background image

Logistyka - nauka 

 

                                                                              Logistyka  6/2013

 

                                                

1029 

 

dr inż. Magdalena Warmińska 
mgr inż. Patrycja Kozłowska 
Wyższa Szkoła Gospodarki  
w Bydgoszczy 
 

Uwarunkowania rozwoju transportu drogowego w globalnym łańcuchu 

dostaw 

 

Wstęp 

Przesłanki  tworzenia  i  rozwoju  globalnych  łańcuchów  dostaw  mają  swoje  źródła 

w  wielu  uwarunkowaniach  jakie  towarzyszyły  procesom  funkcjonowania  i  wzrostu 

gospodarki światowej na przestrzeni ostatnich lat.  

Elementem  łączącym  klientów  firm,  dostawców  surowców,  zakłady  produkcyjne, 

magazyny  i  członków  kanału  dystrybucji,  czyli  stałe  miejsca  w  logistycznym  łańcuchu 

dostaw  jest  transport.  To  właśnie  transport  umożliwia  przepływ  towarów  między  tymi 

miejscami tworząc pomost miedzy nabywcą i sprzedawcą. 

Transport drogowy jest najczęściej wykorzystywaną gałęzią transportu w przewozach 

lądowych towarów. Jego znaczący potencjał w systemie transportowym  decydująco wpływa 

nie  tylko  na  organizacyjną,  technologiczną  i  ekonomiczną  stronę  realizacji  tych  łańcuchów, 

ale jest także kluczowym elementem w konstruowaniu nowych łańcuchów dostaw. 

Rozwój  transportu  drogowego    stymulowany  jest  przez  wiele  różnorodnych 

czynników.  Czynniki  te  –  tak  zewnętrzne,  jak  i  wewnętrzne  oraz  rynkowe  i  pozarynkowe, 

transportowe  i pozatransportowe  –  działają  z  różną  siłą  na  wielkość  i  strukturę  przewozów 

drogą lądową.  

 

1.

 

Globalne łańcuchy dostaw 

Rynek transportu i logistyki kształtował się w ciągu ostatnich 20–25 lat pod wpływem 

głębokich zmian strukturalnych zachodzących zarówno w samej branży, jak i w jej otoczeniu. 

Z  jednej  strony  wpłynęły  one  na  globalny  wzrost  zapotrzebowania  na  usługi  logistyczne, 

z drugiej zaś przyczyniły się do ewolucji ich specyfiki i charakteru

1

.  

W  efekcie  tych  zmian  logistyka  produkcji  i  dystrybucji  staje  się  coraz  bardziej 

złożona.  Kluczem  do  sukcesu  jest  umiejętność  harmonijnej  integracji  i  koordynacji 

wszystkich  elementów  łańcucha.  W  tradycyjnym  modelu  gospodarczym  wszystkie  fazy 

działalności  produkcyjnej  zlokalizowane  były  najczęściej  w  jednym  miejscu,  zazwyczaj 

                                                

1

 S. Ślubowski, Rynek transportu i logistyki w Polsce, Wyd. ING Bank Śląski, 2007, s. 8 – 9. 

background image

Logistyka - nauka 

 

                                                                              Logistyka  6/2013

 

                                                

1030 

 

blisko  rynku  zbytu.  Obecnie  wciąż  wiele  przedsiębiorstw  (np.  producenci  samochodów  czy 

sprzętu AGD) lokalizuje zakłady produkcyjne blisko odbiorców końcowych, jednak w wielu 

branżach  (np.  zaawansowane  technologie,  dobra  konsumpcyjne)  firmy  coraz  częściej 

koncentrują  działalność  produkcyjną  i  magazynowanie,  ograniczając  liczbę  lokalizacji. 

Pozwala  to  na  osiągnięcie  korzyści  skali  w  procesie  produkcji,  ale  jednocześnie  wpływa  na 

zwiększone  zapotrzebowanie  na  transport  i  na  wydłużenie  czasu  dotarcia  produktu  do 

odbiorcy.  

Poszukiwanie 

oszczędności 

skutkuje 

coraz 

powszechniejszym 

zjawiskiem 

przenoszenia całości bądź części produkcji do regionów oferujących niższe koszty produkcji 

(offshoring  i nearshoring).  Równocześnie  rosnąca  specjalizacja  sprawia,  że  coraz  częściej 

poszczególne  komponenty  do  produkcji  zaawansowanych  technologicznie  urządzeń 

wytwarzane  są  przez  niezależnych  producentów.  Jako  że  coraz  więcej  firm  decyduje  się  na 

koncentrację na działalności podstawowej i zlecanie funkcji pobocznych na zewnątrz, rośnie 

znaczenie ścisłej koordynacji współpracy z licznymi kontrahentami.  

Jednym  z  kamieni  milowych,  wpływających  na  radykalne  zmiany  w  procesie 

produkcji i dystrybucji, było pojawienie się koncepcji lean management. Jej fundamentem jest 

dążenie  do  maksymalnej  redukcji  poziomu  zapasów  i  do  organizacji  zaopatrzenia  w  taki 

sposób,  aby  dostawy  w  systemie  just-in-time  eliminowały  konieczność  utrzymywania 

kosztownej  funkcji  magazynowania  materiałów.  Wszystkie  opisane  zmiany  sprawiają,  że 

współczesny  łańcuch  dostaw  znajduje  się  pod  coraz  większą  presją.  Przy  wydłużającym  się 

dystansie, jaki przemierzają towary i materiały, kurczy się czas na realizację dostaw

2

Wraz  ze  strukturalnymi  zmianami  makroekonomicznymi  rośnie  rola  odbiorcy 

końcowego. Tradycyjny system dostaw zdominowany był przez stronę podażową (producenta 

zamawiającego  dostawy  surowców  i  materiałów  oraz  zlecającego  dystrybucję,  zgodnie 

z potrzebami  wynikającymi  z  systemu  magazynowania  i  sposobu  organizacji  pracy  linii 

produkcyjnych).  Dzisiaj  o  funkcjonowaniu  łańcucha  dostaw  w  znacznie  większym  stopniu 

decyduje popyt. 

Sprawna  logistyka  i  efektywny  łańcuch  dostaw  coraz  częściej  decydują  o  przewadze 

konkurencyjnej  przedsiębiorstwa.  Obecnie  nie  wystarcza  już  dobrze  zdefiniowany 

i agresywnie  promowany  produkt  o  najlepszych  cechach  i  atrakcyjnej  cenie.  Niskie  marże, 

konsolidacja  oraz  globalizacja  rynku  stają  się  poważnym  zagrożeniem  dla  wielu 

przedsiębiorstw  także  i  na  polskim  rynku.  Sprzedaż  wymaga  efektywnej  logistyki  czyli 

                                                

2

 S. Ślubowski, Rynek transportu i logistyki w Polsce, Wyd. ING Bank Śląski, 2007, s. 12 – 14. 

background image

Logistyka - nauka 

 

                                                                              Logistyka  6/2013

 

                                                

1031 

 

sprawnej  organizacji  dostaw  produktów  przy  najmniejszych  kosztach  i  zapewnieniu 

odpowiedniego  poziomu  obsługi  klienta.  Sukces  rynkowy  w  mniejszym  stopniu  jest 

uzależniony  od  indywidualnych  działań  danego  przedsiębiorstwa  a  w  większym  od  pozycji 

konkurencyjnej całego łańcucha dostaw. 

Globalny  łańcuch  dostaw  to  struktura  bardzo  złożona,  przestrzennie  rozległa 

i działająca  w  bardzo  zróżnicowanym  międzynarodowym  środowisku  gospodarczym. 

Transport  odgrywa  istotną  rolę  w  integracji  wszystkich  procesów  realizowanych  w  ramach 

globalnego  łańcucha  dostaw,  zapewniając  jego  spójność  oraz  gwarantując  mu  jednocześnie 

niezbędną  elastyczność  działania  oraz  zdolność  adaptacji  do  dynamicznie  zmieniających  się 

warunków  otoczenia.  W tych  warunkach  transport  staje  się  zarówno  czynnikiem,  jak 

i narzędziem optymalizacji tak ukształtowanej struktury sieciowej, warunkując jej możliwości 

trwania i efektywnego rozwoju

3

.  

Procesy  tworzenia  i  dość  szybkiego  rozwoju  globalnych  łańcuchów  dostaw  – 

szczególnie  w  okresie  ostatnich  15  lat,  determinowało  wiele  czynników  o  bardzo  różnym 

i złożonym charakterze. Do grupy podstawowych zalicza się omówione niżej

4

.  

Dynamiczny  rozwój  produkcji  i  handlu  w  skali  międzynarodowej,  spowodowany 

w głównej  mierze,  nabierającymi  wówczas  tempa  procesami  deregulacji  gospodarek  oraz 

liberalizacji  –  przede  wszystkim  rynków  pieniężnych  i  towarowych,  a  także  wzrostem 

zapotrzebowania  na  dobra  inwestycyjne  i  konsumpcyjne.  Zapewnienie  sprawnej  obsługi  tak 

intensywnie  wzrastających  strumieni  towarowych  w  handlu  światowym  i  przewozów 

w nowym modelu gospodarki globalnej wymagało zatem wdrożenia nowych, innowacyjnych 

form i sposobów organizacji oraz zarządzania i sterowania procesami gospodarczymi.  

Silny  wzrost  konkurencji  –  tak  cenowej  (kosztowej),  jak  produktowej  (jakościowej), 

jako  skutek  postępującej  deregulacji  i  liberalizacji,  w  rezultacie  czego  nasilają  się  w  skali 

globalnej zjawiska: 

1)

 

koncentracji zarówno kapitału, jak i produkcji (koncentracji poziomej i pionowej), 

2)

 

dążenia do utrzymania konkurencyjności przez poszukiwanie w wymiarze globalnym 

innych  sposobów  obniżki  kosztów  produkcji,  w  tym  między  innymi  przez  zakrojony 

na szeroką skalę offshoring i outsourcing

                                                

3

 

A. S. GrzelakowskiUwarunkowania i bariery transportowe funkcjonowania i rozwoju globalnych łańcuchów 

dostaw, Zeszyty Naukowe Kolegium Gospodarki Światowej SGH, 31,Warszawa, 2011, s. 141 – 142. 

4

 

A.  E.  Branch,  Global  supply  chain  management  and  international  logistics.  Routledge,  Taylor  and  Francis 

Group, New York and London, 2009 
 

background image

Logistyka - nauka 

 

                                                                              Logistyka  6/2013

 

                                                

1032 

 

3)

 

poszukiwania  w  silnym  otoczeniu  konkurencyjnym  gospodarki  światowej  nowych 

form kooperacji i adaptacji poprzez rozbudowę celowo kształtowanych sieci dostaw, a 

w tym sieci o powiązaniach typowo pionowych. 

Rozwój logistyki i logistycznych form zarządzania procesami gospodarczymi, z silnie 

zarysowaną orientacją na: 

1)

 

przyspieszenie  i  zarazem  optymalizację  przepływu  dób  rzeczowych,  środków 

finansowych,  informacji  i  osób  w  łańcuchach  towarowo-transportowych  w  skali 

globalnej, 

2)

 

wzrost standardów jakości (TQM ), 

3)

 

tworzenie wartości dodanej w układzie poszczególnych ogniw łańcucha logistycznego 

z wyraźną opcją na klienta, 

4)

 

stałą poprawę poziomu obsługi klienta (ECR ). 

Silna  orientacja  na  wzrost  produktywności  zasobów  i  efektywności  gospodarowania 

(strategia racjonalizacji kosztów) w powiązaniu z dążeniem do: 

1)

 

przyspieszenia  realizacji  poszczególnych  procesów  i  cykli  w  ramach  każdej  z  faz 

szeroko  rozumianej  działalności  gospodarczej  (zaopatrzenia,  produkcji,  transportu, 

dystrybucji itp.), 

2)

 

skracania  do  niezbędnego  minimum  czasu  zamrożenia  kapitału  ulokowanego 

w towarze, 

3)

 

redukcji poziomu zapasów – optymalizacji ich poziomu i źródeł zaopatrzenia. 

Postępująca  w  skali  globalnej,  w  następstwie  działania  efektu  naśladownictwa, 

standaryzacja i normalizacja procesów techniczno-technologicznych i produktów, a także ich 

certyfikacja  oraz  ujednolicanie  różnego  typu  procedur  handlowych  i  transportowych  (np. 

odpraw  celnych  i  granicznych)  i  wymogów  regulacyjno-porządkowych  –  w  tym  ze  sfery 

bezpieczeństwa obrotu towarowego i przewozów. 

Skracanie  cyklu  życia  produktów,  co  zwiększa  wymogi  w  zakresie  rozwoju  nowych 

technologii,  wdrażania  innowacyjnych  rozwiązań  we  wszystkich  sferach  procesu 

gospodarowania,  a  w  tym  stosowania  inteligentnych  form  sterowania  procesami, 

przetwarzania i przesyłania informacji, prowadzenia szeroko zakrojonych badań rynkowych, 

projektowania i szybkiego wprowadzania nowych produktów na rynek itp. 

Wszystkie  wymienione  czynniki  o  charakterze  podstawowym,  działając  w  różnych 

okresach  i  z  różną  siłą,  współokreślały  zarówno  rodzaje,  formy,  jak  i  dynamikę  tworzenia, 

ewolucji  i  rozwoju  globalnych  łańcuchów  dostaw.  One  to  również  wpływały  na  wszelkie 

dokonujące  się  w  ostatnich  latach  procesy  przekształceń  tych  układów  sieciowych, 

background image

Logistyka - nauka 

 

                                                                              Logistyka  6/2013

 

                                                

1033 

 

determinując  w  dużym  stopniu  podstawowe  parametry  sprawności,  efektywności 

i elastyczności  ich  funkcjonowania  oraz  zdolność  adaptacji  do  zmieniających  się  wymogów 

otoczenia oraz potrzeb klientów. 

Wśród  tej  grupy  czynników  istotne  znaczenie  miał  również  czynnik  transportowy, 

a właściwie  zespół  różnego  typu  elementów  o  bardzo  złożonym  charakterze,  które 

determinowały  warunki,  sposoby  i  skuteczność  realizacji  szeroko  rozumianych  fizycznych 

procesów przemieszczania, tj. przewozu, przeładunku, składowania, magazynowania itp. dóbr 

rzeczowych  i  osób  w  ramach  tak  ukształtowanych  łańcuchów  dostaw.  Czynnikowi  temu 

przypisuje  się  duże  znaczenie  w  zapewnieniu  sprawnej  i  efektywnej  realizacji  procesów 

zaopatrzenia, produkcji, dystrybucji i obsługi zwrotów, uważając, iż w wielu wypadkach miał 

on  i  ma  nadal  znaczenie  kluczowe  nie  tylko  dla  powstania  i  odpowiedniego  ukształtowania 

oraz organizacji procesów w łańcuchu dostaw, ale także ich optymalizacji

5

.  

Transport  spaja  fizycznie  wszystkie  ogniwa  globalnego  łańcucha  dostaw,  integrując 

jednocześnie  w  sensie  techniczno-organizacyjnym  wszystkie  procesy  i  sfery  działalności 

gospodarczej, jakie tak ukształtowany układ sieciowy swym zakresem obejmuje. Oznacza to, 

ż

e  realnie  warunkuje  on  ich  realizację  i  jest  wręcz  newralgicznym  czynnikiem 

determinującym  zdolność  wykreowania,  optymalnego  funkcjonowania  oraz  przetrwania 

globalnego  łańcucha  dostaw,  szczególnie  w  sytuacjach  kryzysowych.  Z  tych  głównie 

powodów,  operatorzy  globalnych  łańcuchów  dostaw  zwracają  baczną  uwagę  nie  tylko  na 

selektywny  dobór  sprawnych,  doświadczonych  w  zakresie  dokonywania  przewozów 

międzynarodowych  i  niezawodnych  operatorów  transportowo-logistycznych  oraz  tras 

przewozu  z  odpowiednim  zapleczem  logistyczno  -  infrastrukturalnym,  np.  centrami 

logistycznymi,  sieciami  specjalistycznych  magazynów  itp.,  ale  również  na  zapewnienie 

koniecznych w takich warunkach rezerw potencjału transportowego

6

 

2.

 

Transport drogowy 

Unia  Europejska  z  zaangażowaniem  stara  się  stwarzać  optymalne  warunki 

funkcjonowania  wolnego  rynku  profesjonalnych  usług  transportu  drogowego  –  rozumianych 

jako  transport  towarowy  i  pasażerski  –  aby  zapewnić  mobilność  towarów  i  osób,  a  także 

umożliwić  tworzenie  miejsc  pracy  i  rozwój  gospodarczy.  Wyzwanie  polega  na  stworzeniu 

możliwości  realizacji  tych  starań  przy  jednoczesnej  pomocy  sektorowi  w  zwiększeniu 

                                                

5

 

S. Chopra, P. Meindl, Supply Chain Management. Strategy, Planning, and Operation, Fourth Edition, Pearson, 

New York, 2010, s. 67–68 i 380–381. 

6

 A. S. GrzelakowskiUwarunkowania i bariery transportowe funkcjonowania i rozwoju globalnych łańcuchów 

dostaw, Zeszyty Naukowe Kolegium Gospodarki Światowej SGH, 31,Warszawa, 2011, s. 143 – 145. 

background image

Logistyka - nauka 

 

                                                                              Logistyka  6/2013

 

                                                

1034 

 

wydajności,  bezpieczeństwa  i  rentowności.  Europejczycy  oczekują  szybkich  i  punktualnych 

bezpośrednich  dostaw  towarów  we  wszystkich  zakątkach  kontynentu.  Często  transport 

drogowy to jedyny sposób zaspokojenia popytu na mobilność i elastyczność na tak wysokim 

poziomie  i  ta  sytuacja  nie  ulegnie  zmianie  pomimo  rosnących  inwestycji  w  inne  formy 

transportu. Bez sprawnego, ożywionego systemu  transportu  drogowego nie mogą poprawnie 

funkcjonować  pozostałe  formy  transportu,  ponieważ  większość  przewozów  towarowych 

i pasażerskich  rozpoczyna  się  i  kończy  podróżą  po  drogach.  Dlatego  transport  drogowy 

odgrywa także zasadniczą rolę w rozwoju  zintegrowanych sieci transportowych i rozwiązań 

w zakresie transportu intermodalnego w Europie. 

Wzrost  znaczenia  transportu  samochodowego  wynika  między  innymi  z  jego 

dynamicznego  rozwoju  w  pierwszych  latach  transformacji  oraz  z  niewielkich  barier  wejścia 

na rynek nowych firm. Szybko powstające firmy przewozowe w walce o rynek przejmowały 

i przejmują  klientów  z  innych  gałęzi  transportu,  oferując  im  alternatywne  rozwiązania, 

najczęściej po niższych cenach. Transport samochodowy pozwala na tworzenie przyjaznej dla 

klienta  oferty,  umożliwiając  dotarcie  do  każdego  miejsca  oraz  zapewniając  większą 

elastyczność  i  niezawodność  dostaw,  co  w  przypadku  większości  klientów  ma  kluczowe 

znaczenie.  Konkurowanie  z  przewozami  samochodowymi  jest  dodatkowo  utrudnione  przez 

powolny  rozwój  infrastruktury  dla  innych  gałęzi  transportu.  W  wyniku  ostrej  walki 

konkurencyjnej  oferta  przedsiębiorstw  transportowych  jest  stale  doskonalona,  przy 

jednoczesnym  utrzymywaniu  niskich  cen.  Skłania  to  przedsiębiorstwa  handlowe 

i produkcyjne do wydzielania (outsorcingu) transportu poza struktury własnej firmy. Zadania 

przewozowe  powierzane  są  zewnętrznym  firmom  transportowym  lub  specjalistycznym 

podmiotom  logistycznym  oferującym  kompleksową  obsługę  magazynowo-transportową. 

W związku  z  tendencją  do  zlecania  usług  transportowych  firmom  zewnętrznym  rośnie 

systematycznie rola wyspecjalizowanych przewoźników (tzw. transport zarobkowy)

7

3.

 

Rola transportu drogowego w planowaniu i projektowaniu łańcuchów dostaw  

Optymalne  zarządzanie  łańcuchem  dostaw  staje  się  dla  większość  przedsiębiorstw 

kluczowym  zadaniem.  Utrzymanie  właściwego  poziomu  zapasów  zarówno  materiałów  do 

produkcji  jak  i  wyrobów  gotowych  zmniejsza  koszty  funkcjonowania  przedsiębiorstwa. 

Z tego  względu  współpraca  pomiędzy  partnerami  na  rynku  powinna  opierać  się  na: 

zaangażowaniu kierownictwa, umiejętności stosowania nowoczesnych technologii, zmianach 

w  strukturze  łańcucha  dostaw,  optymalnym  rozwojem  zgodnym  z  celami  strategicznymi. 

                                                

7

 S. Ślubowski, Rynek transportu i logistyki w Polsce, Wyd. ING Bank Śląski, 2007. 

background image

Logistyka - nauka 

 

                                                                              Logistyka  6/2013

 

                                                

1035 

 

Dzięki wprowadzeniu standardów w łańcuchach dostaw przedsiębiorstwo odnosi następujące 

korzyści:  skraca  czas  dostaw,  zmniejsza  opóźnienia  związane  z  dostawami,  obniża  koszty 

łańcuchów dostaw, zmniejsza szkodliwość

8

Biorąc  pod  uwagę  wcześniejsze  założenia  realizacja  procesów  przewozowych 

w łańcuchach  dostaw  musi  przebiegać  z  uwzględnieniem  kryteriów:  jakości,  dokładności, 

elastyczności.  Jakość  dostaw  oznacza,  ze  dany  ładunek  dotarł  do  właściwego  miejsca 

przeznaczenia  we  wskazanej  ilości  i  w  wyznaczonym  stanie.  Dokładność  dostawy  jest  to 

prawidłowość  wykonania  usługi  transportowej  według  wcześniej  sporządzonej  umowy. 

Ocena  dokładności  dostawy  dotyczy  zarówno  organizatora  dostawy,  jak  i  wykonawcy 

umowy.  Elastyczność  dostawy  wyraża  się  poprzez  zdolność  systemu  transportowego  na 

zmiany warunków umowy np. czasu i miejsca dostarczenia towaru

9

Transport  drogowy  w  dzisiejszych  czasach  jest  kluczowym  elementem  w  planowaniu 

łańcucha dostaw ze względu na: 

 

przestrzenne  rozmieszczenie  dróg,  charakteryzujące  się  największą  spośród 

wszystkich gałęzi gęstością i spójnością, 

 

najkorzystniejsze    dostosowanie  sieci  dróg  do  rozmieszczenia  miejsc  produkcji, 

handlu i konsumpcji, 

 

przystosowanie  środków  transportu  do  przewozu  niemal  wszystkich  rodzajów 

ładunków,  przy  czym  domeną  transportu  samochodowego  są  ładunki  drobnicowe 

o wysokiej wartości jednostkowej, 

 

dobre właściwości związane z czasem trwania transportu, czyli:  

 

znaczną  szybkości  eksploatacyjną  środków  transportu,  szczególnie  na 

autostradach i drogach szybkiego ruchu, 

 

możliwość  korzystania  z  najdogodniejszych  tras  przewozu,  także  pod  względem 

czasowym, 

 

najkorzystniejszą w czasie dostępności środków transportowych dla załadowcy,  

 

taką częstotliwości jazd, jakiej życzy sobie klient, 

 

dużą terminowości dostaw. 

 

największym,  spośród  wszystkich  gałęzi  transportu,  możliwościom  wykonywania 

przewozów  w  relacji  dom-dom  bez  czasochłonnych,  pośrednich  operacji 

przeładunkowych; 

                                                

8

 W. Rydzkowski i K. Wojewódzka- Król., Transport, PWN Warszawa 2005.

 

9

 

Tamże

 

 

background image

Logistyka - nauka 

 

                                                                              Logistyka  6/2013

 

                                                

1036 

 

 

największą zdolnością do obsługi niewielkich i rozproszonych potoków ładunkowych. 

4.

 

Problemy  realizacji  łańcucha  dostaw  przez  transport  samochodowy  w  czasach 

globalizacji 

Temat  ten  powinien  być  przedmiotem  szerokiej  dyskusji  w  środowisku 

przedsiębiorstw transportu samochodowego, przedsiębiorstw produkcyjnych czy handlowych, 

a także należeć do istotnych zagadnień polityki transportowej państwa. Wynika to z faktu, że 

zagadnienie  globalizacji  jest  rzeczywistością  gospodarczą,  a  współczesny  rozwój  logistyki 

niezwykle  przyspiesza  dalsze  procesy  koncentracji  w  działalności  gospodarczej 

przedsiębiorstw  produkcyjnych,  handlowych,  jak  i  transportowych.  W  związku  z  tym 

powstaje  pytanie  ,  czy  polityka  transportowa  państwa  stwarza  odpowiednie  warunki  do 

włączenia  się  polskich  przedsiębiorstw  transportu  samochodowego  w  efektywna  realizację 

zadań  transportowych,  wynikających  z  wymagań  nowoczesnych  systemów  logistycznych 

w zakresie realizacji łańcuchów dostaw.  

Oceniając sytuację polskiego transportu samochodowego z punktu widzenia procesów 

konsolidacyjnych i koncentracyjnych w gospodarce europejskiej, należy stwierdzić, że jest on 

generalnie  nieprzygotowany  na  współudział  w  realizacji  współczesnych  łańcuchów  dostaw. 

Jego nadmierne rozproszenie, słabość organizacyjna i kapitałowa, a także niedostatek wiedzy 

wśród przedsiębiorstw na temat tendencji rozwojowych nowoczesnych systemów zarządzania 

oraz  kształtowania  systemów  logistycznych  nie  daje  pozytywnych  podstaw  do  stwierdzenia, 

ż

e  generalnie  polskie  przedsiębiorstwa  transportu  samochodowego  skutecznie  włączą  się 

w proces  globalizacji    efektywnie  kształtując  i  realizując  współczesny  łańcuch  dostaw. 

Wyraźnie należy stwierdzić, że głównie chodzi o taką możliwość, że polskie przedsiębiorstwa 

transportu  samochodowego  mogłyby  kształtować  europejskie  systemy  logistyczne 

współpracując  na  zasadach  partnerskich  z  innymi  dużymi  operatorami  logistycznymi, 

efektywnie realizować zgłaszane przez klientów potrzeby. 

Trzeba  zaznaczyć,  że  procesy  globalizacji  to  kierunek  zmierzający  do  redukcji 

kosztów,  a także  uproszczenia  sposobów  podejmowania  decyzji  i  w  konsekwencji  do 

uzyskania  przez  przedsiębiorstwa  lub  określone  organizacje  gospodarcze  konkurencyjnej 

pozycji  na  danym  rynku.  Jest  to  efekt  wykorzystania  logistyki,  która  będąc  dyscypliną 

naukową  bardzo  praktyczną,  jednoznacznie  stwierdza,  że  z  punktu  wymagań  klienta 

wszystkie  podmioty  gospodarcze,  zarówno  produkcyjne,  handlowo-usługowe,  jak  i 

transportowe,  muszą  na  współczesnym  rynku  podejmować  wszelkie  działania  (outsourcing, 

benchmarking,  controlling)  których  efektem  będą  zmiany  w  dotychczasowym  sposobie 

background image

Logistyka - nauka 

 

                                                                              Logistyka  6/2013

 

                                                

1037 

 

gospodarowania i zarządzania, zmierzając do umocnienia swojej pozycji tynkowej, a także jej 

rozszerzenia.  Globalizacja  powoduje  powstawanie  dużych  i  bardzo  dużych  przedsiębiorstw 

lub  organizacji  gospodarczych  oraz  biorąc  pod  uwagę  rynek  transportu  samochodowego, 

dużych operatorów logistycznych.  

Czy w tym kontekście polski przedsiębiorstwa transportu samochodowego mogą stać 

się  dużymi  operatorami  logistycznymi,  skutecznie  konkurującymi  na  rynku  transportowym 

Europy? Wydaje się, że jest taka możliwość, ale jej realizacja wymaga spełnienia określonych 

warunków. Do tych warunków zaliczyć między innymi:  

 

zrozumienie  przez  polskich  przedsiębiorców  transportowych  istoty  przemian 

gospodarczych zachodzących na współczesnym rynku, 

 

podjęcie  własnych  działań  organizacyjnych  zmierzających  do  tworzenia  dużych 

przedsiębiorstw ( organizatorów procesów logistycznych), 

 

stworzenie  przez  politykę  transportową  państwa  odpowiednich  warunków  do 

powstawania takich przedsiębiorstw. 

W  przeciwnym  bowiem  razie  polski  transport  samochodowy  będzie  spełniał  tylko 

technologiczną funkcję, polegająca na przewozie z miejsca a do b i nie będzie uczestniczył w 

korzyściach ekonomicznych, wynikających z procesów koncentracji na współczesnym rynku 

gospodarczym. 

 

Podsumowanie 

Zmiany, które nastąpiły w ciągu ostatnich lat w gospodarce światowej oraz pojawienie 

się  nowych  koncepcji  w  zarządzaniu  i  organizacji  produkcji  sprawiły,  że  zarządzanie 

logistyką  produkcji  i  dystrybucji  staje  się  coraz  większym  wyzwaniem  dla  przedsiębiorstw. 

Z kolei  wzrost  gospodarczy  i  rosnąca  w  skali  globalnej  wymiana  handlowa  powodują 

dynamiczny  rozwój  rynku  transportu.  Zrozumienie  przez  przedsiębiorców  transportowych 

istoty  przemian  gospodarczych  zachodzących  na  współczesnym  rynku  oraz  odpowiednia 

polityka  transportowa  państwa  pozwoli  na  skuteczne  włączenie  się  przedsiębiorstw 

transportowych  w proces  globalizacji    efektywnie  kształtując  i  realizując  współczesny 

łańcuch dostaw. 

 

 

 

background image

Logistyka - nauka 

 

                                                                              Logistyka  6/2013

 

                                                

1038 

 

Determinants  of  the  development  of  road  transport  in  the  global  supply 
chain 
 

Summary 

The conditions for the creation and development of global supply chains have their sources in 

the  many  considerations  which  have  undergone  the  operation  and  growth  of  the  world 

economy over the last few years.  

Transport is the element connecting customers, suppliers of raw materials, production 

facilities,  warehouses  and  the  members  of  the  distribution  channel,  which  is  a  permanent 

place  in  the  logistics  supply  chain,  so  the  places  where  this  type  of  activity  suspends 

momentarily, on the episode, the movement of goods in the supply chain. This is what allows 

to transport goods between these places and fills this gap, which creates a bridge between the 

buyer and the seller.  

In  this  publication  there  have  been  presented  opportunities  and  threats  for  the 

development  of  road  transport  in  the  global  supply  chain.  Road  transport  is  the  most 

commonly used part of the transport in the land transport of goods. Its considerable potential 

in  the  transport  system  decisively  affects  not  only  on  economic,  technological  and 

organizational side of these chains but is also a key element in the construction of new supply 

chains.  

 

Literatura 

1.

 

Branch A.E., Global supply chain management and international logistics. Routledge, 

Taylor and Francis Group, New York and London, 2009 

2.

 

Chopra S., P. Meindl, Supply Chain Management. Strategy, Planning, and Operation, 

Fourth Edition, Pearson, New York, 2010 

3.

 

Grzelakowski A. S, Uwarunkowania i bariery transportowe funkcjonowania i rozwoju 

globalnych  łańcuchów  dostaw,  Zeszyty  Naukowe  Kolegium  Gospodarki  Światowej 

SGH, 31,Warszawa, 2011 

4.

 

Rydzkowski W., K. Wojewódzka – Król (red.), Transport, PWN, Warszawa 2005 

5.

 

Ś

lubowski S., Rynek transportu i logistyki w Polsce, Wyd. ING Bank Śląski, 2007