background image

Badanie układów arytmetycznych 

 

Badanie układów arytmetycznych 

1.  Pytania kontrolne (przykładowe). 

a)  Wyprowadzić,  przy  pomocy  tablic  Karnaugha,  równania  wyjść  sumy  i  przeniesienia  dla 

półsumatora. 

b)  Narysować schemat logiczny półsumatora wykorzystując funktory NAND. 

c)  Określić  funkcję  sumy  i  funkcję  przeniesienia  dla  pełnego  sumatora,  za  pomocą  tablic 

Karnaugha. 

d)  Narysować, podać istotę działania oraz właściwości wielobitowego sumatora szeregowego. 

e)  Przedstawić  i  omówić  schemat  blokowy  wielobitowego  sumatora  równoległego 

z szeregową propagacją przeniesienia. 

f)  Omówić  schemat  blokowy  i  właściwości  wielobitowego  sumatora  równoległego 

z równoległą propagacją przeniesienia. 

g)  Podać kiedy występuje propagacja przeniesienia a kiedy generacja przeniesienia. 

h)  Narysować  schemat  blokowy  oraz  omówić  zasadę  działania  układu  umoŜliwiającego 

realizację  operacji  dodawania  lub  odejmowania  w  kodzie  U2,  z  wykorzystaniem  układu 

7483 (83A). 

i)  Narysować  i  omówić  zasadę  działania  sumatora  dziesiętnego  (BCD),  wykorzystującego 

układ 7483 (83A). 

j)  Zaprojektować  układ  generacji  bitu  parzystości(nieparzystości)  zaleŜnie  od  wartości 

sygnału sterującego, dla słowa czterobitowego. 

2.  Zbudować układ półsumatora wykorzystując funktory określone przez wykładowcę. 

2.1.  Napisać  równania  logiczne  określające  pracę  półsumatora.  Zbudować  układ 

półsumatora. 

= .......................................................................... 

C  =  .......................................................................... 

2.2.  Sprawdzić poprawność działania zbudowanego układu wpisując odpowiednie wartości 

do poniŜszej tabeli. 

 

 

 

 

 

 

 

 

2.3.Oszacować czasy propagacji półsumatora dla zmiennych S oraz C. 

t

ps

  = ......................................................   

t

pc

  = ......................................................   

background image

Badanie układów arytmetycznych 

 

3. 

Synteza i badanie sumatora jednobitowego. 

3.1.  Wypełnić  mapy  Karnaugha  dla  funkcji  sumy  i  przeniesienia  sumatora  pełnego. 

Wyprowadzić funkcję sumy i przeniesienia. Zbudować układ sumatora pełnego. 

3.2.  Sprawdzić poprawność działania zbudowanego układu wpisując odpowiednie wartości 

do poniŜszej tabeli. 

C

-1 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.3.Oszacować czasy propagacji badanego sumatora jednobitowego. 

t

ps

  = ...................................................... 

 

t

pc

  = ...................................................... 

3.4.Wykorzystując  opracowany  sumator  jednobitowy  zbudować  układ  3-bitowego  sumatora 

równoległego oraz oszacować jego czas propagacji. 

t

ps

  = ...................................................... 

 

4. 

Zaprojektować  czterobitowy  sumator  równoległy  z  przeniesieniami  szeregowymi 

sumujący  liczby  zapisane  w  kodzie  określonym  przez  prowadzącego  ćwiczenie  i  przy 

pomocy funktorów wykorzystywanych w zadaniach 2 i 3. 

5. 

Badanie  sterowania  jednostki  arytmetyczno-logicznej  74181  dla  realizacji  funkcji 

zadanych przez prowadzącego. 

AB

 

C

-1 

00 

01 

11 

10 

AB

 

C

-1 

00 

01 

11 

10 

background image

Badanie układów arytmetycznych 

 

Sprawozdanie powinno zwierać: 

1.  Stronę tytułową. 

2.  Projekt wszystkich opracowanych w ćwiczeniu układów z uwzględnieniem:  

• 

etapów wyprowadzania równań logicznych,  

• 

schematów logicznych, 

• 

wyznaczonych wartości dla poszczególnych części ćwiczenia. 

3.  Wnioski końcowe (w szczególności powinny zawierać): 

• 

uzasadnienie  wyboru  zastosowanej  metody  projektowej.  Porównanie  jej  z  innymi 
znanymi metodami, dla kaŜdego zaprojektowanego układu; 

• 

określenie  kosztów  realizacji  poszczególnych  układów  (naleŜy  podać  liczbę  układów 
scalonych niezbędnych do zbudowania badanego układu); 

• 

omówienie uzyskanych wyników; 

• 

własne spostrzeŜenia i wnioski z ćwiczenia. 

background image

Badanie układów komutacyjnych 

 

Badanie układów komutacyjnych 

1. 

Pytania kontrolne (przykładowe). 

a) 

Podać określenia kodu dwójkowego: 

• 

naturalnego; 

• 

refleksyjnego; 

• 

BCD. 

b) 

Wymienić podstawowe parametry kodu. 

c) 

Co naleŜy rozumieć pod pojęciem kodów waŜonych i niewaŜonych. 

d) 

Napisać liczby w kodzie Gray’a od 0 do 15. 

e) 

Podać określenie kodera, dekodera i translatora kodu. 

f) 

Narysować schemat blokowy oraz omówić zasadę działania enkodera priorytetowego. 

g) 

Jakie związki zachodzą między liczbą wejść i wyjść dekoderów i koderów. 

h) 

Jaki układ nazywamy multiplekserem a jaki demultiplekserem. 

i) 

Jakie jest podstawowe przeznaczenie multiplekserów i demultiplekserów. 

j) 

Jaką rolę spełniają w multiplekserach i demultiplekserach wejścia strobujące. 

2. 

Badanie kodera. 

2.1.  Zaprojektować i wykonać układ kodera realizujący operację zgodnie z tabelą 2.1. 

Tabela 2.1. 

9

x  

8

x  

7

x  

6

x  

5

x  

4

x

 

3

x  

2

x

 

1

x

 

0

x  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Gdzie x = ................, 

x

y =  

Równania wyjścia kodera: 

A = .......................................................... 

B = .......................................................... 

C = .......................................................... 

D = .......................................................... 

2.2.  Sprawdzić poprawność pracy kodera. 

2.3.  Zaprojektować  i  wykonać  układ  dekodera  realizujący  operację  odwrotną  do 

wykonanego w pkt. 2.1. kodera. 

background image

Badanie układów komutacyjnych 

 

3. 

Badanie translatora kodu. 

3.1.  Zaprojektować i wykonać układ kodera realizujący operację zgodnie z tabelą 3.1. 

Tabela 3.1. 

2

x

 

1

x

 

0

x  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Równania wyjścia translatora: 

A = .......................................................... 

B = .......................................................... 

C = .......................................................... 

D = .......................................................... 

3.2.Sprawdzić poprawność pracy translatora. 

4. 

Badanie multipleksera. 

4.1.Określić funkcję logiczną realizowaną przez układ 74151. 

Y = ................................................................................ 

4.2.  Wykorzystać  multiplekser  74151  do  realizacji  funkcji  logicznej  zadanej  przez 

prowadzącego: 

Y = ................................................................................ 

Dla zadanej funkcji wypełnić tablicę Karnaugha (tabela 4.1.) oraz zbudować układ. 

4.3.  Przeprowadzić  proces  sprawdzenia  poprawności  działania  zaprojektowanego  układu, 

wykorzystując  program  Multisim.  Porównać  wyniki  działania  układu  z  wartościami 

określonymi w tablicy 4.1. 

4.4.  Zbudować,  wykorzystując  dwuwejściowe  funktory,  układ  realizujący  zadaną  przez 

prowadzącego  funkcję.  Przeprowadzić  proces  sprawdzenia  poprawności  działania 

zaprojektowanego  układu,  wykorzystując  program  Multisim.  Porównać  uzyskane 

wyniki z wartościami z pkt. 4.3. 

background image

Badanie układów komutacyjnych 

 

Tablica 4.1. 

Sprawozdanie powinno zwierać: 

1.  Stronę tytułową. 

2.  Projekt wszystkich opracowanych w ćwiczeniu układów z uwzględnieniem:  

• 

etapów wyprowadzania równań logicznych,  

• 

schematów logicznych, 

• 

wyznaczonych wartości dla poszczególnych części ćwiczenia. 

3.  Wnioski końcowe (w szczególności powinny zawierać): 

• 

uzasadnienie  wyboru  zastosowanej  metody  projektowej.  Porównanie  jej  z  innymi 
znanymi metodami, dla kaŜdego zaprojektowanego układu; 

• 

określenie  kosztów  realizacji  poszczególnych  układów  (naleŜy  podać  liczbę  układów 
scalonych niezbędnych do zbudowania badanego układu); 

• 

omówienie uzyskanych wyników; 

• 

własne spostrzeŜenia i wnioski z ćwiczenia. 

BA

 

DC

 

00 

01 

11 

10 

00 

01 

11 

10 

background image

Badanie układów sekwencyjnych 

 

Badanie układów sekwencyjnych 

1. 

Pytania kontrolne (przykładowe). 

a) 

Jakie układy nazywamy sekwencyjnymi. 

b) 

Podział układów sekwencyjnych. 

c) 

Sposoby opisu układów sekwencyjnych. 

d) 

Na czym polega zjawisko wyścigu w układach asynchronicznych. 

e) 

Według jakich kryteriów moŜna podzielić liczniki. 

f) 

Jakimi parametrami moŜna scharakteryzować liczniki. 

g) 

Jaka relacja zachodzi między pojemnością licznika a ilością przerzutników z jakich się 
on składa. 

h) 

Jaka  jest  istota  działania  liczników  asynchronicznych,  wymienić  wady  liczników 
asynchronicznych. 

i) 

Jakie układy cyfrowe nazywamy rejestrami. 

j) 

Za pomocą jakich parametrów moŜna scharakteryzować rejestr. 

k) 

Podać  podział  rejestrów  ze  względu  na  sposób  wprowadzania  i  wyprowadzania 
informacji. 

l) 

Podać istotę i cel stosowania liczników Johnsona. 

2. 

Synteza układu sekwencyjnego. 

2.1.  Wykorzystując  przerzutniki  asynchroniczne  RS  zaprojektować  układ  sekwencyjny 

działający zgodnie z grafem przejść i wyjść podanym przez prowadzącego. 

2.2. Sprawdzić poprawność działania układu, wyniki przedstawić w postaci wykresów zmian 

odpowiednich wartości. 

3. 

Synteza licznika asynchronicznego. 

3.1. Wykorzystując  przerzutniki  typu  .......  oraz  niezbędne  dodatkowe  elementy  logiczne 

zbudować licznik asynchroniczny o pojemności ........... . 

3.2. Sprawdzić działanie zaprojektowanego licznik, wyniki przedstawić w postaci wykresów 

zmian odpowiednich wartości. 

4. 

Realizacja rejestru. 

4.1. Wykorzystując  przerzutniki  typu  .......  oraz  niezbędne  dodatkowe  elementy  logiczne 

zbudować rejestr ..................................................................... . 

4.2. Sprawdzić poprawność działania układu, wyniki przedstawić w postaci wykresów zmian 

odpowiednich wartości. 

background image

Badanie układów sekwencyjnych 

 

5. 

Synteza licznika synchronicznego. 

5.1. Wykorzystując  przerzutniki  typu  .......  oraz  niezbędne  dodatkowe  elementy  logiczne 

zbudować licznik synchroniczny o pojemności ........... i kolejności zmian stanów zgodnie 
z tabelą zmian stanów. 

Stan 

Q

Q

C

 

Q

B

 

Q

A

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

10 

 

 

 

 

11 

 

 

 

 

12 

 

 

 

 

13 

 

 

 

 

14 

 

 

 

 

15 

 

 

 

 

 
5.2. Sprawdzić działanie zaprojektowanego licznik, wyniki przedstawić w postaci wykresów 

zmian odpowiednich wartości. 

Sprawozdanie powinno zwierać: 

1.  Stronę tytułową. 

2.  Projekt wszystkich opracowanych w ćwiczeniu układów z uwzględnieniem:  

• 

etapów wyprowadzania równań logicznych,  

• 

schematów logicznych, 

• 

wyznaczonych wartości dla poszczególnych części ćwiczenia. 

3.  Wnioski końcowe (w szczególności powinny zawierać): 

• 

uzasadnienie  wyboru  zastosowanej  metody  projektowej.  Porównanie  jej  z  innymi 
znanymi metodami, dla kaŜdego zaprojektowanego układu; 

• 

określenie  kosztów  realizacji  poszczególnych  układów  (naleŜy  podać  liczbę  układów 
scalonych niezbędnych do zbudowania badanego układu); 

• 

omówienie uzyskanych wyników; 

• 

własne spostrzeŜenia i wnioski z ćwiczenia.