ubranie Billa. Postanowiliśmy 

wyjść wcześnie, około dziewiątej. Do tej pory Abel zdąży się uporać ze 

swoimi porannymi obowiązkami, a potem już nikt nie wchodził do jego 

komórki, gdzie czyścił lampy albo buty. Ja też zwykle spędzałam 

przedpołudnia w swoim pokoju, nikt więc nie powinien się mną 

interesować. 

Nie sądziłam, aby miało mi coś zagrażać ze strony Balquiddera, który 

prawdopodobnie wiedział od swoich szpiegów, że spędzam przedpołudnia 

w domu. Mimo to powzięłam pewne środki ostrożności. 

— Czuję się zmęczona, nie wyspałam się dzisiaj — powiedziałam do 

Hannah, kiedy przyniosła mi śniadanie. — Proszę cię, przypilnuj, żeby mi 

nikt nie zakłócał spokoju. 

Kiedy tylko Hannah zamknęła za sobą drzwi, wyskoczyłam z łóżka, 

włożyłam ubranie Billa, chowając włosy pod czapkę. Połknęłam szybko 

217

bułkę z masłem, popiłam czekoladą, a jabłko schowałam do kieszeni. 

Prześlizgnęłam się obok pokoju Noela i zeszłam do komórki, gdzie czekał 

na mnie Abel z błyszczącymi z podniecenia oczami. Najtrudniej było 

niepostrzeżenie wyjść z domu. Drzwi frontowe nie wchodziły w rachubę — 

okna Noela i Aline wychodziły na ulicę. W suterenie była kuchnia, pralnia, 

spiżarnia, pomieszczenie do mycia i salonik pani Good. Wyjście dla służby 

było na końcu krótkiego korytarzyka, na prawo od kuchni. Była tam jeszcze 

toaleta i składzik na węgiel. 

Nie było rady. Musieliśmy opuścić dom wyjściem dla służby. Abel już 

wcześniej zszedł na dół, aby otworzyć tamte drzwi. 

Zeszliśmy tylnymi schodami, prześlizgnęliśmy się koło kuchni i pralni. 

Byliśmy już blisko spiżarni, kiedy natknęliśmy się na pana Bagnigge. 

Zatrzymał się, patrząc na nas z uniesionymi brwiami. 

— Och, panie Bagnigge — ledwie zdołałam wyszeptać — nie powie pan 

nikomu, prawda? Nie będzie nas tylko przez godzinę. 

— A gdzie się wybieracie? 

— Chcemy zobaczyć rzekę. 

— Aha. 

Wciągnął nas oboje do spiżami, gdzie dokładnie zlustrował mnie 

wzrokiem. Zauważyłam z ulgą wesoły błysk w jego oczach. 

— A więc to jest panicz Daniels? 

Zarumieniłam się. 

— No, dobrze. Uciekajcie. Powiem, że wysłałem Abla na miasto.

218

Wybiegliśmy z domu. 

Ludzie gromadzili się po obu stronach Tamizy i tłoczyli na mostach. 

Przewoźnicy, już od kilku tygodni pozbawieni zarobków, kładli deski, po 

których można było bezpiecznie zejść na lód, i pobierali opłatę po dwa 

pensy od osoby. Widziałam, jak jakiś mężczyzna rozbijał lód obok swojej 

deski, aby nie stracić zarobku. Coraz więcej osób schodziło na lód, a jeden 

mały chłopczyk kręcił się w kółko, nie mogąc opanować podniecenia. 

Stałam z Ablem na moście Blackfriars. 

— Myślałem, że lód na rzece będzie gładki — powiedział rozczarowany 

Abel. 

— Jest rzeczywiście bardzo pofałdowany — przyznałam. 

Był to jednak niezwykły widok. Nie było już rzeki. Na jej miejscu pojawiło 

się tarasowate białe pole, na którym gdzieniegdzie stały wmarznięte łodzie, 

z masztami oblepionymi śniegiem. Ogromne sople lodu zwisały z przęseł 

mostu. Jakiś mężczyzna strącał je długim kijem. Spadając, roztrzaskiwały 

się z hukiem. 

— Abel, będziesz miał swój festyn zimowy — powiedziałam, wskazując 

rzędy namiotów, które rozstawiano na lodzie. Ktoś rozsypywał popiół z 

kubła, wytyczając ścieżkę. Pokazywaliśmy sobie wzajemnie coraz to nowe 

atrakcje: huśtawki, do których stała już niewielka kolejka dzieci; 

przejażdżki na osiołkach, mających kopyta obwiązane szmatami; prasy 

drukarskiej liczne namioty z napojami. 

219

— Zejdźmy na lód, panienko — prosił Abel, przytupując zmarzniętymi 

nogami. 

— Chciałabym pójść na nabrzeże, Three Cranes Wharf — powiedziałam, 

wskazując mu niezgrabny budynek po lewej stronie, blisko którego stal 

rząd namiotów. — Abel, naciągnij trochę szalik na twarz. Lepiej, żeby cię 

nikt nie rozpoznał. 

Ja też osłoniłam twarz szalikiem. Nie mogłam ryzykować. 

Doszliśmy do wniosku, że najlepiej będzie przejść Upper Thames Street i 

zejść do rzeki schodami Queerihithe. Po drodze wstąpiłam do sklepu 

papierniczego i kupiłam sobie nowy zeszyt. Sprzedawca zapakował go w 

papier, owiązał sznurkiem i zrobił pętelkę, którą mogłam wsunąć na 

nadgarstek. Tłum ludzi zmierzał w stronę rzeki. Pomimo zimna, zwałów 

śniegu i błota na chodnikach, panowała świąteczna atmosfera. Ludzie mieli 

wychudzone i zziębnięte twarze, ale oczy rozradowane. 

Na Queenhithe było spokojnie. Wszystkie statki w doku były 

unieruchomione przez lód, kilku zmartwionych marynarzy siedziało na 

nabrzeżu, grzejąc ręce przy koksowniku. Na dole schodów stał mężczyzna 

z deską. Mogliśmy śmiało zeskoczyć bez jego pomocy, ale wyglądał tak 

mizernie, że zapłaciłam mu dwa pensy za sprowadzenie nas na lód. 

Operatywni londyńczycy byli teraz w swoim żywiole. Kobieta, z 

zawieszoną na szyi tacą, sprzedawała placki z jagnięcym nadzieniem za 

podwójną cenę. „Placki prosto z tacki! Świeże placki na lodzie!” —wołała. Z 

jej tacy zwisał kartonik z napisem „Świeża lapońska baranina”. 

220

Stanęliśmy przed rzędem namiotów. W większości sprzedawano napoje, a 

z masztów zwisały barwne proporce. Na jednym z nich zobaczyłam napis 

„Moskwa”, pewnie była to ironiczna aluzja do klęski Napoleona w Rosji. 

Ktoś postawił na lodzie piecyk na węgiel drzewny i sprzedawał pieczone 

kasztany. „Gorące kasztany!” — wołał. 

— Proszę popatrzeć, panienko — powiedział Abel, ciągnąc mnie za rękaw. 

Na jednym z namiotów widniał napis „Prasa Drukarska Jacka Mroza”. 

Uformowała się tam już niewielka kolejka. Co oni tam takiego sprzedawali? 

Podeszliśmy bliżej. Zobaczyliśmy następujące ogłoszenie: 

Miedzioryt w najlepszym stylu, który się wszystkim podoba, Jacka Mroza, 3 pensy 

Wy, którzy tu chodzicie 

Będziecie opowiadać wnukom o tym, co widzicie 

Przyjdźcie kupić rycinę 

I wtedy się okaże 

Że pamięci tych chwil nic już nie zmaże. 

Na pamiątkę Wielkiego Mrozu, 2 lutego, 1814 r. 

Jakiś mężczyzna zbierał pieniądze, a drugi odbijał dla każdego klienta 

świeżą rycinę. 

— Wejdziemy tam, Abel? Chciałbyś mieć taką rycinę? 

— Och tak, panienko. 

Trzy pensy to była wysoka cena za kawałek papieru, ale pomyślałam, jak 

zapewne wszyscy czekający w kolejce, że to jest przecież specjalne 

221

wydarzenie. Musieliśmy czekać prawie dziesięć minut. 

Widziałam stąd wyraźnie namiot „Moskwa”, gdzie sprzedawano „Grog, 

dobry grog i rum”. Sąsiadujący namiot nosił nazwę „Tylko Wellington. 

Dobry gin”. „Ogol się dobrze”, przeczytałam na trzecim. Ogol się? Na 

lodzie? Chyba zwariowali. Zauważyłam jednak, że mieli klientów. Dałam 

Ablowi sześć pensów. 

— Chciałabym kawałek piernika — powiedziałam, wskazując mu namiot 

ze znakiem „Tu się sprzedaje grog i pierniki”. — A ty kup sobie, co chcesz. 

Abel pobiegł spełnić moje polecenie. Przesuwałam się wolno w kolejce, 

wreszcie zbliżyłam się do wnętrza namiotu, przed którym stał piecyk na 

węgiel drzewny. Byłam szczęśliwa, że mogę się ogrzać. Chociaż stałam 

tylko przez niecałe dziesięć minut, zmarzły mi stopy i zdrętwiały palce u 

rąk. Teraz mogłam zajrzeć do środka. 

Zobaczyłam maszynę drukarską., którą obsługiwał jeden z mężczyzn. Z 

tyłu stały dwa krzesła. Na jednym z nich siedział potężny mężczyzna, 

którego sylwetkę od razu poznałam. Ze strachu zaschło mi w ustach, po 

plecach przebiegł zimny dreszcz. Był odwrócony do mnie plecami, palił 

cygaro i rozmawiał z innym mężczyzną. 

Abel wrócił, kiedy zbliżała się moja kolej. Wskazałam mu wzrokiem 

Balquiddera. Zrobił wielkie oczy. 

— Jest z nim jeden z ludzi Moxona — szepnął. 

— Ile? — spytał mężczyzna przy maszynie. 

Nie mogłam wydobyć głosu. 

222

— Dwie — powiedział Abel. 

Podałam sześć pensów. Maszyna zachrzęściła i wręczono nam dwie, jeszcze 

mokre ryciny. 

— Następny! 

Wyszliśmy. Nogi się pode mną uginały. Abel podał mi kawałek piernika, 

ale nie mogłabym nic przełknąć. Włożyłam go do kieszeni. 

Kiedy byliśmy już daleko, w głowie zaświtała minowa myśl. 

— Ciekawa jestem, jakie on może mieć interesy z Moxonem? 

— Nie wiem, panienko — powiedział Abel. — Ale jeśli to pani nie sprawia 

różnicy, to wolałbym się tu nie zatrzymywać, aby się tego dowiedzieć. 

W drodze do domu ustaliliśmy, że Abel powie panu Bagnigge o naszym 

spotkaniu z Balquidderem. Wróciliśmy bez dalszych przygód, dotarłam 

niepostrzeżenie do swojego pokoju i szybko się przebrałam. Byłam 

szczęśliwa, że mam nowy zeszyt i mogę kontynuować powieść. 

Zauważyłam przy obiedzie, że Aline była niezwykle ożywiona. Oczy jej 

błyszczały, była ubrana bardziej elegancko niż zwykle, w suknię z 

fioletowego jedwabiu —jak widać, uznała, że nie musi już nosić pełnej 

żałoby. 

— Dziś po południu przyjmuję — poinformowała nas. — Nie wiem, kto się 

odważy odwiedzić moją skromną osobę przy tak okropnej pogodzie, muszę 

być jednak gotowa na przyjęcie przyjaciół powiedziała, patrząc 

kokieteryjnie na Noela. 

Nie odezwał się. 

223

— Przykro mi, że będzie pani nieobecna, pani Kirkwall — ciągnęła Aline, 

rzucając mi spojrzenie godne Meduzy. 

— Czy wychodzisz do miasta, Emilio? — spytał Noel. 

— Nie. 

— Pani Kirkwall poinformowała nas niedawno o swojej głębokiej żałobie — 

powiedziała Aline z triumfującym uśmieszkiem. — Ale mam nadzieję, że ty 

do nas zajrzysz, Noelu. 

— Obawiam się, że nie. Mam pracę. 

Aline wcześnie wstała od stołu, pewnie po to, żeby pomalować sobie rzęsy 

przypalonym korkiem. 

— Musisz jej wybaczyć, Emilio — powiedział po jej wyjściu Noel. — Ona 

nie wie, że to, co mówi, wydaje się niegrzeczne. 

Widać było, że jest zatroskany i nieszczęśliwy. 

— To nie ma znaczenia. Spędzę popołudnie z Richardem. 

— To bardzo ładnie z twojej strony, że poświęcasz mu tyle czasu. 

— To żadne poświęcenie. Bardzo lubię Richarda. Poszłam na górę do 

swojego pokoju. Miałam zamiar pisać przez godzinę. O wpół do czwartej 

usłyszałam kołatkę przy frontowych drzwiach. Postanowiłam zaczekać, aż 

ten przybysz wejdzie do salonu, i dopiero wtedy iść do pokoju Richarda. 

Usłyszałam głos Mary, która w holu witała gościa, potem ciężkie, męskie 

kroki (co było do przewidzenia) i dźwięk otwieranych i zamykanych drzwi 

salonu. 

224

Zamknęłam Tajemnicę Drakensburgów w walizce, którą schowałam pod 

łóżko, i poszłam na górę. Panna Caryer drzemała przy kominku, a Richard 

siedział przy stole, na którym stali jego żołnierze. 

— Ty biedaku! — zawołałam. — Dlaczego siedzisz po ciemku? 

Zapaliłam wszystkie świece i lampę olejową. 

— Już jest dobrze. Co to jest, Richardzie? Czy to nadal bitwa pod Vittorią? 

— To moja własna bitwa — powiedział Richard. — Chciałem zbudować 

fort z klocków, ale panna Caryer mówi, że one robią zbyt wielki hałas, 

kiedy je burzę. 

Tak mówi? Byłam oburzona. Ona była tutaj dla Richarda, a nie odwrotnie. 

— Może zbudujemy fort na dywanie? — zaproponowałam. — Wtedy nie 

będzie hałasu. 

Richard szybko zszedł z krzesła, wziął pudełko klocków i z ożywieniem 

zaczął mi tłumaczyć znaczenie bastionów i umocnień ziemnych. To 

rozumiałam (mniej lub więcej), ale kiedy zaczął mówić o przeciwskarpach i 

rawelinach, całkowicie się pogubiłam. Spędziłam z nim miło całą godzinę, a 

hałas, który robiliśmy, nie zbudził panny Caryer. Podzieliłam się z 

Richardem tym spostrzeżeniem. 

— To pewnie przez gin — powiedział obojętnym tonem. 

— Gin! 

Przypomniałam sobie podejrzenie, jakie mnie ogarnęło tego dnia, kiedy po 

raz pierwszy odwiedziłam Richarda. 

— Tak. Ona trzyma butelkę pod materacem. Ja nie powinienem o tym 

225

wiedzieć — dodał, widząc moje spojrzenie. — Mnie to naprawdę nie 

przeszkadza. Wolę, kiedy ona śpi. 

Co sobie myślał Noel, zatrudniając taką kobietę? 

— Ona zawsze budzi się na posiłki — powiedział Richard, kiedy 

zaczęliśmy sprzątać zabawki. 

Wiedziałam, że Richard i panna Caryer jadali kolację o szóstej. 

Usłyszałam odgłos zamykanych frontowych drzwi. Ktokolwiek to był, 

właśnie wyszedł. To była długa wizyta, a nie zwyczajowe dwadzieścia 

minut. Może to jakiś wielbiciel Aline? To by tłumaczyło fakt zdjęcia przez 

nią żałoby. Aline na pewno ponownie wyjdzie za mąż, była zbyt ładna i 

żądna rozrywek, aby została sama. To będzie musiał być ktoś bogaty, 

Anglik albo Francuz. Możliwe, że ona już robi nadzieje potencjalnym 

konkurentom do swej ręki. 

Chciałabym mieć jej pewność siebie. 

Pocałowałam Richarda na dobranoc i poszłam się przebrać do kolacji. Nie 

mogłam liczyć na to, by moja nowa suknia mogła dorównać fioletowej 

kreacji Aline, ale za to uszyłam ją wedle najświeższej mody. Wiedziałam 

jednak, że przy Aline nie mam szans, aby Noel zwrócił na mnie uwagę. 

W chwili kiedy otworzyłam drzwi jadalni, poczułam zapach pomady 

różanej. Balquidder tu był. Ile razy w życiu byłam przerażona, zawsze 

czułam się tak, jakbym stała pod lodowatym wodospadem, który oblewa 

mnie od głowy aż do stóp. Musiałam uchwycić się futryny, aby nie upaść. 

Widziałam, że Noel i Aline patrzą na mnie ze zdziwieniem, ale nie mogłam 

226

się poruszyć. 

— Balquidder tu był! — szepnęłam. 

Alme zaczerwieniła się. Noel przenosił wzrok ze mnie na Aline. 

— Był w tym pokoju. Czuję zapach jego różanej pomady. 

Aline roześmiała się, zakłopotana. 

— Pani Kirkwall jest zazdrosna o mojego gościa, peut-etre — powiedziała, 

patrząc z ukosa na Noela. 

— Czy Balquidder był tu? — spytał Noel. 

— A dlaczego nie miałby być? — dopytywała się Aline, wydymając usta. — 

Jest czarującym mężczyzną i był przyjacielem mojego męża. Chyba moi 

przyjaciele mają prawo mnie odwiedzać? On jest mi bardzo oddany — 

dodała, spuszczając oczy i bawiąc się guzikiem sukienki. 

— Balquidder porwał Richarda — powiedział Noel — Wiedziałaś o tym i 

mimo to pozwoliłaś, aby cię odwiedził? 

Aline przyłożyła chusteczkę do oczu. 

— Sam mi powiedziałeś, że Richarda odnaleziono u jakiegoś drukarza. Co 

on może mieć wspólnego z panem Balquidderem? Spytałam go o to. 

Powiedział, że nic o tym nie słyszał. Tak, czy inaczej, Richardowi nic się nie 

stało. 

— Co to znaczy „nic się nie stało”? — wtrąciłam, a głos drżał mi ze złości. 

— Od tamtej pory Richard ma koszmarne sny. Dobrze pani o tym wie, 

ponieważ, jak utrzymuje panna Caryer, zabroniła pani zapalać mu na noc 

światło. Jak pani może być tak okrutna dla takiego kochanego małego 

227

chłopca? 

— Jak pani śmie? 

Aline odrzuciła głowę do tyłu. Nie mogłam opanować wzburzenia, ale 

ciekawiło mnie jednocześnie, jak udaje się jej osiągać efekty za pomocą 

gestów, które u kogoś innego uznano by za zbyt melodramatyczne. 

— Kim pani jest, żeby mi dyktować, jak mam się opiekować Richardem? 

Pani, która się prowadzi jak ladacznica. Noelu, jak możesz pozwalać na to, 

aby ona mnie obrażała? 

Zauważyłam, że jej angielski uległ nagłej poprawie. 

— Czy to prawda, że nie pozwoliłaś mu palić światła w nocy? — spytał 

Noel. 

— Chyba nie chcesz, żeby wyrósł na babę, prawda? Dobry Boże, czy taka 

osoba powinna się wtrącać do zarządzania domem?! — wykrzyknęła, 

wskazując mnie gestem. — Pan Balquidder mówi, że była pani całkowicie 

obojętna temu swojemu ukochanemu mężowi. 

— Ale może on nie był obojętny mnie — powiedziałam spokojnym tonem. 

— Utrata kogoś, kogo się kochało, chociaż nie było się kochanym, może 

sprawiać podwójny ból. 

Czułam, że mówię nie tylko o Stephenie. 

— Ja zawszę potrafiłam przyciągać mężczyzn — stwierdziła Aline, 

trzepocąc rzęsami i uśmiechając się do Noela. 

— Ma pani szczęście — powiedziałam oschle. — Ale nie powinna pani 

rozmawiać na mój temat z panem Balquidderem. 

228

Popatrzyłam na Noela. Nigdy przedtem nie widziałam mężczyzny, który 

się odkochuje, ale zorientowałam się natychmiast, że tak się właśnie dzieje. 

Widać było, że jest zaszokowany, wściekły — a jednocześnie odczuwa ulgę. 

Odezwał się spokojnym, ale stanowczym tonem. 

— Aline, nie będziesz już nigdy więcej ingerować w wychowanie Richarda. 

Po drugie, Balquidder nie ma prawa wstępu do mojego domu, poza tym 

uważam, że powinnaś przeprosić panią Kirkwall. 

— Przeprosić! Tę dziwkę? Nikt nie sprawdzał, czy ona naprawdę wyszła za 

mąż. Bardzo by mnie to zdziwiło — powiedziała, rzucając mi jadowite 

spojrzenie. 

Zapanowała cisza. Po chwili przerwał ją Noel. 

— Aline, po co tu przyjechałaś? Czego chciałaś? Twoje wydatki zawsze 

przekraczają wysokość twojej renty, a jednak wynajęłaś prywatny powóz, 

ludzi do ochrony i przyjechałaś tu w najgorszą pogodę bez żadnego 

specjalnego powodu. Chyba że miałaś jakiś nieznany nam cel? Może 

układy z Balquidderem? 

Aline wykonała kilka głębokich oddechów, które wprawiły jej biust w 

spektakularne drżenie. Można było przypuszczać, że ćwiczyła ten manewr 

przed lustrem. 

— Nie zostanę tu dłużej, aby narażać się na obelgi. Lady Forres błagała 

mnie, abym uważała jej dom za własny. Wyprowadzę się jutro. 

Rozległ się gong. 

Jej wyczucie czasu zrobiło na mnie duże wrażenie. Nie powinna tylko 

229

wypaść z roli. Nadszedł czas, aby zejść ze sceny. 

Nie zawiodła mnie. Natychmiast podniosła się z krzesła. 

— Nie jestem w stanie niczego przełknąć. Niech pani Good przyniesie 

herbatę do mojego pokoju. 

Wyszła, szeleszcząc spódnicą. 

Omal nie zaczęłam bić brawo. 

Noel zadzwonił na panią Good i wydał jej polecenie zaniesienia Aline 

herbaty. 

— Pani Good — powiedział jeszcze — pod żadnym pozorem nie wolno 

wpuszczać do domu pana Balquiddera. Proszę wszystkich o tym 

zawiadomić i pilnować, aby frontowe i kuchenne drzwi były zawsze 

zamknięte. 

— Tak, sir — powiedziała i wyszła, rzucając mi wrogie spojrzenie. 

Jedliśmy w milczeniu. Wreszcie Noel zaczął mówić o Richardzie. 

— Emilio, czy mogłabyś powiedzieć pannie Caryer, że Richard może spać 

przy świetle? 

— Ty to musisz zrobić — stwierdziłam. — Panna Caryer nie posłuchała 

mnie, kiedy ją o to prosiłam. 

— To zrozumiałe — powiedział z westchnieniem Noel — że ona słucha 

rozkazów Aline, która przez tak długi czas opiekowała się Richardem. 

Interesujące, pomyślałam. Noel rozczarował się co do Aline, ale zerwanie 

wszystkich więzów miłosnych musi potrwać. Z czasem będzie musiał 

przyznać, że Aline nie była odpowiednią osobą do sprawowania opieki nad 

230

Richardem, i wtedy poczuje się winny. Przypomniał mi się Guliwer w 

krainie Liliputów, przywiązany setką cieniutkich nitek. Taka była miłość — 

nie można było od razu odciąć się i poczuć wolnym. Trzeba było mozolnie 

odsupłać te wszystkie niteczki, które wiązały nasz drugą osobą. 

Serce mi rosło, moja dusza śpiewała. Nie tylko dlatego, że Noel przestał być 

niewolnikiem Aline, ale dlatego, że ona wychodziła z tego domu. 

Było jeszcze coś więcej: Noel był wolny — a ja go chciałam mieć dla siebie. 

Starałam się jednak przemówić sobie do rozsądku. Byłam chuda i miałam 

duży nos, poza tym nasze stosunki ostatnio bardzo się ochłodziły. Skąd mi 

przyszło do głowy, że on mógłby mnie kiedykolwiek pokochać? Byłabym 

głupia, wręcz szalona, mając taką nadzieję. A mimo wszystko odczuwałam 

radość. 

Po kolacji przeszliśmy do salonu. 

— Dziś rano miałem wiadomość od don Santosa, mojego agenta w 

Demerara — powiedział niespodzianie Noel. 

— Och! — westchnęłam tylko. 

Zrobiło mi się znowu ciężko na sercu. Dobrze pamiętałam poglądy Noela 

na niewolnictwo. Mój sprzeciw nie zmalał, ale nie czułam się teraz na siłach 

do podejmowania dyskusji na ten temat. 

— Pisze, że w wytwórni cukru wybuchają drobne pożary. Nie wie, czy to 

przypadek, czy też sabotaż. 

— Czy taka wytwórnia jest szczególnie zagrożona pożarem? Domyślałam 

231

się, że Noel nie chce poruszać sprawy Aline, a ten nowy temat pozwalał mu 

zwrócić myśli w innym kierunku. 

— Tak. Po sprasowaniu trzciny otrzymany sok należy kilkakrotnie 

doprowadzać do bardzo wysokiej temperatury, aby uformowały się 

kryształki cukru. Duży pożar w wytwórni oznaczałby dla mnie ruinę 

finansową. 

— Dlaczego niewolników miałoby obchodzić, czy cukrownia się spali, czy 

też nie? — zauważyłam. — Jestem pewna, że mnie by to nie obchodziło, 

— Pisałem do don Santosa, żeby dał niewolnikom wolne niedziele, 

zostawiając tylko konieczny nadzór. Jest zresztą taki przepis, ale 

przypuszczam, że jest nagminnie łamany. Zakazałem mu również 

nadużywania kary chłosty. 

— Czy masz możliwość sprawdzenia, jak on stosuje się do twoich 

poleceń? 

— Nie — przyznał Noel. 

— A więc nie masz zamiaru pozbyć się tej plantacji? 

Czułam, jak wzbiera we mnie gniew. Noel ma zbijać pieniądze na 

poniżeniu innych ludzkich istot? Nie okazałam mu jednak oburzenia — to 

by do niczego nie doprowadziło. 

Noel obrzucił mnie uważnym spojrzeniem. 

— Pamiętam, co mówiłaś, kiedy o tym rozmawialiśmy. Dało mi to do 

myślenia. Nie chcę brać udziału w tym całym okrucieństwie. Nie mogę 

zmienić świata, ale mogę polepszyć życie swoich niewolników. 

232

— Praca niewolnicza nie jest opłacalna — powiedziałam. — A co stanie się 

wtedy, kiedy nie będzie już wolno przewozić niewolników? 

— Jak to tłumaczysz? 

— To nie ja. Czytałam broszury na ten temat. Rozumiem, że większość 

twoich niewolników to mężczyźni? 

Noel skinął głową. 

— Niewolnice nie są pełnowartościowymi pracownicami, a dzieci, do 

dwunastego roku życia, są tylko zbędnym obciążeniem. Twoi niewolnicy 

będą się powoli starzeć, będzie się rodzić coraz mniejsza liczba dzieci i 

wtedy co? 

— To prawda. Nie pomyślałem o tym. 

— Pomijając nawet czynnik tego odrażającego okrucieństwa, za 

dwadzieścia lat nie będzie się opłacało utrzymywać majątku, w którym 

pracują niewolnicy, nawet jeśli do tej pory nie uda nam się doprowadzić do 

całkowitego zniesienia niewolnictwa. 

— Mnóstwo ludzi zostanie wtedy doprowadzonych do ruiny — powiedział 

Noel. — Nie tylko właściciele plantacji, ale również handlujący cukrem 

angielscy kupcy, fabrykanci bawełny i wielu innych. W Lancashire są 

miasta, których byt uzależniony jest wyłącznie od bawełny. 

— Czy to wystarczający powód, aby bogacenie się jednych odbywało się 

kosztem nieszczęścia i poniżenia innych? 

— Emilio, życie nie jest takie proste... 

— Noelu! — wybuchnęłam wreszcie. — Nie mogę pogodzić się z myślą, że 

233

jesteś właścicielem niewolników. Wiem, że nie wszystko tak prosto się 

układa, wiem, że nie wystarczy machnąć czarodziejską różdżką aby ich 

uwolnić. Wiem, że gdybyś sprzedał plantację, to mogłaby ona trafić w ręce 

okrutnego właściciela. Wiem też, że nie powinnam wtrącać się do twoich 

spraw... ale dla mnie sama idea niewolnictwa jest tak odrażająca, że 

wzdragam się na myśl, że ty masz z tym coś wspólnego. 

Umilkłam, przerażona swoim wybuchem. Wierzyłam w każde 

wypowiedziane przez siebie słowo, ale nie miałam zamiaru zdradzać bólu, 

jaki sprawiał mi Noel przez swój związek z tym procederem. Jeśli kwestia 

niewolnictwa była trudnym zagadnieniem, równie trudno było kochać 

człowieka, który był w to zaangażowany, chociaż nie z własnej woli. 

— Czy wiesz, że w Demerara jest kilku byłych niewolników, którzy sami 

stali się właścicielami plantacji? — odezwał się Noel po dłuższej chwili 

milczenia. 

— To chyba niemożliwe? — wykrztusiłam. 

Byłam zaszokowana. Nigdy jeszcze nie słyszałam czegoś tak okropnego. 

— Ale tak jest. Ludzka natura jest pełna niespodzianek. Ja robię to, co jest w 

mojej mocy. Tam jest wiele bardzo surowych obostrzeń, jeśli chodzi o 

wyzwalanie niewolników. Obiecuję ci, Emilio, że zrobię, co tylko będę 

mógł. 

— Dziękuję ci. Przepraszam, że nie potrafiłam się opanować. Dziś miałeś 

już wystarczająco dużo melodramatycznych scen. 

— Zmienimy temat rozmowy — powiedział z uśmiechem Noel. — 

234

Powiedz mi, czy znasz książkę, którą czytała pani Beresford? Zamek 

Apollinari? 

Czułam, że się czerwienię. 

— Nie... nie, czy jest dobra? 

— Mnie się bardzo podobała. Kupiłem drugą książkę tego samego autora, 

Fatum rodu Ansbach. Chciałem ją podarować Aline na urodziny, ale w 

zaistniałej sytuacji mam zamiar zatrzymać ją dla siebie. 

Poczułam się jak myszka, z którą igra kot. Nie śmiałam podnieść oczu. 

Czyżby zgadł? 

— A mnie podobają się Podróże Guliwera — powiedziałam. — Kiedy byłam 

dzieckiem, mój ojciec zabraniał mi czytać tę książkę. Uważał, że jest sprośna 

i niemoralna. Rozumiem, dlaczego uznał ją za sprośną ale nie jest 

niemoralna. Jest to jedna z najbardziej umoralniających książek, jakie 

kiedykolwiek czytałam. 

Niebezpieczeństwo minęło. Zaczęliśmy rozmawiać o arcydziele fikcji 

satyrycznej Jonathana Swifta. Tylko raz zerknęłam na Noela. Uśmiechał się 

żartobliwie. Miałam nadzieję, że myślał o Guliwerze. 

Następnego ranka było sporo zamieszania. Niewątpliwie Aline pisała do 

lady Forres, ponieważ lokaj w liberii Forresów przyniósł dla niej list. Potem 

było wiele pakowania. 

Spędziłam cały ranek w swoim pokoju, zajęta pisaniem. Starałam się nie 

zwracać uwagi na panujący hałas, narzekania Aline i bieganie jej pokojówki 

po korytarzu. Byłam pogrążona w pracy, kiedy usłyszałam skrzypnięcie i 

235

zobaczyłam, że moje drzwi lekko się uchylają. Podniosłam głowę. To była 

Jeamie, pokojówka Aline. 

— Słucham, Jeanne? O co chodzi? 

Jeanne okropnie się speszyła. 

— Przepraszam, madame. Nie wiedziałam... Musiałam się pomylić... — 

wyjąkała, szybko się wycofując. 

Podeszłam do drzwi i zamknęłam je na klucz. Można było łatwo zgadnąć, 

czego szukała tu Jeanie: koronek, które należały do pani Beresford. 

Kiedy Aline opuszczała dom, uznałam, że powinnam zejść na dół, aby się z 

nią pożegnać. Pani Good stała już w holu, ocierając oczy fartuchem. Panna 

Caryer sprowadziła na dół Richarda, a sama również nie mogła 

powstrzymać się od łez. Aline dzielnie się uśmiechała. Przytuliła do piersi 

zesztywniałego Richarda, szepnęła kilka słów pannie Caryer i przyłożyła 

chusteczkę do oczu. Musiała hojnie obdarować służące, ponieważ Mary i 

Hannah dygały jak marionetki. Mnie przypadł lekki dotyk palców i 

niedbałe skinienie głową. Pan Bagnigge miał kwaśną minę. Kiedy niósł 

bagaże Aline do powozu lady Forres, mrugnął do mnie porozumiewawczo. 

Noel wyszedł ze swojego gabinetu, aby odprowadzić Aline do powozu. 

Stał na schodach, dopóki pojazd nie zniknął za rogiem. Kiedy szłam na 

górę, zaczepił mnie pan Bagnigge. 

— Myślę, że on będzie potrzebował trochę czasu, aby dojść do siebie — 

powiedział cichym głosem — ale jestem pewien, że w końcu odzyska 

236

rozsądek. 

Uśmiechnął się tajemniczo i zniknął za drzwiami gabinetu Noela. 

Nie mogłam się ruszyć z miejsca. Czy on chciał powiedzieć, że...? 

Wbiegłam na schody jak na skrzydłach. Życie poskąpiło mi szczęścia, więc 

nawet najmniejsza dawka otuchy potrafiła zawrócić mi w głowie. Jak 

szampan na pusty żołądek. To trafne porównanie, ponieważ osłabiłam 

czujność i popełniłam katastrofalny błąd. 

Tego popołudnia Richard, Noel i ja powróciliśmy do zwyczaju wspólnych 

podwieczorków. Panna Caryer sprowadziła Richarda do salonu. 

— Przepraszam, pułkowniku Beresford — powiedziała — czy mogę pana o 

coś spytać? 

— Oczywiście, panno Caryer. 

— Panicz Richard potrzebuje nowych ubrań. Bardzo szybko wyrasta ze 

spodni i marynarek. Pani Beresford zawsze zamawiała marynarki dla niego 

u Stammersa, na Bond Street. Mam potrzebne wymiary. Może pani 

Kirkwall mogłaby mi pomóc przy wyborze materiału? Ona najlepiej sobie z 

tym poradzi. 

— Oczywiście — odpowiedziałam. — Pójdziemy tam jutro. Masz ochotę, 

Richardzie? 

— Lepiej nie brać panicza Richarda, madame — zaoponowała panna 

Caryer. Przeziębi się przy tej pogodzie. 

Umówiłyśmy się na następny ranek, na dziesiątą. Byłam tak głupio 

łatwowierna i naiwna. Nawet cieszyłam się na tę wyprawę. 

237

Pierwsza tura zakupów odbyła się w dość przyjaznej atmosferze. 

Rozmawiałyśmy o zaletach różnych materiałów, udało mi się 

wynegocjować guziki do marynarki Richarda, które wyglądały prawie jak 

wojskowe. Wiedziałam, że mu to sprawi przyjemność. Ja odczuwałam na 

wpół bolesne zadowolenie, że mogę zamawiać ubrania dla syna Noela. 

Potem poszłyśmy do Grafton House, gdzie był ogromny wybór towarów. 

Zdecydowałyśmy, że przy wyborze skarpetek będziemy się kierować tylko 

ich użytecznością, bo Richard i tak szybko z nich wyrośnie. Parnia Caryer 

odeszła, aby kupić skarpetki, i poszła dalej — chciała obejrzeć materiał na 

koszule. 

Jeszcze niczego nie podejrzewałam. 

W sklepie był okropny tłok. Początkowo myślałam, że napierają na mnie 

inni klienci. Potem poczułam czyjeś ręce na karku. Ucisk na szyi. 

Próbowałam wezwać pomocy, ale nie zdołałam już tego uczynić. Zrobiło 

mi się ciemno przed oczami. 

Przypominam sobie tylko, że niesiono mnie po schodach i rzucono na 

łóżko. W tym pomieszczeniu było potwornie zimno. Usłyszałam odgłos 

ciężkich kroków i poczułam zapach pomady różanej. Nie musiałam 

otwierać oczu, żeby wiedzieć, kto to był. 

9

238

Nie otwierałam oczu. Kręciło mi się w głowie i bolała mnie szyja. 

Balquidder nie próbował mnie budzić. Stał koło mnie może przez dwie 

minuty, które mi się wydały dwiema godzinami. Potem odszedł. Przekręcił 

klucz w zamku, a później usłyszałam jego ciężkie kroki na schodach. 

Ostrożnie otworzyłam oczy. Byłam na strychu w jakimś domu, 

prawdopodobnie na Wych Street. To pomieszczenie miało skośny sufit, 

okno z małymi szybkami i kominek, który chyba nigdy nie był używany, 

leżało w nim nawet ptasie gniazdo, które pewnie tam kiedyś wpadło. 

Leżałam na wąskim drewnianym łóżku, na bardzo niewygodnym 

materacu. Koło łóżka stało rozchybotane drewniane krzesło, a dalej stara 

komoda bez jednej nogi, podparta grubą książką. 

Wstałam i podeszłam do okna. Wciąż kręciło mi się w głowie, a gardło 

bolało przy przełykaniu śliny. Wyjrzałam na zewnątrz. Byłam niewątpliwie 

na Wych Street, piętra domów po przeciwnej stronie ulicy wystawały 

ponad parter, tak jak to zapamiętałam. W żadnym wypadku nie była to 

Crane Alley. 

Przeklinałam się w duchu za swoją naiwność. Kiedy panna Caryer 

poprosiła, aby jej towarzyszyć do miasta, powinnam była wszystkiego się 

domyślić. Pochlebiło mi, kiedy powiedziała: „Ona najlepiej sobie z tym 

poradzi”. Jakaś ty głupia, Emilio! Dlaczego miałaś sobie najlepiej poradzić z 

zakupem ubrań dla Richarda? Przecież nie masz dzieci. Nie znasz potrzeb 

małego chłopca. 

239

Jak długo to może potrwać, zanim ktoś się zaniepokoi moją nieobecnością? 

Pewnie dopiero w porze obiadowej. Czy Abel domyśli się, że jestem tutaj? 

Balquidder prawdopodobnie nie wiedział, że znam miejsce jego 

zamieszkania. Czy mogę coś zrobić? Starałam się stłumić strach. 

Oczywiście, jestem przerażona, ale nie wolno mi dać się opanować temu 

uczuciu. 

Miałam w torebce chusteczkę do nosa. Może wywiesić ją za oknem, jako 

znak dla Abla? Ale może ją również zobaczyć Balquidder. Zaczekam. Może 

jak zrobi się ciemno — nie chciałam myśleć o tym, że wieczorem może mnie 

już nie być wśród żywych. 

W pokoju na strychu było bardzo zimno. Mój oddech zamieniał się w kłęby 

pary. Wróciłam do łóżka i naciągnęłam na siebie cienką kołdrę. Dzięki 

Bogu, miałam na sobie ciepłą pelerynę. Mimo to było mi zimno. Czułam się 

fatalnie. 

Zaczęłam myśleć o Balquidderze. Było oczywiste, że chciał zawładnąć 

moimi pieniędzmi. Co on zrobi? Mógł mnie zmusić do napisania 

testamentu na swoją korzyść, ale to wzbudziłoby podejrzenia, szczególnie 

gdybym nagle umarła. Nie mogłam po prostu zniknąć, do 

przeprowadzenia tej sprawy konieczne byłyby zwłoki. Poza tym Noel 

niewątpliwie podjąłby odpowiednie kroki, aby przeprowadzono dokładne 

śledztwo. 

Wystarczająco poznałam Balquiddera, aby wiedzieć, że nie zrobi niczego, 

co mogłoby rzucić podejrzenie bezpośrednio na niego. Zawsze ukrywał się 

240

za cudzymi plecami, Stephena czy też George”a. On tylko pociągał za 

sznurki swoich marionetek. Dopóki nie przepiszę na niego swoich 

pieniędzy, będę żyła — prawdopodobnie. 

Co mogłam zrobić? Jedynie starać się zyskać na czasie — nawet 

dwadzieścia cztery godziny mogłyby okazać się zbawienne. W Londynie 

miałam przyjaciół; Noel mnie nie opuści, dobrze wiedział, że Balquidder 

jest osobnikiem bardzo niebezpiecznym. 

Zaczęłam się zastanawiać, co Erminia zrobiłaby w mojej sytuacji — ale to 

nie miało sensu. Fabuła gotyckiej powieści nie miała nic wspólnego z 

przerażającą rzeczywistością. Moi czytelnicy wiedzieli, że ona na końcu 

odzyska wolność, majątek i miłość. Żałosny świat iluzji! 

Wróciłam myślą do Balquiddera. On zdecydowanie nie lubił kobiet — nie 

mogło mu więc chodzić o moje ciało. Czy mam się zachowywać spokojnie i 

z godnością, jakby to zrobiła Erminia, czy lepiej będzie płakać i 

histeryzować? Jakie zachowanie pozwoliłoby mi zyskać na czasie, czego 

rozpaczliwie potrzebowałam? 

Przed wieloma laty miałam przerażający sen o Balquidderze, który ukazał 

mi się jako potworne niemowlę, z wielkimi ustami, które pochłaniały 

wszystko i nigdy nie miały dość. Często myślałam o tym śnie, nawet 

wykorzystywałam go w różnych wariantach w moich książkach. 

Następnego rana spytałam Stephena, czy wie coś o dzieciństwie 

Balquiddera. Stephen powiedżiał mi, że Balquidder był sierot 

wychowywanym przez bardzo surową prezbiteriańską ciotkę. 

241

— Nie wspominaj o tym — ostrzegł mnie. — On nie chce, by ktokolwiek o 

tym wiedział. 

Teraz mogłam skorzystać z tego ostrzeżenia. Nie wolno mi było obudzić 

w Balquidderze potwora. Nie miał dobrego zdania o kobietach, nie należało 

go więc wyprowadzać z błędu. Będę więc płakać i szlochać, czego on nie 

cierpiał. Poczułam się trochę lepiej — wiedziałam już, jaką rolę mam 

odgrywać. Intuicja podpowiadała mi, że lepiej udawać bezradną kobietę 

niż buntowniczkę. 

Czas płynął, zrobiło się już ciemno. Zastanawiałam się właśnie, czy 

wywiesić chusteczkę za okno, kiedy usłyszałam kroki. Szybko wróciłam do 

łóżka. Okazało się, że nie muszę wcale udawać, że trzęsę się ze strachu. 

Jestem drobną kobietą — przerażał mnie ogrom jego postaci. 

Wszedł, trzymając świecę w ręku. 

Chciałam coś powiedzieć, ale nie mogłam wydobyć głosu ze ściśniętego 

gardła. Otuliłam się szczelniej peleryną. 

— Myślę, że już wiesz, dlaczego tu jesteś — powiedział. 

— Oddam panu swoje pieniądze — wyjąkałam. — Ja ich nie chcę. 

Naprawdę. Tylko proszę mnie stąd wypuścić. 

— Wypuścić cię? — Balquidder roześmiał się głośno. — Nie, moja droga 

Emilio. Mam inne plany. 

Serce biło mi tak mocno, że aż huczało mi w uszach. 

— Doszedłem do wniosku, że potrzebuję żony — dodał. 

Oniemiałam z przerażenia. Gdybym została jego żoną mój majątek 

242

automatycznie stałby się jego własnością. Nie musiałby usuwać mnie z 

drogi. Zgodnie z prawem mógłby robić ze mną wszystko: bić mnie, 

zamykać, oddać do szpitala wariatów. Nikt nie mógłby temu przeszkodzić. 

Jak mi tłumaczył pan Latimer, une femme couyerte — kobieta zamężna — nie 

posiadała osobowości prawnej. Wolałabym śmierć. 

— Nie! — szepnęłam. 

— Moja droga Emilio, powinnaś raczej wyrazić zadowolenie. 

Wziął mnie pod brodę i obrócił moją twarz do siebie. Wzdrygnęłam się z 

bólu pod jego silnym uściskiem. 

— Masz szczęście. Mogę cię zapewnić, że jest wiele kobiet, które marząc o 

tym, aby zostać panią Archibaldową Balquidder. — Na przykład Aline 

Beresford. 

— Pani Beresford? — powtórzyłam, oszołomiona. 

Czy on obiecał Aline, że się z nią ożeni? 

— Tak, to atrakcyjna kobieta, ale, niestety, nie ma pieniędzy. Aline będzie 

bardzo rozczarowana. I wściekła. — Roześmiał się. — Wiesz, Emilio, Aline 

nie kryje niechęci do ciebie. Pomyśl, jak ci będzie miło znaleźć się na 

miejscu, o którym ona marzy. 

Nagła myśl przyszła mi do głowy. 

— Ja... ja nie mogę wyjść za pana, panie Balquidder — powiedziałam. — 

Przekazałam ojcu kontrolę nad swoim majątkiem. On by nigdy na to nie 

pozwolił. 

— Co zrobiłaś? 

243

Jego dłoń zacisnęła się na mojej brodzie. Pchnął mnie tak mocno, ze 

uderzyłam głową o ścianę. Krzyknęłam z bólu, na co nie zwrócił uwagi. 

Podszedł do okna, zasłaniając je całkowicie swoją potężną postacią. 

Widziałam, jak zaciskał pięści. Czyżbym posunęła się zbyt daleko? Czy on 

mi uwierzy? Dobrze wiedział, że ojciec nie użyczał mi ani pensa, kiedy 

byłam żoną Stephena. 

Obrócił się po chwili. Jego oczy miały morderczy wyraz. 

— Mam na to sposób — powiedział. — Teraz, kiedy tu sobie rozmawiamy, 

twój nieoceniony przyjaciel Noel leży związany i jest dobrze strzeżony. 

Kiedy otrzymam od ciebie pisemne przyrzeczenie, że wyjdziesz za mnie za 

mąż, uwolnię go, ale ani chwili wcześniej. Podkreślam, że nie powinien 

zbyt długo na to czekać. Wiesz przecież, jaka jest temperatura na dworze. A 

jeśli zdecyduję, że nie jest mi on już do niczego potrzebny, nie pożyje długo. 

Wyjdziesz za mnie za mąż, a zapewniam cię, że znajdę sposób, aby 

wytłumaczyć twojemu ojcu, aby zrezygnował z kontroli nad majątkiem. 

Zaczęłam płakać. Tylko trochę udawałam. Przeraziła mnie wiadomość, że 

Noel został porwany — jeśli to była prawda. Poza tym nie wiedziałam, jak 

jeszcze mogę się bronić. 

— Nie mógł pan porwać pułkownika Beresforda. 

Nie cierpiałam jego zwyczaju mówienia o wszystkich po imieniu, jakby byli 

jego bliskimi przyjaciółmi. 

Balquidder roześmiał się tylko, sięgnął do kieszeni i pokazał mi przełamaną 

na pół srebrną rączkę od laski Noela. 

244

— Następnym razem przyniosę coś bardziej osobistego. Może ucho. Moja 

droga Emilio — dodał po chwili, widząc moje przerażone spojrzenie — 

powodem mojego życiowego sukcesu jest to, że ośmielam się robić rzeczy, 

na które inni nie mają odwagi. No więc? Co wybierasz? Małżeństwo czy 

poświęcasz życie Noela? 

Zaczęłam gwałtownie szlochać. Tym razem już nie udawałam. Byłam 

zrozpaczona i sparaliżowana z przerażenia. Czułam, że Balquidder 

potrząsa mną, coś do mnie mówi, ale niczego nie rozumiałam. Po raz 

pierwszy w życiu dostałam ataku histerii. 

Puścił mnie wreszcie. 

— Widzę, że teraz niczego z ciebie nie wydobędę — powiedział. — Mój 

służący potem tu przyjdzie — ta wizyta sprawi mu przyjemność, tobie 

pewnie nie. Niedługo dojdziesz do rozumu. Tymczasem do widzenia, moja 

droga. 

Obrócił się w stronę drzwi, a po chwili zadał mi ironiczne pytanie: 

— Może zostawić ci świecę? 

Został jeszcze maleńki kawałek, ale postawił lichtarz na komodzie i 

wyszedł z pokoju. Klucz zazgrzytał w zamku, schody zatrzeszczały pod 

jego ciężarem, kiedy schodził na dół. Usłyszałam, jak coś woła do kogoś, i 

rozległ się trzask frontowych drzwi. 

Natychmiast zerwałam się z łóżka. Przestałam histeryzować — wezbrał we 

mnie gniew. Już wiedziałam, co mam robić. Przede wszystkim musiałam 

się rozgrzać. To lodowate zimno pozbawiało mnie zdolności myślenia, a 

245

musiałam mieć teraz jasny umysł. Przypomniałam sobie nagle moją 

umoralniającą historyjkę o Marjorie i papilotach. 

Wyciągnęłam księgę, która podpierała komodę, po czym zaczęłam 

wyrywać z niej kartki i zgniatać je. Jeśli mogły służyć jako papiloty, równie 

dobrze mogą przydać się do rozpalenia ognia, pomyślałam. Kiedy z książki 

zostały tylko same okładki, przyniosłam świecę i szybko poukładam 

zwinięte kawałki papieru pomiędzy leżącymi na palenisku gałązkami. 

Chwyciłam rozchybotane krzesło, które rozleciało mi się w rękach. Po 

chwili miałam już stosik drewna. W Edynburgu nauczyłam się rozpalać 

ogień w najmniej sprzyjających warunkach. Tutaj przynajmniej drewno 

było suche. Ale świeca już się dopalała. 

Zapaliłam papierki, osłoniłam je okładkami książki i zaczęłam delikatnie 

dmuchać. Rozpaliło się. Wkrótce trzeba będzie dołożyć do ognia. Jeśliby 

zaszła taka potrzeba, byłam gotowa spalić wszystko, co znajdowało się w 

pokoju. Może nawet płomienie umożliwiłyby mi wydostanie się na 

zewnątrz. Ale to był ryzykowny pomysł. 

Przestałam trząść się z zimna i mogłam wreszcie myśleć. 

Dołożyłam jeszcze kilka kawałków krzesła do kominka i podeszłam do 

okna. Uchyliłam je z lekka i położyłam chusteczkę pod framugą. Przy 

odrobinie szczęścia mogła zostać zauważona. 

Wzięłam dopalającą się świecę i podeszłam do drzwi, aby sprawdzić, czy 

nie znajdę w nich jakiegoś słabego punktu, ale były mocne. Była jednak 

szczelina przy podłodze. Zobaczyłam nawet słabe światełko, pewnie na 

246

podeście paliła się lampa. Balquidder przekręcił klucz, ale zostawił go w 

zamku, po drugiej stronie. Świeca już ledwie migotała. 

Wzięłam kartonową okładkę książki i wsunęłam ją pod drzwi. Potem 

poszłam poszukać drewienka z połamanego krzesła. Znalazłam taki 

kawałek, który mógłby się zmieścić w dziurce od klucza. Gdyby udało mi 

się wypchnąć klucz, to powinien upaść na karton, który wciągnęłabym do 

pokoju. Kilkakrotnie próbowałam tego dokonać, ale drewienko było zbyt 

cienkie. Świeca zgasła. 

Ręce mi się spociły ze zdenerwowania. Ledwie widziałam — ogień na 

kominku nie palił się zbyt jasnym płomieniem. Klucz ani drgnął. Macając 

dziurkę od klucza palcami, włożyłam do niej grubszy koniec drewienka. Po 

drugiej próbie usłyszałam stuk. Czy klucz upadł na karton? Położyłam się 

na ziemi, ale nie mogłam nic zobaczyć. Zaczęłam powoli wciągać karton do 

środka. Wydał mi się trochę cięższy. Wreszcie wyczułam klucz palcami i 

przysunęłam go do siebie. 

Ledwie zdążyłam chwycić klucz i wciągnąć karton do pokoju, kiedy 

usłyszałam kroki. Nie był to ciężki chód Balquiddera. Abel? Czy to 

możliwe, żeby Abel mnie tu odszukał? Wstrzymałam oddech. 

Ktoś szarpał klamką. 

— Do diabła! 

Kto to mógł być? 

Kopanie w drzwi. 

— Niech to diabli porwą! Obiecał mi małą rozrywkę i poszedł sobie, 

247

zabierając ten cholerny klucz. 

Jeszcze kilka kopnięć w drzwi, a potem kroki w dół, przy 

akompaniamencie przekleństw. Słyszałam, jak mężczyzna schodził ze 

schodów, a potem, na samym dole, trzaśnięcie drzwiami. 

Usiadłam na łóżku. Przypomniałam sobie tego brudnego, pijanego 

służącego, z którym rozmawiałam, kiedy szukałam tu Stephena. Czy to 

Balquidder miał na myśli, mówiąc, że niedługo dojdę do rozumu? On sam 

mnie nie chciał, ale pozwoliłby swojemu służącemu na „małą rozrywkę”. 

Musiałam stąd jak najszybciej wyjść. Służący był teraz w suterenie, nie 

przypuszczałam, aby mu się chciało ponownie wchodzić na górę, jednak 

nie mogłam być tego pewna. 

Miałam nadzieję, że frontowe drzwi nie są zamknięte na klucz. 

Zauważyłam już wcześniej, że domy na Wych Street stały bezpośrednio 

przy ulicy. W razie czego mogłabym wyjść przez okno na parterze, chociaż 

to mogłoby zwrócić czyjąś uwagę. 

Co robić? Szanujące się kobiety nie wychodziły z domu po zmroku. Jeśli nie 

znajdę dorożki, to będzie mnie czekała długa, przerażająca droga na John 

Street. Ale nie czas było o tym rozmyślać. Należało przede wszystkim 

wydostać się z tego domu. 

Teraz ogień na kominku palił się jasnym płomieniem i dość dobrze 

wszystko widziałam. Włożyłam kapelusz, który porywacze cisnęli na 

łóżko, przywiązałam torebkę do paska sukni, a za stanik włożyłam gwineę. 

Wzięłam klucz i ostrożnie otworzyłam drzwi. 

248

Wszędzie panowała cisza. Zamknęłam z powrotem drzwi na klucz, który 

schowałam do torebki, i zeszłam na palcach na dół. Na drugim piętrze było 

również cicho. Mogłam bezpiecznie schodzić niżej. Na podeście pierwszego 

piętra stała lampa olejowa i nic nie zakłócało spokoju. Już miałam postawić 

nogę na stopniu, kiedy zobaczyłam na ścianie monstrualny cień. 

Miałam przed sobą lekko uchylone drzwi. Wsunęłam się tam i ukryłam 

pomiędzy nimi a dużą półką na książki. Byłam pewna, że było słychać, jak 

bije mi serce. W sąsiednim pomieszczeniu rozległy się kroki i skrzypienie 

desek podłogi. Nie miałam wyboru — musiałam tam stać i modlić się, aby 

nikt tu nie wszedł. 

Byłam w dość dużym pokoju z dwoma oknami, przez które wpadało z 

ulicy światło gazowych latami. Czy to biuro Balquiddera? Pod oknami stało 

duże biurko, a to, co wzięłam za półkę na książki, okazało się szafką z 

przegródkami, pełnymi papierów. W powietrzu unosił się słaby zapach 

pomady różanej. Za mosiężną osłona na kominku, palił się ogień. To mnie 

najbardziej przeraziło. Balquidder miał zamiar tu wrócić — i to niedługo. 

Co robić? Wyjść i zaryzykować spotkanie ze służącym? Czy powinnam 

raczej zaczekać, mając nadzieję, że on wróci do sutereny? Nagle kroki się 

przybliżyły. Ledwie pohamowałam okrzyk bólu, kiedy zostałam uderzona 

drzwiami i wciśnięta w kąt. Wszedł mężczyzna, rozsiewając wokół silny 

zapach brandy. To nie był Balquidder — on stąpał o wiele ciężej. To na 

pewno był służący, ten, który przedtem usiłował dostać się do pokoju na 

strychu. 

249

Nie widziałam go, ponieważ byłam zasłonięta drzwiami, ale doskonale 

wszystko słyszałam. Dołożył węgla do kominka, a potem podszedł do 

okien. Rozległ się skrzyp zamykanych okiennic i stukot zasuwanych sztab. 

Potem szelest zasłon. Łomot i przekleństwa, kiedy wpadł na biurko. Teraz, 

oprócz brandy, poczułam zapach tytoniu. Wydawało się, że jest w bardzo 

złym humorze. 

Wreszcie wytoczył się z pokoju, zatrzasnął za sobą drzwi i zaczął złazić ze 

schodów. Wyszłam z ukrycia dopiero wtedy gdy usłyszałam trzaśnięcie 

drzwi w suterenie. 

W pokoju było teraz o wiele ciemniej, ale ogień na kominku płonął tak 

intensywnie, że jego języki lizały osłonę. Na gzymsie stał świecznik. 

Zapaliłam świece i wróciłam do szafki z przegródkami. Wyjęłam jedną z 

teczek. Widniał na niej napis „Alexander Max”. W środku były kolumny 

cyfr po prawej stronie, a notatki po lewej. Zrozumiałam nagle, że to były 

akta ciemnych interesów Balquiddera. Ten pan Max był niewątpliwie jedną 

z jego ofiar. Dziwne nazwisko, „Max”, pomyślałam. Odłożyłam teczkę na 

miejsce i wyciągnęłam następną. „Alistair Came”, przeczytałam. Tak, na 

pewno miałam rację. Pan Came — znowu dziwne nazwisko — był 

kolejnym klientem. Ale dlaczego „M” poprzedzało „C”? 

Po chwili przypomniałam sobie, że Balquidder miał zwyczaj mówienia o 

ludziach, używając ich imienia. Kiedy go poznałam, zakładałam, że nazywa 

mnie „Emilią”, ponieważ jestem żoną jego przyjaciela, chociaż taka 

poufałość była zupełnie nie na miejscu. Później myślałam, że on w ten 

250

sposób daje wyraz swojej pogardzie. A może pan Max był po prostu panem 

MaxweIlem a pan Came — panem Cameronem? Czy on ich umieścił pod 

alfabetycznym spisem imion? 

Czy znajdę coś pod George? Było tam wielu George”ów, ale nie było 

George”a Beresforda. Popatrzyłam pod Bomie Chance, nazwą plantacji w 

Demerara. Nic. Ainderby. Nic. Czyżbym się myliła? 

W rozpaczy zaczęłam szukać Noela. Znalazłam. Otworzyłam teczkę i 

rozłożyłam ją na biurku. Listy, pokwitowania spłaty odsetek — 

zauważyłam, że były rzeczywiście poświadczone przez świadków. Na 

oddzielnej stronie była lista wszystkich zasobów Noela, łącznie ze 

spadkiem, jakby Balquidder również miał na to oko. Wreszcie dwa 

dokumenty na pergaminie, z pieczęciami na sznurkach; jeden dotyczył 

praw do Bonne Chance, a drugi — był zabezpieczeniem roszczeń 

pieniężnych na Ainderby. Dobry Boże, pomyślałam, nic dziwnego, że Noel 

tak się tym martwił. George musiał być szalony, narażając się na utratę 

Ainderby. 

Co powinnam zrobić? Zabrać te dokumenty, ale jak? Miałam tylko 

niewielką torebkę. 

Zauważyłam leżącą na krześle poduszkę. Zdjęłam z niej poszewkę i 

włożyłam do środka papiery. Potem zaczęłam szukać w przegródkach 

Stephena K. To nazwisko zostało przekreślone czarnym atramentem, a pod 

spodem widniały złowieszcze słowa: „Spotkać się z Emilią”. Nie oglądałam 

już swojej teczki, sprawdziłam tylko, czy rzeczywiście o mnie chodziło. 

251

Potem popatrzyłam pod Aline — jej teczka była pełna. Przejrzałam ją 

pobieżnie. Na końcu było notatka o pieniądzach wypłaconych Tryphenie i 

Marii C. Może chodziło o pannę Caryer? Ta teczka również znalazła się w 

poszewce. 

Zostały trzy podejrzanie puste przegródki. Wsunęłam tam inne teczki, ale 

Balquidder mógł łatwo zauważyć, że porządek alfabetyczny został 

zakłócony. Czy powinnam zniszczyć wszystko? Wystarczyło odsunąć 

osłonę od kominka i zrzucić kilka płonących węgli na dywanik. Dom 

spłonąłby natychmiast. 

Musiałam jednak myśleć o sąsiadach. Na takiej ulicy ogień 

rozprzestrzeniłby się bardzo szybko. 

Z ulicy dały się słyszeć jakieś krzyki. Pijacka kłótnia, która mi 

przypomniała, że powinnam już się stąd wynieść. Wzięłam pod pachę 

wypchaną poszewkę i cicho zeszłam na dół. Żadnego dźwięku. Na 

drzwiach frontowych wisiała ciężka zasłona, która chroniła od przeciągów. 

Odsunęłam ją. Na szczęście klucz był w zamku. Na pewno służący zamknął 

drzwi po wyjściu Balquiddera. Otworzyłam je i schowałam klucz do 

torebki — sama nie wiem dlaczego, przecież nie miałam najmniejszego 

zamiaru tam wracać. 

Kiedy znalazłam się na ulicy, wprost z ciepłego biura Balquiddera, 

zadrżałam z zimna. Dopiero po chwili zorientowałam się, że nastąpiło 

jednak wyraźne ocieplenie. Pomiędzy nierównymi płytami chodnika 

zobaczyłam kałuże. Zaczęła się odwilż. 

252

Szłam w kierunku Newcastle Street, kiedy zegar kościoła St. Clement Dane 

wybił siódmą godzinę. Nie było jeszcze późno, ale już zupełnie ciemno. 

Chciałam jak najszybciej dotrzeć do Strandu. Tam, wśród ludzi, 

poczułabym się bezpiecznie. Może nawet znalazłabym dorożkę. 

Przyspieszyłam kroku, ściskając wypchaną poszewkę, którą trudno było 

wygodnie uchwycić. 

Miałam właśnie skręcić w lewo, kiedy usłyszałam za sobą szybkie kroki. 

Zaczęłam biec. Po chwili usłyszałam wołanie: 

„Panno Emilio!” Obróciłam się szybko. 

— Abel! 

Nie pamiętam, aby czyjś widok sprawił mi kiedykolwiek równie wielką 

przyjemność. 

— Och, panno Emilio. Ja czekałem na ulicy na okazję, żeby dostać się tam 

do pani. Widziałem chusteczkę. 

Biedny Abel szczękał zębami z zimna. 

— Jak długo tu jesteś? Czy widziałeś Balquiddera? 

Nie, panienko. Jestem tu tylko około dwudziestu minut. Och, panienko, 

pułkownik został porwany. 

Zacisnęłam powieki. Balquidder mi to powiedział, ale miałam jeszcze 

nadzieję, że skłamał. Sama nie wiem dlaczego. Widziałam przecież złamaną 

rączkę laski Noela. 

— Jak to się stało? — spytałam, kiedy dotarliśmy do Strandu. — Pospiesz 

się, Abel, złap tę dorożkę. 

253

Na postoju była tylko jedna dorożka — pojazd i koń nie byli w najlepszej 

kondycji. Kiedy Abel dotarł na miejsce, dorożkarz zdjął derkę z konia i 

otworzył drzwiczki. Abel chciał się wspiąć na kozioł. 

— Na litość boską, wejdź do środka — powiedziałam. — Nie będziemy 

sobie teraz zawracać głowy konwenansami. Muszę się dowiedzieć 

wszystkiego o pułkowniku. 

Koń biegł powolnym kłusem, w dorożce śmierdziało mokrą słomą i jeszcze 

gorzej, ale przynajmniej było cieplej niż na dworze. Opowiedziałam Ablowi 

o swojej przygodzie. 

— Pułkownik bardzo się zmartwił, kiedy nie wróciła pani z miasta, panno 

Emilio. Panna Caryer mówiła, że zgubiłyście się w Grafton House. Cały 

czas płakała. 

Roześmiałam się z ironicznego głosu Abla, kiedy mówił o pannie Caryer. 

Oczywiście udawała, pomyślałam. Przypomniałam sobie zapis w teczce 

Aline, „Maria C.”. Chyba to ona. 

— Czy wiesz, jak panna Caryer ma na imię? 

— Maria, panienko. Dlaczego pani pyta? 

— To nieważne. Mów dalej. 

— Potem ktoś przyszedł i powiedział, że została pani zatrzymana za 

kradzież w sklepie. 

- Co? 

— Tak powiedzieli, panienko. Pułkownik złapał laskę i wyszedł razem z 

nimi i tyle go widzieliśmy. 

254

Z trudem powstrzymałam się, aby nie wybuchnąć płaczem. Tego już było 

za wiele. Przez cały dzień szarpana byłam sprzecznymi emocjami — 

strachem, gniewem i uczuciem ulgi. Pragnęłam znaleźć się znowu na John 

Street, gdzie zostanę otoczona opieką i będę mogła odpocząć. Ale teraz to 

nie było możliwe. Muszę zachować spokój, pomyślałam. Przestałam 

rozmyślać o swoich przejściach i skoncentrowałam się na opowieści Abla. 

— Czy pan Bagnigge jest w domu? 

— Tak, panienko. Rwie włosy z głowy, to znaczy te, które mu pozostały. 

Przepraszam, nie powinienem teraz żartować. 

Pomyślałam, że Tryphena i Maria C. nie powinny dowiedzieć się o mojej 

ucieczce, były przecież na żołdzie Balquiddera. 

— Abel, czy potrafisz utrzymać tajemnicę? 

— Gdyby w domu był kapuś, panienko? Proszę się nie martwić. Sam mam 

swoje podejrzenia i dobrze wiem, że trzeba trzymać język za zębami —

powiedział Abel, wyraźnie obrażony. 

Przeprosiłam go. 

— Postaram się wejść do domu niepostrzeżenie. Nie chodzi mi o Hannah, 

ale poza nią nikt nie powinien mnie widzieć. Muszę natychmiast zobaczyć 

się z panem Bagnigge. 

— Trzeba zatrzymać dorożkę na rogu ulicy. Ja pójdę pierwszy, panienko. 

Nikt się nie będzie dziwił, jeśli wejdę drzwiami od sutereny. Potem będę 

mógł otworzyć pani frontowe drzwi. 

Już dojeżdżaliśmy na miejsce. Zastukałam w dach, aby zatrzymać4orożkę. 

255

Wysiedliśmy, ja zapłaciłam dorożkarzowi, a Abel pobiegł naprzód. 

Widziałam, jak schodził do sutereny. Wolno podeszłam do frontowych 

drzwi i spokojnie czekałam. 

Księżyc już był na niebie, wszystko pogrążone było w niebieskawo 

srebrzystym świetle. Na masztach małych stateczków widać było krople 

wody, światło księżyca rzucało dziwne cienie, wszystko było teraz bardziej 

niebieskie niż za dnia. Niewielu ludzi było na ulicach. Od nabrzeża Adelphi 

dochodziły mnie pojedyncze głosy. Pod mostem spało już kilku mężczyzn. 

Biedacy, pomyślałam. Potem usłyszałam jeszcze inny dźwięk, stłumiony 

huk i trzask — lód na rzece zaczynał pękać. 

Jeśli moje podejrzenia były słuszne, to Noelowi groziło śmiertelne 

niebezpieczeństwo. 

Usłyszałam zgrzyt klucza w zamku. W drzwiach stała Hannah. 

— Och, panienko — szepnęła. — Słyszeliśmy, że została pani aresztowana. 

— Nic podobnego. Zostałam porwana. Ale nikomu o tym ani słowa, 

Hannah. Muszę natychmiast zobaczyć się z panem Bagnigge. 

— On jest w gabinecie, panienko. Może przynieść pani coś do jedzenia? 

Musi być pani okropnie głodna. 

— Tak, proszę. Cokolwiek ci się uda, ale zrób to dyskretnie. Mówię 

poważnie, Hannah, od tego może zależeć życie pułkownika. 

Boże, co za melodramat, pomyślałam. Mówię jak bohaterki moich 

romansów. Ale Hannah przyjęła to stwierdzenie z pełnym zrozumieniem. 

Tajemniczość sytuacji wydawała się sprawiać jej przyjemność, ponieważ 

256

zaczęła się skradać w dół z przesadną ostrożnością. 

Natychmiast po moim wejściu do gabinetu pan Bagnigge zamknął za mną 

drzwi, popchnął mnie na krzesło i podał kieliszek brandy. 

— Upiję się tym — powiedziałam, ale zrobiło mi się ciepło już po jednym 

łyku. 

Opowiedziałam mu pokrótce swoje przygody i pokazałam wypchaną 

papierami poszewkę. 

— Chcę panu coś pokazać — powiedziałam. 

Otworzyłam teczkę Aline i wskazałam palcem dwa nazwiska: 

Tryphena i Maria C. Pan Bagnigge gwizdnął z cicha. 

— Trzeba to wszystko schować w jakimś bezpiecznym miejscu, nie mamy 

zbyt wiele czasu — powiedziałam. — Aha, jeszcze to — dodałam, wyjmując 

z torebki dwa ciężkie klucze. 

Pan Bagnigge otworzył szafkę, gdzie trzymano brandy i zamknął tam 

teczki. Klucze włożył do puszki po tytoniu. Ktoś cicho zastukał do drzwi. 

Weszła Hannah z taca, na której stały dwie filiżanki kawy, talerz zupy, 

kilka kawałków chleba i masło. 

— Tylko to znalazłam, panno Emilio — powiedziała przyciszonym głosem. 

Widać było, że świetnie się bawi. 

— To mi zupełnie wystarczy, dziękuję ci, Hannah. 

— Czy to wszystko, panienko? 

— Niedługo wyjdę do miasta. Hannah, nikomu ani słowa. 

— Oczywiście, panienko. Nikt nie wydrze ze mnie tej tajemnicy. 

257

Po wyjściu Hannah pan Bagnigge zwrócił się do mnie. 

— Co to za pomysł, aby wychodzić do miasta, młoda damo? 

— Myślę, że wiem, gdzie przetrzymują pułkownika. 

— U Moxona? 

— Nie; Nie sądzę, żeby Balquidder chciał wykorzystać to miejsce po raz 

drugi. Moxon ma teraz maszynę drukarską na lodzie, naprzeciwko 

nabrzeża Three Cranes. Ja i Abel widzieliśmy tam Balquiddera. Na 

namiocie jest nazwisko Jacek Mróz czy coś w tym rodzaju. 

— Nie ruszy się pani z domu ani na krok! 

— Będę panu potrzebna, panie Bagnigge. Na festynie jest pełno maszyn 

drukarskich. Sama naliczyłam sześć, a może ich być o wiele więcej. A ja 

poznam to miejsce. 

— A pan Balquidder pozna panią. 

— Nie. Włożę ubranie Billy”ego i schowam włosy pod czapkę. Przecież on 

nie będzie się spodziewał mnie zobaczyć... Poza tym zostało już niewiele 

czasu, o czym dobrze pan wie, panie Bagnigge. Nadchodzi ocieplenie. 

Głos mi się załamał. Pomyślałam o Noelu, który leżał tam związany, 

wiedząc, że pogrąży się wkrótce w lodowatych wodach Tamizy. Nawet 

teraz słyszałam odgłos spadających za oknem kropli wody — lód szybko 

się topił. 

Pan Bagnigge ukrył twarz w dłoniach. Wiedział równie dobrze jak ja, że 

jeśli Noel jest w namiocie na lodzie, to albo umrze z zimna, albo utonie. 

— Dobrze, panno Emilio — powiedział wreszcie. — Ale musi mi być pani 

258

posłuszna. Pułkownik nigdy by mi nie darował, gdyby pani coś się stało. 

Żeby to była prawda, pomyślałam. 

— Byłby chyba zadowolony, gdyby się mnie pozbył! Sprawiam mu same 

kłopoty. 

— Jego porwanie prawdopodobnie miało być gwarancją pani uległości — 

powiedział pan Bagnigge, obrzucając mnie dziwnym spojrzeniem. — Co 

prawda, trudno zgadnąć, co mógłby zrobić, aby nie dopuścić do pani 

małżeństwa z panem Balquidderem. Jest pani pełnoletnia i wolna. 

Przypuszczam, że pan Balquidder mógłby żądać od pułkownika okupu za 

pani uwolnienie. 

— Nigdy bym się na to nie zgodziła! 

— Pułkownik oddałby wszystko za pani bezpieczny powrót do domu. 

Potrząsnęłam głową. Wiedziałam, że mówił to z dobrego serca, ale mnie te 

słowa raniły. 

— Co weźmiemy ze sobą? — spytałam. 

— To, co brałem zawsze na akcję — powiedział pan Bagnigge, pokazując 

mi plecak. — Miałem go ze sobą na półwyspie. Jest tu wszystko, co trzeba, 

kiedy nie wiemy, co nas może czekać: nóż, lina, manierka brandy, hubka do 

krzesania ognia i latarnia. 

— Czy ma pan drugi nóż? — spytałam. 

Cokolwiek się stanie, nie miałam zamiaru poddać się bez walki. W ogóle 

nie miałam zamiaru się poddać. To dziwne, pomyślałam, że moje bohaterki 

nigdy nie myślały o noszeniu noża. In extremis, mdlały — mnie nie 

259

przydałoby się to na nic. W trakcie naszej rozmowy zjadłam talerz zupy i 

chleb z masłem. Poczułam się o wiele lepiej. 

— Jeśli nie ma żadnych przeszkód na drodze — powiedziałam, odkładając 

łyżkę — to pójdę teraz na górę. Wrócę za dziesięć lub piętnaście minut. 

Proszę pamiętać o nożu, panie Bagnigge. 

Pan Bagnigge otworzył drzwi i wyjrzał na korytarz. Z sutereny dochodziły 

głosy, ale reszta domu pogrążona była w ciszy. Podał mi zapaloną świecę. 

— Może pani iść — powiedział. — A ja poszukam noża. 

Prześlizgnęłam się do swojego pokoju i zamknęłam drzwi na klucz. 

Zapaliłam kilka świec, postawiłam je na toaletce przed lustrem i zabrałam 

się do pracy. Chciałam się bardzo ciepło ubrać. Dobrze wiedziałam, jak 

paraliżujące jest zimno. Włożyłam pod spodnie dwie pary pończoch, ciepły 

kaftanik pod szorstką, lnianą koszulę Billa i jego sztruksową kurtkę. 

Zawiesiłam mufkę na szyi, schowałam włosy pod czapkę i włożyłam ciepłe 

rękawiczki. Zabrałam ze sobą swoją starą pelerynę, cicho otworzyłam 

drzwi, potem zamknęłam je na klucz i bezszelestnie zeszłam na dół. 

Na mój widok pan Bagnigge uniósł tylko brwi. Wzięłam się pod boki i 

dumnie przemaszerowałam przez pokój. 

— Z pani jest niezłe ziółko, panno Emilio. — Pan Bagnigge roześmiał się. 

Nie powiedział jednak, że się kompromituję tym przebraniem. Podał mi 

niewielki sztylet. 

— Niech pani uważa, jest bardzo ostry. Proszę go włożyć za pas. Dobrze. 

Naszym głównym zadaniem jest uwolnienie pułkownika i niedopuszczenie 

260

do tego, aby została pani ponownie porwana. W tej akcji ja jestem jedyną 

osobą, która może iść na straty. 

Otworzyłam usta, aby zaprotestować. 

— I ja wydaję rozkazy — dodał. — Idziemy. 

Tej nocy zamarznięta Tamiza stanowiła niezwykły widok. Niebo było 

czyste, ciemnogranatowe, prawie czarne i usiane gwiazdami. Nad naszymi 

głowami rozpościerała się Droga Mleczna, jak rzucony niedbale welon. 

Kontury domów i kościołów rysowały się wyraźnie na tle nieba. 

Zobaczyłam Oriona nad kopułą katedry Świętego Pawła, a Kasjopeję nad 

London Bridge. Księżyc był jaskrawożółty, jak nowa moneta — zbyt jasny i 

jaskrawy jak na nasze potrzeby. 

Zeszliśmy do Tamizy schodami Queenhithe. Dzięki Bogu, nie byliśmy tam 

jedynymi gośćmi tej nocy. Na lodzie widać było dużo płonących piecyków, 

dokoła których siedziały skulone postacie. Przez te kilka dni, od czasu 

kiedy byłam tu z Ablem, festyn zimowy bardzo się rozwinął, chociaż 

niektórzy już zaczynali się pakować. Składano namioty stojące na środku 

rzeki. 

Teraz było również o wiele ciepłej. Pod moimi stopami rozlegały się 

złowieszcze trzaski. Blisko środka rzeki pokrywa lodu już się lekko 

wybrzuszyła. 

— Gdzie jest to miejsce? — spytał pan Bagnigge. 

— Naprzeciwko Three Cranes Wharf Obok sprzedają pierniki i jest namiot 

z napisem „Moskwa”. Proszę popatrzeć! — Wskazałam proporczyk z tym 

261

napisem. 

— To jeszcze spory kawałek — stwierdził pan Bagnigge, marszcząc brwi. 

Nie mieliśmy dużo czasu. Lód zaczął już pękać. 

— Chodźmy — powiedziałam. 

Chyba nie spotkamy tam Balquiddera? Czyżby przy swojej wadze 

ryzykował spacer po kruchym lodzie? Ale z drugiej strony, jeśli wrócił do 

domu i dowiedział się o mojej ucieczce... 

Szliśmy za grupką młodych chłopców, którzy się śmieli, popychali i bardzo 

dobrze bawili. Szczęśliwie się złożyło, że szli w tym samym kierunku co 

my, w stronę London Bridge. Miałam nadzieję, że dzięki tej hałaśliwej 

grupie nikt nie zwróci na nas uwagi. Rozglądałam się bacznie dokoła. 

— To tu! — powiedziałam, pociągając pana Bagnigge za rękaw. 

Wskazałam ruchem głowy napis „Prasa Drukarska Jacka Mroza” Jesteśmy 

zbyt daleko od brzegu, pomyślałam, czując nich lodu pod stopami. 

Przed wejściem do namiotu, na odwróconej do góry dnem skrzynce, 

siedział jakiś mężczyzna, grzejąc ręce przy piecyku. Co chwila sięgał po 

stojącą obok butelkę i ostro z niej pociągał. 

— To dziwne, że jest sam — szepnął pan Bagnigge. — Może pilnuje 

maszyny drukarskiej. Te rzeczy są drogie. 

— Albo pilnuje jeszcze czegoś innego — dodałam. 

Przeszliśmy obok. Zauważyłam, że wejście do namiotu było zamknięte. 

— Musimy zajrzeć do środka — powiedział pan Bagnigge. 

Pomacałam swój sztylet. Był ostry jak brzytwa i spiczasty na końcu. 

262

— On pije — powiedziałam. 

Popatrzyłam na namiot „Moskwa”, z którego dochodziły pijackie śpiewy. 

— Jeśli przyniesie pan butelkę i zacznie zabawiać go rozmową, ja przetnę z 

tyłu płótno namiotu i zajrzę do środka. 

— Będzie pani widoczna od strony brzegu. 

— Nic się na to nie poradzi. Położę się; lód jest nierówny i będzie mnie 

trochę osłaniał. Tylko pan może wdać się z naszym przyjacielem w pijackie 

rozhowory. 

— To ci mądrala — parsknął, niezadowolony z takiego obrotu rzeczy pan 

Bagnigge, ale sam nie miał lepszego pomysłu. 

Rozeszliśmy się. Przeszłam na tyły namiotu, udając, że szukam ustronnego 

miejsca. Znalazłam lodowe wzniesienie, za którym mogłam się ukryć. 

Rozejrzałam się szybko dokoła, położyłam i zaczęłam pełznąć w stronę 

namiotu. Płótno było bardzo grube. Co prawda przebiłam je sztyletem, ale 

nie mogłam przeciąć. Zdjęłam rękawiczkę, usiłując wymacać szew. Cięcie 

nici byłoby łatwiejszym zadaniem. Kiedy przesunęłam dłoń w dół, 

napotkałam jakiś bierny opór. Ciało? Noela? Lekko przycisnęłam to miejsce 

dłonią. Poruszyło się. Bałam się odezwać, żeby mnie strażnik nie usłyszał, 

więc tylko włożyłam sztylet w szew namiotu. Nie szło mi łatwo. Wydawało 

mi się, że upłynęły całe wieki, zanim zdołałam wyciąć dziurę na tyle dużą 

aby móc zajrzeć do środka. Było tam ciemno i niewiele mogłam zobaczyć, 

ale wystarczająco dużo, aby stwierdzić, że leży tam związany człowiek. 

— Noel? 

263

Odpowiedział mi cichy jęk. Przecięłam jeszcze kawałek płótna, aby dostać 

się do środka. Noel miał zakneblowane usta, związane ręce i nogi. 

— Bądź cicho — szepnęłam. 

Najpierw przecięłam knebel, co nie było trudne, potem sznur, którym miał 

związane ręce. Był tak mocno zapętlony, że Noel miał lodowate dłonie. 

Starałam się to robić bardzo delikatnie. Wreszcie, po dłuższej chwili, sznur 

pękł. Miałam ochotę ogrzać mu dłonie pocałunkami, rozpłakać się nad jego 

cierpieniem, krzyczeć z przerażenia, ale niczego takiego nie zrobiłam. 

Kiedy się odezwałam, miałam spokojny, rzeczowy głos. 

— Muszę teraz przeciąć sznur na nogach. Czy możesz się trochę przesunąć? 

Noel zgiął kolana i przesunął się trochę. Z przodu namiotu dochodziły 

odgłosy rozmowy pana Bagnigge ze strażnikiem. Pan Bagnigge musiał mu 

opowiedzieć jakiś pieprzny kawał, ponieważ strażnik krztusił się ze 

śmiechu. Szybko przecięłam krępujący nogi Noela sznur; był zawiązany 

dość luźno. Noel usiadł z trudem i zaczął masować sobie dłonie. Musiały 

go okropnie boleć. Zobaczyłam łzę na jego policzku i słyszałam, jak 

wciągnął oddech. Zabrałam się do poszerzania dziury w namiocie. 

— Wypełznij na zewnątrz — powiedziałam. 

- Nie wiem, czy mi się to uda, moja droga. 

— Pijesz podczas pracy, Ned? — usłyszałam nagle znajomy głos. 

Odgłos ciosu. Krzyk strażnika. 

— A kim ty jesteś, u diabła? 

264

To pytanie było prawdopodobnie skierowane do pana Bagnigge. 

— Tylko trochę się zabawiam — odezwał się pan Bagnigge. 

— Odejdź stąd... Zaraz, czy ja ciebie nie znam...? 

— Wychodź, Noelu — syknęłam. — Wszystko jedno jak, ale wyjdź. 

Wyjrzałam zza rogu namiotu. Pan Bagnigge biegł chwiejnym krokiem 

pijaka w kierunku namiotu „Moskwa”, strażnik leżał bez ruchu na lodzie, a 

Balquidder, który stał odwrócony do mnie tyłem, rozglądał się dokoła, 

jakby nie wiedział, co robić. 

Pan Bagnigge potrafił dać sobie radę sam. Moim zadaniem było odciągnąć 

Balquiddera od Noela. Przeczołgałam się wokół namiotu, złapałam piecyk 

za nogę i przewróciłam go. Rozżarzone węgle z sykiem wypadły na lód, 

piecyk upadł na namiot, płomienie zaczynały lizać płótno. Noel był już 

jedną nogą poza namiotem, zerwałam się, wyciągnęłam go na zewnątrz, za 

występ lodu. 

Balquidder obrócił się szybko. Początkowo myślałam, że mnie nie 

zauważył, ponieważ kopnął strażnika, jakby to on wywrócił piecyk. 

Płomienie ogarniały już cały namiot. Z namiotu „Moskwa” rozległy się 

krzyki, wypadł z niego pan Bagnigge i wielu innych mężczyzn. Wszyscy 

biegli w stronę płonącego namiotu. 

Wtedy Balquidder zobaczył mnie. 

Zerwałam z siebie pelerynę, żeby nie hamowała mi ruchów, zarzuciłam ją 

na Noela i puściłam się biegiem. Biegłam w kierunku środka rzeki, gdzie 

pojawiło się nagle wąskie pasmo ciemnej wody. Lód chwiał się pod moimi 

265

stopami. Im bliżej środka rzeki, tym głębsze były szczeliny. 

Obejrzałam się. Balquidder zatrzymał się. Widać było, że chce się wycofać. 

Nie mogłam do tego dopuścić. Noel nie był w stanie uciekać. 

Przyłożyłam dłonie do ust i krzyknęłam „Archie!”. Odwrócił się szybko. 

Odtańczyłam na lodzie taniec zwycięstwa i wykonałam kilka 

lekceważących gestów. Jeśli przedtem nie był pewien, czy to ja, teraz już 

wiedział. 

Z rykiem wściekłości rzucił się do przodu — jak on szybko biegał. 

Stephen mówił mi kiedyś, że Balquidder otrzymywał w szkole nagrody za 

zwycięstwo w biegach, ale mu nie wierzyłam. Teraz wiedziałam już, że 

mówił prawdę. Mimo swojej wagi, biegł bardzo lekko i odległość między 

nami zaczynała szybko maleć. Ja byłam zmęczona, bolała mnie 

posiniaczona głowa i szyja, miałam nogi jak z ołowiu. Wiedziałam, że 

długo nie wytrzymam. 

Miałam nad nim tylko jedną przewagę — byłam lekka, a on był ciężki. 

Musiałam go zwabić na cienki lód. Było to ryzykowne, ale nie miałam 

innego wyjścia. 

Widziałam teraz wyraźnie pęknięcie na środku rzeki. Gwiazdy odbijały się 

w paśmie wody, które z każdą chwilą się poszerzało. 

Balquidder był coraz bliżej. Słyszałam jego ciężkie kroki za plecach. Kiedy 

dotarłam do czarnej wstążki wody, czułam ból w płucach, brakowało mi 

oddechu. Zebrałam resztki sił i skoczyłam. 

266

10

Udało mi się skoczyć na kawałek lodu po przeciwnej stronie. Wyjęłam 

swój sztylet i obróciłam się szybko. Gdyby miało dojść do najgorszego, to 

drogo sprzedam swoje życie. 

Balquidder zorientował się, że grozi mu niebezpieczeństwo. Lód popękał 

dokoła, a on stał na małej, chybotliwej krze. Nie mógł skoczyć — to by 

zakłóciło chwiejną równowagę kry. Nie mógł posunąć się do przodu ani do 

tyłu, dokoła niego było coraz szersze pasmo wody. Rozległ się trzask, kiedy 

jego kra zderzyła się z pokrywą lodową. Po chwili zaczęła się wolno 

przechylać. Balquidder poruszył się, próbując temu przeciwdziałać. Na 

próżno. Kra stanęła sztorcem. Rozległ się przeraźliwy krzyk i Balquidder 

wpadł do wody. Kra przesunęła się nad nim, wyprostowała, a jego już nie 

było. 

Stałam zdrętwiała z przerażenia. Dopiero po chwili zorientowałam się, że 

sama jestem w niebezpieczeństwie. Mój kawałek lodu również groził 

oderwaniem od głównej tafli. Spojrzałam w stronę południowego brzegu 

Tamizy. Może było to spowodowane kierunkiem prądu rzeki, ale lód od 

strony południowej był o wiele cieńszy i mniej stabilny niż od północy. 

Musiałam przedostać się na północną stronę, gdzie lód był bardziej 

bezpieczny. Tymczasem pasmo wody na środku rzeki stawało się coraz 

szersze. 

267

Byłam tak przerażona, że dopiero po dłuższej chwili usłyszałam głośne 

okrzyki. Obróciłam się szybko. Zobaczyłam w oddali dymiące szczątki 

namiotu Jacka Mroza i dwóch mężczyzn biegnących w moim kierunku. 

Nieśli deskę. Kiedy się zbliżyli, w jednym z nich rozpoznałam pana 

Bagnigge. 

Domyślałam się, co chcieli zrobić, ale czy to się mogło udać? Czy nie było 

za późno? Kiedy zbliżali się do skraju lodu, zwolnili, uważnie wybierając 

drogę. Pan Bagnigge gwałtownie gestykulował. Doszłam do miejsca, gdzie 

zaczęli przesuwać deskę. 

— Szybko, nie wolno tracić czasu! — wołał pan Bagnigge. 

Na jego twarzy widać było napięcie. 

Starałam się uchwycić drugi koniec deski, ale dłonie miałam zmarznięte i 

nie mogłam jej utrzymać. Deska stale wyślizgiwała mi się z rąk. 

— Łap ją, chłopcze — popędzał mnie drugi mężczyzna. 

Czułam, jak lód zaczyna uginać się pod moimi stopami. Wreszcie udało mi 

się chwycić deskę, która wystawała może trzy centymetry poza wodę. To 

wszystko wyglądało bardzo niebezpiecznie. 

— Szybciej, chłopcze. Nie trać czasu. Lód pęka. 

Za mną już tworzyła się szczelina. Nie wahałam się dłużej. Przebiegłam po 

desce. Mężczyźni złapali mnie w momencie, kiedy deska przechyliła się i 

wpadła do wody. 

Dotarliśmy do płonącego namiotu, chociaż chwilami musieli mnie nieść. 

Nogi mi się trzęsły i miałam zawroty głowy z wyczerpania. 

268

Kiedy dotarliśmy do bezpiecznego miejsca, opadłam na lód bez siły. Pan 

Bagnigge podał mi manierkę brandy. Wypiłam łapczywie kilka łyków. 

Słyszałam, jak dziękował mojemu drugiemu wybawcy, zadźwięczały 

monety. 

— Pułkownik? — wykrztusiłam, kiedy zbliżył się do mnie. 

— Nic mu nie jest. Zanieśliśmy go na schody Queenhithe. Pojedzie stamtąd 

dorożką. Czy da pani radę iść? 

— Tak — powiedziałam, wstając z lodu. — Na litość boską, chodźmy stąd. 

Noel czekał na nas przy Queenhithe Stairs. Siedział na worku, dwóch 

mężczyzn stało przy nim. Jeden z nich zagwizdał, kiedy nas zobaczył. 

Podjechała zdezelowana dorożka. Noel miał na sobie moją pelerynę, a 

kiedy do niego podeszłam, wstał na chwiejnych nogach, zarzucił mi ją na 

ramiona i poklepał po ramieniu pana Bagnigge. 

— Dobra robota, Jem. 

Potem potrząsnął dłońmi towarzyszących mu mężczyzn. Znowu brzęk 

monet. Mężczyźni podnieśli dłonie do czapek i odeszli. 

Noel nakazał mi gestem, abym wsiadła do dorożki. 

— A pan Bagnigge? — zaprotestowałam. 

W dorożce było miejsce tylko dla dwóch osób, a pan Bagnigge był przecież 

niemłodym człowiekiem. 

— Lepiej będzie, jak siądę przy dorożkarzu, panno Emilio. Tak będzie 

bezpieczniej — on jest już nieźle zamroczony. 

Rzeczywiście, dorożkarz chwiał się na koźle, mimo to sięgał do kieszeni 

269

płaszcza i pociągał ze skórzanego bukłaka. 

— Niech pan to włoży — powiedziałam, podając mu pelerynę, i wsiadłam 

do dorożki. 

Noel wszedł po mnie, przytrzymując się drzwiczek. Stwierdziłam z ulgą że 

jego dłonie były już w dobrym stanie. Rozpiął pelerynę, aby okryć nią 

również mnie, po czym zamknął drzwiczki. Dorożka ruszyła w stronę 

Strandu. 

Nigdy jeszcze nie czułam się tak wyczerpana, nawet podczas swojej 

ucieczki z Edynburga. Teraz dopiero mogłam odreagować szok, serce biło 

mi nierównomiernie, cała drżałam. Noel objął mnie ramieniem i 

przyciągnął do siebie. Oparłam się o niego i zamknęłam oczy. 

— Czy dobrze się czujesz? — szepnęłam. 

— Ciii — odszepnął Noel i pocałował mnie. 

Zesztywniałam ze zdumienia. 

Noel całował mnie już wcześniej — w głowę, kiedy byłam dzieckiem, a 

ostatnio otrzymywałam kurtuazyjny pocałunek w policzek. Ale ten 

pocałunek nie był kurtuazyjny. Był namiętny. 

Noel, który był zawsze tak dobrze wychowany, uprzejmy, tak... tak 

opanowany! Chyba nie wiedział, co robi. Przez głowę przebiegały mi setki 

bezładnych myśli. 

— Słuchaj, Emilio — powiedział, podnosząc głowę. — Wiesz przecież, że 

do tego potrzeba dwojga. 

Zaczęłam oddawać mu pocałunki. Jeśli on zwariował, pomyślałam, to ja też 

270

chcę brać udział w jego szaleństwie. Zapomniałam o swoich siniakach i 

guzie na głowie. Pierwsze dotknięcie nieznanych ust jest zaskoczeniem. 

Noel całował mnie tak, jakby nie mógł się mną dość nasycić. Jego pocałunki 

rozpłomieniły mnie i zaczęłam je ochoczo oddawać. Od dawna marzyłam o 

takiej chwili. 

W tę mroźną, zimową noc, w pełnej przeciągów dorożce, pocałunki Noela 

całkowicie mnie rozgrzały. Kiedy wsiadałam, drżałam z zimna, a moje 

dłonie i stopy były bryłkami lodu. 

Po dziesięciu minutach było mi gorąco. Drżałam, ale nie z zimna. Byłam 

szczęśliwa, a jednocześnie nie potrafiłam do końca uwierzyć, że Noel 

pragnął mnie równie silnie, jak ja jego. 

Dorożka skręciła w John Street i zatrzymała się przed domem. Noel 

wypuścił mnie z objęć. 

Pan Bagnigge opłacił dorożkarza, otworzył drzwiczki i wysunął schodki. 

Kiedy zeszłam, otulił mnie peleryną i pomógł wysiąść Noelowi. 

przypomniałam sobie nagle, że mam na sobie ubranie Billa, i szczelnie 

owinęłam się peleryną. Nie miałam już czapki na głowie, pewnie spadła do 

wody. Włosy opadały mi do pasa. Powoli wracałam do rzeczywistości. 

Nasze przybycie wywołało wielkie zamieszanie. Pani Good, trzymając dłoń 

na falującym biuście, przysięgała, że omal nie umarła ze zmartwienia. 

Hannah klasnęła w dłonie, uśmiechnęła się szeroko, aby po chwili 

wybuchnąć płaczem. Wymieniłam z Ablem porozumiewawcze spojrzenie. 

Kiedy wreszcie zapanował spokój, Noel zwrócił się do mnie. 

271

— Emilio — powiedział —jesteś bardzo zmęczona, musisz się położyć. 

Hannah, zaprowadź panią Kirkwall na górę. Włóż jej gorącą cegłę do łóżka 

i daj coś do jedzenia. Musimy porozmawiać — obrócił się znowu w moją 

stronę — ale zrobimy to jutro rano. 

Poczułam się tak, jakby uderzył mnie w twarz. Czy to, co zdarzyło się w 

dorożce, nie miało dla niego najmniejszego znaczenia? Czy już zdążył o 

tym zapomnieć? Łzy napłynęły mi do oczu; musiałam zacisnąć powieki, 

aby je powstrzymać. Skinęłam tylko głową i poszłam razem z Hannah na 

górę. Nic nie mówiłam. Co tu zresztą było do powiedzenia? 

Kiedy zobaczyłam się w lustrze, okazało się, że jestem okropnie brudna. 

— Na litość boską Hannah, przynieś mi tylko gorącej wody! — 

zawołałam. — Nie będę nic jeść. 

Byłam zbyt zmęczona, aby myśleć o jedzeniu, chciałam się tylko umyć i 

rozgrzać. 

Kiedy Hannah wyszła z pokoju, zrzuciłam z siebie chłopięcą odzież, 

ukryłam ją w szafie i włożyłam nocną koszulę. Nie chciałam, aby 

zobaczyła, jak nieprzyzwoicie byłam ubrana. A może to o to chodziło, 

pomyślałam. Noel zobaczył mnie w tym przebraniu i uznał za kobietę 

rozwiązłą całkowicie wyzbytą wstydu. Na pewno widział, jak biegłam po 

lodzie, pokazując nogi jak ladacznica, i doszedł do wniosku, że niewiele 

więcej jestem warta. 

Najgorsze było to, że oddawałam mu pocałunki z takim samym 

zapamiętaniem, z jakim on mnie całował. 

272

Byłam jednak zbyt wyczerpana, aby móc uporządkować myśli. Hannah 

wróciła z dzbankiem gorącej wody i zawiniętą we flanelę cegłą 

umieszczoną na płaskim naczyniu z rozżarzonymi węglami. 

— Pułkownik mówi, że powinna się pani dobrze wyspać, panno Emilio — 

powiedziała, przesuwając brytfannę z żarem nad prześcieradłem, aby 

ogrzać mi łóżko. 

Kiedy wyszła, umyłam się, weszłam do ciepłej pościeli i starałam się 

zasnąć. 

Nie spałam dobrze. Zbyt wiele wydarzyło się tego dnia; różne obrazy 

przesuwały mi się przed oczami: ogarniająca mnie ciemność, kiedy zaczęto 

mnie dusić; potworna postać Balquiddera w pokoju na strychu; przegródki 

w szafce, pełne ludzkiej krzywdy; przecinanie namiotu i niepewność, czy 

zastanę Noela przy życiu; okropny krzyk tonącego Balquiddera i wreszcie 

te cudowne chwile w dorożce... 

Już świtało, nim udało mi się zasnąć. 

Obudziłam się o wpół do jedenastej. Słyszałam, jak ktoś wchodził wcześniej 

do pokoju, ale nie otwierałam oczu. Kiedy się wreszcie przebudziłam, na 

kominku palił się ogień, a od strony ulicy słychać było kapanie wody. 

Koniec mrozu. 

Dopiero teraz potrafiłam jasno ocenić sytuację. Balquiddera nie było już 

wśród żywych. Nikt nie mógł przeżyć w lodowatej wodzie dłużej niż kilka 

minut. Wpadł do wody i już się nie wynurzył. 

To był przerażający koniec. Będę długo pamiętać ten widok. Balquidder był 

273

niewątpliwie potworem, ale nawet on musiał kiedyś odczuwać potrzebę, 

aby być kochanym. Ja dobrze rozumiałam to uczucie. Jaka to okropność, że 

jego śmierć zostanie przyjęta przez wielu z ogromną ulgą. Ja sama czułam, 

jak zsuwa mi się ciężar z piersi. Poznałam go, kiedy miałam szesnaście lat, i 

od początku bałam się go, a przez kilka ostatnich miesięcy moje obawy 

przerodziły się w paniczny strach. 

Balquidder wysuwał swoje macki we wszystkie strony. George żył na 

pewno w nieustannym niepokoju, może nawet ten stan ducha był 

przyczyną jego wypadku. Miał władzę nad Aline, poprzez którą przekupił 

Tryphenę Good i pannę Caryer. Był również po trosze winien śmierci 

Stephena. 

Potem zaczęłam myśleć o Noelu. Ranek przywrócił mi trochę rozsądku. 

Przeanalizowałam dokładnie wszystkie wydarzenia. Podczas jazdy 

dorożką Noel pragnął mnie równie silnie, jak ja jego. Czułam jeszcze dotyk 

jego ramion i bicie serca. Moje wargi były lekko spuchnięte po pocałunkach. 

Cokolwiek miałby mi dzisiaj do powiedzenia, nie przekreśli to wydarzeń 

wczorajszej nocy. 

Ktoś cicho zastukał do drzwi. Weszła Hannah. 

— Już pani nie śpi, panienko? Zaraz przyniosę śniadanie. 

Hannah cicho zamknęła za sobą drzwi. Usiadłam na łóżku i podłożyłam 

sobie poduszkę pod plecy. Skrzywiłam się z bólu, dotykając guza na 

głowie, który był wynikiem uderzenia o ścianę, kiedy Balquidder popchnął 

mnie na łóżko. Wróciła Hannah, postawiła tacę koło łóżka i przyniosła mi 

274

szlafrok. 

Nagle dostrzegła moją posiniaczoną szyję. 

— Och, panno Emilio! Dlaczego nic pani o tym wczoraj nie mówiła? 

— Byłam zbyt zmęczona — powiedziałam zgodnie z prawdą. — Czy to 

okropnie wygląda? 

— Niektóre siniaki są czarne, a inne granatowe — powiedziała, patrząc na 

mnie z troską. — Zaraz przyniosę arniki. Pułkownik chciałby się z panią 

spotkać w swoim gabinecie w południe, jeśli ta pora pani odpowiada. 

— Powiedz mu, że całkowicie mi to odpowiada. Nachyliłam się nad 

dzbankiem z kawą, aby ukryć rumieniec. Ubierałam się wyjątkowo długo. 

W nocy byłam zbyt wyczerpana, aby zapleść włosy, które teraz zwisały 

prostymi pasmami. 

— Mogłabym przynieść pani rurki do karbowania włosów, panno Emilio 

— powiedziała Hannah, widząc moje zrozpaczone spojrzenie. 

Zdążyła już posmarować maścią moje siniaki na szyi i guz na głowie. 

— Nie —odpowiedziałam. — Dam sobie radę. 

Nie chciałam, aby Noel zobaczył, że szczególnie zadbałam o swój wygląd, 

jeśli miał zamiar przeprosić mnie tylko za swoje zachowanie. Mógłby 

przecież pomyśleć, że poluję na męża, nie mogłam narazić się na takie 

upokorzenie. Związałam włosy w węzeł. Przynajmniej mogłam pod nim 

ukryć sińce na karku. 

Włożyłam zieloną wełnianą sukienkę pani Beresford. Było mi w niej do 

twarzy, a jeśli nie była zbyt odpowiednia na okres żałoby, to trudno. Nie 

275

było już Aline i nikt mi nie będzie robić zjadliwych uwag. 

Przejrzałam się w lustrze i westchnęłam ze smutkiem. Tego ranka moje 

oczy były bardziej niż zwykle koloru mgły, a nos też wydawał się większy. 

Byłabym szalona myśląc, że Noel może żywić dla mnie jakiekolwiek 

uczucie. 

Zeszłam na dół, kiedy duży zegar w salonie wybijał dwunastą. Ze 

zdenerwowania miałam spocone dłonie. Jeszcze nigdy w życiu nie 

odczuwałam tak wielkiego niepokoju. 

Weszłam do gabinetu. Noel siedział przy biurku, na którym rozłożone były 

dokumenty, przyniesione przeze mnie w poszewce od poduszki. Wstał i 

pokuśtykał w moją stronę. Przypomniałam sobie teraz, że jego laska została 

złamana. 

Przygotowałam sobie kilka frazesów, które miały ocalić moją dumę, ale nie 

zdążyłam ich wypowiedzieć. Noel zauważył sińce na mojej szyi. Chwycił 

mnie w ramiona, całując każde posiniaczone miejsce. Zauważyłam 

czerwone pręgi na jego nadgarstkach i starałam się dosięgnąć ich ustami. 

To stawało się tak absurdalne, że wreszcie oboje wybuchnęliśmy śmiechem. 

— Na litość boską pocałuj mnie jak należy! — powiedział Noel. 

Pochylił się nade mną. To było równie wspaniałe jak nocą w dorożce. 

— Wyjdź za mnie za mąż, Emilio — powiedział po chwili. 

— Och, Noel, tak, tak. 

Te oświadczyny nie mogłyby sprostać wymaganiom stawianym przez 

276

prawdziwe romanse gotyckie. Przede wszystkim były zbyt krótkie. Ale nie 

narzekałam. Staliśmy objęci, a ja miałam uczucie, jakbym powróciła do 

domu. 

Wreszcie usiedliśmy na kanapce pod oknem, jedynym miejscu w gabinecie 

Noela, gdzie można było usiąść we dwójkę, chociaż niezbyt wygodnie. 

— Powinienem był uklęknąć na jedno kolano — powiedział Noel. 

— Z twoją chorą nogą? 

— Moja najdroższa Emilio, czytałem Zamek Apollinari. Wiem, że są sytuacje, 

kiedy mężczyzna powinien uklęknąć! 

— Czy ty... czy ty wiesz o moich powieściach? — spytałam, patrząc na 

niego z niepokojem. — Czy jesteś tym zaszokowany? 

Noel roześmiał się tylko i pogładził mnie po policzku. 

— Wcale nie. Podziwiam tylko twój talent. Mówię poważnie — dodał, 

widząc moje niedowierzające spojrzenie. 

— Mój ojciec byłby przerażony. Uznałby, że prawdziwej damie nie wypada 

w ten sposób zarabiać pieniędzy. 

— Wydaje mi się czasem, że utożsamiasz mnie ze swoim ojcem. Nie jestem 

takim zgryźliwym starcem, jak ci się wydaje. 

W niebieskich oczach Noela dostrzegłam niepokojące błyski. Przypomniała 

mi się scena w dorożce i zaczerwieniłam się. 

— Wczoraj, w dorożce, to była inna sprawa. Mogła to być reakcja na stres 

— powiedziałam. — Wiem, że kochałeś Aline. A ja nie jestem ładna i mam 

okropny nos. 

277

— Ach, Aline. —Noel westchnął. — Przyznaję, że straciłem na nią wiele lat 

życia. Zrozumiałem, że jestem w tobie zakochany tej nocy, kiedy porwano 

Richarda. Był taki moment, kiedy... 

— Pamiętam — szepnęłam. — Ja też to czułam. 

— Ale ty byłaś mężatką, a potem przyjechała Aline i wszystko się 

skomplikowało. Przez ostatnie tygodnie miałem uczucie, że usiłuję się 

wyrwać z jakiejś gęstej sieci — powiedział z westchnieniem. — Kocham 

ciebie całą łącznie z twoim nosem. 

— Chyba żartujesz! 

Nie mogłam uwierzyć, że mój nos mógłby się komukolwiek podobać. 

— To prawda, że kiedy byłaś dzieckiem, twój nos był trochę za duży, ale 

nawet wtedy to miało swój urok — roześmiał się Noel. — A teraz twój nos 

wygląda wyjątkowo dystyngowanie — dodał, składając na nim pocałunek. 

— Czy jesteś pewna, że chcesz wyjść za mąż za steranego, niemłodego 

żołnierza? — spytał, patrząc na mnie uważnym wzrokiem. 

— Och, Noel! — zawołałam. — Kocham cię takiego, jaki jesteś. 

Po upływie pewnego czasu powróciliśmy do rzeczywistości i zaczęliśmy 

rozmawiać o Balquidderze i przyniesionych przeze mnie papierach. 

— Będę musiał złożyć meldunek na Bow Street — powiedział Noel. — Tą 

sprawą powinni się zająć rządowi detektywi. Próby wymuszenia są 

karalne, a należy się spodziewać, że będzie wiele ofiar szantażu. Poza tym z 

tego, co udało mi się usłyszeć w namiocie, wymuszenie nie było jego 

największym przestępstwem. 

278

— Ciekawa jestem, czy on nie fałszował dokumentów, aby rejestrować 

statki do przewożenia niewolników w Lizbonie lub innych miastach. 

— Na pewno to robił. On był złym człowiekiem, Emilio. Nie musimy 

opłakiwać jego śmierci. 

— Aline też była w to wszystko wmieszana — ośmieliłam się powiedzieć. 

— Tak, to wynika z tych dokumentów — przyznał Noel, patrząc w 

zamyśleniu w ogień. — Powinienem był sam na to wpaść. Balquidder 

opłacił powóz, którym tu przyjechała, i dostarczył pieniędzy na 

przekupienie panny Caryer i pani Good. Będą musiały stąd odejść. 

— Panna Caryer nie jest odpowiednią opiekunką dla Richarda — 

zauważyłam i powiedziałam Noelowi o jej skłonności do alkoholu. 

— Biedny Richard. Ja również go zaniedbywałem. Nie zasługuję na to, aby 

mieć takiego kochanego, małego synka. To wszystko z mojej winy. 

— Dlaczego, Noel? — spytałam łagodnym tonem. — Jak to jest z 

Richardem? 

— Nie potrafiłem go polubić — powiedział Noel z ciężkim westchnieniem. 

— Przed jego urodzeniem pocieszałem się myśl że moje małżeństwo jest 

jedynie konwencjonalnym układem. Kiedy zostałem ojcem, poczułem, że 

wpadłem w pułapkę. Wiem, że źle postępowałem i krzywdziłem Margaret. 

Nie powinienem był się z nią żenić, ale kiedy Aline wybrała George”a, było 

mi wszystko jedno. Margaret wiedziała, że jej nie kocham, uczciwie jej to 

powiedziałem, ale była dobrą kobietą i zasługiwała na coś lepszego. 

Biedna Margaret, pomyślałam. To musiało być dla niej okropne być żoną 

279

Noela, wiedząc, że on kocha inną. Współczułam również Noelowi, czując 

się jednocześnie podniesiona na duchu, że nie jestem jedyną osobą która 

wpakowała się w uczuciowe tarapaty. 

— Zawsze myślałam, że Aline wolała ciebie od George”a. 

— Mówiła, że mnie kocha, a za George”a wychodzi za mąż z obowiązku. 

Robi to dla rodziców. 

Nonsens, pomyślałam. Jej rodzice nie mieli z tym nic wspólnego. Państwo 

Doulaincourt nigdy nawet nie byli w Ainderby. Nie. Aline chciała mieć ich 

obu dla siebie. 

— Nie wierzysz w to, prawda? — spytał Noel, widząc wyraz mojej twarzy. 

Potrząsnęłam głową. 

— Masz rację. Aż trudno uwierzyć, że mogłem być takim głupcem. 

— Ja byłam jeszcze głupsza, uciekając ze Stephenem. 

— Nieprawda. Ty miałaś szesnaście lat, a później miałaś tyle rozsądku, 

żeby umieszczać swoje fantastyczne marzenia tylko w książkach, które 

pisałaś. A ja żyłem ze swoimi urojeniami. 

Pocałowałam go w policzek. 

— Trzeba zadać szybki cios i iść dalej. 

— To samo mówił Wellington, kiedy pojawiały się jakieś problemy. 

— Usłyszałam to od Richarda. Uważam, że to dobra rada. 

Potem zaczęliśmy rozmawiać o naszej przyszłości. 

— Tym razem, Emilio, musimy załatwić te sprawy jak należy. Napiszę do 

twojego ojca z prośbą o twoją rękę, a ty napiszesz do niego z prośbą o 

280

przebaczenie. 

— Czy muszę wspominać o swoich powieściach? Wprawi go to w 

przerażenie. 

— Byłoby o wiele gorzej, gdyby przypadkiem się o tym dowiedział. 

Nietrudno zgadnąć, kim jest „Daniel Miller”. 

— Dobrze — zgodziłam się niechętnie. — Czy musimy też odczekać cały 

rok, aby móc wziąć ślub? 

— To inna sprawa. Na pewno nie będziemy się mogli pobrać wcześniej niż 

za sześć miesięcy, ale mam nadzieję, że zdołam wytłumaczyć twojemu ojcu, 

aby zgodził się na cichy ślub w lipcu. 

— Zostawiam tę sprawę w twoich rękach. Ja nie jestem w stanie niczego mu 

wytłumaczyć. 

Nie była to wesoła perspektywa. Nie miałam najmniejszej ochoty na powrót 

do Tranters Court, nawet gdyby ojciec chciał mnie tam widzieć, w co 

zresztą mocno powątpiewałam. 

— Sądzę, że źle go oceniasz — odezwał się Noel. 

— Zobaczymy. 

Oboje napisaliśmy listy do mojego ojca. Ja otrzymałam chłodne 

potwierdzenie swoich przeprosin; ojciec wyraził również nadzieję, że 

powstrzymam się teraz od pisania niemądrych romansów, i zaprosił mnie 

do Tranters Court, abym mogła odbyć żałobę w stosownym odosobnieniu. 

Z listu do Noela przebijało nieskrywane zdumienie, że chciał mnie 

poślubić, ale nadeszło też wymagane pozwolenie. Ton obu listów zirytował 

281

mnie. Ja w ogóle nie dbałam o jego pozwolenia, ale Noel roześmiał się 

tylko, mówiąc, że to typowe dla mojego ojca. 

— On należy do innego, bardziej konserwatywnego pokolenia — 

powiedział. — Uważa, że wszystko powinno się odbywać według 

przyjętych norm. 

— Których on sam jest najlepszym znawcą — odrzekłam. — Nie przestanę 

pisać. Dlaczego miałabym to zrobić? Przeczytaj ten list, Noelu! Ja nie 

zmyślam! 

Noel widział, że jestem bardzo zdenerwowana. Wyjął mi list z ręki i wziął 

mnie w ramiona. 

— Przeczytaj go! — rzuciłam, wyrywając się z jego objęć. 

Noel przeczytał list. Po chwili odłożył go na bok. 

— Rozumiem twoje oburzenie — powiedział łagodnie — ale nie zaprzątaj 

sobie tym głowy. Sama wiesz najlepiej, co jest dla ciebie dobre. 

Uściskałam go z radości. 

— Och, Noel. Dlaczego nigdy nie usłyszałam tego od swojego ojca? 

— On jest taki, jaki jest, Emilio. Nie zmienisz go. Później rozmawialiśmy 

często na ten temat. Odczuwałam niewypowiedzianą ulgę, mogąc pomówić 

z kimś, kto mnie kochał i dobrze znał mojego ojca. Nigdy w życiu nie 

miałam możliwości swobodnego wyrażania swojej opinii. Mogłam sobie 

powetować lata milczenia w Edynburgu, gdzie musiałam uważać na każde 

słowo. Noel opowiadał mi o swoim małżeństwie, o Richardzie i o Aline. 

Wreszcie mogłam mówić to, co myślałam. 

282

Zima odchodziła bardzo powoli. Wiosna była spóźniona, dopiero po paru 

tygodniach drogi stały się przejezdne. Noel spędzał wiele czasu ze stróżami 

prawa, którym wręczył klucze do domu Balquiddera. Opowiedział im 

również, w oględnej formie, o moim porwaniu. Ramię sprawiedliwości nie 

wykazało zainteresowania interesami mojego zmarłego męża z Balquiddere 

ani sprawami Noela. 

Okazało się, że na Bow Street mieli już pokaźną teczkę Balquiddera. 

Interesowała ich przede wszystkim kwestia rejestrowania za granicą 

statków do przewozu niewolników, a nie indywidualne rozliczenia 

finansowe. Byli dyskretni, wiele nazwisk z szafki Balquiddera należało do 

znanych osobistości. Jeden z detektywów powiedział Noelowi, że wielu 

ludzi będzie mogło odetchnąć z ulgą. 

Przekupstwo i wymuszenie — to były główne metody, którymi posługiwał 

się Balquidder. Aline nie była jedyną kobietą, której składał obietnice 

małżeństwa, aby zapewnić sobie współpracę. Noel miał z nią jedno krótkie, 

niemiłe spotkanie, aby wyjaśnić wszystkie sprawy. Wrócił w ponurym 

nastroju. Nie mówił, co zaszło między nimi, a ja nie pytałam. Byłam 

zadowolona, że już nic go z nią nie łączy. 

W tydzień po tym, jak Balquidder, na moich oczach, pogrążył się w 

lodowatych wodach Tamizy, jego ciało zostało wyrzucone na brzeg. Teraz 

już byłam pewna, że nie żyje. Do tej pory mam jeszcze koszmarne sny o 

jego powrocie, ale już coraz rzadziej. 

Pewnego wieczoru, kiedy siedzieliśmy po kolacji w salonie, Noel zaskoczył 

283

mnie niespodziewaną wiadomością. 

— Emilio, uważam, że powinienem pojechać do Demerara. Byłam 

przerażona. Podróż była długa i niebezpieczna. Trzeba było płynąć 

przynajmniej przez sześć tygodni. Szalały tam huragany. Nie było już 

Balquiddera, więc jaki był sens tej podróży? 

— Sam muszę zobaczyć, co tam można będzie zrobić. Miałaś rację. Nie 

wolno godzić się ze zniewoleniem żadnej ludzkiej istoty, bez względu na 

kolor jej skóry. 

— Ale nie będzie cię przez wiele miesięcy! 

Ocean był taki głęboki. Statki tonęły. Jak będę żyć, jeśli coś mu się stanie? 

— Nic mi się nie stanie — zapewniał Noel, widząc mój niepokój. — Jem 

pojedzie ze mną. Pewnie będę cierpiał na chorobę morską, ale to dla mnie 

nie nowina. Chciałem ci jeszcze powiedzieć, Emilio, że poczyniłem 

odpowiednie kroki u pana Briggsa, żebyś została prawną opiekunką 

mojego syna. 

Richard był uradowany, kiedy dowiedział się o naszych zaręczynach. 

— Czy naprawdę będziesz moją mamą? — dopytywał się bez przerwy. 

— Tak, naprawdę. 

Wreszcie, po wielu nieudanych próbach, Richard i Noel osiągnęli pełne 

porozumienie. Richard często podbiegał do Noela, chcąc się do niego 

przytulić, i bardzo uważał, żeby nie urazić ojca w chorą nogę. 

— Biedny tato, czy już cię mniej boli? — pytał z troską. 

— Będzie dobrze, kiedy przyjdzie wiosna — obiecał mu Noel, całując go 

284

serdecznie. 

Pewnego dnia Noel zwierzył mi się: 

— Wstydzę się, że tak go zaniedbywałem. Żałuję, że znowu go opuszczam, 

ale to już ostatni raz. Twój ojciec stanowczo nie zgadza się na ślub, dopóki 

nie minie odpowiedni okres żałoby. Jeśli wyruszę w podróż natychmiast, 

kiedy tylko żaglowce będą mogły wypłynąć z portów, powinienem wrócić 

pod koniec lata. Może zabrałabyś Richarda do Tranters Court? Pobyt na wsi 

dobrze by mu zrobił. Może twoi przyrodni bracia mogliby się nim trochę 

zająć. Zbyt długo był samotny. 

To zupełnie nie przypomina zakończenia moich romansów, pomyślałam. 

Tam bohater oświadczał się na klęczkach, bohaterka rumieniła się i 

przyjmowała jego oświadczyny, dzwoniły weselne dzwony i wszyscy się 

radowali. Nie było żadnych kłopotów z przeszłości, a główny bohater nie 

wyjeżdżał w sześciomiesięczną podróż na drugi koniec świata. Ale taka 

była rzeczywistość, z którą musiałam się pogodzić. W końcu to ja 

bezwzględnie potępiałam niewolnictwo. Czyżbym miała stać się kimś, kto 

zmienia przekonania, jeśli zaczynają kolidować z jego życiem? 

Przedstawiłam Noela panu Robinsonowi. Miło mi było, że przypadli sobie 

do gustu. Rozmawialiśmy, między innymi, o podróży Noela do Demerara, 

a pan Robinson zasugerował, że Noel mógłby napisać kilka artykułów o 

warunkach, jakie panują na plantacjach, oczywiście anonimowo. Znał 

pisma, które chętnie by je opublikowały. 

Pan Robinson zgodził się pozostać moim bankierem, dopóki nie wyjdę za 

285

mąż. Okazało się, że będę musiała przyjechać do Londynu, aby zająć się 

korektą Władczyni Sokolego Gniazda i dostarczyć manuskrypt Tajemnicy 

Drakensburgów. W tym czasie Noel będzie w podróży, a nie sądziłam, żeby 

mój ojciec chciał podjąć się tej roli. 

Potem odwiedziliśmy pana Latimera, który złożył nam gratulacje z okazji 

zaręczyn. Był wyraźnie zadowolony, że tym razem zrobiłam rozsądny 

wybór — obiecał, że razem z panem Briggsem zajmą się naszym 

małżeńskim kontraktem. Noel nalegał, abym zatrzymała cały swój majątek. 

— Ja mam wystarczająco dużo — powiedział — a Richard otrzyma w 

swoim czasie pieniądze po swojej matce. 

Okazało się, że będę musiała przyzwyczaić się do tego, że jestem bogata. 

Pod koniec lutego, kiedy można było już wyruszyć w podróż, wszyscy 

domownicy z John Street rozpierzchli się w różne strony. Panna Caryer i 

pani Good zostały zwolnione, chociaż Noel napisał im referencje i dał 

każdej po pięć gwinei. Ja uważałam, że na to nie zasłużyły, ale Noel 

tłumaczył mi, że podobnie jak on, zaufały Aline. Mary, Hannah i Abel 

pojechali do Yorkshire. Mary do Ainderby Hall, a Abel, Hannah i Richard 

udali się z nami i panem Bagnigge do Tranters Court. Hannah miała zostać 

moją osobistą pokojówką, z czego obie byłyśmy bardzo zadowolone. 

Czułam, że będę potrzebowała sojuszników, bo czekają mnie ciężkie dni. 

Abel miał doglądać Richarda, który był już za duży na to, aby mieć 

niańkę. Wiedzieliśmy, że Abel zasługuje na zaufanie. Richard był 

uszczęśliwiony tą zmianą. 

286

Nie zawiodło mnie przeczucie. W Tranters Court ojciec powitał mnie ze 

swoją zwykłą chłodną rezerwą, a po chwili oświadczył, że ja i Noel nie 

możemy przebywać razem bez przyzwoitki. To niewdzięczne zadanie 

przypadło biednej pani Daniels. Tego było już za wiele, nawet dla Noela, 

mimo jego tolerancyjnego nastawienia. 

— Teraz rozumiem, dlaczego uciekłaś z domu — stwierdził. 

— Możesz mnie porwać, kiedy tylko zechcesz — odpowiedziałam. 

Nie mogłam pogodzić się z myś1 że według ojca jedynie stały nadzór 

pozwoli mi uchronić się przed grzechem. 

— Spotkajmy się w parku, zaraz po obiedzie — zaproponował Noel. 

— Przyjdę, jeśli obiecasz, że będziesz się niewłaściwie zachowywał! 

Wiosna była chłodna. Noel i pan Bagnigge wyruszyli do Demerara w 

kwietniu. Nie chciałam sprawiać Noelowi dodatkowego bólu, więc 

przełknęłam łzy i robiłam co mogłam, aby pocieszyć Richarda. W domu 

ojca starałam się być miłym i uprzejmym gościem. 

Żałuję, że nie mogę tu opisać rozczulającej sceny, takiej, jaką kończy się 

Eyelina panny Bumey, kiedy jej ojciec mówi, „Chodź tu, dziecko — wstań, 

Eyelino — to ja powinienem klęczeć przed tobą!” I tak dalej, i tak dalej. 

Oczywiście tutaj nic takiego się nie wydarzyło, a jeśli mam być szczera, to 

poczułabym się tylko okropnie zażenowana takim zachowaniem swojego 

ojca. 

Ojciec postarzał się. Przygarbiony, opierał się na lasce, jego skóra zrobiła 

się cienka jak pergamin. Widziałam, że próba ułożenia stosunków 

287

pomiędzy nami przychodziła mu z trudnością — podejrzewam, że 

spodziewał się przybycia rozhukanej szesnastolatki, a miał przed sobą 

dwudziestopięcioletnią kobietę. Próbował, z umiarkowanym sukcesem, 

tłumić wszelkie przejawy uczucia ze strony Noela czy też z mojej strony. 

Było jednak oczywiste, że nie mógł mnie już odesłać do mojego pokoju. 

Byłam dorosłą osobą i prowadziłam niezależne życie. Posiadałam własny 

majątek. Ojciec musiał, siłą rzeczy, odpowiednio mnie traktować. 

Po wyjeździe Noela miałam łatwiejszą sytuację. Pamiętałam, co mi stale 

powtarzał Noel, że mój ojciec jest zbyt stary, aby się zmienić, i starałam się 

być bardziej tolerancyjna. Potem zorientowałam się, że to ja się zmieniłam, 

kiedy zaczęłam przyjmować z uśmiechem jego apodyktyczne twierdzenia, 

zamiast wpadać 

w bezsilny gniew. Przestałam już uważać ojca za potwora. 

Miałam wyjątkowo dobre stosunki z macochą. Przypominała mi trochę 

panią Iryine, była bardzo rozsądna i praktyczna. Potrafiła szybciej 

zaakceptować moją nową pozycję niż ojciec. Polubiłam jej towarzystwo. 

Pewnego dnia przeprosiłam również ją za moje młodzieńcze zachowanie. 

— Moja droga pani Kirkwall, ani słowa więcej — powiedziała. — 

Zostawmy przeszłość w spokoju. 

W przeciwieństwie do ojca, wykazywała zainteresowanie moimi książkami, 

pożyczyłam jej więc Fatum rodu Ansbach. Powiedziała mi później, że ta 

lektura sprawiła jej wielką przyjemność. Z lekkim poczuciem winy dała tę 

288

książkę do przeczytania swoim synom. Później pożyczyłam jej Zamek 

Apollinari. 

Zdałam sobie sprawę, że przez te wszystkie lata zupełnie niewłaściwie ją 

oceniałam. Była mniej więcej w moim obecnym wieku, kiedy wychodziła za 

mojego ojca. Czy ja potrafiłabym lepiej postępować z nieznośną 

dziesięcioletnią dziewczynką? Rozmawiałyśmy na różne tematy, jak to 

zwykle robią kobiety. Poprosiłam ją o radę w sprawie prowadzenia dużego 

domu. 

— W Edynburgu miałam tylko dwa pokoje — zwierzyłam się jej. — 

Wkrótce zostanę panią Ainderby Hall i w ogóle nie wiem, jak dam sobie 

tam radę. Byłabym bardzo wdzięczna, gdyby mnie pani zechciała tego 

nauczyć, dopóki tu jestem. 

Cóż ponadto? Zdrowie Richarda uległo znacznej poprawie, stał się też 

bardziej pewny siebie i towarzyski. Nikt w Tranters Court nie uważał go za 

opóźnionego w rozwoju. Robił też postępy w nauce. Miejscowy wikary 

codziennie udzielał mu lekcji. Wydawało mi się, że Richard jest wreszcie 

szczęśliwy. 

Dostałam list od Noela, z którego wynikało, że plantację Bonne Chance 

będzie można sprzedać dopiero po upływie paru lat. Pan don Santos, 

zarządca, został zwolniony. Na jego miejsce Noel znalazł sympatycznego 

młodego ewangelika. „W panujących tu warunkach staram się robić, co 

mogę” — pisał Noel. „Wiem, że pan Gui zastosuje się do jego życzenia i 

będzie traktował tych biedaków możliwie jak najlepiej, chociaż nie da się 

289

nic więcej zrobić w ramach tego niegodziwego systemu. To jest okropne, 

Emilio. Wstydzę się patrzeć tym ludziom w oczy. Ale jestem tutaj 

osamotniony w swoich poglądach. Zmiany muszą być przeprowadzone w 

Anglii”. 

Odpisałam mu, nie szczędząc słów zachęty. Odczułam ulgę, że nasze 

poglądy były teraz zgodne. Noel wysłał panu Robinsonowi kilka 

artykułów, napisanych prostym, żołnierskim językiem, które wniosły 

wkład do dyskusji na rzecz zniesienia niewolnictwa. Byłam z niego dumna. 

Bardzo za nim tęskniłam, czemu dawałam wyraz w korespondencji. Listy 

Noela były na poły listami miłosnymi i sprawozdaniem z jego działalności 

w Bonne Chance. Ozdabiał je śmiesznymi rysuneczkami, na których 

przedstawiał siebie w komicznych sytuacjach — na przykład kiedy wpadał 

do kanału. Listy do Richarda pisał drukowanymi literami, aby synek mógł 

je łatwo przeczytać. Richard trzymał je w nocy pod poduszką, ja czasami 

też tak robiłam. 

Noel i pan Bagnigge powrócili szczęśliwie we wrześniu. 

Nigdy nie zapomnę tej chwili, kiedy Noel wysiadł z powozu, zdrowy i 

opalony, prawie nie kulejąc. Richard zbiegł z ganku i Noel chwycił go w 

objęcia. Potem postawił go na ziemi i podał mi rękę. 

To był Tranters Court, a my byliśmy damą i dżentelmenem. Nie mogliśmy 

pocałować się przy wszystkich. Mój ojciec byłby przerażony takim 

niestosownym zachowaniem. Mnie wystarczył widok oczu Noela — tak 

intensywnie niebieskich w opalonej twarzy — i dźwięk jego głosu.. 

290

przynajmniej przez najbliższą godzinę. 

Dwadzieścia cztery godziny później miałam już tego dość. Padał rzęsisty 

deszcz, więc nie mogliśmy schować się w parku. Postanowiłam przypuścić 

szturm do macochy. 

— Pani Daniels - powiedziałam stanowczym tonem — jeśli nie ułatwi mi 

pani sam na sam z Noelem, to zrobię coś tak okropnego, że ojciec już nigdy 

się do mnie nie odezwie! 

— Pułkownik już panią uprzedził. — Roześmiała się. — Po obiedzie wyślę 

panią do oranżerii po nożyczki. Przypuszczam, że znajdzie tam pani 

jeszcze kogoś. 

— Dziękuję — powiedziałam z prawdziwą wdzięcznością. 

Pod koniec września wzięliśmy cichy ślub. Kochałam Noela, ale starałam 

się nie myśleć o intymnej stronie małżeństwa. Stephen nie był zbyt żarliwy i 

narzekał, że mu fizycznie nie odpowiadam. Wstydziłam się i czułam się 

pokrzywdzona. Obawiałam się, że będę doznawać podobnych uczuć, może 

tylko nie będę miała poczucia krzywdy. Zupełnie czym innym były nasze 

pocałunki i pieszczoty, które wymienialiśmy, kiedy udało nam się tylko 

wymknąć spod niedbałego nadzoru pani Daniels — przynajmniej byłam 

wtedy ubrana — a łóżko to była całkiem inna sprawa. 

Nasz miesiąc miodowy był dla mnie objawieniem. 

— Nie wiedziałam, że coś takiego jest możliwe — powiedziałam do Noela 

podczas naszej pierwszej wspólnej nocy. — Czy jesteś pewien, że to jest 

dozwolone? 

291

— Sprawiło ci to przyjemność, prawda? — Noel roześmiał się. 

— Sam wiesz, że tak. 

Leżałam w objęciach Noela, upajając się tą niespodziewaną rozkoszą, 

intensywnością uczuć i nieoczekiwaną reakcją własnego ciała. 

Ale dość o tym. Reszta to sprawa moja i Noela. Po miesiącu miodowym, 

kiedy osiedliśmy wraz z Richardem w Ainderby Hall, przypomniałam 

Noelowi o moich poronieniach i stwierdziłam ze smutkiem, że pewnie nie 

będę mogła dać mu dzieci. Jedyną ulgę sprawiała mi myśl, że Noel ma już 

syna i dziedzica. Jednak, ku mojemu zdumieniu, po pięciu latach 

małżeństwa, kiedy już pogrzebałam wszelką nadzieję, urodziła się nam 

córeczka, Catherine, nazwana imieniem pani Beresford, a po dwóch latach 

Emilia, zwana Emmą w odróżnieniu od matki. Są one ukochanymi 

córeczkami Noela. Mamy pulchną, miłą szkocką niańkę, która śpiewa im 

celtyckie kołysanki i opowiada o leśnych duszkach. 

Richard miał czternaście lat, kiedy urodziła się Catherine. Nie był już 

dzieckiem, ale nie był też dorosłym mężczyzną. Bałam się, że będzie czuł 

się odsunięty na drugi plan, tak jak ja, kiedy urodzili się moi przyrodni 

bracia. Niepotrzebnie się jednak martwiłam. Powiedział, że jest bardzo 

zadowolony, że ma małe siostrzyczki, bo przy nich czuje się dorosły. Nosił 

je na plecach, tak jak Noel nosił mnie, kiedy byłam dzieckiem. Poprosił też 

Abla, aby odnowił dla dziewczynek jego starego konia na biegunach. 

Tajemnica Drakensburgów ukazała się drukiem w drugim roku mojego 

małżeństwa. Książka ta przełamywała dawne stereotypy. Pozwoliłam 

292

Erminii zakochać się w sir Godfreyu, zanim jeszcze była pewna jego uczuć, 

i wyrażać swój afekt w bardziej zdecydowany sposób. Książka miała 

wielkie powodzenie i była wielokrotnie wznawiana. Zdania krytyki były 

podzielone. W niektórych recenzjach pisano w tym stylu: 

„Trudno nam się pogodzić z brakiem dziewiczej skromności u Erminii 

FitzUrse, ale mamy nadzieję, że pan Miller uzna za stosowne powrócić do 

dawnego typu prawdziwie angielskich bohaterek, które do tej pory tak 

udatnie przedstawiał”. 

W 1817 roku Noel sprzedał Bonne Chance nowemu zarządcy, panu 

Gulowi, który okazał się dobrym i sprawiedliwym człowiekiem, a właśnie 

otrzymał spadek. Produkcja cukru była niesłychanie zyskownym 

przedsięwzięciem, ale przy tak kosztownych inwestycjach Noel ledwie 

wyszedł na swoje. Oboje odczuliśmy ulgę, mogąc pozbyć się plantacji. 

Moją ostatnią powieścią był Książe Zamanga. Napisałam ją zainspirowana 

dziennikiem, który Noel pisał dla mnie podczas swojego pobytu w 

Demerara. Spotkał tam pannę Marię Dayies, córkę plantatora, która 

namalowała kilka akwarelek, żebym mogła zobaczyć, jak wygląda 

plantacja. Ta książka była moim apelem o zniesienie niewolnictwa. 

Pisałam o afrykańskim księciu, który został sprzedany jako niewolnik do 

Essequibo (taką nazwę nosiła jedna z rzek w Demerara). Początkowo 

chciałam, aby zakochał się z wzajemnością w siostrzenicy właściciela 

plantacji, Marianie, ale pan Robinson powiedział, że wywołałoby to 

oburzenie wśród czytelników. 

293

Musiałam to zmienić. Wprowadziłam jednak kilka wzruszających scen, 

które się rozegrały pomiędzy księciem a Marianą. Było dla mnie rzeczą 

oczywistą nawet jeśli moi czytelnicy mieliby się z tym nie zgodzić, że 

Mariana wolałaby afrykańskiego księcia od porządnego, lecz nudnego 

przyrodnika, któremu w końcu oddała rękę. 

Spośród moich wszystkich powieści ta książka zyskała największe uznanie 

Noela. Mówił, że doskonałe oddałam w niej gorący, wilgotny klimat 

Demerara. Tłumaczyłam mu, że mogłam to zrobić dzięki wiadomościom 

czerpanym z jego listów i dziennika oraz naszym rozmowom. Jednak 

największą pomocą była dla mnie jego miłość i oparcie, jakie w nim 

znajdowałam. Tak więc jest to nasza wspólna książka. 

Jednak ta powieść nie odniosła sukcesu. Książę Zamanga był więc ostatnim 

romansem Daniela Millera. Gusty czytelników bardzo się zmieniły, a ja nie 

miałam ochoty pisać powieści z wyższych sfer, które stawały się modne. 

Poza tym nie musiałam już szukać ucieczki od rzeczywistości. 

Zaczęłam pisać artykuły na rzecz zniesienia niewolnictwa i prowadzić 

szeroką korespondencję na ten temat. Jeszcze nie osiągnęliśmy zwycięstwa, 

ale wierzymy, że wkrótce to nastąpi. 

Zabrałam się też do pisania opowiadań dla moich dzieci, prawdziwych 

opowiadań, w których występują niegrzeczne dziewczynki i nikt nie prawi 

im morałów. Mój wydawca nie chce nawet o tym słyszeć. Mówi, że 

czytelnicy wymagają, aby książki dla dzieci miały umoralniający charakter. 

Ja osobiście uważam, że najlepszym miejscem dla umoralniających 

294

książeczek jest kosz na śmieci. Cathy i Emma całkowicie się ze mną 

zgadzają — bardzo lubią moje opowiadania. Muszą one tymczasem zostać 

w rękopisie. Może jeszcze przyjdzie na nie czas.

295