Wpływ i rozchód waluty na rachunku walutowym Na rachunek walutowy jednostki wpływają waluty od kontrahentów. Środki zgromadzone na rachunku walutowym słuŜą do zapłaty zobowiązań.
Zdarza się teŜ, Ŝe jednostka zakupi lub odsprzeda walutę do banku, w którym posiada rachunek. Aby dokonać właściwej wyceny tych operacji oraz prawidłowo ująć je w księgach rachunkowych, trzeba uwzględnić przepisy ustawy o rachunkowości.
W ciągu roku wpływ walut obcych na rachunek walutowy jednostka powinna wyceniać zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy o rachunkowości (Dz. U.
z 2002 r. nr 76, poz. 694 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem wpływ waluty naleŜy wycenić: 1) w przypadku zakupu waluty w banku - po kursie sprzedaŜy walut stosowanym przez bank obsługujący jednostkę, 2) w przypadku zapłaty naleŜności - po kursie kupna walut stosowanym przez bank obsługujący jednostkę.
Z kolei rozchód walut obcych z rachunku walutowego wycenia się: 1) w przypadku sprzedaŜy waluty do banku - po kursie kupna banku, 2) w przypadku zapłaty zobowiązań w walutach obcych - po kursie ustalonym z zastosowaniem art. 35 ust. 8 ustawy o rachunkowości, tj.:
• według kursu przeciętnego, to jest ustalonego w wysokości średniej waŜonej kursów walut,
• przyjmując, Ŝe rozchód walut wycenia się kolejno po kursie walut, które najwcześniej wpłynęły na rachunek walutowy (kurs ustalany metodą FIFO),
• przyjmując, Ŝe rozchód walut wycenia się kolejno po kursie walut, które najpóźniej wpłynęły na rachunek walutowy (kurs ustalany metodą LIFO).
JeŜeli do wyceny rozchodu waluty przyjmowany będzie kurs historyczny, czyli FIFO, LIFO lub średniowaŜony, to nie powstaną róŜnice kursowe na rachunku walutowym. RóŜnice takie powstaną natomiast w przypadku odsprzedaŜy walut do banku.
Sposób wyceny rozchodu walut jednostka powinna określić w dokumentacji opisującej przyjęte zasady (politykę) rachunkowości.
Przykład
Jednostka posiada w banku rachunek walutowy w euro. W dokumentacji opisującej zasady rachunkowości przyjęto wycenę rozchodu środków pienięŜnych z rachunku walutowego metodą FIFO. W celu dokonania prawidłowej wyceny rozchodu walut jednostka prowadzi odrębną, ręczną ewidencję operacji na rachunku walutowym. Na dzień 1.08.2007 r. stan rachunku wynosił: 0 zł. W sierpniu 2007 r.
wystąpiły następujące operacje gospodarcze:
Kurs
Wpływ
Rozchód
Treść
Lp. Data
Stan waluty
operacji
waluty
(zł/euro)
euro
zł
euro
zł
Saldo
1.
1.08.2007 r.
-
-
-
-
-
0
początkowe
3,81
Wpływ
50.000 euro ×
2.
3.08.2007 r.
kurs kupna
50.000 190.500 -
-
naleŜności
3,81 zł/euro
banku
SprzedaŜ
waluty do
3,87
banku
40.000 euro ×
3.
10.08.2007 r.
kurs kupna
-
-
10.000 38.700
(powstają
3,81 zł/euro
banku
róŜnice
kursowe)
3,81
Zapłata
15.000 euro ×
4.
16.08.2007 r.
kurs
-
-
25.000 95.250
zobowiązania
3,81 zł/euro
„historyczny”
15.000 euro ×
3,88
3,81 zł/euro,
Zakup waluty
5.
20.08.2007 r.
kurs sprzedaŜy 20.000 77.600 -
-
od banku
banku
20.000 euro ×
3,88 zł/euro
3,85
Wpływ
6.
27.08.2007 r.
kurs kupna
30.000 115.500 -
-
15.000 euro ×
naleŜności
banku
20.000 euro ×
3,88 zł/euro,
30.000 euro ×
3,85 zł/euro
3,81
10.000 euro ×
kurs
-
-
15.000 57.150
Zapłata
3,88 zł/euro,
„historyczny”
7.
30.08.2007 r. zobowiązania
(25.000 euro)
3,88
30.000 euro ×
kurs
-
-
10.000 38.800 3,85 zł/euro
„historyczny”
SprzedaŜ
waluty do
3,75
banku
23.000 euro ×
8.
31.08.2007 r.
kurs kupna
-
-
17.000 63.750
(powstają
3,85 zł/euro
banku
róŜnice
kursowe)
Dekretacja
Uwaga: W niniejszym przykładzie nie uwzględnia się róŜnic kursowych powstałych na rozrachunkach w przypadku zapłaty zobowiązań lub wpływu naleŜności.
1. WB z 3.08.2007 r. - wpływ naleŜności od kontrahenta: 190.500 zł
- Wn konto 13-1 „Rachunek walutowy”,
- Ma konto 20 „Rozrachunki z odbiorcami”.
2. WB z 10.08.2007 r. - sprzedaŜ waluty do banku i wpłata do kasy: 38.700 zł
- Wn konto 10-1 „Kasa walutowa”,
- Ma konto 13-1 „Rachunek walutowy”.
3. PK - ustalenie róŜnicy kursowej na rachunku walutowym (róŜnica dodatnia): (3,87 zł/euro - 3,81 zł/euro) × 10.000 euro =
600 zł
- Wn konto 13-1 „Rachunek walutowy”,
- Ma konto 75-0 „Przychody finansowe”.
4. WB z 16.08.2007 r. - zapłata zobowiązania:
95.250 zł
- Wn konto 21 „Rozrachunki z dostawcami”,
- Ma konto 13-1 „Rachunek walutowy”.
(Wycena rozchodu waluty według kursu historycznego, dlatego nie wystąpią róŜnice kursowe na rachunku walutowym)
5. WB z 20.08.2007 r. - zakup waluty od banku:
77.600 zł
- Wn konto 13-1 „Rachunek walutowy”,
- Ma konto 13-0 „Rachunek bieŜący”.
6. WB z 27.08.2007 r. - wpływ naleŜności:
115.500 zł
- Wn konto 13-1 „Rachunek walutowy”,
- Ma konto 20 „Rozrachunki z odbiorcami”.
7. WB z 30.08.2007 r. - zapłata zobowiązania (25.000 euro): (57.150 zł + 38.800 zł) =
95.950 zł
- Wn konto 21 „Rozrachunki z dostawcami”,
- Ma konto 13-1 „Rachunek walutowy”.
(Wycena rozchodu waluty według kursu historycznego, dlatego nie wystąpią róŜnice kursowe na rachunku walutowym)
8. WB z 31.08.2007 r. - sprzedaŜ waluty do banku i wpłata do kasy: 63.750 zł
- Wn konto 10-1 „Kasa walutowa”,
- Ma konto 13-1 „Rachunek walutowy”.
9. PK - ustalenie róŜnicy kursowej na rachunku walutowym (róŜnica ujemna):
(3,88 zł/euro - 3,75 zł/euro) × 10.000 euro = 1.300 zł
(3,85 zł/euro - 3,75 zł/euro) × 7.000 euro = 700 zł
Razem (1.300 zł + 700 zł)
2.000 zł
- Wn konto 75-1 „Koszty finansowe”,
- Ma konto 13-1 „Rachunek walutowy”.
Księgowania
Saldo końcowe na rachunku walutowym wynosi 88.550 zł, tj. 23.000 euro × 3,85 zł/euro.