background image

Poradnik fotografii

>

Budowa aparatu cyfrowego

>

MATRYCE 

>

Matryca CCD - budowa i działanie

Dzisiejsze promocje RTV - kliknij tutaj i sprawd

ź

!

Matryca CCD - budowa i działanie

Wst

ę

p, który mo

ż

ecie pomin

ą

c, je

ż

eli oka

ż

e si

ę

 za trudny

Wyja

ś

nienie budowy i działania matryc 

ś

wiatłoczułych,zrówno typu CCD jak j CMOS wymaga

przypomnienie  elementarnych   wiadomo

ś

ci   o  budowie  materii.   Ka

ż

da  materia  zbudowana  jest   z

atomów. Atomy piewrwiastków zbudowane s

ą

 z dodatniego j

ą

dra i ujemnych elektronów. Ładunki

elektryczne   wyst

ę

puj

ą

  jako   wielokrotno

ść

  ładunku   elementarnego,   czyli   najmniejszej   jednostki

ładunku,   jaka   zwi

ą

zana   jest   z   elektronem.   Ładunek   ten   oznaczamy   -e.   Ładunek   elementarny

dodatni oznaczamy +e. W normalnych warunkach liczba ładunków dodatnich w j

ą

drze atomowym

jest równa liczbie ładunków ujemnych na elektronach otaczaj

ą

cych j

ą

dro, czyli atom jako taki jest

neutralny. Je

ż

eli od atomu oderwiemy jeden elektron, to atom bozbawiony tego jednego ujemnego

ładunku ma jest naładowany dodatni. Atomy "umocowane" s

ą

 w struktrze danej materii i nie mog

ą

si

ę

 łatwo przemieszcza

ć

. Eletrony oderwane od atomów maj

ą

 do

ść

 du

żą

 swobod

ę

 poruszania si

ę

w obr

ę

bie materii.

Materiałem,   z   którego   zbudowane   s

ą

  matryca   CCD   i   CMOS   jest   krystaliczny   krzem,

pierwiastek o symbolu Si. Kryształ krzemu jest prze

ź

roczysty a padaj

ą

ce ne niego 

ś

wiatło mo

ż

e z

atomów   krzemu   wybija

ć

  elektrony,   tworz

ą

c   dodatni   atom   (zwany   jonem)   i   swobodny   elektron

oczywi

ś

cie o ładunku ujemnym.

I   jeszcze   troch

ę

  fizyki  

ś

wiatła.   Otó

ż

  wi

ą

zka  

ś

wiatła   składa   si

ę

  z   tzw.   fotonów,   czyli

elementarnych   ilo

ś

ci  

ś

wiatła.   Foton   to   jak   by   najmniejsza   porcja  

ś

wiatła,   która   porusza   si

ę

  w

przestrzeni tworz

ą

c wi

ą

zk

ę

 poruszaj

ą

c

ą

 si

ę

 zgodnie ze znanymi prawami fizyki.

Co   z   tego   wszystkiego   musimy   zapamai

ę

ta

ć

,   by   zrozumie

ć

  działanie   matryc

swiatłoczułych?

Kryształ krzemu zbudowany jest z atomów, z których 

ś

wiatło mo

ż

e wybija

ć

 elektrony, tworz

ą

c

pary: dodatni jon i ujemny elektron.
Wi

ą

zka 

ś

wiatła składa si

ę

 z "porcji" zwanych fotonami.

Budowa matrycy CCD

Na   zał

ą

czonym   poni

ż

ej   rysunku   jest   przedstawiony   uproszczony   schemat   matrycy   CCD.

Rysunek pozwala te

ż

 na obja

ś

nienie zasady działania tej matrycy.

Uproszczony schemat matrycy CCD

Matryca to płytka z krzyształu krzemu odpowiednio obrobiona. Górna cz

ęść

 rysunku przedstawia

widok z góry matrycy. Jasno bł

ę

kitne kwadraciki to pojednycze piksele, odizolowane elektrycznie

od siebie. 

Ś

wiatło padaj

ą

c na matryc

ę

 wybija w poszczególnych pikselach elektrony, któych liczba

jest proporcjonalna do nat

ęż

enie 

ś

wiatła padaj

ą

cego na dany piksel. Na piksel  mo

ż

emy patrze

ć

jak   na  pojemnik   w  którym   te  elektrony   si

ę

  gromadz

ą

.   Obrazuje  to  schemat   piksela   w  prawym

górnym rogu rysunku. W dolnej cz

ęś

ci rysunku mamy przekrój poprzeczny matrycy. Zaleznie od

nat

ęż

enie   padaj

ą

cego  

ś

wiatła   i   czasu   trwania   tego   "na

ś

wietlania"   matrycy   w   poszczególnych

pikselach   zgromadz

ą

  si

ę

  ró

ż

ne   ilo

ś

ci   ładunków   elektrycznych.   Ich   rozkład   pomi

ę

dzy   pikselami

odzwierciedla   nat

ęż

enie  

ś

wiatła   które   z   kolei   jest   "obrazem"   tego   co   "widzi"   obiektyw   aparatu.

Narazie nie mówimy nic o kolorach. Sama matryca CCD (ale i CMOS) jest jak film czarno - biały.
Rejestruje tylko nat

ęż

enie 

ś

wiatła a nie jego kolory.

Odczytywanie zawarto

ś

ci matrycy CCD

Nowo

ś

ci na email

Twój adres email:

Zapisz się

Akceptuj

ę

 

regulamin

prywatno

ś

ci

 i prosz

ę

 o

przesyłanie bezpłatnych i
niezobowi

ą

zuj

ą

cych informacji o

nowych artykułach o fotografii
oraz o ciekawych ofertach
zwi

ą

zanych z fotografi

ą

Szukaj tematu:

Najnowsze aparaty i artykuły

Nowo

ś

ci

Aparaty cyfrowe i

obiektywy

Poradnik fotografii

Słownik terminów angielskich

Porady praktyczne

FOTOGRAFOWANIE

LUSTRZANK

Ą

FOTOGRAFOWANIE

iPhonem

Fotografia dla dzieci

Fotoporadnik w PDF

SKANERY I SKANOWANIE

ZŁODZIEJ W SIECI

JAK SZUKA

Ć

 TEMATU

HDR - najnowsze

osi

ą

gni

ę

cia

GALERIA ZDJ

ĘĆ

 HDR

Adobe Photoshop Elements

7.0

Budowa aparatu cyfrowego

MATRYCE

Matryca 

ś

wiatłoczuła

Rozdzielczo

ść

 matrycy

Zmiana rozdzielczo

ś

ci

fotografowania

Megapiksele efektywne

Rozmiary matryc

Matryca CCD a CMOS

Matryca CCD - budowa i
działanie

Budowa matryc CMOS

Matryca Exmor R

CMOS vs. Exmor

Matryca MOS vs CMOS i
CCD

Parametry techniczne
matrycy

Kolory cyfrowe

Dynamika matrycy

Liniowo

ść

 matrycy

Blooming - przepełnienie

Matryca FOVEON X3

Powi

ę

kszanie pikseli

matrycy

Matryca Fuji EXR

Podsumowanie I

MONITORY
(wy

ś

wietlacze)

OPTYKA

ELEKTRONIKA

Oprogramowanie

Przysłona - teoria

Migawka

Budowa matrycy CCD

http://www.fotoporadnik.pl/ccd-budowa-1.html

1 z 2

2015-03-03 20:16

background image

Oznaczenia w cyfrówce

Przysłona - budowa

Lampa błyskowa

BUDOWA LUSTRZANKI

Funkcje aparatu cyfrowego

Kalibracja kolorów

Fotografowanie

Makrofotografia

PANORAMY

WIDEO LUSTRZANK

Ą

Powstawania zdj

ę

cia

Obróbka komputerowa

Odbitki cyfrowych zdj

ęć

Kupujemy aparat cyfrowy

Pierwsze zdj

ę

cia

Encyklopedia fotografii

Jak fotografowa

ć

Zagadnienia ró

ż

ne

APARATY SPECJALNE

Pytania Czytelników

O autorze

Galeria zdj

ęć

Znajd

ź

 nas na Facebooku

Fotoporadnik.pl -
fotografia
poradnik

3 243 osoby lubi

ą

 obiekt

Fotoporadnik.pl - fotografia poradnik

.

Wtyczka społeczno

ś

ciowa

Lubi

ę

 to!

Lubi

ę

 to!

Fotoporadnik.pl
- fotografia
poradnik

19 lutego o 05:52

Sk

ą

d wzi

ę

ły si

ę

 symbole

u

ż

ywane w fotografii

Obja

ś

nimy pochodzenie

kilku symboli u

ż

ywanych

w fotografii, to taka
ciekawostka. DSLR -
pochodzi od "Digital
Single-Lens Reflex
camera" i jest (...)

Pierwszym etapem tworzenia zdj

ę

cia jest odczytanie zawarto

ś

ci wszystkich pikseli. W matrycy

typu  CCD odbywa si

ę

 to tak. Odpowienie układy elektroniczne przenosz

ą

 ładunki z najni

ż

szego

(na tym rysunku) rz

ę

du pikseli do czego

ś

 w rodzaju rury (zielony szeroki pasek na dole matrycy),

któr

ą

 ładunki przesuwane s

ą

 do układów elektronicznych (ten du

ż

y niebieski trójk

ą

t) które

zamieniaj

ą

 ładunek z ka

ż

dego piksela na napi

ę

cie elektryczne

napi

ę

cie za

ś

 zamieniaj

ą

 na liczb

ę

 (przetwornik analogowo cyfrowy), oznaczany w elektronice

symbolem A/D.
liczby   te   zapisywane  s

ą

  w  wewn

ę

trznej   pami

ę

ci   procesora   aparatu   (nie  myli

ć

  z   pami

ę

cia

wkładan

ą

 i wyjmowan

ą

 z aparatu, na której zapisywane s

ą

 gotowe ju

ż

 zdj

ę

cia).

Po   odczytaniu   zawarto

ś

ci   pierwszego   rz

ę

du   pikseli   ładunki   z   wy

ż

szych   rz

ę

dów   s

ą

przesuwane   o   jeden   piksel   w   dół   i   proces   odczytu   jest   powtarzany   a

ż

  do   odczytania

zawarto

ś

ci wszystkich pikseli.

do  ka

ż

dej   liczby  reprezentuj

ą

cej   o

ś

wietlenie  pojedynczego  piksela  przyporz

ą

dkowany   jest

numer tego piksela, który jednoznacznie okre

ś

la jego poło

ż

enie w matrycy.

w   tej   pami

ę

ci   wewn

ę

trznej   zapisywane   jest   te

ż

  wiele   innych   informacji   zwi

ą

zanych   z

wykonanym wła

ś

nie zdj

ę

ciem ale pomijamy to chwilowo, by nie komplikowa

ć

 opisu.

Z przytoczonego tu opisu wynika to, co napisali

ś

my na pocz

ą

tku tego paragrafu. Zawarto

ść

 pikslei

w   matrycy   CCD   odczytuje   si

ę

  sekwencyjnie   rz

ą

d   po   rz

ę

dzie.   Ładunki   w   tym   procesie   s

ą

przesuwane   w   kierunku   szyny   (zielonej)   odczytuj

ą

cej   i   kieruj

ą

cej   je   do   dalszej   obróbki.   To   co

otrzymujemy   po   zako

ń

czeniu   opisanego   tu   procesu   odczytu   to   tzw.   obraz   surowy,   ogólnie

nazywany  RAW  (czytaj   ro).   Aparaty  wy

ż

szej   klasy,   ale nawet   kompakty,  pozwalaj

ą

  zapisa

ć

 taki

obraz w pami

ę

ci zewn

ę

trznej. Plik taki nazywany jest plikiem surowym lub plikiem 

RAW

.

W   aparatach   ni

ż

szej   klasy   dane   "surowe"   od   razu   poddawane   s

ą

  obróbce   w   aparacie

fotograficznym i do pami

ę

ci zewn

ę

trznej zapisywane jest gotowe zdj

ę

cie w formacie JPEG. Takie

zdj

ę

cie   mo

ż

na  potem   nieco  korygowa

ć

  w  komputerze   odpowiednim   programem  ale  mo

ż

liwo

ś

ci

tych   korekcji   s

ą

  nieporównanie  mniejsze  ni

ż

  w  przypadku   zapisanego   pliku   RAW.   Jednak   pliki

RAW s

ą

 bardzo du

ż

e (około 3 do 5x wi

ę

ksze) od wynikowych JPEG-ów a do tego "przerobienie"

ich na zdj

ę

cie wymaga sporo czasu, umiej

ę

tno

ś

ci i odpowiednich programów.

U

ż

ywasz   Facebooku'a?   Kliknij   "lubi

ę

  to",   b

ę

dziesz   dostawał   informacje   o   nowo

ś

ciach   na

naszym serwisie.

3,2 tys.

Lubi

ę

 to!

Lubi

ę

 to!

Regulamin serwisu

Copyright: 2006-2015 Roman Goc, Michał Goc

Budowa matrycy CCD

http://www.fotoporadnik.pl/ccd-budowa-1.html

2 z 2

2015-03-03 20:16